Ngô Nhân Dụng - Trần Ðức Thảo và Lê Duẩn

  • Bởi Cát Bụi
    29/08/2014
    9 phản hồi

    Ngô Nhân Dụng


    Trong Ðèn Cù, nhà văn Trần Ðĩnh kể lại cuộc gặp gỡ giữa triết gia Trần Ðức Thảo và Lê Duẩn, tổng bí thư đảng Cộng sản Việt Nam, chính Trần Ðức Thảo kể lại cho tác giả nghe. Trần Ðĩnh không nói chuyện xẩy ra vào năm nào, nhưng thời điểm chắc không quan trọng.

    Một hôm Trần Ðức Thảo được thư ký của Lê Duẩn là Nguyễn Ðức Bình đến đón, bằng xe hơi, trong khi nhà triết học đang sống trong cảnh nghèo nàn, túng thiếu, bị cả bạn bè bỏ rơi vì đã tham dự nhóm Nhân Văn-Giai Phẩm, viết những điều ngược lại với chủ trương văn hóa của Ðảng. Trước khi về Việt Nam tham gia kháng chiến chống Pháp, Trần Ðức Thảo ở Pháp đã nổi tiếng trong giới triết học châu Âu. Ông được Phạm Văn Ðồng đến thăm, tại Paris ba lần, mời về “giúp nước.” Nhưng khi về chiến khu ở Việt Bắc, Hồ Chí Minh bảo ông: “Chú đã học ở nước ngoài nhiều rồi, bây giờ về học nhân dân.” Trần Ðức Thảo tham gia nhóm Nhân Văn, Giai Phẩm, báo Nhân Văn ra số 3 đăng các bài Nỗ lực phát triển tự do dân chủ của ông. Vì vậy trong các đợt chỉnh huấn Trần Ðức Thảo cùng với Nguyễn Mạnh Tường, Ðào Duy Anh, Trương Tửu, bị đưa ra cho giáo viên và sinh viên đấu tố, cấm không cho dạy ở tại các trường Sư Phạm và Tổng Hợp Hà Nội nữa.

    Nguyễn Ðức Bình nói ông tổng bí thư muốn đọc cho giáo sư nghe để xin ông góp ý kiến về một bài đang viết: “Ðề cương về vấn đề con người.” Ngồi trong phòng khách, chỉ có ba người, Lê Duẩn độc thoại được mấy phút thì Nguyễn Ðức Bình nhắc Trần Ðức Thảo hãy ghi những lời ông tổng bí thư nói. Trần Ðĩnh cho biết một thói quen của các quan chức, cán bộ là khi nghe cấp trên nói gì thì họ cũng ghi chép chăm chú những lời vàng ngọc, chứng tỏ lòng kính cẩn và trung thành. Thấy triết gia cứ ngồi im, Bình chạy đi lấy giấy, bút đến đặt trước mặt. Triết gia vẫn không ghi chép gì cả. Ông Nguyễn Ðức Bình này về sau lên làm ủy viên về văn hóa, tư tưởng, chắc nhờ vào thái độ cung kính và tận trung như thế.

    Khi Duẩn ngưng, Nguyễn Ðức Bình nhắc: “Tổng bí thư đã nói xong, xin giáo sư góp ý kiến.” Trần Ðức Thảo ngơ ngác một lát, rồi thú thật: “Tôi không hiểu gì cả.”

    Ngay lập tức ông tổng bí thư chạy ra đằng sau Trần Ðức Thảo, hay tay quàng ôm lấy ngực triết gia, xốc lên, dội xuống mấy lần, rồi “buông thịch” xuống một cái cho ông giáo sư rơi xuống ghế ngồi. Lê Duẩn bỏ đi vào phòng trong. Bình trách mắng ông giáo sư tại sao “nói không hiểu gì cả,” rồi cũng đi vào. Trần Ðức Thảo còn một mình, không biết lối ra, phải hỏi mấy người hầu trong nhà đường nào đi ra cổng, rồi về nhà mình.
    Trần Ðức Thảo nói thật lòng. Ông không hiểu Lê Duẩn nói cái gì. Trần Ðĩnh hỏi tại sao không hiểu. Triết gia trả lời: “Khái niệm không chuẩn gì cả!”

    Những người học triết trong các đại học lớn, huấn luyện có bài bản, tập được thói quen khi bàn luận chuyện gì thì các danh từ và khái niệm mình nêu ra phải có nghĩa rõ ràng, chuẩn mực. Nếu dùng một danh từ, một khái niệm có sẵn, từng được mọi người sử dụng từ trước, thì phải hiểu chúng theo tiêu chuẩn đã quen dùng. Cũng giống như khi bàn về một bài toán đại số, trong môn này cả thế giới đã quen nói tới “số âm,” và “số dương.” Nếu bây giờ anh lẫn lộn số âm với số dương, hoặc có lúc hiểu theo nghĩa này, rồi sau đó lại hiểu theo nghĩa khác; thì các người đã học đại số sẽ chịu chết, không ai hiểu anh ta nói gì cả.

    Lê Duẩn không biết đã học đến đâu, trình độ tới cấp nào, nhưng lại thích đóng vai một lý thuyết gia. Ông có nhu cầu chứng tỏ mình giỏi hơn Hồ Chí Minh một bậc. Hồ Chí Minh đã tự nhận rằng mình không có lý thuyết hay tư tưởng nào cả, chỉ có “phong cách” thôi. Vì, ông giải thích, tất cả những gì đáng viết đã có Mao Trạch Ðông viết ra tất cả rồi, chỉ cần học Mao là đủ. Lê Duẩn đã từng xưng tụng “Mao Trạch Ðông là Lê Nin của thời đại Ba dòng thác cách mạng.” Nhưng Duẩn vẫn tự hào mình đã phát kiến ra hiện tượng “Ba dòng thác cách mạng,” coi là mới mẻ lăm. Từ thập niên 1960, phong trào cộng sản trên thế giới bắt đầu đặt vấn đề làm sao cho chủ nghĩa cộng sản mang “tính con người,” tức là không chỉ chú trọng đến “tính giai cấp” mà thôi. Chắc Lê Duẩn cũng muốn chứng tỏ mình có suy nghĩ sâu xa về vấn đề căn bản này; muốn để lại một di sản “trước thư, lập ngôn” cho con cháu sau này hãnh diện.

    Tại sao Lê Duẩn lại mời Trần Ðức Thảo tới nghe trước các ý kiến mình sắp hay đang viết? Rất có thể ông chỉ muốn nói cho vị giáo sư triết học nghe xong rồi gật gù tán thưởng mấy câu, giống như đám thuộc hạ vẫn lúi cúi ghi chép những lời vàng ngọc của ông. Ðược như vậy, ông cũng đủ thỏa mãn, sẽ cho in tác phẩm về “vấn đề con người,” cho các đảng viên học tập. Ðàn em của ông sẽ thì thầm với nhau, thả tin đồn rằng đồng chí tổng bí thư đã cho giáo sư triết học Trần Ðức Thảo nghe trước rồi, “phục lắm, phục lắm!” Như vậy cũng đáng hãnh diện!

    Cũng có thể Lê Duẩn có ý sẽ nhờ một triết gia có bằng cấp và nổi danh quốc tế chấp bút viết hộ mình, diễn tả những ý kiến của mình ra, dùng ngôn ngữ mang mùi vị triết học. Các lãnh tụ cộng sản vẫn quen sai người viết hộ như vậy; trừ Hồ Chí Minh phải tự viết tiểu sử mình, ký tên Trần Dân Tiên, hoặc T. Lan. Mao Trạch Ðông chắc không nhờ ai chấp bút, vì chính ông ta vốn có tài văn chương. Có thể đoán Lê Duẩn cũng mang ý định “lập ngôn” theo gương Mao, Lenin, và Stalin; mong cũng được coi là một lãnh tụ cộng sản thứ lớn.

    Stalin đã viết cả bộ Lịch Sử Ðảng Cộng Sản, gồm nhiều tập sách mỏng bàn về các vấn đề căn bản của chủ nghĩa cộng sản, như “Duy Vật Biện Chứng” là gì, “Duy Vật Lịch Sử” là gì. Thời 17, 18 tuổi ở Sài Gòn tôi đã đọc những tập sách này, do Nhà Xuất Bản Thợ Thuyền ở Pháp in. Ngay hồi đó, tôi đã tự hỏi: Cái ông Stalin này lúc trẻ thì đấu tranh bí mật, tổ chức cả việc ăn cướp lấy tiền hoạt động, rồi đi tù, khi lớn thì lo đối phó với bên địch cũng như với các đồng chí. Làm sao ông ta có thời giờ ngồi viết những cuốn sách triết lý như thế? Chắc hẳn khi đã có địa vị ông mới sai một cán bộ tuyên huấn nào đó viết cho mình. Bởi vì đây là những điều ABC trong chủ nghĩa Mác, ai cũng có thể viết được, miễn là có tài diễn tả cho sáng sủa.

    Cuộc gặp gỡ giữa Lê Duẩn và Trần Ðức Thảo được Trần Ðĩnh thuật lại rất hay. Mỗi nhân vật đều linh hoạt, một vài nét đủ thấy sống động trước mắt người đọc. Có lẽ Nguyễn Ðức Bình là người thất vọng nhất. Bao nhiêu công xun xoe, săn đón, nhắc nhở của một anh thư ký muốn làm vừa lòng ông chủ, tan ra mây khói. Trần Ðức Thảo thì đúng là một triết gia, quen nghĩ gì thì nói thật. Người ngay thẳng như thế không có khả năng chen chân vào chốn quan trường, trong khi chung quanh ông Lê Duẩn thì toàn người người chỉ lăm le mong xin được một cái ghế.

    Nhưng trong hoạt cảnh Trần Ðức Thảo gặp Lê Duẩn, con người đáng thương nhất là ông tổng bí thư đảng Cộng sản Việt Nam. Chắc ông cũng tự cho mình là một người thông minh lỗi lạc, vì đã quen sống giữa đám thuộc hạ lúc nào cũng cúi đầu, xoa tay, miệng tìm lời xưng tụng. Trong đầu ông chắc cũng nghĩ mình là một lãnh tụ vĩ đại, nói cái gì là hàng ngàn, hàng vạn người hoan hô. Ông ta khinh thường Hồ Chí Minh, cho nên mới để đàn em viết lời ca tụng, so sánh mình với Lê Nin; ông Hồ chưa bao giờ được một đảng viên Cộng sản Việt Nam so sánh như vậy. Câu nói của Trần Ðức Thảo: “Tôi không hiểu gì cả,” phải làm cho ông ngạc nhiên, sửng sốt! Chính ông cũng không hiểu nổi trên đời làm sao lại có người dám nói như vậy! Cho nên ông cảm thấy bị xúc phạm nặng nề; không khác gì nghe lời một đứa trẻ nói: “Ðức vua không mặc quần!”

    Phải kinh ngạc và nổi giận hết sức Lê Duẩn mới phản ứng một cách thô bạo như lời ông Thảo kể lại cho Trần Ðĩnh nghe. Ôm lấy cái thân hình mỏng teo của vị triết gia, giọng lên giọng xuống mấy lần rồi buông tay ra, ông Lê Duẩn không thể nói một lời nào cả. Ông có thể nghĩ: Cái người này đang sống ở trên mây, ở một hành tinh khác đây, còn nói gì cho hắn hiểu được nữa? Vì đối với một người nắm quyền sinh sát suốt mấy chục năm, bao lâu nay ai gặp cũng khúm núm, nói gì người ta cũng vâng dạ, làm Lê Duẩn sao hiểu nổi trên đời lại có một “quái nhân” dám thản niên nói thật rằng, “Tôi không hiểu gì cả!”

    Bây giờ, trong đảng Cộng sản Việt Nam không biết còn ai nhớ ông Lê Duẩn đã viết những cái gì hay không. Sự nghiệp của Trần Ðức Thảo trong ngành triết học bị tan vỡ khi ông về nước, nghĩ rằng mình sẽ góp phần phát triển thêm chủ nghĩa Marx. Năm 1973 ông còn cho xuất bản một cuốn sách triết học về “Nguồn gốc của Ngôn ngữ và Ý Thức.” Cuốn sách được dịch ngay sang tiếng Anh, tôi đã mượn bản tiếng Anh này từ thư viện của Ðại Học McGill, Montréal, Canada, trong thời gian tôi đang viết cuốn Tìm Thơ Trong Tiếng Nói cho nên muốn đọc thêm về nguồn gốc ngôn ngữ. Trong cuốn sách đó Trần Ðức Thảo vẫn dùng quan điểm Mác xít, trong lúc ở thế giới bên ngoài các nhà nghiên cứu cùng đề tài đó đã tìm ra nhiều khảo hướng mới. Tuy nhiên, bây giờ nhiều người nghiên cứu về đề tài này vẫn có lúc phải nhắc tới các ý kiến của ông. Trần Ðức Thảo nhờ số tiền tác quyền trả cho cuốn sách này mà mua được một cái tủ lạnh, ba tháng sau tủ lạnh hư. Phùng Quán đã viết một bài rất hay kể chuyện cuộc sống đạm bạc, thiếu thốn của ông ở Hà Nội.

    Bây giờ ở Việt Nam nhiều người đã biết đến giá trị của ông. Năm 1997 bắt đầu in một vài tác phẩm của Trần Ðức Thảo. Năm Năm 2000 ông còn được trao giải thưởng cùng một lúc với học giả Ðào Duy Anh, thi sĩ Nguyễn Bính. Quan nhất thời, dân vạn đại. Những nhà văn hóa có giá trị sẽ còn giúp ích cho đất nước và cho loài người mãi mãi.

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    9 phản hồi

    Phản ứng bạo lực của Lê Duẩn cũng không cách xa mấy so với một trùm băng đảng "xử" người làm cho hắn mất mặt. Trùm băng đảng hay một trùm độc tài quân phiệt có lẽ đã rút súng ra bắn chết người ngồi trước mặt. Nhưng Lê Duẩn ở vị thế đang cầu cạnh là một, biết hậu quả là hai, đã không thể làm như vậy. Nhưng vì bạo động thân thể không có trong giới hạn pháp lý thời đó -- cũng như bây giờ trong cách hành xử của công an đối với người dân -- cho nên Lê Duẩn "bộc phát" tự nhiên.

    Một người trí đối diện với một người trí khác khi gặp bế tắc phải có cách dùng lời để khai thông.

    Trích dẫn:
    Nhưng khi về chiến khu ở Việt Bắc, Hồ Chí Minh bảo ông: “Chú đã học ở nước ngoài nhiều rồi, bây giờ về học nhân dân.”

    Làm sao để tất cả trí thức Việt Nam nhận thấy đây là sự xổ toẹt nhân cách của mình?

    "Anh đã xây dựng cả con người anh thành công rồi, bây giờ về đây hãy dẹp con người với những ý định của anh đi. Ngồi yên đó, chờ những người tự cho mình quyền đại diện cho nhân dân như tôi bảo phải làm cái gì tiếp theo."

    Phủ nhận hoàn toàn. Vô hiệu hóa hoàn toàn cả tri thức lẫn khát vọng tiềm tàng trong một con người không phải là không chứa gì, trong đầu cũng như trong tim.

    Làm sao để mỗi con người nhìn ra được cái chất ma đầu của kẻ nào nói những câu phủ đầu đầy tính xổ toẹt nhân cách như thế?

    Hắn thử thách bằng một ngụ ý phủ nhận hết chiều kích tri thức trong anh. Tại sao anh không thực hiện quyết định sống còn là bỏ chạy?

    Ở lại là tự mình đánh mất hết lòng tự trọng. Người trí thức có lẽ nên lấy tự trọng làm phép thử thách của riêng mình. Khi nào kẻ cầm quyền đe dọa đến lòng tự trọng ấy, người trí thức phải biết bước ra.

    Khái quát lên một bước, chỉ hợp tác với kẻ nào nhìn nhận lòng tự trọng trong mỗi con người nói chung. Và quy tắc này cũng nên áp dụng vào quan hệ giữa trí thức và chế độ hiện nay, hay giữa người dân và thế lực đương quyền hiện nay.

    (Trần Đĩnh trả lời pv Mặc Lâm RFA, 11.8.2014 ) _ Trích :

    " Ông Duẩn rất tán thành câu Mao Trạch Đông nói 'Thiên hạ đại loạn, Trung Quốc đuọc nhờ. Có nghĩa là bạn bè mà đánh khắp nơi, thế giói đại loạn thì chính TQ mới thoát được ra mà hưởng lợi trong cái đại loạn ấy. Ông Duẩn rất tâm đắc câu ấy, lái theo quỹ đạo ấy, chiến tranh ( VN ) các thứ ... thì họ là người tổ chức. Còn ông ấy cứ tho đúng đường lối đấy. Tổ chức như vậy, làm sao chống lại ?!

    Bàn: Duẩn trúng mưu Tàu hại nước hại dân rồi còn gì nữa!

    Bác Khách mn viết:

    Đọc đoạn này nhớ đến nhiều hình ảnh các quan chức, tướng tá, của Bắc Hàn, cả ông dượng đã bị xử tử của Kin Jong Un, khi đứng chung quanh anh Ủn này, tất cả đều cầm một cuốn sỗ nhỏ, chăm chú ghi ghi chép chép. Một hành vi hết sức ... thủ công, nhưng lại phô bày sự kính cẩn lãnh tụ vô cùng. Không nghiêm túc ghi chép là để lộ sự thiếu tôn trọng lãnh tụ, ra pháp trường là điều có thể.

    Ngót 40 năm chứng kiến các cán bộ CS thuộc hạ khúm núm trước thượng cấp, chỉ còn thiếu động tác quỳ hai gối, là giống y xưa thần tử tiếp chỉ thiên tử, thụ mệnh thiên tử...

    Văn hóa "phong kiến" (tôi ngoặc kép vì xã hội quen dùng sai, thật ra phải gọi là "quân chủ chuyên chế") luôn hiện ra nơi cử chỉ hành vi của những con người luôn tự nhận là đánh đổ "phong kiến".

    Thường thấy nghe, bề trên CS hiếm hoi phát biểu ý tưởng gì đáng nghe, họ lặp đi lặp lại một nội dung sáo cũ thậm chí sáo rỗng. Đám thuộc hạ, nghiêm cẩn trịnh trọng như tín đồ đang nghe kim ngôn giáo chủ, lập tức ký ghi kẻo lời ngọc gió bay, và nếu không ký ghi thì làm sao nhớ được những lời ít hiểu vì ít nghĩa? Kẻ nói đã vẹt, người nghe cũng ghi vẹt. Cả hai đều biết mình vẹt, nhưng cả hai cùng nhập vai diễn trò chủ tớ. Bề trên nhập vai rồi nhập tâm tác phong trịch thượng, bề dưới nhập vai rồi nhập tâm tác phong dua nịnh. Tấn tuồng diễn mãi thấm nhuần vào khán giả quần chúng, một thứ nhân cách bi hài.

    Trong các tầng xã hội, "bọn đầu đen" ở vị trí tầng trệt. Anh nào càng vác giỏi sức nặng các tầng trên, tức là giỏi khom giỏi vác, hi vọng có ngày được đoái xuống cho lên tầng. Lên tầng là lên đời, đè lại người khác. Thế mới có câu:

    Năm ngoái anh còn theo đít trâu
    Năm nay lãnh đạo lũ đen đầu!

    Chưa quên, những năm sau 75, bất cứ một nhu cầu dân sự nào, dân cũng phải làm đơn. Đơn xin đi đường, đơn xin mua vật dụng, đơn xin tạm vắng nhà, đơn xin ...Đơn nào thì cũng phải xin, ngoài xin giải quyết cái mục đích nhu cầu, còn xin chấp hành mọi quy định của cấp trên ở cuối lá đơn.

    Bản thân tôi đã phải có lần làm đơn như thế để được mua mấy mét vải xô trắng về liệm xác em tôi ngày nó qua đời. Tôi đã chờ rất lâu mới gặp ngài chủ nhiệm HTX Mua Bán phê duyệt, dĩ nhiên tùy ý ngài cho mua bao nhiêu, vải gì.

    Dân, cũng có cấp trên(!). Thượng cấp của dân, là tất cả các quan đủ mọi lĩnh vực.

    Xã hội VN từ dạo ấy, là một xã hội đa cấp bậc. Lúc còn kinh tế chỉ huy, cấp dưới xin xỏ cấp trên ban bố uy quyền. Đến "kinh tế TT định hướng XHCN", cấp dưới mua của cấp trên những gì mình muốn. Cấp trên có thể đồng ý bán hoặc không, nên cấp dưới vẫn chưa thể đứng thẳng khi mua. Mà phải khom gối xin mua.

    Không nịnh bề trên sao được??????????????

    Khương Việt viết:
    Ông cố TBT Lê Duẩn trước đây thường được những đảng viên cao cấp của Đảng xưng tụng là người với cái đầu có sức sáng của 100 ngọn nến.

    Ngoài ra, Ông còn tỏ ra có tài tổ chức, nhất là việc vận động quần chúng nông dân, và làm việc không biết mệt mõi. Ông cũng là kẻ giỏi biện luận và nói trước công chúng. Trên hết, Ông là một con người quả cảm, mưu lược và quyết đoán. Chính những đức tính ấy dã giúp Ông thu phục được những người sừng sỏ như Trần Quốc Hoàn và Lê Đức Thọ, để họ giúp Ông gạt được vị lãnh tụ tối cao ra bên lề của vũ đài chính trị Miền Bắc từ đầu thập niên 1960s.

    Phải công bằng để thừa nhận rằng ông Lê Duẩn là một nhân tài kiệt xuất, một kẻ tay trắng làm nên; từ một anh bẻ ghi hoả xa, với vốn liếng giáo dục lớp 4 trường làng,ngoi lên địa vị cao nhất trong Đảng, vượt qua ngay cả người có học vấn cao hơn như ông Võ Nguyên Giáp hoặc ông Đặng Xuân Khu.

    Nhưng, dù vậy ông LD bị hai hạn chế. Một là bị sự kìm toả của thế giới quan Mác-Lê. Sự kìm toả ý thức hệ này khiến Ông không mở rộng được tầm nhìn của mình....

    1. Hy vọng Khương Việt không lấy những gì viết đây là đả kích cá nhân, nhưng tôi thấy cách viết hoa danh xưng "Ông"- (Cap)- trong các câu dùng để nhắc tới ông Lê Duẩn trong câu văn viết thật lạ lùng. Tôi đoán chừng ý định của người viết ở đây chỉ là không muốn tái viết tên từ "Lê Duẩn" lập đi lập lại trong câu, nên danh xưng "ông" được dùng như thay thế (third personal pronoun, i.e. he/him), và vì lịch sự tối thiểu. Nếu vậy thì không có lý do gì mà phải cần viết hoa, danh xưng/danh từ "ông." Việc viết hoa (Cap) "Ông" mang đến một sự cường điệu hoá không cần thiết, nếu không muốn nói là quá đà. Việc cường điệu viết hoa những danh từ (pronoun) ông/bà thông thường để chỉ người thứ ba rất phổ biến trong các bài viết của người CS, e.g. như "Người/Bác" để chỉ HCM, mục đích dùng để đánh bóng, nâng bi lãnh tụ. Tôi tạm không tin rằng đây là ý định của KV khi viết hoa (Cap) danh từ "Ông." Cũng có đôi khi những danh từ danh xưng thông dụng như "ông/bà" được viết hoa (Cap) khi nói đến một nhân vật nào, nhưng đây là những trường hợp "đặc biệt" (exceptions), đếm trên đầu ngón tay, và cá nhân những nhân vật phải là những người được tuyệt đại đa số người đọc kính trọng, và trân trọng, có những đóng góp đặc biệt (significant, historical and laudatory contributions) cho cộng đồng, cho nhân loại. Ví dụ như Hai Bà Trưng, hoặc Hai Bà, khi đó từ Bà sẽ được viết hoa (Cap), hoặc như Ông Thích Ca Mâu Ni, Ông Jesus, hoặc gần đây như Bà Mother Theresa, Ông Martin Luther King, etc. Cỡ như ông Lê Duẩn thì xin lỗi....còn khuya. Vì vậy, theo tôi dùng danh xưng "Ông" viết hoa để chỉ ông Lê Duẩn trong câu văn là không cần thiết và hơi quá (inappropriate use of Cap letters). Tất nhiên "ông" phải được viết hoa (Cap) theo sau dấu "."

    Khương Việt viết:
    Phải công bằng để thừa nhận rằng ông Lê Duẩn là một nhân tài kiệt xuất, một kẻ tay trắng làm nên; từ một anh bẻ ghi hoả xa, với vốn liếng giáo dục lớp 4 trường làng,ngoi lên địa vị cao nhất trong Đảng, vượt qua ngay cả người có học vấn cao hơn như ông Võ Nguyên Giáp hoặc ông Đặng Xuân Khu.

    2. Nếu "nhân tài kiệt xuất" được định nghĩa là đi từ một anh tay trắng, lưu manh miệt vườn, vô học, vươn lên đứng đầu vị trí chính trị thì hoá ra ông Nguyễn Văn Thiệu cũng phải là một "nhân tài kiệt xuất"?? Tôi chưa nghe, thấy, đọc, ai đó nói và viết, kể cả "mấy ông ka-ki phe quốc gia," là ông Nguyễn Văn Thiệu là "nhân tài kiệt xuất." Định nghĩa như thế là tự làm giảm giá trị của "nhân tài kiệt xuất" một cách trầm trọng. Trong lịch sử Vn số "nhân tài kiệt xuất" chân chính, đúng giá trị, ý nghĩa, rất hiếm, có lẽ chỉ đủ đếm trên đầu ngón tay của một bàn tay (chưa đủ đôi bàn tay). Đó là những ai thì có lẽ người Vn nào cũng biết. Nhưng chắc chắn rằng ông Lê Duẩn không nằm trong số đó.
    Xét cho cùng ông Lê Duẩn cũng chỉ là một anh lưu manh miệt vườn, bằng các thủ đoạn chính trị lưu manh, tàn bạo nhất vươn lên vị trí đảng trưởng một cái đảng lưu manh, tàn bạo nhất lịch sử đất nước. Ông ta cũng chỉ la một bạo chúa trong số các bạo chúa trong lịch sử Vn. Chỉ vì thế mà phán ông ta là "nhân tài kiệt xuất" thì quả là lạ. Có ai nghe dân Miên nói Polpot là "nhân tài kiệt xuất" không nhỉ? Adolf Hilter đi từ anh hạ sĩ quèn, làm rung chuyển thế giới chẳng lẽ cũng là "nhân tài kiệt xuất"???

    Lê Duẩn có lần đã nói:

    "Loài người cho đến nay đã có ba phát minh vĩ đại có ý nghĩa bước ngoặt của lịch sử. Thứ nhất là tìm ra lửa. Thứ hai là tìm ra cách sử dụng kim khí. Thứ ba là làm chủ tập thể."
    (Ngày 13-3-1977, tại trường Nguyễn Ái Quốc,)

    Hai phát minh đầu cũng OK thôi, không có gì cần phải làm lớn chuyện, nhưng cái phát minh thứ ba ấy, vừa nghe qua, tôi chợt ôm bụng cười lăn xuống sàn!

    Ông cố TBT Lê Duẩn trước đây thường được những đảng viên cao cấp của Đảng xưng tụng là người với cái đầu có sức sáng của 100 ngọn nến.

    Ngoài ra, Ông còn tỏ ra có tài tổ chức, nhất là việc vận động quần chúng nông dân, và làm việc không biết mệt mõi. Ông cũng là kẻ giỏi biện luận và nói trước công chúng. Trên hết, Ông là một con người quả cảm, mưu lược và quyết đoán. Chính những đức tính ấy dã giúp Ông thu phục được những người sừng sỏ như Trần Quốc Hoàn và Lê Đức Thọ, để họ giúp Ông gạt được vị lãnh tụ tối cao ra bên lề của vũ đài chính trị Miền Bắc từ đầu thập niên 1960s.

    Phải công bằng để thừa nhận rằng ông Lê Duẩn là một nhân tài kiệt xuất, một kẻ tay trắng làm nên; từ một anh bẻ ghi hoả xa, với vốn liếng giáo dục lớp 4 trường làng,ngoi lên địa vị cao nhất trong Đảng, vượt qua ngay cả người có học vấn cao hơn như ông Võ Nguyên Giáp hoặc ông Đặng Xuân Khu.

    Nhưng, dù vậy ông LD bị hai hạn chế. Một là bị sự kìm toả của thế giới quan Mác-Lê. Sự kìm toả ý thức hệ này khiến Ông không mở rộng được tầm nhìn của mình, để từ đó có được một viễn kiến chính trị rộng lớn hơn,xứng hợp với vai trò lãnh tụ một nước, trong một thế giới đang chuyển mình hết sức phức tạp. Sự thúc ước ý hệ này , tuy đã từng giúp Ông thành công như một lãnh tụ du kích quân trong thời chiến, lại không giúp Ông trở thành một nhà chiến lược trong công cuộc xây dựng kinh tế cho một VN thống nhất sau chiến tranh. Ông đã " mò mẫm" (từ do bà vợ thứ hai của Ông dùng) trong hơn 10 năm, kể từ sau 1975 cho đến lúc mất,nhưng không ra được khỏi mê trận Mác-Lê, để tìm được chiến lược phục hồi và phát triển kinh tế thích hợp.

    Hạn chế thứ hai của ông LD là căn bản học vấn quá thấp; chỉ hết lớp 4 trường làng. Dù rằng trong suốt cuộc đời hoạt động, Ông đã tự học thêm rất nhiều. Nhưng cũng như nhiều người tự học khác trong hàng ngũ cán bộ cao cấp của Đảng, kiến thức của Ông không được hệ thống hoá, mà chỉ mang tính cách chắp vá, không đủ để giúp Ông, trong cương vị lãnh tụ, nhìn về thế giới với một nhãn quan tổng hợp rộng lớn.

    Ông LD đã tìm đến cố GS Trần Đức Thảo chính là do động cơ tâm lý thầm kín, do mặc cảm từ hạn chế thứ hai nêu trên đây. Tự mình có lẽ ông LD biết sự thiếu thốn về học vấn căn bản của chính Ông. Có lẽ Ông đã ôm ấp nhiều ý kiến, nhiều khái niệm trong đầu,nhưng Ông không tài nào hệ thống hoá chúng lại với nhau được, thành một dòng tư tưởng mạch lạc. Ông đã đi tìm GS Thảo như đi tìm một người có khả năng để làm công việc hệ thống hoá đó.

    Mặt khác, có lẽ cũng như các vị vua Âu Châu xưa cần được Giáo Hoàng xức dầu phong vương (Anointment), ông LD cần một GS Triết để " xức dầu" cho những quan niệm " làm chủ tập thể" hỗn độn của Ông.

    Chỉ tội cho GS Thảo là đã quá ngay thẳng khi đối diện với một người cuồng tín!

    Hồi trước chuyện ông Lê Duẩn phát biểu cái quái quỷ gì có, trong đó có cụm từ "làm chủ tập thể", sau đó ông Lê Duẩn đi diễn thuyết khắp nơi và đưa ra 7 định nghĩa về cụm từ này. Rồi các nhà lý luận cũng đã tổ chức hội nghị để bàn về câu nói cuả TBT Lê Duẩn, người ta bàn cãi mãi, cuối cùng đưa ra kết luận "Đây là khái niệm trừu tượng nhất trong các khái niện." Vậy mà hồi ấy người ta còn cho rằng cả thế giới CS chỉ còn hai nhà lý luận là Lê Duẩn và Togliaty TBT Đẩng CS Ytalia.
    Cái bệnh nói có lời mà không có nghiã thì là căn bệnh cố hữu của CS, nó có ngay từ thời cụ Hồ còn sống, cụ nói "muốn xây dựng CNXH thì phải có con người XHCN" , có ai giải nghiã được cái ý này đâu. Ngay thời nay cũng còn xuất hiện hiện tượng này. Đố ai giải thích được những câu "kinh tế thị trường định hướng XHCN" và "xây dựng nền văn hóa tiên tiến đạm đà bản sắc dân tộc" là như thế nào? Lại còn "âm mưu diễn biến hòa bình của các thế lực thù địch" thì chúng là ai? Ở đâu? "Âm mưu diễn biến" như thế nào?

    Trích dẫn:
    Hồ Chí Minh nói với Trần Đức Thảo:

    “Chú đã học ở nước ngoài nhiều rồi, bây giờ về học nhân dân.”

    Mấy câu nói "dạy dỗ" hết sứ mơ hồ và đầy tính mị dân này các lãnh tụ cs hay dùng. Có lẽ chỉ nhằm để hạ thấp giá trị và vai trò của những trí thức tài giỏi và nổi tiếng thì phải?

    Trong khi đó, các lãnh tụ cs khắp thế giới, cả tay đồ tể Pol Pốt, ông nào cũng nghĩ mình, hay được thuộc hạ tâng bốc, là những thiên tài của nhân loại. Do đó mới có các hoạt cảnh:

    Trích dẫn:
    Tác giả:

    Trần Ðĩnh cho biết một thói quen của các quan chức, cán bộ là khi nghe cấp trên nói gì thì họ cũng ghi chép chăm chú những lời vàng ngọc, chứng tỏ lòng kính cẩn và trung thành.

    Đọc đoạn này nhớ đến nhiều hình ảnh các quan chức, tướng tá, của Bắc Hàn, cả ông dượng đã bị xử tử của Kin Jong Un, khi đứng chung quanh anh Ủn này, tất cả đều cầm một cuốn sỗ nhỏ, chăm chú ghi ghi chép chép. Một hành vi hết sức ... thủ công, nhưng lại phô bày sự kính cẩn lãnh tụ vô cùng. Không nghiêm túc ghi chép là để lộ sự thiếu tôn trọng lãnh tụ, ra pháp trường là điều có thể.