Insanlik Hali - Chuyện Gì Đang Xảy Ra Ở Istanbul Ngày 02 Tháng Sáu Năm 2013?

  • Bởi Hồ Gươm
    03/06/2013
    6 phản hồi

    Insanlik Hali</br>

    Trần Thị Ngự chuyển ngữ

    Hỡi những bạn bè của tôi đang sống bên ngoài của Thổ Nhĩ Kỳ:

    Tôi viết thư này để cho bạn biết những gì đang xảy ra ở Istanbul trong năm ngày qua. Cá nhân tôi phải viết điều này bởi vì hầu hết các phương tiện truyền thông đang bị chính quyền đóng cửa nên lời truyền miệng và internet là cách duy nhất còn lại cho chúng tôi để giải thích chính và kêu gọi sự giúp đỡ và hỗ trợ.

    Bốn ngày trước, một nhóm người không thuộc về bất cứ tổ chức, hay một ý thức hệ đặc biệt nào đã cùng nhau tụ họp trong công viên Gezi ở Istanbul. Trong số đó có rất nhiều bạn bè và học trò của tôi. Lý do của họ rất đơn giản: Để ngăn chặn và phản đối việc phá rỡ công viên nhằm xây dựng thêm một khu mua sắm tại trung tâm thành phố. Đã có rất nhiều trung tâm mua sắm ở Istanbul, ít nhất một trong mỗi khu phố! Việc chặt cây được dự định bắt đầu vào sáng sớm hôm thứ Năm. Dân chúng đã đi đến công viên với những tấm chăn, sách và trẻ em. Họ dựng lều và ở qua đêm dưới tàn cây. Vào buổi sáng, khi xe ủi đất bắt đầu kéo những cây trăm tuổi ra khỏi mặt đất, những người ấy đã đứng lên chống lại để ngăn chặn việc tiến hành công việc.

    Họ không làm gì khác hơn là đứng ở phía trước các máy móc.

    Không báo chí, không có kênh truyền hình nào có mặt để tường thuật việc phản đối. Truyền thông đã bị ngăn chặn hoàn toàn.

    Nhưng cảnh sát đã đến với xe vòi rồng và bình xịt hơi cay. Họ đuổi đám đông ra khỏi công viên.

    Họ đến từ khắp nơi ở Istanbul. Họ gồm những người thuộc các nền tảng, ý thức hệ và tôn giáo khác nhau. Tất cả tập trung để ngăn chặn sự phá hủy của một cái gì lớn hơn là cái công viên:

    Quyền được sống như những công dân được tôn trọng của đất nước này.

    Vào buổi tối, số lượng người biểu tình đông lên gấp nhiếu lần, và số lượng cảnh sát chung quanh công viên cũng vậy. Trong khi đó chính quyền địa phương ở Istanbul đã đóng cửa tất cả các lối dẫn đến khu Taksim có nơi công viên Gezi. Tàu điện ngầm bị đóng cửa, phà bị hủy bỏ, đường lộ bị chặn.

    Tuy nhiên, ngày càng càng nhiều người tìm cách đến trung tâm của thành phố bằng cách đi bộ.

    Họ đến từ khắp nơi ở Istanbul. Họ gồm những người thuộc các nền tảng, ý thức hệ và tôn giáo khác nhau. Tất cả tập trung để ngăn chặn sự phá hủy của một cái gì lớn hơn là cái công viên:

    Quyền được sống như những công dân được tôn trọng của đất nước này.

    Dân chúng tụ tập và diễu hành. Cảnh sát đuổi theo họ với bình xịt hơi cay và hơi cay và lái xe tăng cán lên những người muốn cung cấp thức ăn cho cảnh sát. Hai người trẻ tuổi bị xe tăng cán lên đã chết. Một người phụ nữ trẻ, bạn của tôi, đã bị một hộp hơi cay ném trúng vào đầu. Cảnh sát đã bắn thẳng vào đám đông. Sau một ca mổ dài ba tiếng cô vẫn còn nằm trong đơn vị chăm sóc đặc biệt trong tình trạng rất nguy kịch. Khi viết bài này, chúng tôi không biết cô ấy có qua khỏi không. Blog này là để vinh danh cô.

    Những người tham gia phản đối là bạn bè của tôi. Họ là những sinh viên của tôi, người thân của tôi. Họ không có "chương trình nghị sự bí ẩn" nào như nhà nước thường nói về họ. Chương trình nghị sự của họ là ở ngay đó. Nó là rất rõ ràng. Cả nước đang bị chính phủ bán cho các công ty để xây dựng các trung tâm thương mại, căn hộ cao cấp, đường cao tốc, đập nước và nhà máy hạt nhân. Chính phủ đang tìm (và tạo ra nếu cần) bất cứ cớ gì để tấn công Syria trái với ý muốn của người dân.

    Hơn nữa, việc chính phủ kiểm soát cuộc sống cá nhân của người dân đã trở thành không thể chịu đựng được trong thời gian gần đây. Nhà nước, theo chính sách bảo thủ đã thông qua nhiều luật và quy định liên quan đến phá thai, mổ khi sinh nở, bán và sử dụng rượu và thậm chí cả màu son môi của các nữ tiếp viên hàng không.

    Những người đi vào trung tâm của Istanbul đang đòi hỏi quyền được sống tự do, công lý, cùng sự bảo vệ và tôn trọng của nhà nước. Họ yêu cầu được tham gia vào các quyết định liên quan đến thành phố họ đang sống

    Thay vào đó, họ nhận được võ lực quá độ và một số lượng lớn hơi cay bắn thẳng vào mặt của họ. Ba người đã bị mù.

    Tuy nhiên, họ vẫn tiến bước. Hàng trăm ngàn người cùng tham gia. Thêm vài ngàn người đã đi bộ qua cầu Bosporus để ủng hộ nhân dân Taksim.

    Không tờ báo hoặc kênh truyền hình nào đã có mặt ở đó để báo cáo sự việc. Họ đang bận rộn với các tin tức phát thanh truyền hình về Hoa hậu Thổ Nhĩ Kỳ và "con mèo kỳ lạ nhất trên thế giới".

    Cảnh sát tiếp tục đuổi người và phun hơi cay đến những dân chúng đến mức độ mà những con chó và mèo đi lạc đã bị nhiễm độc và chết.

    Trường học, bệnh viện và thậm chí cả khách sạn 5 sao xung quanh Quảng trường Taksim đã mở cửa cho những người bị thương. Bác sĩ ở đầy các phòng học và phòng khách sạn để cấp cứu. Một số sĩ quan cảnh sát từ chối phun hơi gas vào người dân vô tội bằng hơi cay và bỏ việc. Xung quanh quảng trường người ta đặt thiết bị làm nhiễu sóng để ngăn chặn kết nối internet và mạng 3G đã bị chặn. Nhưng ngưòi dân và các doanh nghiệp trong khu vực cung cấp mạng không dây miễn phí cho những người trên đường phố. Nhà hàng cung cấp thực phẩm và nước miễn phí cho họ.

    Những người ở Ankara và Izmir đã tụ tập trên các đường phố để hỗ trợ sức đề kháng ở Istanbul.

    Phương tiện truyền thông tiếp tục chiếu chương trình Hoa hậu Thổ Nhĩ Kỳ và "con mèo kỳ lạ nhất trên thế giới".

    *****

    Tôi viết thư này để bạn biết những gì đang xảy ra ở Istanbul. Phương tiện truyền thông đại chúng sẽ không cho bạn tí gì về những việc ấy. Xin vui lòng đăng tải những bài viết mà bạn thấy được trên Internet và loan tải cho nhiều người biết.

    Khi tôi đăng bài viết giải thích những gì đang xảy ra ở Istanbul trên trang Facebook của tôi đêm qua có người hỏi tôi như sau:

    "Anh/chị hy vọng đạt được những gì bằng cách phàn nàn về đất nước của chúng tôi với người nước ngoài?"

    Blog này là câu trả lời của tôi với cô ấy.

    Bằng cách "phàn nàn" về đất nước của tôi, tôi hy vọng sẽ đạt được:

    - Tự do phát biểu và ngôn luận

    - Tôn trọng nhân quyền

    - Có quyền quyết định về những gì liên quan đến thân thể của tôi

    - Có quyền tụ tập một cách hợp pháp trong bất kỳ chỗ nào của thành phố mà không bị coi là khủng bố.

    Nhưng, hỡi các bạn của tôi đang sống ở những nơi khác trên thế giới,cái quan trọng nhất khi loan truyền tin tức là để bạn nhận thức được sự việc và nhận được để hỗ trợ và giúp đỡ của bạn!

    Xin cảm ơn!

    Chủ đề: Thế giới

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    6 phản hồi

    Phản hồi: 

    Hôm nay đọc tin thấy Thủ tướng Thổ Nhĩ Kỳ mạt sát dân chúng, nhào nặn họ thành ra những tên tội phạm, tôi không khỏi liên tưởng đến chủ trương hiện thời của nhà cầm quyền Việt Nam, khăng khăng gọi những nhà bất đồng chính kiến là tội phạm: "Ở VN không có tù nhân chính trị, chỉ có tội phạm."

    Nhìn hình những người Thổ Nhĩ Kỳ đi biểu tình, tôi thấy nếu họ không khá giả thì cũng có ăn học, nhất là một vài quý bà quý cô trong rất sang. Nhìn nét mặt và dáng đứng của họ giữa lúc bị cảnh sát xịt nước, ta không thể nói là họ đi biểu tình vì bị xúi giục, kích động (bởi... "thế lực thù địch").

    Phản hồi: 

    Bạo loạn dâng cao ở Istanbul


    Phủ thủ tướng là mục tiêu kế tiếp của người biểu tình

    Những người biểu tình đã va chạm với cảnh sát ở quận Besiktas ở thành phố Istanbul của Thổ Nhĩ Kỳ trong ngày bạo lực tồi tệ nhất kể từ khi biểu tình nổ ra ba ngày trước đây.

    Các thánh đường, các cửa hiệu và một trường học đã được chuyển thành bệnh viện dã chiến để điều trị những người bị thương.

    Người biểu tình đã dỡ gạch lát đường để làm rào chắn và cảnh sát đã đáp trả bằng lựu đạn khói và vòi rồng.

    Biểu tình bùng phát xung quanh kế hoạch xây dựng tại một công viên ở Istanbul nhưng sau đó đã nhanh chóng lan rộng thành bạo loạn chống chính phủ trên toàn quốc.

    Giới chức nói hơn 1.700 người đã bị bắt ở 67 thị trấn và thành phố, mặc dù nhiều người đã được thả sau đó.

    Vào tối Chủ Nhật ngày 2/6, Nhà Trắng đã ra thông cáo kêu gọi các bên "giảm nhiệt căng thẳng", đồng thời khẳng định các cuộc biểu tình ôn hòa là "một phần của quyền tự do biểu đạt".

    Hoa Kỳ trước đó đã chỉ trích cách phản ứng ban đầu của lực lượng an ninh Thổ Nhĩ Kỳ.

    'Hồi giáo hóa'

    Phóng viên BBC tại Istanbul, bà Louise Greenwood, nói hàng nghìn người đã xuống đường biểu tình phía ngoài sân bóng đá Besiktas.

    Bà cho biết nhiều người đã ho dữ dội và ói mửa sau khi cảnh sát dùng hơi cay.

    Theo Hiệp hội Bác sỹ Thổ Nhĩ Kỳ, 484 người đã được đưa vào các bệnh viện ở Istabnbul kể từ thứ Sáu ngày 31/5.

    Gần đó, cảnh sát cũng đang hết sức bảo vệ văn phòng thủ tướng, vốn đã trở thành mục tiêu của những người biểu tình.

    Có tin cảnh sát đã phong tỏa các con đường dẫn xung quanh văn phòng ông Erdogan để đẩy lùi người biểu tình.


    Các cuộc biểu tình mau chóng leo thang sau khi cảnh sát dùng bạo lực quá tay

    Bạo loạn cũng nổ ra ở thủ đô Ankara cũng như các thành phố và thị trấn khác.

    Cảnh sát đã đột kích vào một khu mua sắm ở thủ đô Ankara nơi họ cho là có nhiều người biểu tình đang trú ẩn, hãng tin Reuters cho biết.

    Nhiều người biểu tình ở Istanbul là thanh niên thuộc tầng lớp trung lưu. Họ bất mãn trước điều mà họ cho rằng Thủ tướng Recep Tayyip Erdogan ngày càng 'Hồi giáo hóa'.

    Tuần trước, Chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ đã ra luật hạn chế việc buôn bán và quảng cáo bia rượu.

    Ông Erdogan nói những người biểu tình là 'phản dân chủ' và bị Đảng Cộng hòa Nhân dân đối lập kích động.

    Phát biểu trong một cuộc phỏng vấn trên truyền hình hôm 2/6, Thủ tướng Erdogan gọi những người biểu tình "vài kẻ hôi của", đồng thời lên án ṃanh mẽ các trang mạng xã hội và chỉ đích danh Twitter mà ông cho là "nói dối hết mức".

    Vào Chủ nhật ngày 2/6, khu vực xung quanh công viên Gezi, nơi những cuộc biểu tình bùng phát, khá yên tĩnh.

    Các cuộc biểu tình phản đối việc phá công viên để xây dựng doanh trại theo kiểu thời Đế chế Ottoman lúc đầu diễn ra ở quy mô nhỏ

    Tuy nhiên sau khi cảnh sát dùng hơi cay và vòi rồng để giải tán đám đông, số người biểu tình ở Quảng trường Taksim gần đó đã tăng vọt.

    Vào cuối tuần qua, khoảng 10 nghìn người đã đổ xuống đường tại các thành phố và thị trấn kêu gọi chính phủ giải thể.

    Nguồn: BBC

    Phản hồi: 

    Lý do chính cho sự trì trệ của Thổ Nhĩ Kỳ về kinh tế, chính trị vì đảng bảo thủ cầm quyền bị ảnh hưởng của Hồi giáo chứ chẳng phải Thổ Nhỉ Kỳ thuộc về Đông Phương mà thế.

    Nhật, Đại Hàn, Tân Gia Ba, Đài Loan ở phương nào sao cũng phát triển tốt đấy thôi!

    Phản hồi: 

    Chỉ vì một vài cái cây sắp bị đốn, chặt để nhường chổ cho một khu mua sắm mới mà Istanbul trở nên nóng bỏng trong tuần qua?

    Ai cũng biết là sự việc không đớn giản như vậy. Cái công viên nhỏ tẹo bị "qui hoạch" để "đất nước tiến lên" đó chỉ là ngòi châm nổ cho thùng thuốc súng đang ngày càng tích tụ thêm trong lòng dân chúng Thổ.

    Mấy năm qua, Thổ đạt được những thành tựu kinh tế khá ngoạn mục và ảnh hưởng chính trị của nước này đang tăng lên trong khối Ả rập trong hay sau thời gian của những cuộc cách mạng hoa lài, hay ít ra là Erdogan (TT Thổ) đang mong ước có những ảnh hưởng như thế.
    Tự tin về những thành quả đạt được cũng là lý do hàng ngũ lãnh đạo Thổ tự nâng cao mức độ độc tài đối với dân chúng mà phần lớn đã từng tiếp cận với những giá trị của nền móng dân chủ, nhất là ở những thành phố lớn như Istanbul. Tình trạng các nhà báo, các tiếng nói đối lập bị bắt giữ tùy tiện và bị nhiều năm tù hay những cố gắng (bị cáo buộc) của Erdogan nhằm hồi giáo hóa xã hội Thổ khiến giới trí thức hay trung lưu xứ này cảm thấy các quyền căn bản của họ không được cải thiện mà ngày càng bị xâm phạm. Cũng vì các sự kiện này, EU đã rất "thong thả" trong việc đàm phán về khả năng Thổ sẽ trở thành hội viên của cộng đồng này một cách sớm sủa.

    Nhân vấn đề một cái công viên nhỏ, dân Istanbul, muốn qua các tụ họp phản đối của mình tuyên chuyến với một nền chính trị độc đoán đang diễn ra ở đó. Giới truyền thông châu Âu nói về một bước tiến quan trọng trong tiến trình dân chủ hóa xứ này. Và người ta biết rằng, nếu chính quyền Thổ chú trọng đến tâm tư, nguyện vọng của dân chúng hơn là khát vọng quyền lực của riêng họ thì tương lai của Thổ Nhĩ Kỳ sẽ được chấp cánh hơn trong khối EU.

    Phản hồi: 

    Chuyện không có gì đáng ngạc nhiên.

    Phương Đông thì sẽ mãi mãi vẫn sống theo 'phong cách' phương Đông; não trạng bảo thủ, cố chấp, độc đoán, bạo lực, ghanh ghét, hận thù, ... muôn đời không thể gột rửa được khỏi đầu óc phương Đông. Càng đi về phía mặt trời mọc thì bầu trời càng trở nên u ám.

    Thổ Nhĩ Kỳ vẫn thuộc về phương Đông huyền bí, rẻo đất bằng 1/2 Istanbul dính vào phần phương Tây cũng chẳng thể làm phai nhạt được cái bản chất đông phương cốt lõi của dân Turk; dân Bulgaria gốc Slave, láng giềng nhiều ân oán gia truyển với dân Turk, tuy còn nghèo khó do di hại của cọng sản nhưng đã bước vào được ngôi nhà EU, trong khi dân Turk vốn đi lại làm ăn, tập đánh trận với phương Tây từ rất lâu nhưng nay vẫn còn phải đứng chầu rìa ngoài cửa cổng.

    Nghĩ về nước Thổ thì bỗng dưng nhớ ngay đến những truyện đùa của Asit Nezin rất 'kỳ thú', đọc rất giống văn học hiện thực VN, một xứ sở cũng đậm đặc chất phương Đông :)

    Allah !