NÓI VỀ NHÀ GIÁO NHÂN NGÀY NHÀ GIÁO

  • Bởi Admin
    20/11/2016
    1 phản hồi

    Hà Huy Toàn

    Tôi quen biết nhiều giáo viên. Tôi thường xuyên tranh luận với họ về chính họ. Qua tranh luận với họ, tôi nhận thấy một sự thật hiển nhiên: con hư tại cha mẹ, cháu hư tại ông bà, trẻ con hư tại người lớn, học sinh hư tại nhà trường, nhà trường hư tại thể chế, thể chế hư tại tư tưởng, tư tưởng hư tại nhà giáo, tức là tất cả những người làm giáo dục (bao gồm cả giáo viên lẫn các nhà quản lý giáo dục hoặc các quan chức giáo dục); tất nhiên, cái vòng tròn đó có thể được đảo ngược thành một vòng tròn khác: con ngoan tại cha mẹ, cháu ngoan tại ông bà, trẻ con ngoan tại người lớn, học sinh ngoan tại nhà trường, nhà trường tốt tại thể chế, thể chế tốt tại tư tưởng, tư tưởng tốt tại nhà giáo. Nói như vậy tức là nhà giáo đóng vai trò quan trọng nhất trong xã hội. Nhà giáo tốt sẽ tạo ra xã hội tốt; ngược lại, nhà giáo xấu sẽ tạo ra xã hội xấu. Xã hội tốt liên quan đến họ nhưng xã hội xấu cũng liên quan đến họ. Chính họ phải chịu trách nhiệm nhiều nhất trước hiện trạng xã hội: nếu xã hội tốt thì họ xứng đáng được tôn vinh nhiều nhất nhưng nếu xã hội xấu thì họ phải bị lên án nhiều nhất.

    Để tránh các cuộc tranh cãi lạc đề, tôi xin xác quyết chắc chắn rằng, giữa xã hội xấu với xã hội tốt không hề có ranh giới tuyệt đối mà cũng chỉ có ranh giới tương đối: xã hội xấu cũng có người tốt nhưng người tốt ít hơn kẻ xấu khiến kẻ xấu áp đảo người tốt, như xã hội Tàu hoặc xã hội Việt nam chẳng hạn; ngược lại, xã hội tốt cũng có kẻ xấu nhưng kẻ xấu ít hơn người tốt khiến người tốt áp đảo kẻ xấu, như xã hội Mỹ hoặc xã hội Nhật bản chẳng hạn.

    Vậy thế nào là nhà giáo tốt, hoặc thế nào là nhà giáo xấu? Làm thế nào để phân biệt nhà giáo tốt với nhà giáo xấu? Làm thế nào để tạo ra nhà giáo tốt? Đó chính là một vấn đề hệ trọng cần phải được giải quyết thấu đáo bởi chính tất cả những người nào được gọi là nhà giáo dục hoặc thậm chí cả triết gia giáo dục.

    Nhà giáo có thể được phân chia thành hai loại khác nhau: một loại liên quan đến các môn học tự nhiên có thể được gọi tạm là giáo viên tự nhiên, một loại liên quan đến các môn học xã hội có thể được gọi tạm là giáo viên xã hội. Cách gọi tên như vậy chỉ nhằm làm sáng tỏ vấn đề được bàn luận ở đây, không nên được áp dụng cho các công trình khác mà chỉ nên được áp dụng cho bài báo này thôi.

    Ở các nước dân chủ hầu như không có nhà giáo xấu mà chỉ có nhà giáo tốt khiến ranh giới phân biệt giữa giáo viên tự nhiên với giáo viên xã hội không trở thành vấn đề, tất cả các nhà giáo đều được đào tạo bài bản theo quy trình khoa học: vừa được trang bị kiến thức khoa học vừa được huấn luyện kỹ năng khoa học, để trở thành các nhà giáo tốt, nếu có nhà giáo xấu thì họ cũng bị loại trừ dễ dàng bởi luật pháp nghiêm minh. Nhưng ở các nước độc tài, như Việt nam chẳng hạn, lại không hề có chuyện đó. Giáo viên tự nhiên có thể được đào tạo tốt nhưng cũng không thể tránh khỏi bị nhồi sọ bởi những tư tưởng độc hại, như Chủ nghĩa Marx – Lenin chẳng hạn, v.v…, những tư tưởng đó ngăn cản họ tiếp nhận tri thức mới khiến họ không tránh khỏi bị lạc hậu, họ có thể không sai lầm nhưng chắc chắn rất lạc hậu. Tôi hỏi nhiều giáo viên Toán về Định lý Bất toàn, họ trố mắt ngạc nhiên trả lời thành thật: chưa bao giờ nghe nói về cái định lý đó! Tôi cũng hỏi nhiều giáo viên Vật lý về mâu thuẫn giữa thuyết tương đối với Chủ nghĩa Marx – Lenin, họ cũng ú ớ không biết! Tôi hỏi nhiều giáo viên Sinh học về hệ quả tiêu cực từ Tiến hoá luận, họ không hề biết chủ nghĩa phát – xít (fascism) đã dựa nhiều vào đó, họ cũng không biết Giải thưởng Nobel về Hoá học được trao cho Giáo sư Tomas Lindahl (Thụy Điển), Paul Modrich (Mỹ) và Aziz Sancar (mang hai quốc tịch: Mỹ và Thổ nhĩ kỳ) vào năm 2015 đã bác bỏ thẳng thừng Tiến hoá luận! Giáo viên xã hội còn tệ hại hơn nhiều: họ không chỉ lạc hậu thê thảm mà còn sai lầm tệ hại, làm cho học trò càng học càng ngu sy, càng học càng láo toét. Ai cũng biết bạo lực học đường đang lan tràn khủng khiếp tại Việt nam. Đó không chỉ là di chứng tâm lý từ Chiến tranh Cách mạng mà còn là hệ quả tất yếu từ việc nhồi nhét Chủ nghĩa Marx – Lenin cho thế hệ trẻ trong nhà trường! Tôi xin viện dẫn một ví dụ cụ thể: sách giáo khoa Giáo dục Công dân lớp 10 đã nói ở trang 27 như sau: “Mâu thuẫn chỉ được giải quyết bằng đấu tranh giữa các mặt đối lập, không phải bằng con đường điều hoà mâu thuẫn”. Không giải thích tại sao mà chỉ xác quyết cộc lốc như vậy. Xác quyết cộc lốc như vậy tức là xúi giục học sinh đánh nhau rồi còn gì nữa!? Nước Mỹ vừa trải qua một cuộc bầu cử thú vị, họ có một Hiến pháp cực kỳ thông minh để điều hoà mâu thuẫn. Tại sao chúng ta lại dạy bảo học sinh rằng: “Mâu thuẫn chỉ được giải quyết bằng đấu tranh giữa các mặt đối lập, không phải bằng con đường điều hoà mâu thuẫn”? Phải chăng chúng ta khuyến khích học sinh yêu chuộng chiến tranh? Chưa kể sách giáo khoa Lịch sử còn khuyến khích học sinh nói dối làm cho nhiều học sinh nói dối thuần thục như Thần! Vân vân, còn nhiều nữa, tôi không thể kể ra hết bằng bài báo này nhưng tôi có thể khẳng định chắc chắn rằng chính nền giáo dục sai lầm như vậy là nguồn gốc trực tiếp sinh ra mọi tội ác đang lan tràn khắp Việt nam hiện nay! Hình như cả nước Tàu cũng thế?

    Gần đây dư luận bàn tán xôn xao về ông Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ, trong đó có người còn đòi ông này từ chức Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo. Nhưng tôi không thấy ai chỉ ra hệ quả tai hại từ việc đưa các môn học xã hội vào thi tốt ngiệp phổ thông mà không sửa đổi nội dung giáo dục. Đưa các môn học xã hội vào thi tốt nghiệp phổ thông là việc làm cần thiết nhưng nếu không sửa đổi nội dung giáo dục cho các môn học đó thì chắc chắn sẽ dẫn đến những hậu quả tai ác nhất, có thể làm cho nòi giống Việt nam thoái hoá nghiêm trọng về đạo đức, tư tưởng và tâm lý. Hậu quả đó sẽ khiến người ta tin rằng: thà không học còn hơn học sai, thà không biết còn hơn biết sai, thà thất học còn hơn có học vấn rởm!

    Đến đây chúng ta có thể nhận thấy câu trả lời chính xác cho các câu hỏi hệ trọng được nêu ra ở trên kia: Thế nào là nhà giáo tốt, hoặc thế nào là nhà giáo xấu? Làm thế nào để phân biệt nhà giáo tốt với nhà giáo xấu? Làm thế nào để tạo ra nhà giáo tốt?

    Nhà giáo tốt là nhà giáo phải truyền đạt kiến thức đúng đắn vừa hữu ích vừa lành mạnh cho học sinh để tạo ra hoặc bảo tồn xã hội tốt. Ngược lại, nhà giáo xấu là nhà giáo chỉ truyền đạt kiến thức sai lầm vừa vô dụng vừa độc hại cho học sinh để tạo ra hoặc bảo tồn xã hội xấu.

    Phải căn cứ vào kết quả giáo dục về chính trị, tư tưởng, đạo đức, trí tuệ, v. v…, để phân biệt nhà giáo tốt với nhà giáo xấu. Chẳng hạn, một học sinh nào mà yêu thích chế độ độc tài hoặc không phân biệt được chế độ độc tài với chế độ dân chủ sẽ chỉ chứng tỏ học sinh đó đã bị nhồi sọ nặng nề bởi các nhà giáo xấu. Nếu nhìn vào hiện trạng xã hội mà chỉ thấy cái xấu nhiều hơn cái tốt thì phải hiểu rằng chính nhà giáo đã hư hỏng trước rồi mới làm cho xã hội hư hỏng theo họ, họ hư hỏng mà không tự biết. Ngược lại, tự nó đã rõ ràng.

    Nếu nhìn vào hiện trạng xã hội mà chỉ thấy cái xấu nhiều hơn cái tốt thì cần phải xem xét lại triết lý giáo dục: cần phải thay thế nền giáo dục nhồi sọ bằng nền giáo dục khai phóng. Cần phải có một triết lý khai sáng về giáo dục để mới có thể tạo ra nhà giáo tốt!

    Thật may mắn cho Việt nam: không phải tất cả các nhà giáo đều xấu, không phải tất cả các nhà giáo đều ngu, không phải tất cả các nhà giáo đều ác. Trong đám đông mê muội vẫn có một số ít người nào đó nhận thấy vấn nạn nghiêm trọng đang đe doạ cả một dân tộc hiếu học!

    HÀ HUY TOÀN
    Chào mừng Ngày Nhà giáo Việt nam 2016!

    TÀI LIỆU THAM KHẢO:

    1/ Hà Huy Toàn: Chủ nghĩa Marx. Dân Luận, ngày 14/8/2015 (https://www.danluan.org/tin-tuc/20150814/ha-huy-toan-chu-nghia-marx).

    2/ Perry Marshall: Incompleteness Theorem – The #1 Mathematical Discovery of the 20th Century. Bản dịch Việt ngữ được thực hiện bởi Phạm Việt Hưng: Định lý Bất toàn – Khám phá Toán học số 1 trong thế kỷ 20. Blog Phạm Việt Hưng, ngày 29 Tháng Tám 2014 (https://viethungpham.com/2014/08/29/dinh-ly-bat-toan-cua-godel-kham-pha-toan-hoc-so-1-trong-the-ky-20/).

    3/ Phạm Việt Hưng: Giải thưởng Nobel về Hoá học 2015 cho thấy Darwin đã dự đoán sai về nguồn gốc của sự sống. Đại Kỷ nguyên (Việt ngữ), ngày 24 Tháng Mười 2015 (http://www.daikynguyenvn.com/khoa-hoc-cong-nghe/giai-nobel-hoa-hoc-2015-cho-thay-darwin-da-du-doan-sai-ve-nguon-goc-cua-su-song.html).

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    1 phản hồi

    Trước đây ông Lê Duẩn có nói "Nghề nhà giáo là một nghề cao quý nhất trong những nghề cao quý". Tôi chẳng hiểu những nghề cao quý là những nghề nào, nhưng để đáp lại lời ông Lê Duẩn thì người dân lên tiếng: "Chuột chạy cùng sào mới vào giáo dục" vì hồi ấy là hồi vừa hòa bình sau chiến trành với Pháp, xã hội có hiện tượng "Lính cụ Giáp phục viên lính cụ Huyên về vườn". Hồi ấy cụ Nguyễn Văn Huyên làm Bộ trưởng Bộ giáo dục. Còn trong các trường đại học sư phạm (Hà Nội và Vinh) thì có hiện tượng nhiều người thi đỗ vào các trường khác như Đại học Y Dược và Đại học Bách khoa thì bị tống sang học ở các trường đại học Sư phạm. Cũng có người đã đỗ điểm rất cao vào Đại học Y (đầu bảng trong các trường đại hoc: "Nhất y nhì dược, tạm được Bách khoa , Sư phạm bỏ qua, Nông lâm đá phắt) nhưng lại bị chuyển sang học đại học sư phạm. Hồi ấy cũng không công khai điểm thi đỗ, chẳng có ai đỗ thủ khoa cả. Lại còn ưu tiên học sinh là người miền Nam được tuyển thẳng vào đại học mà không thi cử gì cả. Có người đành vào sư phạm với nỗi buồn yếm thế, có người không vào chờ thi năm sau hoặc chuyển nghề khác). Hồi đó con người là công cụ của chính quyền CS, xét tuyển vào đại học mà không xét trình độ và nguyện vọng qua thi cử mà lại xét lý lịch. Chính xác thì cũng có xét trình độ, tức là xét những anh thành phần cũng tạm được nhưng không là đoàn viên, cái được xét là điểm thi cao hơn những anh cùng hoàn cảnh. Nhưng có hiện tượng người giỏi toán thì phải chuyển vào khoa văn đang thiếu đội ngũ "nghề cao quý nhất", tức giáo viên văn.
    Lớp học sinh được đào tạo dưới mái trường XHCN chất lượng thấp thì đổ cho giáo viên. Thế giáo viên mất chất lượng thì do cái gì? Học sinh là sản phẩm của ông thày, ông thày mất chất lượng thì là sản phẩm của chế độ. Chế độ nào thì nền giáo dục ấy. Chính nhà chính trị là người thiết kế ra chế độ xã hội. Muốn có ông thày tốt thì phải có chế độ xã hội tốt.
    Người đứng đầu ngành giáo dục còn không biết khoa học giáo dục, đến nay ta chưa đề ra được triết lý giáo dục, trong khi chế độ Sài Gòn trước kia đã có triết lý giáo dục cách đây trên nửa thế kỷ mà lại là triết lý tiến bộ như các nước văn minh hiện nay.
    Người thầy phải là người có tính mô phạm, phải gương mẫu, phải là "khuôn vàng thước ngọc" cho lớp học trò noi theo. Có người không thích nghề sư phạm mà vào nghề do bị cưỡng bức thì làm sao có ông thày toàn tâm toàn ý với nghề?
    Ngày nay tuy không còn hiện tượng vào nghề sư phạm bị cưỡng bức như trước nhưng lại nẩy sinh nhiều tệ nạn khác trong hoàn cảnh xã hội mà tệ nạn xã hội leo thang do đồng tiền chi phối. Nhà trường chẳng khác nào cái chợ bán chữ mà lại toàn "chữ" sai.
    Tác giả đưa ra ý kiến này thật là chí lý: "Hậu quả đó sẽ khiến người ta tin rằng: thà không học còn hơn học sai, thà không biết còn hơn biết sai, thà thất học còn hơn có học vấn rởm!"
    Cái bệnh này cũng giống như cái bệnh của ngành tổ chức: Nếu không có bụt thì đừng nặn đất lên mà thờ, nếu nặn đất lên mà thờ thì vái mãi cũng không thiêng mà còn là chướng nại vật cho người khác.
    Trong nhà trường mà nhiều khi ông thày bà cô có những hành vi thiếu nhân cách. Cái nguy hiểm là chính họ cũng không biết nhân cách là cái gì. Ai có con học ở các nhà trường, cứ mỗi lần họp phu huynh học sinh là thày cô đưa ra đủ mọi loại phí vô lý để bắt phụ huynh đóng góp. Hồi bao cấp thiếu lương thực thì lương tâm không bằng lương thực. Bây giờ đổi mới thì lương tâm không bằng lương tháng. Hồi bao cấp thì nhân phẩm không bằng thực phẩm. Bây giờ đổi mới thì nhân phẩm không bằng nhân tình.
    Cái xã hội này thì chính trị chi phối tất cả, mà để bảo đảm chính trị thì họ bất chấp tất cả, bỏ cả lương tâm, bỏ cả nhân phẩm, cấm tất cả mọi người nói ra những tiêu cực của họ. Nhưng họ lại vu cho những người nói tội này tội nọ để bỏ tù hoặc đàn áp. Đảng viên làm lãnh đạo còn ca ve hóa giáo viên nữ bằng cách cho giáo viên nữ đi tiếp rượu quan chức. Kết quả thế nào khi học trò của cô thấy cô thân ái với những người đàn ông không phải chồng mình? Mô phạm thế à? Gương mẫu thế à? "Khuôn vàng thước ngọc" để chi học sinh noi theo mà thế à? Ông Bộ trưởng Bô giáo dục và đào tạo nói thế nào về những điều trên? Tôi biết rằng nói trên báo lề dân thì chẳng bao giờ đến tai ông.
    Cái bệnh phổ biến của các ông thày ngày nay là về kiến thức thì so với học sinh thày chỉ hơn một cái đầu nhưng so với bên ngoài thì thày kém 10 cái đầu. Hãy xem 10 vị GSTS chấm luận văn thạc sĩ cho Nhã Thuyên thì rõ. Có lẽ đây là hiện tượng điển hình của ngành giáo dục. Vậy mà hàng năm số GSTS cứ tăng như tăng giá. Nói chung "đạo học ngày nay đã chán rồi".
    Ông Hà Huy Toàn là người nghiên cứu triết học Mác, thế mà không thấy lên tiếng trong khi Dân luận đang có nhiều ý kiến bàn thảo về triết học Mác, có ông Phong Uyên ở nước ngoài đang chê dân mình không biết gì về triết học Mác (ở bài "Liệu Trung quốc có phải là mô hình phát triển cho Việt Nam ".