Thư ngỏ gửi ông Mark Zuckerberg về tình trạng nội dung bị tháo gỡ và tài khoản bị khóa tại Việt Nam

  • Bởi Admin
    10/04/2018
    1 phản hồi

    Kính gửi ông Mark Zuckerberg,

    Trong lúc ông nghiên cứu lại phương cách để bảo đảm Facebook tiếp tục là một phương tiện giúp cho thế giới này mở rộng và kết nối, chúng tôi kêu gọi ông xem lại cách hành xử mạnh tay của Facebook có thể đang bóp nghẹt tiếng nói của giới hoạt động nhân quyền và các phóng viên độc lập tại Việt Nam.

    Chúng tôi là các tổ chức xã hội dân sự, các nhà hoạt động bảo vệ nhân quyền và các tổ chức truyền thông độc lập Việt Nam bị ảnh hưởng thường xuyên bởi việc Facebook khóa tài khoản và tháo gỡ nội dung. Chúng tôi thường liên lạc với đại diện của Facebook để giải quyết. Trước năm 2017, chúng tôi được sự trợ giúp đắc lực của quý công ty. Nhưng từ năm ngoái, mức độ tháo gỡ nội dung ngày càng gia tăng và Facebook đã không còn hỗ trợ việc phục hồi tài khoản và nội dung. Đến độ, trước và sau một phiên tòa lớn xử các nhà hoạt động nhân quyền vào ngày 5 tháng Tư, 2018, Một số tài khoản và trang Facebook không đăng tin được.

    Facebook có đang thoả hiệp với một chính quyền nổi tiếng là đàn áp quyền tự do biểu đạt?

    Mặc dầu chính quyền Việt Nam đã nhiều lần có nỗ lực ngăn chận Facebook, nhưng Facebook vẫn là mạng xã hội đứng đầu tại Việt Nam với hơn 55 triệu người dùng. Trong một xã hội mà tự do ngôn luận và quyền truyền thông độc lập bị đàn áp một cách có hệ thống và nhiều lúc bằng vũ lực, Facebook trở thành ngọn đuốc dẫn đường cho sự cởi mở và liên kết. Facebook là nơi truyền thông độc lập hoạt động và đã giúp cho người dân Việt Nam có được những trao đổi công khai trên mạng, trong lúc các quyền này bị ngăn cản trầm trọng ngoài xã hội. Đối với chính quyền Việt Nam, thái độ thù địch với cư dân mạng trao đổi ôn hòa đã không có gì thay đổi từ lúc họ tìm cách chận Facebook vào năm 2009.

    Chính quyền Việt Nam đã xác nhận là họ có một đội quân hơn 10 nghìn người, với mục tiêu duy nhất là tung tin giả và bóp nghẹt đối kháng. Lực Lượng 47 đang lợi dụng chính sách cộng đồng của Facebook và tung tin giả dối về các nhà hoạt động và tổ chức truyền thông độc lập. Có những nhóm dư luận viên nhà nước phối hợp để gửi báo cáo hàng loạt về tài khoản của các nhà hoạt động và reo hò chiến thắng mỗi khi có trang Facebook bị gỡ xuống. Một thí dụ điển hình là trang “Thông tin chống phản động” ở địa chỉ fb.com/thongtinchongphandong.

    Vào tháng Tư 2017, chúng tôi ngạc nhiên khi biết được người đứng đầu Quản Trị Chính Sách Toàn Cầu của Facebook là bà Monica Bickert đã có cuộc gặp gỡ với Bộ Trưởng Bộ Thông Tin Truyền Thông Trương Minh Tuấn và được biết là đôi bên đã đồng ý hợp tác trong việc theo dõi và tháo gỡ nội dung.

    Chúng tôi trân trọng nỗ lực của Facebook giải quyết những quan tâm về hoạt động mạng an toàn và tình trạng thông tin sai lệch tại Việt Nam cũng như trên toàn thế giới. Tuy nhiên, dường như sau cuộc hội kiến nói trên để hợp tác với một chính quyền nổi tiếng là bóp nghẹt tự do biểu đạt trên mạng và bỏ tù các nhà hoạt động, vấn đề khóa tài khoản và tháo gỡ nội dung đã gia tăng nghiêm trọng.

    Có lẽ ông đã biết, chính quyền Việt Nam không chấp nhận đối kháng và phủ nhận thẳng thừng là không có tù nhân chính trị tại Việt Nam. Nhưng sự thật là chính quyền Việt Nam đã bỏ tù hơn 100 blogger và các nhà bảo vệ nhân quyền, theo hồ sơ báo cáo của các tổ chức nhân quyền.

    Lý do gì nội dung thông tin bị lấy xuống?

    Trong khi các tiêu chuẩn cộng đồng của Facebook được liệt kê rõ ràng trên trang web của Facebook, việc tháo gỡ nội dung và các biện pháp trừng phạt khác xảy ra mà không có lời giải thích với người sử dụng họ vi phạm điều gì hoặc nội dung vi phạm là gì. Chúng tôi đã cố gắng làm việc với đại diện của Facebook, thường cùng với các đối tác có uy tín để giải quyết sự việc. Vậy mà khi các nhà hoạt động và phóng viên độc lập bị cấm không được thao tác hoặc bị khóa tài khoản, chúng tôi không nhận được một lời giải thích thoả đáng - ngoài lý do mơ hồ là “vi phạm tiêu chuẩn”. Chúng tôi cho rằng sự thiếu minh bạch này đáng quan ngại và không hữu ích.

    Chúng tôi hoan nghênh nỗ lực của Facebook chống lại hiện tượng thông tin sai lệch trong một xã hội tự do, nhưng cách làm của quý vị quá bao quát khiến gây nguy hại đến những nơi đang bị độc tài cai trị như Việt Nam. Việc này lại gây cản trở và khó khăn cho chính đối tượng mà quý công ty đang muốn phục vụ. Chúng tôi khẩn khoản kêu gọi quý vị mở cuộc đối thoại trực tiếp và thẳng thắn với các thành phần bị bị ảnh hưởng tại Việt Nam. Khi cách giải quyết của quý vị thiếu tinh tế, Facebook có nguy cơ trở thành đồng lõa với kiểm duyệt của nhà nước.

    Chúng tôi mong muốn được hợp tác với ông và công ty Facebook để mọi người Việt Nam được có tiếng nói và được kết nối cùng thế giới.

    Trân trọng,

    Đồng ký tên

    Câu Lạc Bộ Nhà Báo Tự Do | fb.com/caulacbonhabaotudo
    Chân Trời Mới Media | fb.com/chantroimoimedia
    Dân Oan Dương Nội | fb.com/trinhbaphuong.trinhba
    Defend the Defenders | fb.com/defendthedefenders
    Hoàng Sa FC | fb.com/hsfcvn (suspended)
    Hội Anh Em Dân Chủ | fb.com/hoianhemdanchu
    Hội Giáo Chức Chu Văn An | fb.com/hoigiaochucchuvanan
    Hội Thánh Tin Lành Mennonite Cộng Đồng | fb.com/tamlinh.tran.188
    PT Lao Động Việt | fb.com/phongtraolaodongviet
    Sài Gòn Báo | fb.com/saigonposts
    Saigon Broadcasting Television Network | fb.com/SBTNOfficial
    Tin Mừng Cho Người Nghèo | fb.com/tinmungchonguoingheo
    Thanh Niên Công Giáo | fb.com/thanhnienconggiao (suspended)
    Truyền Thông Thái Hà | fb.com/nhathothaiha
    Tuổi Trẻ Lòng Nhân Ái | fb.com/Tuổi-Trẻ-Lòng-Nhân-Ái-955756777816551
    Việt Tân | fb.com/viettan

    Activists & Citizen Journalists:
    Angelina Trang Huỳnh | fb.com/angelinahuynh2004
    Anh Chi | fb.com/nu.pontaultcombault2010
    Cấn Thị Thêu | fb.com/profile.php?id=100004583148627
    Đặng Xuân Diệu | fb.com/TS.DangXuanDieu
    Đỗ Thị Minh Hạnh | fb.com/tiachopnho.minhhanh
    Effy Nguyen | fb.com/boy.zing.14
    Emily Page-Le | fb.com/emily.pagele (suspended)
    Hoàng Tứ Duy | fb.com/hoangtuduy71
    Huynh Ngoc Chenh | fb.com/ho.lytien.1
    Lã Việt Dũng | fb.com/lavietdung
    Lê Công Định | fb.com/LSLeCongDinh
    Lê Văn Dũng | fb.com/AlfonsoVova (suspended)
    Paulus Lê Sơn | fb.com/son.vanle85
    Mã Tiểu Linh| fb.com/profile.php?id=100007923318405
    Ngọc Vũ | fb.com/ngoc.vu.33821
    Nguyễn Thúy Hạnh | fb.com/Melinh.liberty
    Nguyen Chí Tuyen (Anh Chí) | fb.com/N.AnhChi
    Nguyễn Hoàng-Thanh Tâm | fb.com/nhttam
    KimLiên Thị Nguyễn | fb.com/kimlienmeuykha
    Nguyen Thien Nhan | fb.com/nguyen.t.nhan.923
    Nguyen Thuy Quynh | fb.com/MotLanDiLaVinhBiet
    Nguyễn Văn Hải (Van Hai Nguyen) | fb.com/dieucayclbnbtdvietnam
    Nhân Thế Hoàng |fb.com/culoo.hoang
    Phạm Minh Hoàng | fb.com/phamminh.hoang.351
    Phạm Thành | fb.com/profile.php?id=100005584186799
    Phạm Lê Vương Các | fb.com/cui.cac
    Paul Trần Minh Nhật | fb.com/minhnhat.paultran
    Trang Le | fb.com/matbiec1904
    Trịnh Bá Phương | fb.com/trinhbaphuong.trinhba
    Trinity Hồng Thuận | fb.com/trinity.hongthuan
    Trúc Hồ | fb.com/nhacsitrucho
    Trương Dũng | fb.com/truong.v.dung.73
    Từ Anh Tú | fb.com/chutichdangbia
    Võ An Đôn | fb.com/profile.php?id=100008231020747

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    1 phản hồi

    http://vi.rfi.fr/chau-a/20180412-facebook-%E2%80%9Cnoi-giao%E2%80%9D-cho-cac-che-do-chau-a-chuyen-che

    Facebook “nối giáo” cho các chế độ chuyên chế Châu Á


    (Biểu tình chống chủ tịch–tổng giám đốc Facebook Mark Zuckerberg bên ngoài trụ sở Quốc Hội Mỹ tại Washington, ngày 10/04/2018.) REUTERS/Aaron P. Bernstein

    Những sai lầm của Facebook trong vụ công ty Cambridge Analytica thu thập thông tin cá nhân của hàng chục triệu người sử dụng đã buộc ông chủ Facebook phải liên tục xin lỗi, mà gần đây nhất là ngày 10/04/2018 trước Quốc hội Mỹ. Ông Mark Zuckerberg đã khẳng định là tập đoàn của ông đang xem xét lại trách nhiệm đối với người sử dụng và xã hội. Đây được xem là một điều cần thiết, trong bối cảnh một số quan sát viên đã nêu bật khả năng là nhiều chính quyền Châu Á sẽ vin vào những sai sót liên tiếp của Facebook để trấn áp mạng xã hội và quyền tự do ngôn luận tại nước họ.

    Trên đây chính là nhận xét của tờ báo Nhật Bản Nikkei Asian Review ngày 05/04/2018 trong bài “Cuộc khủng hoảng Facebook nối giáo cho giới lãnh đạo chuyên chế tại châu Á - Facebook crisis plays into hands of Asia's authoritarians”.

    Đối với tờ báo Nhật Bản, các công dân châu Á đang phải sống dưới các chế độ mà mức độ chuyên chế nặng nhẹ khác nhau, và trong một số trường hợp, mạng xã hội là phương tiện duy nhất để họ có thể trao đổi một cách tự do quan điểm chính trị. Thế nhưng, những tiết lộ gần đây về việc Facebook chia sẻ trái phép dữ liệu của 87 triệu người sử dụng với một công ty phân tích, có thể tạo nên một lý do tốt để một số chế độ tăng cường kiểm soát các mạng xã hội.

    Facebook đã từng bị chỉ trích vì đã để phát tán những thông tin không xác thực. Trong một bài phân tích ngày 23/03/2018, giáo sư James Crabtree, Đại Học Quốc Gia Singapore, đã ghi nhận: “những phát biểu bị cho là mang tính chất kích động hận thù hay là những gì bị cho là tin thất thiệt, cho dù là không được xác minh, cũng đều có thể được dùng làm cái cớ tốt cho việc trấn áp, đặc biệt là tại các quốc gia chuyên chế.”

    Cho đến nay, những dữ liệu bị thất thoát có vẻ như chủ yếu là của người Mỹ, nhưng Facebook gần đây đã công nhận là đa số hồ sơ cá nhân công khai của người sử dụng - ở mọi nơi – chứ không riêng gì ở Mỹ - đã bị giới tiếp thị dò xét và khai thác.

    Tương lai của Facebook là ở Châu Á

    Nếu tính theo số lượng người sử dụng, thì châu Á hiện là thị trường lớn nhất của Facebook với 828 triệu người dùng, so với 609 triệu ở cả châu Âu và Bắc Mỹ.

    Dĩ nhiên, lợi nhuận bình quân theo đầu người mà Facebook thu được ở Châu Á hiện chỉ bằng vỏn vẹn 1 phần 10 lợi tức trung bình mà tập đoàn thu được ở Mỹ, nhưng triển vọng phát triển của Facebook trong tương lai là ở Châu Á, nhờ thu nhập ngày càng tăng lên trong vùng, và tiềm năng của những thị trường to lớn như Ấn Độ và Indonesia.

    Theo tính toán của giáo sư Crabtree, chỉ tính riêng 2 năm vừa qua, Facebook đã có thêm 288 triệu người sử dụng ở châu Á, nhiều hơn cả toàn bộ số khách hàng mới trên phần còn lại của thế giới. Tính tổng cộng thì con số 828 triệu người sử dụng Facebook đều đặn hàng tháng ở Châu Á chiếm đến 39% trên tổng số 2,1 tỷ người sử dụng mạng xã hội này trên toàn cầu.

    Tại châu Á, không phải là ở nước nào Facebook cũng phát triển. Ở Trung Quốc chẳng hạn, Facebook đã bị cấm để nhường chỗ cho đối thủ cạnh tranh là WeChat tung hoành. Nhưng tại phần còn lại ở Châu Á thì Facebook là một phương tiện thông tin có vị trí còn quan trọng hơn cả ở phương Tây, nhất là đối với thanh niên.

    Tại Miến Điện chẳng hạn, số người sử dụng Facebook giờ đây đã tăng vọt lên mức 18 triệu người so với vỏn vẹn 1 triệu cách đây 5 năm. Nhà điều tra nhân quyền của Liên Hiệp Quốc, bà Yanghee Lee, khi nói về Miến Điện, đã tóm lược tình hình như sau: ở Miến Điện, “mạng xã hội là Facebook, và Facebook là mạng xã hội”.

    Nhìn chung, số lượng hàng trăm triệu người sử dụng đã chứng tỏ tầm quan trong của trang mạng này ở Châu Á (ngoại trừ Trung Quốc).

    Sơ hở của Facebook

    Cho đến lúc này, Facebook đang phải gấp rút dập tắt ngọn lửa do chính mình nhúm lên tại phương Tây, đặc biệt là vụ để lộ thông tin về khách hàng của mình cho một công ty nghiên cứu đặc tính cử tri, công ty Cambridge Analytica, trụ sở tại Luân Đôn, có quan hệ với ban vận động tranh cử của ông Trump.

    Báo New York Times từng nói đến một nhà nghiên cứu người Mỹ gốc Nga đã tạo ra một ứng dụng nhằm xác định đặc điểm của một người nào đó, mà người sử dụng Facebook được thuê để thử nghiệm. Nhà nghiên cứu này đã khai thác dữ liệu của hàng triệu người và chia sẻ kết quả cho công ty Cambridge Analytica. Chủ tịch tổng giám đốc Facebook Mark Zuckerberg đã nói đến 87 triệu người sử dụng.

    Cambridge Analytica phủ nhận việc đã sử dụng dữ liệu của Facebook để giúp đỡ ông Trump, nhưng dẫu sao thì đây chỉ là vụ mới nhất gây tai tiếng cho Facebook. Một vụ khác là tiết lộ theo đó trang mạng đã bị giới tuyên truyền do Nga đỡ đầu sử dụng để gây chia rẽ trong nội tình nước Mỹ trước cuộc bầu cử năm 2016.

    Mark Zuckerberg rõ ràng đang trong thế ‘tứ bề thọ địch’. Trong vụ tai tiếng dữ liệu thất thoát và bị khai thác, vị chủ tịch tổng giám đốc trẻ chịu trận pháo chỉ trích ở cả hai bờ Đại Tây Dương. Thế nhưng, các cuộc tấn công từ Mỹ và Châu Âu không che lấp được việc giờ đây Facebook còn bị đánh từ Châu Á. Và lỗi phần lớn là do chính bản thân Facebook.

    Facebook phải đương đầu với những thiếu sót ở Châu Á

    Vào tháng 3, Facebook đã bị ngăn chặn trong một thời gian ngắn tại Sri Lanka, sau khi bị chính quyền tố cáo là làm cho bạo động bùng lên giữa những nhóm tôn giáo khác nhau.

    Cũng trong tháng Ba, nhà điều tra về nhân quyền Liên Hiêp Quốc, Yanghee Lee tố cáo trang mạng đã phát tán những phát biểu thù hận ở Miến Điện đối với người Rohingya.

    Nhà điều tra Liên Hiệp Quốc đã đánh giá : “Tôi e ngại là Facebook đã trở thành một con thú vật và không còn đi theo ý định ban đầu nữa”.

    Tại Ấn Độ, Facebook cũng có vấn đề, khi bị quần chúng phản đối vào năm 2016 và bị buộc phải bỏ kế hoạch thiết lập dịch vụ internet "free basics" với giá cả khác nhau tùy dịch vu. Cư dân mạng tại chỗ rất bất bình.

    Gần đây hơn, Facebook nằm trong mối quan ngại về thông tin thất thiệt (fake news), với chính quyền các nước như Singapore sẵn sàng đưa ra luật mới để chống lại việc loan truyền ‘tin giả’ trên mạng. Tại Malaysia thì Facebook, cùng với các tập đoàn như Google và Twitter cũng bị nhắm với lý do tương tự.

    Facebook phải nhanh chóng dập lửa

    Theo ông James Crabtree, những tai tiếng tại phương Tây, từ những cáo buộc liên quan đến việc để phát tán tin giả, thông điệp kích động hận thù, hay ‘fake news’ theo kiểu của Nga trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ, đặc biệt hệ trọng đối với Facebook ở châu Á do vị trí quan trọng mà mạng xã hội này đang chiếm giữ trong tư cách là phương tiên thông tin liên lạc được ưa chuộng ở nhiều nước đang phát triển trong vùng.

    Một số không nhỏ các quốc gia này, như Cam Bốt và Thái Lan, đang do những chế độ độc tài hay chuyên chế cai trị. Trước việc chính quyền giới hạn quyền tự do ngôn luận trên các phương tiện truyền thông truyền thống, người dân đã quay sang những mạng xã hội như Facebook mà chính quyền và cảnh sát khó kiểm soát, khó đối phó hơn. Ngay cả những nơi dân chủ hơn như Singapore, người dân cũng dùng Facebook hay WhatsApp (cũng của Facebook), nhiều hơn là Twitter.

    Nhiều nước đang trỗi dậy ở Châu Á cũng thiếu những phương tiện truyền thông lớn có khả năng cung cấp thông tin khách quan, được kiểm chứng chặt chẽ cho công chúng rộng rãi.

    Hai yếu tố trên cộng lại - sự yêu thích ngày càng tăng đối với Facebook trong bối cảnh thiếu vắng thông tin công khai xác tín – chỉ làm cho những vấn đề như loan tin thất thiệt thêm nguy hiểm. Điều này càng đúng đối với những quốc gia có vấn đề về cộng đồng thiểu số như Miến Điện và Sri Lanka, nơi mà các nhóm cực đoan sử dụng Facebook để truyền tải tư tưởng hận thù.

    Facebook không phải là hoàn toàn mù quáng trước các vấn đề này và khi bị chỉ trích về hoạt động ở Miến Điện, tập đoàn từng giải thích là “đã đầu tư rất nhiều vào công nghệ và nghiên cứu ngôn ngữ địa phương để giúp loại bỏ nhanh chóng những bài đăng có tính chất hận thù”.

    Facebook phân trần là đã đưa ra những quy định rõ ràng để nhận dạng những nội dung nguy hiểm và cũng làm việc với những hiệp hội xã hội tại chỗ để cảnh báo về những ‘fake news’ và nhiều vấn đề khác.

    Tuy nhiên, đối với giáo sư Crabtree, Facebook cần quan tâm nhiều hơn nữa đến việc sửa chữa những sai lầm và bổ khuyết những thiếu sót ở châu Á vì nếu không làm như vậy, các chính phủ tại chỗ chắc chắn sẽ bóp nghẹt Facebook bằng những quy định ngặt nghèo hơn. Những cáo buộc nhắm vào Facebook về việc giúp phát tán tin thất thiệt hay thông điệp kích động hận thù, ngay cả khi không về lời nói thù hận và tin giả mạo, ngay cả khi không có cơ sở, cũng có thể bị chính quyền, đặc biệt là tại các quốc gia chuyên chế, dùng làm cớ để biện minh cho các vụ trấn áp.

    Một diễn biến như trên sẽ gây ra hai hậu quả : Người dùng Facebook bình thường tại chỗ sẽ mất đi một phương tiện hữu ích để thảo luận trực tuyến, còn Facebook sẽ mất đi hy vọng phát triển nhanh chóng ở châu Á trong tương lai.