Nguyễn Vạn Phú - Tội đồ “lợi ích nhóm”?

  • Bởi Admin
    10/11/2012
    3 phản hồi

    Nguyễn Vạn Phú

    Việc đổ hết mọi tội lỗi lên lợi ích nhóm trong khi hiểu sai về khái niệm này chính là cách dùng con ngáo ộp làm che khuất thủ phạm của những kiếm khuyết trong bộ máy.

    Xã hội lúc nào cũng có xu hướng hình thành những nhóm lợi ích. Đó đơn giản là những người cùng chia sẻ một mối quan tâm nào đó, một lợi ích nào đó và cùng nhau nỗ lực để công khai xúc tiến hỗ trợ cho lợi ích của mình được xem xét, được tính đến trong chính sách của nhà nước. Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA) hay Hiệp hội các nhà đầu tư tài chính Việt Nam (Vafi) là những nhóm như thế.

    Còn cái gọi là “lợi ích nhóm” bị nêu ra như là thủ phạm của sự bất ổn trong nền kinh tế thật ra không phải là nhóm lợi ích. Một hai cổ đông lớn chi phối đến hoạt động của một ngân hàng, buộc ngân hàng cho vay với các công ty của các cổ đông này là hành động vi phạm pháp luật, là phù phép của nạn thao túng, lũng đoạn thị trường. Cán bộ địa phương lợi dụng quy hoạch để cùng doanh nghiệp chiếm đất, hưởng lợi từ chênh lệch giá đất là một hình thức tham nhũng, lạm quyền chứ ở đây không có lợi ích nhóm nào cả. Sự cấu kết giữa quyền lực và tiền bạc là nguy cơ mà lợi ích nhóm có thể thúc đẩy để diễn ra nhưng một khi nó đã diễn ra rồi thì không còn là lợi ích nhóm nữa mà là vi phạm pháp luật.

    Quay trở lại với các nhóm lợi ích thật sự mà hoạt động vận động hành lang được xem là chuyện bình thường ở nhiều nước, nên ứng xử với họ như thế nào? Rõ ràng các nhóm lợi ích, vì đại diện cho một lợi ích nào đó của riêng nhóm này thôi, nên chủ trương, đề xuất hay hành động có thể đi ngược lại với lợi ích của đa số người dân. Nhiều lúc lập luận của một nhóm lợi ích tìm mọi cách để bảo vệ cho lợi ích của mình mà bỏ qua lợi ích của toàn xã hội nghe thật chướng tai. Nhưng không vì thế mà chúng ta lại lên án các nhóm lợi ích.

    Một xã hội lành mạnh là xã hội tạo điều kiện cho tất cả mọi người, kể cả các nhóm lợi ích, có tiếng nói được lắng nghe, có cơ hội trình bày ý tưởng, phản biện lại các lập luận phản bác và bảo vệ ý kiến của mình. Giả định Hiệp hội Lương thực Việt Nam có chủ trương nào đó có lợi cho hội viên nhưng có hại cho nông dân thì ngay lập tức nông dân thông qua hội của mình sẽ có tiếng nói ngược lại. Các chủ đầu tư thủy điện cứ khăng khăng bảo vệ cho các dự án thủy điện thì các nhà hoạt động vì môi trường sẽ tô đậm tác hại của thủy điện hay người dân sẽ gây sức ép buộc chính quyền ngưng các dự án ảnh hưởng quá nhiều đến môi trường sống của họ. Các nhóm với tiếng nói khác nhau sẽ là động lực thúc đẩy xã hội phát triển trong sự giám sát lẫn nhau, trong đó tiếng nói của những nhóm người bị thua thiệt như dân nghèo phải được hỗ trợ để được vang lên mạnh như tiếng nói của người có tiền, có của.

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    3 phản hồi

    Phản hồi: 

    [quote=Admin]Tôi có một bình luận bên Anh Ba Sàm về "nhóm lợi ích" này: Như bác Nguyễn Vạn Phú đã nói, nhóm lợi ích là chuyện bình thường trong xã hội....Nhưng trong xã hội kém minh bạch thì có một số nhóm lợi ích liên kết với quan chức tạo ra đặc quyền và bóp méo thị trường theo lợi ích của mình, nhóm này phải được gọi là nhóm đặc quyền. Ngân hàng, tài chính, xăng dầu ở Việt Nam là những nhóm đặc quyền như thế...[/quote]

    Tôi cũng đã nói với bác Nguyễn Tường Thụy: Phải lập ra một quyển tự điến Đảng-Việt và Việt-Đảng, nếu không thì sẽ có quá nhiều khái niệm bị đánh tráo, khó ai hiểu nổi:

    Ví dụ:
    - Tiếng đảng: Xã hội hóa > tiếng Việt : Tư nhân hóa
    - Đảng: Kinh tế thị trường định hướng XHCN > Việt : CNTB rừng rú
    - Đảng: Nhóm lợi ích > Việt : Ma fi a nhà nước
    - Việt: Dân oan đất đai > Đảng: Bọn gây rối
    - Việt: Tổ chức phi chính phủ > Đảng : Tay chân CIA
    - Đảng: Tổ chức phi chính phủ > Việt : đoàn thể của đảng
    - Đảng: Sở hữu toàn dân > Việt: Toàn dân bị mất sở hữu.
    - Đảng: Kiện toàn tổ chức > Việt: Chia ghế
    .....
    Kể không hết

    Nguyễn Việt

    Phản hồi: 

    Đồng ý. Vấn đề ở VN là ông quan chức CQ vẫn còn cùng lúc làm chủ các công ti. Đơn cử là khái niệm bộ chủ quản hay ông bộ trưởng tài chính tà chủ tịch công ti đầu tư vốn nhà nước.

    Bất cứ khi nào có tình trạng vừa đá bóng vừa thổi còi như ở VN thì tình trạng lũng đoạn khuynh đảo thị trường và chính sách quốc gia dẫn tới tham ô lãng phí lớn là điều tất nhiên.

    Lợi ích nhóm chỉ là một khái niệm mới đưa ra để bào chữa (hay lí giải một cách hồ đồ) cho những sai lầm KT vừa qua do cơ chế bất hơp lí của bộ máy CQ VN.

    Phản hồi: 

    Tôi có một bình luận bên Anh Ba Sàm về "nhóm lợi ích" này: Như bác Nguyễn Vạn Phú đã nói, nhóm lợi ích là chuyện bình thường trong xã hội, những người có cùng lợi ích sẽ tập trung với nhau đấu tranh cho quyền lợi của mình, hoặc hưởng ứng những chính sách có lợi cho mình. Điều đó chẳng có gì sai cả.

    Nhưng trong xã hội kém minh bạch thì có một số nhóm lợi ích liên kết với quan chức tạo ra đặc quyền và bóp méo thị trường theo lợi ích của mình, nhóm này phải được gọi là nhóm đặc quyền. Ngân hàng, tài chính, xăng dầu ở Việt Nam là những nhóm đặc quyền như thế...