Hiệu Minh | Volga và Lada – Nỗi niềm của người Việt yêu nước Nga

  • Bởi Trà Mạn
    17/04/2015
    0 phản hồi

    Hiệu Minh


    Xe Lada thời xưa. Ảnh: Internet

    Chiêu đãi của một số người giầu xứ Việt thường có món rau khoai lang xào, luộc, kể cả làm salad, nghe nói chữa bách bệnh. Từng ăn loại rau này thay cơm trong những năm đói vàng mắt ở thế kỷ trước, nhìn đĩa rau lang trên bàn ăn sang trọng, với giá vài trăm đô một người, tôi không khỏi nôn nao trong dạ dày nghĩ về thời khốn khó.

    Mấy tuần nay rộ lên tin trong chuyến thăm của Thủ tướng CHLB Nga tới Hà Nội vì ông Medvedev bật mý “Chính phủ Nga rất quan tâm và ưu tiên cho dự án lắp ráp ô tô tại Việt Nam. Đây sẽ là một trong 17 dự án đầu tư ưu tiên giữa Nga và Việt Nam thời gian tới.”

    Người Việt từng biết đến Volga, Moskvich, Lada, Zil, GAZ, Kamaz, UAZ, xe mô tô Con thỏ, xe đạp đua, bàn là, phích nóng lạnh nồi đồng cối đá… là những biểu tượng sức mạnh của Liên Xô đang xây dựng thành công CNCS những năm 1970. Họ mong mỏi, chẳng mấy năm nữa, CNCS sẽ thành công tại xứ Đông Dương xa xôi.

    Sang Liên Xô vào thời đó, chẳng ai thống kê hay thăm dò dư luận, xem người dân có tự hào Lada hay Volga như người Việt mê mẩn đồ Made in USSR. Nếu được chọn giữa Lada, Volga hay Mercedes, Volvo, Toyota, có lẽ người Nga, dù yêu nước đến mấy, rồi hô khẩu hiệu “người Nga yêu hàng Russia”, sẽ bỏ số tiền gấp chục lần để sở hữu một “con Mẹc”, phó mặc cho CNCS với Volga đi về đâu.

    Theo lời kể của “Bên thắng cuộc”, thời đổi mới những năm sau 1986, TBT Nguyễn Văn Linh chọn đi Lada bởi do XHCN sãn xuất, dù các loại xe tư bản đã tràn vào. Lada không có điều hòa nên các kỹ sư đã lắp thêm cục điều hòa lấy từ xe tư bản second hand. Máy Lada được thiết kế không điều hòa, nay thêm cái cục làm lạnh thành ra quá tải, hỏng hóc liên tục.

    Sếp cao nhất dùng đồ Liên Xô, chả lẽ quân dưới dùng hàng tư bản, dù ai cũng biết là bất cập. Có lần ông Đỗ Mười đi Nghệ An công tác, mượn “Lada của anh Linh”, nhưng nó lại nằm lăn ra, không chịu nổ máy. Quân chạy đôn đáo, rồi bảo, bác đi tạm “con Toyota” này.

    Hôm đó, xe chạy một lèo từ Hà Nội vào Nghệ An, không nghỉ chút nào, máy êm ru, không sóc, không gầm rú, điều hòa mát rợi. Vào tới nơi, ông Đỗ Mười ngạc nhiên “thằng tư bản làm ô tô cũng tốt nhỉ”. Chẳng hiểu sau đó bao lâu, các cấp lãnh đạo chuyển sang ô tô dòng tư bản.

    Bây giờ bói cũng không ra một chiếc xe Liên Xô nào ở Hà Nội. Chỉ còn một vài dân Việt yêu nước Nga của thời quá khứ, nay thành đại gia, lôi Lada về tân trang, để trong góc vườn, nghe nhạc Nga, đọc tiểu thuyết Nga, ăn salad Nga, uống vodka Beluga với trứng cá đen… như một kỷ niệm đẹp, dù trong nhà chẳng bói đâu ra một thứ Liên Xô thời hiện tại. Con cái gửi sang tư bản cho yên tâm, tài khoản ngân hàng ở Thụy Sỹ. Chẳng ai dại gì gửi bên Moscow.

    Nỗi niềm của người Việt được đào tạo tại Liên Xô trước đây đang giằng xé giữa hai dòng thời cuộc. Theo tư bản, sợ mất hết độc lập, tự do. Theo Nga thực chất là Liên Xô cũ “ăn chắc mặc bền”, nhưng chả lẽ dùng Lada hay Volga, bán chiêc Mẹc vừa tậu làm sắt vụn? Gọi con cháu đang học tập bên Mỹ, Anh, Pháp để chuyển sang Nga theo học Lomonosov và hệ tuần hoàn Mendeleev như cha anh đã từng làm.

    Đầu tuần vừa rồi, tới khu Mỹ Đình chơi với người bạn từng du học Ba Lan, nghe anh kể chuyện vui vui. Mấy năm trước, có một ông Pháp bỗng xin vào quốc tịch Nga, báo chí thi nhau tung hô điểm hẹn toàn cầu. Phương Tây cũng thích thú không kém. Nhưng ở đó hai năm, bỗng ông trở về Pháp và nói “Ở nước Nga vài năm, tôi mới phát hiện, tôi là người Pháp”.

    Cũng mong các bạn yêu nước Nga hãy học ông người Pháp, cái gì mình không thích, đừng khuyên người khác dùng.

    Nghe tin Thủ tướng Medvedev sang Hà Nội và khuyên người Việt sản xuất xe hơi thời Liên Xô, mà chính họ đã cho ra bãi rác, không ít người từ ngạc nhiên đến thú vị.

    Nhớ thói quen của các đại gia qua thời khốn khó, trên bàn tiệc giá vài ngàn đô la, có những món quê mùa làm nên thương hiệu người giầu ở đất này. Phải chăng Lada và Volga trở lại xứ ta như món Nga-ta-lư trong nhà hàng phục vụ lớp người “ăn khoai ta, tiêu đô la, yêu nước Nga”.

    Rất có thể đọc tin Volga và Lada muốn trở lại, trong tim ai đó dấy lên nỗi niềm, nước Việt mình sẽ đi thêm nửa thế kỷ 21 nữa với nước Nga. Rồi ngày nào đó, một nhà lãnh đạo chợt nhận ra như ông Đỗ Mười ở thế kỷ trước “xe thằng tư bản cũng tốt nhỉ”. Nếu vài ba năm như ông Pháp, sống ở Nga mới phát hiện ông chính là người Pháp, cũng là may.

    Hãy là chính mình, là người Việt, chẳng ai có thể thay thế được điều đó, dù mang nhiều hộ chiếu có quốc tịch khác nhau.

    Tiếp tục với Volga hay Lada, sự phát triển tầm quốc gia sẽ chậm ít nhất 50 năm so với thời cuộc như đã từng xảy ra ở thế kỷ trước, bời tải thêm phần “điều hòa nhiệt độ second hand của tư bản”, mà mục đích chỉ để làm mát lòng các vị thích nghe những lời khen một chiều.

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    0 phản hồi