Hiệp sĩ và xã hội dân sự

  • Bởi Admin
    15/05/2018
    0 phản hồi

    Trung Bảo

    Đó dường như là một nghịch lý. Trong khi các hoạt động ôn hoà của những tổ chức xã hội dân sự khác bị ngăn cản thì việc các tổ chức “hiệp sĩ đường phố” - thực chất cũng là những tổ chức xã hội dân sự, lại được công khai ủng hộ dù tiềm tàng rất nhiều nguy hiểm cho từng cá nhân “hiệp sĩ” lẫn cho toàn xã hội. Giải thích nghịch lý này như một hiện tượng xã hội cần được nhìn từ nhiều phía nhưng từ phía nào cũng thấy lồ lộ sự vô trách nhiệm của chính những cơ quan công quyền.

    Có thể những lực lượng vũ trang của chính quyền hiện tại đa phần đều thấm nhuần cương lĩnh “chiến tranh nhân dân” nên xem việc nhân dân tự tổ chức chiến đấu chống lại các thế lực xấu là điều bình thường? Cho đến giờ lực lượng công an vẫn thường nhắc đi nhắc lại “thế trận an ninh quốc phòng toàn dân”, liệu rằng việc khuyến khích và để tồn tại các lực lượng hiệp sĩ tự phong này cũng nằm trong cái “thế trận” ấy chăng? Cũng có lời giải thích rằng những nhân viên công an cấp thấp khi nhìn vào khối tài sản khổng lồ của những tướng lãnh trong ngành đều thấy chạnh lòng với mức lương không đủ sống của mình nên chẳng dại gì dấn thân. Vì vậy, họ để tồn tại các lực lượng “hiệp sĩ” tự phát này để chia sẻ bớt những nguy hiểm rủi ro.

    Tất cả đều là giả thiết và không thể nào chứng thực được. Nhưng, cái chết của những “hiệp sĩ” vừa qua là có thật. Và sự thất trách của lực lượng được giao gìn giữ trị an cũng có thật. Chống tội phạm không phải là một cuộc chiến tranh, không thể dùng lực lượng “du kích” để “tiêu hao sinh lực địch”. Không người dân nào có nghĩa vụ liều thân mình để bảo vệ trị an. Cũng không luật pháp nào trao quyền cho một nhóm người dân để họ có thể tổ chức tuần tra hay bắt giữ nghi phạm. Cả “hiệp sĩ” lẫn “kẻ cướp” đều chịu sự kiểm soát của pháp luật và ai trong họ cũng không được phép miễn trừ trách nhiệm pháp lý.

    Một lý giải khác, sự hình thành tự phát của các nhóm hoạt động xã hội dân sự “Hiệp sĩ đường phố” dường như làm an lòng nhà cầm quyền rằng các nhóm này không làm ảnh hưởng đến “chính trị”. Thực tế đã chứng minh, điều mà các “hiệp sĩ” này ghét sau đám ăn cướp, có lẽ đó là những lý lẽ đi ngược lại các chủ trương của nhà cầm quyền. Do đó, họ tự họp thành nhóm có hoạt động thường kỳ và công khai những hoạt động này mà không gặp bất kỳ trở ngại nào từ các cơ quan hữu quan, thậm chí họ nhận bằng khen và được báo chí cổ vũ. Trong khi đó, các hoạt động ôn hoà của những nhóm xã hội dân sự khác luôn gặp sự cản trở dù đó chỉ là hoạt động vì môi trường hoặc phản đối lạm dụng tình dục.

    Những nhà cầm quyền vô trách nhiệm cần sự im lặng của những kẻ bị trị hơn là cần tới bất cứ tính tích cực nào, ngoại trừ tính tích cực mà họ khống chế được” - Triết gia John Stuart Mill đã viết như vậy trong tác phẩm Chính Thể Đại Diện. Có suy nghĩ nào của chúng ta khi liên tưởng đến mô hình “Hiệp sĩ đường phố” không?

    Lực lượng công an đã chứng tỏ họ có khả năng thế nào khi tích tắc đã bắt được ngay hai nghi phạm trong vụ sát hại các “hiệp sĩ”. Theo báo chí, phải đến 50 cảnh sát bao vây với súng ống đầy đủ để bắt một trong hai nghi phạm này. Nghi phạm được cho đã ra tay giết hai “hiệp sĩ” đã dùng lưỡi lê quân đội, thứ vũ khí nếu đâm trúng chỗ yếu hại thì nạn nhân chắc chắn chết vì không cầm máu được. Trong phần trả lời phỏng vấn trên giường bệnh viện, một “hiệp sĩ” đang trọng thương cho biết không ai trong số họ có võ hay ít nhất là kỹ năng thoát hiểm khi đối diện hung khí.

    Có thể khâm phục tinh thần hiệp nghĩa nhưng không thể cổ vũ người dân tự đấu tranh bảo vệ mình. Chỉ có những xã hội vô chính phủ thì người dân mới phải lập ra các đội tự vệ để tự lo cho trị an.

    Trung Bảo

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    0 phản hồi