Bìa học Covid-19 từ Mỹ: "Điều hành đất nước, cần một nhà chính trị chuyên nghiệp hơn là một doanh nhân tài ba"

  • Bởi Admin
    22/04/2020
    9 phản hồi

    Phạm Lê Vương Các

    Trong gần 4 năm cầm quyền, tổng thống Donald Trump và chính phủ của ông đã đạt được những thành công nhất định trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Tuy nhiên, đằng sau bức màng của sự tăng trưởng đó là một hình ảnh nước Mỹ mỏng manh, dễ bị tổn thương hơn bao giờ hết khi đứng trước các thảm hoạ bất ngờ.

    Khó có thể tin được rằng, một quốc gia là siêu cường về kinh tế, khoa học, và một hệ thống y tế cộng đồng hàng đầu thế giới lại trở thành một quốc gia đội sổ, đứng đầu bảng tử thần trong đại dịch viêm phổi. Covid-19 đã đánh gục đi niềm kiêu hãnh vốn có của người Mỹ, nó cho thấy khả năng ứng phó của quốc gia này trước các tình huống đe dọa bất ngờ giờ đây là thật sự tồi tệ. Đây cũng là sự cảnh tỉnh cho những ai có ý tưởng xây dựng “quốc gia vĩ đại” bằng cách đi tắt đón đầu, phá vỡ các nguyên tắc và chuẩn mực nền tảng trong quản trị quốc gia.

    Nước Mỹ vì đâu nên nỗi? Nguyên nhân cốt lõi nào đã dẫn đến tình trạng thảm hoạ này? Dù bạn cố gắng lý giải nguyên do từ đâu đi nữa thì cũng không thể phủ nhận một điều, nguyên nhân cốt lõi của nó bắt nguồn từ việc quản trị quốc gia mà ra. Và người phải chịu trách nhiệm chính trị cao nhất trước thảm cảnh này, không ai khác chính là người điều hành đất nước, tổng thống Donald Trump.

    Sai lầm của tổng thống Trump trong việc đề ra chính sách phòng ngừa, ứng phó đại dịch xuất phát từ lối suy nghĩ hẹp của một doanh nhân chứ không phải là một tư duy mở theo cách của một người làm chính trị chuyên nghiệp.

    Để làm rõ cho nhận định này, tôi bắt đầu câu chuyện từ phạm vi doanh nghiệp và sau đó mở rộng ra phạm vi quốc gia. Đơn giản hoá vấn đề bằng câu chuyện “phòng cháy, chữa cháy”.

    Bất kỳ một doanh nghiệp nào khi hoạt động cũng đều bắt buộc phải có hệ thống hoặc công cụ phòng và chữa cháy. Tuy nhiên rất nhiều doanh nghiệp lại vi phạm vào vấn đề này. Bởi lẽ đầu tư vào hệ thống phòng cháy-chữa cháy ban đầu là rất tốn kém, và còn phải bảo dưỡng liên tục định kỳ... Nhưng thật sự là nhiều doanh nghiệp từ lúc thành lập cho đến khi phá sản chẳng bao giờ sử dụng đến. Đứng trước vấn đề chi tiêu tài chính, nhiều doanh nghiệp quyết định cắt giảm chi tiêu cho phòng cháy-chữa cháy, không tuân thủ các quy định về phòng cháy chữa cháy, thậm chí là rất thiếu ý thức trong công tác này. Đến khi "bà hỏa" vô tình bất ngờ ghé thăm, thì doanh nghiệp nào lơ là trong việc phòng cháy- chữa cháy, thiếu phương tiện chữa cháy kịp thời, rất dễ bị "toang”.

    Từ đây nhìn vào các chính sách y tế của Trump khi ứng phó với Covid-19, dễ nhận ra tổng thống Trump đã đi vào vết xe đổ của các doanh nghiệp đã bị “toang” vì không tuân thủ nguyên tắc phòng và chữa cháy.

    Cụ thể, khi Trump bước vào Nhà trắng nhưng ông ấy vẫn giữ lối tư duy và hành động như một ông chủ doanh nghiệp. Bằng mọi giá ông ta phải thúc đẩy kinh tế nước Mỹ đi lên như doanh nghiệp đặt mục tiêu lợi nhuận lên trên hết. Ông ta thực hiện nhiều chính sách và đòn bẩy nhằm đạt cho được mục tiêu này, mà một trong số đó là thực thi chính sách "cắt giảm chi tiêu của chính phủ nhằm giảm thâm hụt ngân sách."

    Trump đã cắt giảm chi tiêu một cách cực đoan và vô nguyên tắc, nhắm vào hàng loạt các cơ quan phòng vệ y tế, mà đáng chú ý là Trump đã giải tán đi “Tiểu ban An ninh Y tế và Sinh học của Hội đồng An ninh quốc gia Nhà trắng” vào năm 2018 - một cơ quan được lập ra dưới thời của Obama để tham vấn cho tổng thống ứng phó nhanh với các đại dịch bất ngờ.

    Khi suy nghĩ theo cách của một doanh nhân thì cơ quan này rất dễ bị loại bỏ, vì nó thuộc dạng "ăn không ngồi rồi, tới tháng lãnh lương", có khi cả đời tổng thống cũng không sử dụng đến nếu quốc gia không xảy ra đại dịch. Và Trump đã đi một bước mạo hiểm, giải tán cơ quan tham mưu chủ lực đầu não giúp tổng thống ra quyết định ứng phó nhanh chóng một khi chẳng may xảy ra đại dịch. Trump đã loại bỏ cơ quan này theo tư duy như các chủ doanh nghiệp đã loại bỏ hệ thống phòng và chữa cháy nhằm giải quyết cho bài toán ngân sách.

    Tổng thống Trump đã đưa ra quyết định quá mạo hiểm và phiêu lưu. Và điều không may đã đến, bệnh dịch Covid-19 lan tới Mỹ, quá nhanh và quá mạnh, trong khi Trump lại thiếu sự tham mưu và chuẩn bị kịp thời, cộng với tâm lý xem thường dịch bệnh như là “cúm mùa”, hậu quả là nước Mỹ dính đòn trở tay không kịp. Từ một quốc gia có nền y tế tiên tiến bậc nhất, lại trở thành quốc gia có số người nhiễm bệnh và chết cao nhất thế giới trong đại dịch.

    Câu chuyện Covid-19 ở Mỹ phơi bày rõ các chính sách sai lầm của tổng thống Trump lẫn năng lực điều hành quốc gia trước các mối đe doạ. Tổng thống Trump chú ý quá nhiều vào lợi ích kinh tế nhỏ lẻ trước mắt mà thiếu cái nhìn đại cục lâu dài. Tổng thống Trump đã đặt nặng kinh tế cao hơn nhân quyền, chấp nhận mạo hiểm quyền sức khỏe và quyền sống của người dân Mỹ để đổi lấy thành tích kinh tế trước mắt, đã khiến hàng chục ngàn người Mỹ phải trả giá bằng chính mạng sống của mình bởi lối suy nghĩ và hành động của “doanh nhân Trump”.

    Các nhà hoạt động nhân quyền thông thái đã nhiều lần cảnh báo cho các nhà quản trị quốc gia rằng, hãy hết sức lưu ý về mối quan hệ nhân quả giữa “Kinh doanh và Nhân quyền”. Khi đặt mục tiêu kinh tế lên trên hết mà lơ là trong việc thúc đẩy và bảo vệ nhân quyền, sớm muộn gì việc phát triển kinh tế sẽ nhanh chóng sụp đổ biến thành thảm hoạ cho quốc gia.

    Nếu như Trump ưu tiên quan tâm đến việc bảo vệ quyền sức khoẻ và quyền được sống trong một môi trường an toàn, bằng cách chỉ cần kế thừa lại những gì có sẵn từ cơ chế phòng vệ-ứng phó đại dịch quốc gia, thì có lẽ nước Mỹ đã không rơi vào thảm cảnh này. Đáng tiếc, Trump đã đảo ngược cơ chế này, phá vỡ nó, thu hẹp khả năng ứng phó của nó chỉ vì muốn cắt giảm chi tiêu nhằm chống thâm hụt ngân sách theo cách của một doanh nhân.

    Trump đang chơi một canh bạc đầy tính may rủi trong chính sách y tế của mình. Điều mà một nhà chính trị chuyên nghiệp khi hoạch định chính sách không bao giờ được phép làm khi liên quan trực tiếp đến sức khỏe và tính mạng của dân chúng.

    Và câu chuyện của nước Mỹ ngày hôm nay đã cho chúng ta một bài học: Trao quyền điều hành đất nước, cần một nhà chính trị chuyên nghiệp chứ không phải là một doanh nhân tài ba.

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    9 phản hồi

    Phản hồi: 

    [quote="Phạm Lê Vương Các"]Ông ta thực hiện nhiều chính sách và đòn bẩy nhằm đạt cho được mục tiêu này, mà một trong số đó là thực thi chính sách "cắt giảm chi tiêu của chính phủ nhằm giảm thâm hụt ngân sách."[/quote]

    Giảm thâm hụt ngân sách chỉ là một mục tiêu trong việc cắt giảm chi tiêu của chính phủ Trump. Một quan điểm của phe bảo thủ Mỹ là giảm kích thước của chính quyền (liên bang). Đây là một chủ đề có tính trung tâm trong các học thuyết chính trị và hành chính công ở phương Tây.

    Nếu không tiếp cận được sách vở, ta vẫn có thể tìm thấy nhiều bài viết về chủ đề này trên mạng. Bài đã dẫn trên trang của Heritage Foundation có thể giúp làm quen với những khái niệm liên quan tới chủ trương "chính quyền nhỏ". Đây là một bài khác tương đối mới và có tầm khảo sát rộng hơn:

    https://thehill.com/opinion/finance/445925-size-matters-the-case-for-sma...

    Để tìm kiếm tiếp, ta có thể google từ khóa "why small government".

    Phản hồi: 

    [quote="Phạm Lê Vương Các"]Trump đã cắt giảm chi tiêu một cách cực đoan và vô nguyên tắc...[/quote]

    Nếu tham khảo các chủ trương của các phe chính trị hậu thuẫn Trump, có thể thấy Trump cắt giảm chi tiêu một cách có nguyên tắc nhưng chưa đủ theo các tiêu chuẩn giáo điều của họ (cánh hữu bảo thủ).

    Một bài để tham khảo:
    https://www.heritage.org/budget-and-spending/commentary/trump-budget-cut...

    Phản hồi: 

    Do tác giả có nỗ lực đáng trân trọng là viết về nước Mỹ như một tập hợp của những giá trị cần phải bảo vệ, tôi đề nghị mọi người nên góp ý một cách xây dựng để sự quan sát của chúng ta được rộng mở và tinh xác hơn.

    Một trong những phương tiện để giúp một người viết tránh sai lầm là các trang hoặc bài "fact-checking". Báo chí Mỹ có truyền thống tốt trong chuyện này.

    Đây là một bài "fact-checking" của hãng thông tấn Reuters về cáo buộc Trump sa thải đội ngũ chuyên gia chống đại dịch:

    https://www.reuters.com/article/uk-factcheck-trump-fired-pandemic-team/p...

    Phán quyết là: Sai một phần.

    Phản hồi: 

    Ai có thể chỉ cho tôi được thấy lỗi dữ liệu (đúng sai) hoặc lỗi lập luận (không hợp lý...) được xử dụng trong bài viết của tác giả để tôi có thể học hỏi. Xin đa tạ.

    Phản hồi: 

    Từ nay khỏi mất giờ đọc bài anh này bởi anh ta đã tự biên tự diễn một cuộc phỏng vấn trên phây cá nhân có vấn đề tâm thần như thế này " PLVC: Anh có thể gọi tôi là Người yêu dân chủ thông thái hay Nhà hoạt động nhân quyền thông thái cũng được." và tự xưng mình là "Người yêu dân chủ thông thái"

    Cùng lúc bài này DL cũng châm biếm ra phết " Bìa hoc", loại bên lề "bìa", không đáng học.

    Phản hồi: 

    @Bác Ba Lúa:

    Bác không được gọi chàng là "thằng chột"! Phải gọi là... thôi được, để tôi dẫn lời của chính chàng:

    "Xin chào anh PLVC. Lời đầu tiên xin cảm ơn anh đã nhận lời cho cuộc phỏng vấn này. Để tiện trao đổi, xin anh vui lòng cho biết chúng tôi có thể gọi chức danh của quý anh như thế nào cho phù hợp?

    PLVC: Anh có thể gọi tôi là Người yêu dân chủ thông thái hay Nhà hoạt động nhân quyền thông thái cũng được."

    https://baotiengdan.com/2020/04/22/phong-van-dac-biet-cau-chuyen-nuoc-my...

    Phản hồi: 

    Bất cứ bài nào chống Trump là có mặt trên Dân Luận, làm thống kê chắc không khác lắm với New York Times, Washington Post, LA Times...
    PLVC, nếu có thì giờ thì xem video này để hiều thêm đôi chút về chính trị và kinh tế .
    https://youtu.be/k7v2F3usNVA
    Làm tổng thống với nền kinh tế lớn nhất thế giới mà không giỏi về kinh tế thì trong 2 tháng nữa thôi nước Hoa kỳ sẽ tan tành.

    Phản hồi: 

    T/g mới có bài viết cứ như thằng mù sờ voi "Trump Tweet", nay lại có thêm bài này "thằng chôt dắt thằng sáng mắt"

    Hài thật, nhiều người sống Mỹ cả đời còn ngong và chột, t/g chưa một ngày sống Mỹ mà cứ như ánh sáng của trí tuệ, phải chăng t/g giả đang đóng vai Quỳnh Nấm ở Mỹ, bởi đài này đã hết pin và còn rè âm thanh.