Tầm nhìn Việt Nam 2035 trong năm 2017

  • Bởi Admin
    11/02/2017
    4 phản hồi

    Nguyễn Quang Dy


    Rừng vàng bị tàn phá, biển bạc bị ô nhiễm, tài nguyên thiên nhiên bị khai thác gần cạn kiệt. Chỉ có tài nguyên con người là vô tận. Ảnh: LÊ HOÀNG VŨ

    Trong bài phú “Cư trần lạc đạo”, Phật hoàng Trần Nhân Tông - một chiến lược gia và triết gia vĩ đại - đã đúc kết một triết lý giản đơn của thiền học là “Trong nhà có của tìm đâu nữa, đối cảnh vô tâm hỏi chi thiền”.

    Trần Nhân Tông không nói thẳng như Albert Einstein “Có hai thứ vô hạn là vũ trụ và sự ngu dốt của con người…” mà ông nhẹ nhàng khuyên răn: trong nhà có báu vật mà không biết, thì đừng tìm đâu xa. Đứng trước cảnh đẹp mà vẫn vô tâm vô cảm thì trong nhà có báu vật cũng không biết. (Đó là vô minh).

    Người ta hay nói nước ta “rừng vàng biển bạc”. Không sai. Nhưng tại sao đến bây giờ đất nước vẫn nghèo và lạc hậu, thua kém nhiều quốc gia láng giềng trong khu vực trước đây vốn không bằng mình?

    Cách đây 30 năm, Việt Nam cũng đứng trước một bước ngoặt lịch sử với câu hỏi “Đổi mới hay là chết”. Đó là thời điểm “đổi mới vòng một”. Còn bây giờ là thời điểm “đổi mới vòng hai” khi Việt Nam lại đang đứng trước một bước ngoặt mới bất định, với cùng một câu hỏi như trước.

    Hãy thử vận dụng triết lý của Trần Nhân Tông để xem trong nhà có báu vật gì mà ta chưa biết hoặc bỏ quên, để vận dụng “kiến tạo” quốc gia.

    Báu vật bỏ quên

    Thứ nhất, Việt Nam có một cái mỏ lộ thiên khổng lồ là “mỏ người” (gần 100 triệu dân). Rừng vàng bị tàn phá, biển bạc bị ô nhiễm, tài nguyên thiên nhiên bị khai thác gần cạn kiệt. Chỉ có tài nguyên con người là vô tận, thế nhưng mỏ người lại không được coi trọng.

    Hệ thống giáo dục lạc hậu và trì trệ, cải cách chưa hiệu quả. Thất thoát tài chính và nhân lực đang là một thảm họa.

    Israel là một đất nước nhỏ hơn Việt Nam nhiều, dân số cũng ít hơn, tài nguyên hầu như không có vì không được thiên nhiên ưu đãi, lại bị vây hãm bởi các nước láng giềng thù địch. Nhưng chỉ sau 30 năm kể từ khi thành lập nước vào năm 1948, Israel đã “khởi nghiệp” trở thành một cường quốc. Thu nhập bình quân đầu người của họ là 35.431 đô la Mỹ (năm 2015, theo IMF). Phải chăng họ biết khai thác kho báu mỏ người bằng cách khai phóng năng lượng sáng tạo của con người, là tài nguyên và tiềm năng lớn nhất của một dân tộc.

    Muốn khai thác mỏ người để có năng suất lao động cao thì phải biết thu hút và trọng dụng nhân tài, đồng thời biết quản trị nguồn nhân lực.

    Thứ hai, Việt Nam có sẵn một “báu vật” có thể vận dụng để khai thác mỏ người, nhằm tái tạo/kiến tạo quốc gia (trước khi quá muộn). Đó là “Báo cáo Việt Nam 2035: Hướng tới thịnh vượng, sáng tạo, công bằng và dân chủ”, do Ngân hàng Thế giới và Bộ Kế hoạch và Đầu tư chủ trì, đã được Phó thủ tướng Vũ Đức Đam và Chủ tịch Ngân hàng Thế giới Jim Yong Kim chính thức công bố tại Hà Nội ngày 23-2-2016.

    Tại sao lại gọi đó là “báu vật”? Bởi vì đây là một văn kiện quan trọng đề xuất kế hoạch đổi mới toàn diện đất nước, được Chính phủ Việt Nam cùng Ngân hàng Thế giới cam kết và đầu tư nhiều nguồn lực và chất xám trong gần hai năm (từ tháng 7-2014).

    Đây cũng là báo cáo được nghiên cứu và soạn thảo công phu nhất từ trước tới nay cho giai đoạn mới. Nguyên Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Bùi Quang Vinh khi còn tại chức cho biết “Báo cáo đã được hoàn thành sau gần hai năm gồm bảy chương nghiên cứu sâu về ba trụ cột phát triển với sáu chuyển đổi lớn, đề xuất nhiều khuyến nghị quan trọng để đưa Việt Nam trở thành nước thu nhập trung bình cao vào năm 2035”.

    Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan, một thành viên tham gia soạn thảo nói: “Thông điệp quan trọng nhất, xuyên suốt báo cáo đó là phải cải cách thể chế nếu không muốn bị lạc hậu. Đó là lý do báo cáo có một chương dành riêng nói về cải cách thể chế và các chương còn lại ít nhiều đều có đề cập đến vấn đề này”.

    Bà Phạm Chi Lan lập luận “Nếu thiếu hoặc chậm tiến hành một cuộc cải cách thể chế mạnh mẽ vào lúc này thì sẽ không thể có được một chính phủ kiến tạo để dẫn dắt sự phát triển”.

    Kiến tạo cái gì?

    Để tái tạo/kiến tạo Việt Nam, “Chính phủ kiến tạo” có nhiều việc phải làm, nhưng trước mắt nên tập trung ưu tiên cao vào “ba vùng chiến lược”. Thứ nhất, phải cứu lấy đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) là vựa lúa của cả nước (nay đang chết khô, chết mặn). Thứ hai, phải cứu lấy miền Trung là khúc ruột của cả nước (nay đang bị ô nhiễm và ngập lụt). Thứ ba, phải giải cứu Hà Nội là trái tim của cả nước (đang bị băm nát và ô nhiễm nặng).

    Muốn cứu ĐBSCL, Chính phủ phải vận dụng báo cáo để tái cấu trúc nông nghiệp theo hướng “hiện đại hóa, đa dạng hóa, thương mại hóa và quốc tế hóa”. Muốn làm được điều đó, phải cải cách thể chế, xóa bỏ độc quyền và chính sách lỗi thời về hạn điền đang trói buộc và cản trở sức sản xuất và sáng tạo của hàng triệu người dân Nam bộ đang đối mặt với thảm họa.

    Đó cũng là những vấn đề lớn đặt ra để cứu lấy miền Trung và giải cứu Hà Nội, đang đối mặt với thảm họa môi trường do thiên tai và nhân họa gây ra. Chúng ta không thể chống lại thiên tai như biến đổi khí hậu, mà chỉ có thể tìm cách thích ứng. Nhưng chúng ta có thể tránh và chống lại nhân họa nếu không vô minh và vô cảm. Muốn cứu miền Trung, khôi phục môi trường và nghề cá, phải “phi thép hóa” và “phi thủy điện hóa” (giống như “phi hạt nhân hóa”) là những nhân họa tiềm ẩn.

    Kiến tạo thế nào?

    Muốn kiến tạo Việt Nam theo định hướng “thịnh vượng, sáng tạo, công bằng và dân chủ”, Chính phủ phải triển khai và vận dụng sáng tạo “Tầm nhìn Việt Nam 2035” để thay đổi thể chế và năng lực quản trị, nhằm huy động các nguồn lực bên trong và bên ngoài, phục vụ cho các giải pháp đối nội và đối ngoại, như ba mũi giáp công:

    Thứ nhất, về đối nội: cần cải cách thể chế toàn diện. Về kinh tế, phải tái cơ cấu, chuyển đổi hẳn sang cơ chế thị trường, xóa bỏ cơ chế sở hữu ruộng đất toàn dân và độc quyền của doanh nghiệp nhà nước. Về chính trị, phải mở rộng dân chủ hóa, cởi trói tư tưởng để tháo gỡ các ách tắc và bất cập do cơ chế cũ lỗi thời làm cản trở đổi mới và sáng tạo trong kinh tế thị trường.

    Thứ hai, về đối ngoại: cần định hướng lại các mục tiêu chiến lược với bên ngoài trên cơ sở điều chỉnh những giá trị cốt lõi nhằm hỗ trợ đắc lực cho đổi mới thể chế bên trong.

    Chính sách đối ngoại trong giai đoạn mới cần dựa trên ba giá trị cốt lõi là (1) Tái cân bằng tích cực (active rebalance), (2) Hội nhập tích cực (proactive integration) và (3) Độc lập tích cực (active independence).

    “Tái cân bằng tích cực” không phải là “đu dây”, cũng như “thoát Trung” không có nghĩa là quay lưng lại với Trung Quốc. Phải điều hòa giữa đối nội và đối ngoại, giữa lợi ích quốc gia và hội nhập quốc tế, để tránh lệ thuộc quá nhiều vào một nước.

    “Hội nhập tích cực” là chủ động hội nhập quốc tế, phục vụ cho chiến lược phát triển quốc gia lâu dài, chứ không bị động đối phó để bảo hộ các lợi ích trước mắt. Hội nhập tích cực là phải giúp các doanh nghiệp hội nhập quốc tế, tham gia chuỗi giá trị và cung ứng toàn cầu.

    “Độc lập tích cực” là phải đặt lợi ích dân tộc lên trên hết.

    Thứ ba, về đoàn kết dân tộc: cần thực tâm hòa giải giữa hai cộng đồng trong và ngoài nước để kết nối vòng tay lớn, nhằm huy động nguồn lực của cả dân tộc, để tái tạo/kiến tạo quốc gia. Đây là một mục tiêu sống còn, nhưng rất khó.

    Bài học đối ngoại

    Chính sách đối ngoại của Việt Nam giai đoạn trước dựa trên bốn trụ cột: (1) độc lập tự chủ (trong đó có chính sách ba không), (2) đa phương đa dạng hóa (trong đó có chủ trương thêm bạn bớt thù), (3) vừa hợp tác vừa đấu tranh (trong đó có đối tác hợp tác và đối tượng đấu tranh), (4) chủ động và tích cực hội nhập quốc tế (để trở thành đối tác tin cậy của cộng đồng quốc tế).

    Cần tận dụng các trụ cột đó để giúp Việt Nam thoát hiểm và phát triển trong giai đoạn mới.

    Ngoài việc tiếp tục tăng cường thúc đẩy quan hệ tam giác Mỹ - Trung - Việt, Việt Nam cũng cần tăng cường đối tác chiến lược với Nhật. Phải xây dựng một tứ giác chiến lược mới tại Đông Á do Nhật dẫn đầu (Japan - Australia - India - Vietnam Partnership) để mở rộng đối tác chiến lược ra ngoài khuôn khổ ASEAN.

    Thay lời kết

    Chính sách đối ngoại tuy là cánh tay nối dài của chính sách đối nội, nhưng có nhiệm vụ làm đòn bẩy, hỗ trợ cho quá trình “đổi mới vòng hai” để Việt Nam phát triển “thịnh vượng, sáng tạo, công bằng và dân chủ”. Đề cương đổi mới chính sách đối ngoại cần dựa trên đề cương đổi mới toàn diện của chiến lược phát triển quốc gia.

    “Báo cáo Việt Nam 2035” chính là đề cương đổi mới, làm cơ sở xây dựng chính sách đối ngoại cho thời kỳ mới. Muốn đổi mới và phát triển bền vững, phải gắn kết được trên với dưới, trong với ngoài, để huy động tối đa nguồn lực của dân tộc, nhằm tái tạo/kiến tạo một nước Việt Nam mới.

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    4 phản hồi

    Trước đây Việt Nam chỉ có kế hoạch 5 năm một thôi, thế mà chẳng bao giờ đạt kế hoạch. Nay lại đề ra kế hoạch quá dài. Người dân đang lo liệu đến năm 2020 thì trên bản đồ thế giới có còn tên nước Việt Nam nữa hay không?
    Chẳng hiểu đến năm 2035 thì ông Trọng có còn sống nã hay không mà hưởng cái "thành quả" ấy.
    Nếu các ông ấy biết nhìn xa trông rộng thì nước ta đã chẳng đến nỗi như ngày nay. Xài mì ăn liền quá nhiều nên tầm suy nghĩ của các ông ấy cũng chỉ ở mức "mì ăn liền" thôi. Liệu trả nợ đến năm nào mới hết?
    Nếu đến năm 2035 mà còn nước ta thì cái di sản của các ông CS để lại cho con cháu chính là gánh nợ nước ngoài đấy.
    Nay nói ra những đièu có thật thì bị vu cho là "phản động", thế thì đảng ta "phản động" hết cả rồi, "phản động" nên ở hội nghị nào cũng bàn đến "cải cách", "thay đổi cơ chế" tức l;à người ta muốn thay đổi chế độ nhưng phải dùng từ để né tránh. Dân muốn thay đổi chế độ là thay đổi những người lãnh dạo. Còn những người lãnh đạo không biết có muốn thay dân không?
    Giá như nước nào chậm tiến mà muốn phát triển thì mời những ông lãnh đạo đến đó mà chỉ đạo hướng phát triển cho người ta thì tốt quá, và cũng là phúc cho dân tộc cho Việt Nam, nhưng lại là họa cho nước khác.
    Nghe đâu ta định rao bán cả BCT với giá không đồng nhưng chẳng nước nào mua, họ bảo rước cái của nợ ấy vào làm gì cho ô nhiễm toàn bộ.

    Trích :
    " Muốn cứu ĐBSCL, Chính phủ phải vận dụng báo cáo để tái cấu trúc nông nghiệp theo hướng “hiện đại hóa, đa dạng hóa, thương mại hóa và quốc tế hóa”. Muốn làm được điều đó, phải cải cách thể chế, xóa bỏ độc quyền và chính sách lỗi thời về hạn điền đang trói buộc và cản trở sức sản xuất và sáng tạo của hàng triệu người dân Nam bộ đang đối mặt với thảm họa. "

    "hiện đại hóa" : ý tốt nhưng cụ thể là như thế nào ?
    Chính sách lỗi thời về hạn điền : hạn điền có nghĩa là gì ? chính sách này đang bị lỗi thời ra sao ?

    Trích :
    " Việt Nam có một cái mỏ lộ thiên khổng lồ là “mỏ người” (gần 100 triệu dân) "

    VN nên hạn chế tăng dân nhanh, tránh gặp khó khăn về tạo việc làm.
    Dường như dân số VN đang già (lứa tuổi ngoài 60 tăng), cần phải lo phát triển y tế, nhà dưỡng lão, y tá, ...

    Bài này liên quan đến tương lai đất nước và sự tồn vong của dân tộc mà bài đã xuất hiện hơn 5 ngày nhưng chẳng thấy ai quan tâm còm, kể cả những trí thức như bác NJ, Trần Thị Ngự và một số trí thức khác, trong khi đó chỉ thấy các bác lên tiếng ở những bài đẩu đâu ấy? Có lẽ bác nào cũng nêu lên lý do gì gì đó, nhưng ai cũng không quan tâm đến tình hình đất nước thì dân tộc mình còn chìm sâu trong vũng bùn CS.
    Bài này giới thiệu chương trình xây dựng đất nước, có nêu lên những khó khăn và những việc làm cần thiết, trong đó đề cập đến vai trò của Đảng CS và cần phải thay đổi cơ chế, thực ra là thay đổi thể chế chính trị, tức là thay chế độ CS, nhưng bài né tránh nói thẳng như vậy. Nền kinh tế của ta đã thay đổi theo chiều hướng tư bản, nhưng có rào cản là Đảng CS. Có thể nói theo cách khác là Đảng đã làm đĩ nhưng còn sợ mất trinh, đã cởi mẹ nó quần ra rồi nhưng còn cố giữ cái dải rút. Trước kia đã có người đề cập đến vấn đề này, nhưng mỗi người nói một kiểu khác nhau nhưng tựu chung giống nhau là ở điểm xóa bỏ chế độ độc tài CS thì nước ta mới tiến lên được. Có thể tóm tắt một câu như sau: trước kia thì ta "chống Mỹ cứu nước", nay thì phải "chống cộng cứu dân". Tôi tập trung nói về nhiệm vụ hiện nay.
    Đảng CS nêu lên "Tầm nhìn Việt Nam 2035 trong năm 2017", người dâng đang lo đến năm 2020 thì theo Hội nghị Thành Đô, nước ta sẽ như thế nào? Số phận dân tộc Việt Nam sẽ ra sao?
    Bài báo viết: "Chỉ có tài nguyên con người là vô tận, thế nhưng mỏ người lại không được coi trọng." "Mỏ người" Việt Nam được dùng như sau: trong chiến tranh thì đi ĐÁNH THUÊ, trong hòa bình thì đi LÀM THUÊ. Cả đời người khổ cực. Cái “báu vật” của nước mình như thế đó, nguyên nhân thì dã tìm ra rồi, có người còn nêu ra từ lâu, nay thì được tuyên bố công khai trên ti vi cho toàn dân biết.
    Bà Phạm Chi Lan đã nêu “Nếu thiếu hoặc chậm tiến hành một cuộc cải cách thể chế mạnh mẽ vào lúc này thì sẽ không thể có được một chính phủ kiến tạo để dẫn dắt sự phát triển”.
    Thực ra trước đây hàng mấy thập niên, cụ trung tướng Trần Độ đã nói rõ cái trò bịp bợm của CS khi nêu "kinh tế thị trường định hướng XHCN". Cụ bảo "Kinh tế thị trường là kinh tế thị trường, XHCN là XHCN". Còn tiến sĩ Cù Huy Hà Vũ thì nói thẳng luôn "Phải xóa bỏ điều 4 hiến pháp". Bà Chi Lan còn nói "cải cách thể chế mạnh mẽ". Bà không dám nói toạc móng heo "thể chế" ở đây chính là chế độ CS. "Cải cách thể chế" tức là thay chế độ CS vì để chế độ CS thì chính là rào cản ngăn bước tiến của kinh tế thị trường tức là kinh tế tư bản. Một chế độ ngăn bước phát triển là một chế độ phản động. "Bỏ điều 4 hiến pháp" tức là xóa bỏ chế độ CS phản động này. Nhiều thành phần kinh tế mà có một thành phần tư tưởng là điều vô lý.
    Thế nhưng quan chức CS thì tuyên bố rõ ràng "bỏ điều 4 là Đảng tự sát" rồi bảo quân đội phải "trung với Đảng" và dụ dỗ công an là "còn Đảng còn mình". Quân đội nhân dân, công an nhân dân mà sao lại chỉ biết Đảng thôi mà không nghĩ đến nhân dân? Quân đội thì phải trung với nhân dân chứ, công an cũng phải nghĩ là còn dân còn mình mới đúng, họ từ nhân dân mà ra, bố mẹ họ là nhân dân. Tại sao họ lại quên nhân dân mà chỉ nghĩ đến Đảng, đó là một nhóm người trong toàn thể nhân dân?
    Trước kia Nguyễn Văn Linh đã nói khi đi dự Hội nghị Thành Đô: "Dựa vào Trung Quốc có thể bị phụ thuộc nhưng giữ được đảng. Mất nước còn hơn mất đảng."
    Ối trời đất ơi, sao lại có con người vong bản vô liêm sỉ đến như vậy? Liệu ông ta có còn nhớ đến công lao của bao thế hệ cha ông đã hy sinh xương máu để thoát ra khỏi cảnh nô lệ Trung quốc hay không?
    Mấy mục tiêu của văn bản này nêu ra đã chỉ rõ "Muốn làm được điều đó, phải cải cách thể chế, xóa bỏ độc quyền và chính sách lỗi thời về hạn điền đang trói buộc và cản trở sức sản xuất và sáng tạo của hàng triệu người dân Nam bộ đang đối mặt với thảm họa."
    Nhưng xóa bỏ độc quyền tức là xóa bỏ Đảng CS, tức là Đảng CS mất hết quyền lợi mà lâu nay họ đã cướp của dân, nên Đảng chỉ còn cách là dùng biện pháp đàn áp để khư khư giữ cái ngai vàng. Cho dù ngày nay Đảng có nói những lời đường mật đến mấy thì người dân cũng đéo tin nên Đảng thẳng tay đàn áp dã man trắng trợn. Đảng CS đã để quyền lợi của mình lên trên cả quyền lợi của dân tộc, làm cho đất nước ta tụt hậu, ngày càng có khoảng cách xa với các nước trong khu vực. Đảng không lo sự tồn vong của dân tộc mà chỉ lo tồn vong của mình. Quyền lợi của Đảng bây giờ thực chất mâu thuẫn với quyền lợi của cả dân tộc. Chỗ dựa của Đảng là Trung quốc, dưới cái chiêu bài cùng chung thể chế chính trị, tức cùng phe XHCN. Thế giới XHCN đã tan vỡ cách đây hơn hai thập niên rồi, nay Đảng còn sống cũng chỉ thoi thóp. Nếu người dân đấu tranh mạnh mẽ, dĩ nhiên là đấu lý trong khuôn khổ ôn hòa không đổ máu thì Đảng sẽ chóng thay đổi mà chuyển sang chế độ dân chủ.
    Không thấy có bác nào còm nên tôi mở hàng còm trước, chẳng biết có bác nào còn có ý định không còm bài mà chỉ soi còm để đánh lạc hướng dư luận không?