Hà Nguyên Nguyễn Hà - Sai lầm khi cổ đông hóa đại học tư

  • Bởi Mắt Bão
    03/08/2014
    7 phản hồi

    Hà Nguyên Nguyễn Hà

    Cổ đông hóa đại học tư, một tổ chức kiểu công ty, là thương mại hóa giáo dục, khiến giáo dục đại học Việt Nam mãi tụt hậu.

    Vụ việc hội nghị vừa qua và đại hội cổ đông Trường Đại Học Hoa Sen tại TP.HCM ngày 2/8/ 2014 có thể sẽ bãi nhiệm Hội Đồng Quản Trị, Ban giám hiệu của Trường vốn đang hoạt động tốt, lại dám tổ chức hội thảo “bất vụ lợi”, rõ ràng cho thấy các cổ đông hoàn toàn vị lợi ích riêng chứ không vì giáo dục, sẽ gây ra nhiều hệ lụy không tốt cho Trường Đại Học Hoa Sen và cả hệ thống giáo dục đại học tư ở Việt Nam!

    Dù bên nào sai hay đúng cũng là do hệ lụy của cơ chế một trường đại học được cổ đông hóa.

    Điều chắc chắn còn cổ đông hóa sẽ còn tiếp tục những vấn nạn tương tự như thế ở nhiều trường khác nữa.

    Bất cứ cổ đông theo kiểu công ty, kể cả tôi nếu tham gia, đều phải bảo vệ lợi ích của mình được chia lời mà kiểu đại học tư hiện nay ở Việt Nam là hình thức siêu lợi nhuận vì chất lượng đâu có ra gì mà phải tốn kém! Và như thế đại học tư không bao giờ huy động được sự đóng góp của xã hội kể cả đóng góp của cựu sinh viên.

    Bao nhiêu công ty còn phá sản, lỗ lã chứ đâu như tham gia đại học tư Việt Nam hiện nay dù là lãi ít hay siêu lợi nhuận khi chắng làm gì nâng cao đáng kể chất lượng giáo dục đại học!

    Vì đâu nên nỗi

    Thường ở các nước ngoài, trường đại học tư với tôn chỉ bất vụ lợi, học phí chỉ chiếm hơn 30% ngân sách hàng năm, còn lại 30% do vận động đóng góp của các công ty và 30% nhà nước hỗ trợ. Bằng không chỉ là trường nghề, chất lượng rất thấp hay chỉ là trường trung học cấp 4 như ở Việt Nam.

    Tôn chỉ bất vụ lợi là mục tiêu không phải vì lợi nhuận mà là vì phát triển giáo dục.

    Có thể lúc đầu Việt Nam chưa có người giàu, tạm thời cho cổ đông hóa thành lập các đại học tư còn có thể chấp nhận, khi muốn đại học đột phá nhanh, song phải trả giá quá cao về chất lượng giáo dục đại học hiện nay vào hàng thấp nhất trên thế giới.

    Cũng thường ở các nước ngoài, một đại học tư nổi tiếng ban đầu do những nhà sáng lập hiến tặng một khu đất hay một số cơ sở thành lập trường hay một nhóm người nổi tiếng có tâm đóng góp cho giáo dục và rồi một Bản Quy chế Trường được thông qua, như Bản Hiến Pháp, cũng có thể dần dần chỉnh sửa và được mọi người tôn trọng.

    Những người khai sáng trường phải là những người có tâm, có tầm đóng góp cho giáo dục với mục tiêu đóng góp giao dục rõ ràng, mời những người nổi tiếng tham gia Hội Đồng Quản Trị (trustees) để huy động sự đóng góp của xã hội. Hội đồng quản trị sẽ mời, thuê những người quản lý giỏi tham gia Ban giám hiệu.

    Viện phó về tài chánh có khi tiền lương cao hơn viện trưởng và phải có hợp đồng cụ thể về yêu cầu phát triển tài. Không đạt yêu cầu hợp đồng đương nhiên có người khác thay, chứ không phải người thân quen….

    Quy trình xây dựng đội ngũ gỉảng viên đại học ngay cả đại học công ở Việt Nam như Giáo sư Ngô Bảo Châu nói đã ngược với quy trình ở các nước.


    Quy trình xây dựng đội ngũ giảng viên đại học ở Việt Nam bị cho là đi ngược với các nước khác

    Quy trình thành lập các đại học tư ở Việt Nam cũng thế cũng đi ngược mà nếu có trường nào đi theo quy trình thành lập như các đại học tư nổi tiếng ở nước ngoài như Trường Đại Học Hùng Vương thì bị bọn cơ hội dập vùi, chụp mũ chính trị để làm giống với các trường khác hiện có ở trong nước để cùng nhau theo quy trình ngược, đó là theo quy trình cổ đông hóa, thương mại hóa giáo dục đại học.

    Có thể có những lập luận rằng Việt Nam khác, không có sẵn những người giàu có như ở nước ngoài. Song họ quên một điều khi đã có các doanh nghiệp như ngân hàng, công ty của nhà nước hay tư nhân đều có thể có chiến lược marketing làm việc thiện nguyện mà đầu tư cho giáo dục đại học là chiến lược marketing rát khôn ngoan vững bền nhất.

    Bây giờ ở Việt Nam thiếu gì người giàu. Giàu đến mấy thì ăn tiêu đến mấy cũng chẳng tiêu hết và thường có tâm lý muốn làm cái gì để đời, Bằng không ai cũng phải chết có ai mang theo mình được gì đâu. Chưa kể việc làm thiện nguyện xã hội cũng là phương cách marketing hiện đại dễ giàu thêm như nói ở trên.

    Không chịu sửa sai lầm có thể dẫn đến tội ác làm thương mại hóa giáo dục.

    Sai lầm đã làm tụt hậu giáo dục đại học ở Việt Nam, đã khiến các nhóm cơ hội loại bỏ những người tâm huyết cho giáo dục như đã xẩy ra ở Trường Đại Học Hùng Vương tại TP.HCM và tại biết bao đại học khác nữa.

    Biết sai lầm mà không chịu sửa chữa thì sẽ gây ra biết bao di hại, chẳng khác nào gây ra tội ác đối với đất nước.

    Với mong muốn góp phần thúc đấy đất nước hùng cường, sánh vai với các nước trong năm châu bốn biển, không còn bị tụt hậu, không còn bị xử ép, làm nhục như hiện nay ở Biển Đông nữa, thì giáo duc, nhất là giáo dục đại học phải là yếu tố quan trọng góp phần phát triển đất nước hùng cường.

    Vụ việc ở Trường Đại Học Hùng Vương và vụ việc ở trường Đại Học Hoa Sen không cần biết ai đúng ai sai và rồi sẽ tiếp những đại học tư khác nếu cứ tiếp tục chủ trương cổ đông hóa, thương mại hóa giáo dục kiểu công ty.

    Lịch sử rất nghiêm khắc phê phán những sai lầm liên quan đến sự tồn vong của Đất nước này vậy!

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    7 phản hồi

    Trong còm trước tôi còn quên một yếu tố "bẩn" cơ bản dìm chết sặc "xã hội hóa giáo dục" ở VN hiện nay, ngoài Người "bẩn", tiền "bản", cách kinh doanh giào dục "bẩn", thì còn có môi trường giáo dục và kinh doanh giáo dục "rất bản" nữa!

    Cái môi trường kinh doanh giáo dục rất bẩn này thê hiện ở mấy khía cạnh, như:
    - luật kinh doanh, rất thoàng nhưng vô trách nhiệm, không có cơ chế trói buộc trách nhiệm của nhà đầu tư/kinh doanh phạm luật và bảo vệ các nhà đầu tư chân chính...(như ông bác của còm sĩ Sóng Thần với công sức và tấm lòng đã bỏ ra cho ĐH Hoa Sen đã bị cướp... Chuyện cướp công những người khai sáng có tâm, có tầm nhưng không đủ vồn xảy ra ở hầu hết các đại học tư thục VN hiên nay!). Đang lẽ phải có thêm phần luật kinh doanh riêng cho giao dục vì đạc thù và tầm quan trọng của nó. Cai luật giáo dục (kể cả ĐH tư thục) đang có chỉ nạng về tổ chức sao cho đảng vẫn quản lý chăct được mà thôi (phiên bản cua điều 4HP).

    - hệ thống quản lý giáo dục tư thục: cái ghế 4HP của đang được đặt ở mọi nơi, trói tay ban giam hiệu, các giáo sư, cả các sinh viên và các nhà đâu ftw luôn, làm vô hiệu hoa cố gẵng có tâm có tầm của mọi người, để cho đảng quản lý được và quản lý chặt! Đảng cũng luôn can thiệp vào mọi khâu giảng dạy nữa! Tưởng là giáo dục tư thục thì có tự do ư? Không hề! Hình như đảng rất sợ có nơi nào dó co 1 giáo viên ngồi với vài chục sinh viên mà đảng không biết họ đang nói chuyện gì! Tức là khong có niềm tin vào ai hết! Chỉ có nghi ngờ, theo dõi và xử lý ngay, can thiệp thô bạo... không phải ai đó làm gì xâu, mà chỉ là ai đó làm gì đó mà đảng không được biết!

    - những con người của đảng trong giáo dục tư thục và "xã hội hóa" thì... ôi thôi! So với những nhà dầu tư/kinh doanh giáo dục còn chưa xứng tầm như tôi nêu trên là "người bẩn" thì họ là những kẻ tí hon xấu xí, độc ác, dơ bẩn và tham lam! Nhưng họ được đảng (qua Bộ GD&ĐT) cử làm quản lý - thường là hiệu trưởng hay ít nhất là hiệu phó, và vài chức danh quan trọng khác, họ không có trình đọ chuyên môn gì ngoài "đấu tranh chống phá các lực lượng thù địch" mà đảng tin cậy... Nói chúng, họ không có đủ tư cách làm nhân viên công vụ hay lao công trong giáo dục (cũng phải có tâm), thế mà họ quản lý cả các giáo sư, những nhà giáo dục có tâm có tầm...

    - và, hiện tượng kinh tơm nhất bắt đầu phổ biến: các nhà đầu tư mới - tư bản đỏ đã và đang xuất hiện hàng loạt để thâu tóm các trường nào đã ổn định và có hướng đi lên, bằng tiền khủng mà họ tham nhũng ở nơi khác được và bàng can thiệp của chính các quan quản lý các trường từ Bộ (vì họ là người nhà, người thân của các quan đó...) như đã và đang xảy ra ở Hoa Sen. Đoa là làn sóng "M&A" đỏ trong giáo dục tư thục từ cấp phổ thông đến đại học của chính các quan cộng sản đang quản lý ngành giáo dục. Họ đang chuẩn bị "đổi màu" giáo dục để đón gió dân chủ cho con cháu họ...

    Thôi, tôi nói nhiều quá rồi. Nhưng các bạn tin tôi đi. Chưa ai có thể làm gì được để cải cách giáo dục hiện nay đâu. làm được một chút, có hệ thông và kết quả rồi là... mời bác "dịch ra" chon con tôi nó làm... hiệu trưởng!

    Phải đợi cái đảng này nó tan đã các bạn ạ, khi đó chúng ta có môi trường giáo dục mới thực sự vì đất nước - môi trường sạch tức là không có đảng và có luật đúng là luật, sạch và minh, từ đó sẽ có người sạch đến, tiền sạch đến (cả người sạch và tiền sạch đều dị ứng với môi trường bẩn tanh mầu đỏ), và họ có cách làm sạch...

    PCT

    Bài này viết chung chung quá, chỉ có những người trong cuộc mới hiểu được.
    Tác giả viết như sau liệu có võ đoán hay không: "Vụ việc hội nghị vừa qua và đại hội cổ đông Trường Đại Học Hoa Sen tại TP.HCM ngày 2/8/ 2014 có thể sẽ bãi nhiệm Hội Đồng Quản Trị, Ban giám hiệu của Trường vốn đang hoạt động tốt, lại dám tổ chức hội thảo “bất vụ lợi”, rõ ràng cho thấy các cổ đông hoàn toàn vị lợi ích riêng chứ không vì giáo dục, sẽ gây ra nhiều hệ lụy không tốt cho Trường Đại Học Hoa Sen và cả hệ thống giáo dục đại học tư ở Việt Nam!"
    Sự việc chỉ xẩy ra ở trường Đại học Hoa Ssn mà lại gây ra hệ lụy "cả hệ thống giáo dục đại học tư ở Việt Nam!" Thế thì vai trò của Bộ Giáo dục ở đâu?
    Tác giả viết tiếp: "Quy trình xây dựng đội ngũ gỉảng viên đại học ngay cả đại học công ở Việt Nam như Giáo sư Ngô Bảo Châu nói đã ngược với quy trình ở các nước." Nước mình có mấy ai hiểu giáo dục ở nước ngoài như thế nào đâu, nên cũng chẳng biết thế nào là ngược, thế nào là xuôi. Giá như tác giả nêu ra hai cách làm, hay hai mô hình của ta và của nước ngoài thì mọi người hiểu ngay.

    Ông bác ruột tôi là một trong những tổ sư khai phái của trường Hoa Sen từ khi nó còn chập chững từ một hai buildings thuê mướn, với vài môn dạy nghề cho các học sinh/sinh viên không trúng tuyển đại học chính quy. Chạy Đông chạy Tây, từ trong đến ngoài nước đưa trường đi lên với chút tiếng, và đi vào quỹ đạo thì bị băng ăn bẩn của đảng trong trường mời đi ra để họ lãnh công. Bây giờ thì bể ra như thế, thật không ngạc nhiên.

    PCT nghĩ đúng về nền tảng giáo dục có đôi chân bằng đất sét của Việt Nam, ấy thế mà nhà nước cứ đua đòi (bắt chước Tàu cộng), huấn luyện học sinh gà chọi đi dự thi quốc tế và lấy điểm cao hơn cả học sinh Mỹ.

    Tác giả bài này đã nói đúng.

    Người Việt Nam hiện nay sau nửa thế kỷ bị cộng sản hóa, nay mới được tiếp cận thị trường kinh doanh mà không có văn hóa kinh doanh nên kinh doanh kiếm lời kinh tế cũng không xong, nói gì đến kinh doanh dịch vụ giáo dục là còn phải và trước hết là kiếm đức để lại cho xã hội. Chỉ có người đã rất thành công về kinh tế và không cần thêm kinh tế nữa, lại có tâm mới nên và thường mới kinh doanh vào giáo dục như cách làm từ thiện trực tếp vô danh và cao đẹp nhất.

    Có nghĩa là kinh doanh giáo dục phải bằng tiền sạch, người sạch và theo cách sạch (cao đẹp) thì giáo dục mới phát triển sạch(có chất lượng cao).

    Rất đau lòng là VN hiện nay hầu như chưa có bất cứ doanh nhân nào có tầm và tâm để xứng đáng đầu tư giáo dục, vì đồng tiền của họ kiếm được nhờ tham nhũng trong các nhóm lợi ích với quan cộng sản mà ra (tiền bẩn), cách kiềm tiền của họ vì thế rất bẩn hoặc tầm thường, bản thân họ chưa có đạo đức và văn hóa kinh doanh (nhà đầu tư bẩn hay chưa xứng), nên nền giáo dục của ta còn đi sau thế giới dài dài, và đó là cái giá phải trả về văn hóa sau hơn nửa thế kỷ của cộng sản cai trị.

    PCT

    sonny viết:
    Đọc không hiểu gì hết.

    Đồng ý với bạn Sonny.

    Tôi đã theo dõi chút ít về vấn đề này, nhưng khi đọc bài của tác giả Nguyển Nhã đăng ở BBC thì thấy bài viết lung tung, không giúp cho những độc giẳ lần đầu tiếp xúc với vấn đề này hiểu được đầu đuôi câu chuyên ra sao. Phần kết luận cũng rất yếu, chẳng hiểu quan điểm của tác giả là gì.