Trần Văn Thọ - Tại sao không phải Việt Nam?

  • Bởi Admin
    02/11/2012
    15 phản hồi

    Trần Văn Thọ

    Trong thời gian gần đây ở Nhật Bản có hai sự kiện liên quan kinh tế châu Á làm tôi suy nghĩ nhiều đến Việt Nam. Thứ nhất là Hội nghị quốc tế về Myanmar nhằm giúp nước nầy phục hưng kinh tế, tổ chức tại Tokyo ngày 11/10, ngay sau hội nghị thường niên của Ngân hàng Thế giới và Qũy tiền tệ quốc tế (IMF). Thứ hai là hiện tượng một cuốn sách về kinh tế của một nước châu Á đang bán rất chạy, đó là cuốn Indonesia: Cường quốc kinh tế của Sato Yuri, nhà nghiên cứu Nhật Bản chuyên về Đông Nam Á.

    dungcuoi.jpg
    Ảnh chỉ mang tính chất minh họa do Dân Luận thêm vào (Nguồn: AP)

    Hình ảnh của Myanmar trên vũ dài quốc tế ngày càng sáng sủa, kể từ khi chính phủ mới thành lập tháng 3 năm 2011, với thái độ, chính sách hòa hợp hòa giải của tổng thống Thein Sein và sự hưởng ứng tích cực của bà Aung San Suu Kyi, chủ tịch Liên minh quốc gia vì dân chủ (NLD). Mỹ đã hứa giải trừ hầu hết chính sách cấm vận và cộng đồng quốc tế đã đi đến đồng thuận là giúp Myanmar phát triển.

    Hội nghị quốc tế về Myanmar có sự tham gia của nhiều quốc gia và tổ chức quốc tế trong đó có những nhà tài trợ lớn như Nhật, Ngân hàng thế giới, IMF, và Ngân hàng phát triển châu Á (ADB). Đây cũng là những chủ nợ lớn của Myanmar từ trước. Mục đích của hội nghị là để quyết định việc xử lý những nợ tồn đọng làm tiền đề cho những khoản tài trợ mới nhằm giúp nước nầy xây dựng cơ sở hạ tầng, tạo điều kiện thu hút đầu tư, mở đầu kỷ nguyên phát triển. Tại hội nghị, Nhật Bản, chủ nợ lớn nhất (500 tỉ yen) của Myanmar, đã cam kết xóa 300 tỉ yen và các ngân hàng thương mại Nhật sẽ cho vay 200 tỉ yen để trả số nợ còn lại. Ngân hàng thế giới cũng hứa cho vay 400 triệu USD và ADB cho vay 500 triệu USD để Myanmar trả họ các món nợ cũ. Đầu năm sau, Nhật và các cơ quan quốc tế sẽ quyết định cho Myanmar vay những khoản mới để xây dựng cơ sở hạ tầng. Trong tình hình mới nầy, Câu lạc bộ Paris mà các nước Âu châu là thành viên cũng dự kiến có hành động tương tự đối với Myanmar.

    Từ trước hội nghị quốc tế, ở Nhật đã xảy ra hiện tượng “Bùng nổ Myanmar”: Sách báo viết về Myanmar, chương trình truyền hình về nước nầy xuất hiện nhiều, doanh nghiệp Nhật đổ xô sang Myanmar tìm cơ hội đầu tư. Đặc biệt Tổ chức xúc tiên mậu dịch Nhật (JETRO) và nhiều tập đoàn kinh tế đã lập phòng đại diện tại Yangon, cựu thủ đô và là thành phố lớn nhất Myanmar. Các tập đoàn Mitsubishi, Sumitomo và Marubeni đã quyết định xây dựng các khu công nghiệp để thu hút đầu tư nước ngoài (FDI) vào nước nầy. Ngày 15/10, hãng hàng không ANA bắt đầu đường bay trực tiếp từ Tokyo đến Yangon.

    Sự kiện này làm tôi nhớ lại năm 1993, năm “Bùng nổ Việt Nam” trên vũ đài thế giới, nhất là tại Nhật. Nhật đi đầu trong việc nối lại viện trợ cho Việt Nam (vào cuối 1992) và vận động các nước khác và các tổ chức tài chánh quốc tế để đi tới Hội nghị quốc tế về Việt Nam tại Paris (Hội nghị nầy sau đó tổ chức hàng năm với tên gọi là CG –Consultative Group). Tôi vẫn nhớ rất rõ không khí sôi nổi không phải chỉ trong giới doanh nghiệp, ngân hàng, tổ chức kinh tế, mà còn trong giới truyền thông, học thuật,... khi bàn về triển vọng phát triển của Việt nam. Doanh nghiệp, ngân hàng Nhật đã ồ ạt sang Việt Nam như ta đã biết.

    Nhưng hiện tượng “bùng nổ Việt Nam” chỉ kéo dài độ 3 năm, đến khoảng đầu năm 1996. Tại Nhật, quan tâm về Việt Nam nguội dần. Trên thực tế, nhiều dự án đầu tư của Nhật tại Việt Nam dừng lại, và rất ít dự án mới, nhiều văn phòng đại diện của ngân hàng thu hẹp phạm vi hoạt động, có cả trường hợp họ đóng cửa và cho văn phòng ở Bangkok kiêm nhiệm. Không phải chỉ có sự thay đổi từ Nhật Bản. Nhìn toàn thể, FDI vào Việt Nam bị ngưng trệ trong một thời gian dài (từ 1997 đến 2004). Về nguyên nhân của tình trạng nầy, như ta đã biết, chính sách thu hút FDI có nhiều nội dung không hợp lý, xa lạ với thường thức quốc tế nhưng chậm được cải thiện, chính sách kinh tế hay thay đổi, thủ tục hành chánh rườm rà, chính sách gía cả dịch vụ phân biệt đối xử với người nước ngoài, và nhất là định hướng phát triển công nghiệp không rõ ràng, không có những yểm trợ cần thiết, v.v.

    Cùng lúc đó, có hiện tượng bùng nổ đầu tư mới tại vùng duyên hải Trung Quốc và FDI chuyển nhanh sang thị trường lớn đó. Đầu năm nay, trong một hội nghị tại Tokyo, tôi gặp một cựu quan chức Bộ Tài chánh Nhật, một trong những người đại diện chính phủ Nhật phụ trách việc nối lại viện trợ cho nước ta và vận động chuẩn bị cho Hội nghị quốc tế về Việt Nam năm 1993. Ông nói với tôi đầy sự tiếc rẻ: “Hồi đó chúng tôi nghĩ Việt Nam sẽ phát triển mạnh mẽ. Việt Nam chứ không phải Trung Quốc”.

    So sánh thời điểm hai hội nghị quốc tế và hai hiện tượng bùng nổ, cũng như xét về tình trạng hạ tầng và nhiều tiêu chí khác, ta thấy Myanmar đi chậm hơn Việt Nam khoảng 20 năm. Nếu tình hình ở Việt Nam hiện nay không thay đổi, nếu Việt nam không nhanh chóng thực hiện thành công chiến lược tái cơ cấu và thay đổi mô hình tăng trưởng như đã bàn thì chuyện Myanmar theo kịp và vượt qua Việt Nam chỉ là vấn đề thời gian.

    Bây giờ bàn về cuốn sách Indonesia: Cường quốc kinh tế. Với dân số 240 triệu, thu nhập đầu người khoảng 3.500 USD, nền kinh tế 850 tỉ USD (tư liệu năm 2011) tuy không nhỏ (gấp 7 lần Việt Nam) nhưng cũng chưa thể gọi Indonesia là cường quốc kinh tế. Cuốn sách nầy cũng không có ý nói Indonesia đã là một cường quốc kinh tế. Nhưng bằng những phân tích từ lý luận kinh tế phát triển, bằng khảo sát chi tiết về tiềm năng, về thể chế, về chiến lược phát triển kinh tế vừa công bố năm ngoái và về khả năng của tầng lớp lãnh đạo hiện nay, tác giả đã chứng minh một cách rất thuyết phục rằng Indonesia đang bước vào giai đoạn phát triển cao, bền vững và sẽ là một cường quốc kinh tế trong tương lai không xa. Có thể tóm tắt 3 điểm chính:

    Thứ nhất, ngoài sự phong phú và đa dạng về tài nguyên, là nước đông dân thứ tư trên thế giới, Indonesia được thuận lợi nhiều mặt về quy mô thị trường. Hơn nữa, cơ cấu dân số trong đó tỉ lệ người trong độ tuổi lao động tiếp tục tăng trong khoảng 20 năm tới sẽ giúp cho nước nầy tăng tích lũy và bảo đảm nguồn lao động trong quá trình phát triển nhanh sắp tới. Nhưng điểm nầy chỉ là thuận lợi chứ không cơ bản. Hai điểm sau đây quan trọng hơn.

    Thứ hai, chất lượng thể chế của Indonesia ổn định và ngày càng được cải thiện, được thế giới đánh giá cao. Sau cuộc khủng hoảng tiền tệ châu Á kéo theo sự sụp đổ của tổng thống Suharto (tháng 5/1998), quyền hạn của Quốc hội và tư pháp được củng cố, thể chế tam quyền phân lập được xác lập từng bước. Năm 1999 lần đầu tiên Indonesia thực hiện tổng tuyển cử, 5 năm sau, lần đầu tiên dân chúng được trực tiếp bầu tổng thống. Tổng thống được bầu Susilo B. Yudhoyono tiếp tục ổn định tình hình xã hội, kinh tế và được tái cử năm 2009. Ông đươc báo Time (Mỹ) năm 2009 bình chọn là 1 trong 100 người có ảnh hưởng trên thế giới, trong đó ông được xếp ở vị trí rất cao (thứ 9). Các chỉ tiêu kinh tế vĩ mô ngày càng ổn định, chẳng hạn lạm phát từ năm 2009 đến nay được giữ ở mức trung bình 4%, tỉ lệ nợ công trên GDP liên tục giảm (gần đây chỉ còn độ 25%), cán cân thanh tóan và cán cân vãng lai tính theo năm thì luôn xuất siêu từ những năm gần đây, v.v... Liên quan chất lượng thể chế để bảo đảm cho kinh tế ổn định, một điểm đáng nói là thống đốc ngân hàng nhà nước được độc lập, không bị chính trị chi phối, vì theo luật mới, một khi đã được Quốc hội bầu thì suốt nhiệm kỳ 5 năm cả tổng thống và quốc hội không có quyền bãi miễn.

    Thứ ba, chiến lược, chính sách phát triển kinh tế dài hạn được hoạch định công phu, nội dung có sức thuyết phục và các cơ chế, biện pháp thực hiện được dư luận trong và ngoài nước đồng tình. Năm 2009, sau khi đắc cử nhiệm kỳ 2, tổng thống Yudhoyono xúc tiến lập Chiến lược phát triển kinh tế 15 năm (2011-2025) với phương châm kế hoạch phải phát huy được hết tiềm năng của Indonesia và là khi công bố phải “biểu thị được ý chí phát triển không có gì đáng hổ thẹn với thế giới”. Phương pháp lập kế hoạch là huy động trí tuệ của chuyên gia, trí thức và triệt để dân chủ và phân quyền. Cứ vài ba tháng, tổng thống triệu tập lãnh dạo của 13 châu trong cả nước và đại diện các đoàn thể kinh tế cùng với giới chuyên gia hội họp một lần để bàn nội dung kế hoạch và các công cụ chính sách để thực thi. Sự phân công về vai trò của nhà nước và thị trường, của trung ương và địa phương cũng được đặc biệt lưu ý.

    Tháng 5 năm 2011, khi kế hoạch soạn xong, đích thân tổng thống Yudhoyono công bố với cả giới truyền thông trong và ngoài nước. Nội dung chiến lược 2011-2020 được công bố bằng cả tiếng Indonesia và tiếng Anh. Theo chiến lược nầy, toàn quốc sẽ chia làm 6 vùng phát triển, gồm tất cả 22 ngành, mỗi vùng phát triển chú trọng một số ngành tùy theo đặc điểm của mình. Nhìn chung, 22 ngành ấy có cả nông lâm ngư nghiệp, chế biến công nghiệp, du lịch, công nghệ thông tin, v.v.. phản ảnh tính chất và quy mô của một nền kinh tế đông dân và nhiều tài nguyên. Chủ thể đầu tư chính cho chiến lược là tư nhân trong và ngoài nước. Kể cả các dự án kết hợp tư nhân và chính phủ (hình thái PPP), tỉ lệ của tư nhân (bao gồm FDI) trong tổng đầu tư chiếm gần 75%. Đầu tư của chính phủ tập trung vào hạ tầng và đặt trong tâm vào việc liên kết các vùng kinh tế.

    Chiến lược 15 năm nầy dự kiến kinh tế Indonesia phát triển trung bình 7-9%/năm và vào năm 2025, Indonesia sẽ là một trong 10 nền kinh tế lớn nhất thế giới với GDP khoảng 4.000- 4.500 tỉ USD và GDP đầu người độ 14-15 nghìn USD. Ngoài 3 đặc điểm giới thiệu ở trên, trong cuốn sách đã dẫn, tác giả Sato phân tích nhiều mặt khác, như bộ máy hành chánh, chất lượng quan chức, sự thay đổi tư duy của giới doanh nghiệp,... và kết luận là khả năng thành công của Chiến lược 2011-2025 của Indonesia là rất lớn.

    Đọc cuốn Indonesia: Cường quốc kinh tế, trong đầu tôi luôn hiện ra câu hỏi: Tại sao không phải Việt Nam? Tới bao giờ Việt Nam mới được người dân trong nước và dư luận quốc tế tin tưởng sẽ có ngày trở thành một nền kinh tế có địa vị đáng kể trên thế giới? Tuy dân số không bằng Indonesia nhưng Việt Nam cũng là một nước đông dân (xếp thứ 13 trên thế giới). Các điều kiện khác thì Việt Nam thuận lợi hơn nhiều. Indonesia có hơn 10.000 đảo lớn nhỏ, việc xây dựng hạ tầng rất tốn kém và khó có hiệu quả cao. So với Việt Nam, khí hậu Indonesia không thuận lợi bằng và họ lại nằm xa các trung tâm phát triển ở Á châu. Việt Nam còn nhiều yếu tố thuận lợi khác nữa.

    Hiện nay quan hệ Nhật Trung xấu đi nên Nhật chuyển đầu tư sang các Đông Nam Á trong đó có Việt Nam. Do đó mặc dù nhìn chung, FDI vào Việt Nam gần đây giảm nhiều nhưng riêng của Nhật thì tăng đáng kể. Tuy nhiên, cần chú ý là Nhật đang chú trọng đầu tư ở Thái Lan và Indonesia hơn là Việt Nam. Năm ngoái tuy FDI của Nhật tại Việt Nam đạt 150 tỉ yen, tăng 2,4 lần so với năm trước, nhưng trong cùng thời kỳ FDI của Nhật tại Thái Lan lên tới 570 tỉ yen, tăng gần 3 lần, và tại Indonesia 280 tỉ yen, tăng tới 7 lần và còn đang tăng nhanh. Một điểm đáng lưu ý nữa là dư luận ở Nhật nói chung ngày càng ít lạc quan về triển vọng phát triển của Việt Nam nên khuynh hướng tăng FDI của Nhật có thể sẽ không bền vững, trừ trường hợp Việt Nam cho thấy có tiến bộ rõ rệt trong quá trình cải cách thể chế và có chiến lược phát triển được đánh giá là khả thi.

    Liên quan đến FDI tại Á châu, một điểm nổi bật gần đây là các công ty xe hơi của Nhật và Hàn Quốc đã chọn Indonesia làm cứ điểm sản xuất mới và đang triển khai nhiều dự án cụ thể. Cuối thập niên 1980, Thái Lan đã thành công trong việc thu hút FDI của Nhật và từ thập niên 1990 đã trở thành cứ điểm sản xuất xe hơi quan trọng. Việt Nam đã bỏ lỡ cơ hội trong hai thập niên 1990 và 2000 để bây giờ cơ hội đó đang chuyển sang Indonesia.

    Tiềm năng của nước ta rất lớn, nhưng đến bao giờ mới được phát huy? Trào lưu phát triển ở Á châu đang bỏ Việt Nam lại đằng sau./.

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    15 phản hồi

    Phản hồi: 

    [quote=nguyễn tâm bảo]Chính vì bài viết của Trần Văn Thọ rất hay, nên tôi mới viết những ý kiến khiêm tốn nhằm kích thích mọi người tranh luận và viết ý kiến chứ không chỉ đọc một cách thụ động.

    Hơn nữa câu hỏi cần phải đặt khác đi. Vấn đề không phải là nuối tiếc cơ hội đã bị bỏ lỡ với câu hỏi: tại sao không phải mình mà là thằng hàng xóm.

    Indonesia phát triển. Mừng cho họ. Họ phát triển được thì mình nên học theo. Câu hỏi là làm thế nào bây giờ?

    Nếu bài viết này gửi đến cho những người có chức quyền thì khác. Còn chúng ta, những người bình thường, khi đọc một bài viết hay như vậy thì không chỉ biết ngậm ngùi tiếc nuối hay tức giận đổ lỗi, mà nên tự hỏi: chúng ta nên làm gì với cái thông tin này.

    Thôi thì chưa làm gì được cụ thể thì hãy tranh luận về nó xem, kích thích người khác đọc nó, suy nghĩ về nó tham gia vào nó một cách tích cực hơn xem chứ không chỉ đọc một cách thụ động nữa.[/quote]

    A:

    " Câu hỏi cần phải đặt khác đi," đúng.

    Bác Tâm Bảo đã tự đặt ra một câu hỏi " làm thế nào bây giờ " ? Như thế là bác cũng đã trăn trở cho một câu trả lời? Bác đã có câu trả lời cho bản thân của bác? Bác có thể cho moị người biết? Để cùng nhau nghiên cứu?

    Sau cùng là viết kiến nghị cho TT và Quốc Hội!!!!!!!!!!!!

    Và sau cùng là sẽ tìm thấy một giải pháp cho Việt Nam?

    Để Việt Nam biến thành Rồng, thành Hổ, không mãi là quốc gia của loài chuột nhắt!

    Lịch sử Việt Nam sẽ ghi tên bác.

    Rất nhiều người đã có từ lâu câu trả lời cho câu bác hỏi:

    Tôi chỉ lập lại ở đây:

    Đó là:
    1/. Bỏ điều 4 HP - TS Cù Huy Hà Vũ (cá nhân lẻ tẻ) là người đầu tiên khởi xướng, và đang ngồi trong tù - Tạo điều kiện cho các đảng phái khác tham gia điều hành đất nước.

    2/. Là tam quyền phân lập, thật sự tam quyền phân lập chứ không trên văn bản.

    Còn nhiều, còn rất nhiều câu trả lời khác.

    Tôi chỉ nêu lại 2 câu trả lời, rất nhiều người và tôi đồng thuận.

    Bác Tâm Bảo có đồng thuận với 2 câu trả lời này không?

    B:

    Trong cuốn phim tài liệu của đài truyền hình số 2 của Đức:

    armes, reiches Amerika.

    tôi nhận thấy người Mỹ, lại Mỹ, thường tự tìm cái nguyên nhân thất bại ở ngay chính bản thân mình, hơi là đổ lỗi cho người khác, hay đổ cho cơ chế, hệ thống, thằng khách quan, thằng chủ quan, thế lực thù địch, etc...... Rồi họ tìm cách vươn lên, biến những ước mơ, hoài bão thành sự thật, bằng khả năng, bằng trí tuệ, bằng lao động chân tay, một cách chân chính, lương thiện.

    Chừng nào những người lãnh đạo, lèo lái Việt Nam " hiểu vấn đề ", hiểu những nguyên nhân không làm cho Việt Nam thành Rồng, thành Hổ, mà thành " một quốc gia của lòai chuột nhắt " thi lúc đó, họ mới có thể có những " giải quyêt đúng đắn " để Việt Nam tiến lên.

    Tiếc thay, những ước mơ của các vị quan CS từ TW đến địa phương chỉ là ước mơ của loài chuột nhắt chỉ biết đục khoét, ăn cắp của chủ, mang về làm đầy hang ổ cá nhân, biến hang ổ cá nhân thành thiên đường vật chất, nhưng không biết hay vờ không biết, đó là một địa ngục tinh thần, vì những gì có trong hang chỉ là do ĂN CẮP và ĂN CẮP.

    Nguyễn Jung

    Phản hồi: 

    Đọc hết bài có thấy ông GS Trần Văn Thọ tỏ ra ganh ăn tức ở gì với Indonesia, Mianmar đâu !

    Ông GS Thọ nêu ra những thành tựu đàng ca ngợi của Indonesia, những thay đổi tiến bộ nhanh chóng của Mianmar, đồng thời đề cập cụ thể đến những quyết sách đúng đắn mà các quốc gia này đã và đang thực hiện để đạt những thành quả như thế. Không hề thấy chỗ nào trong bài viết cho thấy ông GS Thọ có ý ngầm rằng "ức thật ! chúng nó chẳng ra gì sao lại hơn ta như thế". Ngược lại, người đọc có đầu óc bình thường, lương thiện đều cảm thấy được điều tốt ông GS Thọ muốn nhằn gửi qua bài viết này là, VN phải noi theo tấm gương Indonesia và Mianmar để thay đổi thể chế theo hường dân chủ tự do để có thể trở nên giàu mạnh ấm no được.

    Bỏ cái thói xỏ lá, điêu ngoa, xảo trá, nhét chữ vào mồm người khác như thế. Đây cũng có thể là do "cái não trạng ganh đua" ti tiện.

    Ông GS Thọ đặt cái tiêu đề bài viết như thế chỉ là nhằm khơi dậy cái lòng tự trọng, cái ý chí, nếu còn lại chút nào, trong người đọc, để rồi tự vấn, trăn trở, nhận thức rõ được hiện trạng, thay đổi tư tưởng, hành động.

    Bài phản hồi đầu tiên thì có ý dè bỉu bài viết của GS Thọ là vô ích, sau khi bị phản ứng thì lại nói điêu là bài viết hay nhưng phải chê bai, dèm pha như thế để kích thích (masterbate) người đọc để họ phải suy nghĩ chứ không nên đọc suông. Đến phản hồi này thì lại ngoa ngoắt đặt điều là bài viết của GS Thọ thể hiện tâm lý ganh ghét láng giềng !!

    Quả là lươn chạch chốn đầm lầy !

    Phản hồi: 

    Trong đêm đen thì một ngọn lửa, cho dù nhỏ, leo lắt đến đâu, cũng đều đáng quí cả.

    Không có sự dấn thân, hy sinh vì nghĩa nào là không đáng trân trọng.

    Không có từng cá nhân con người có ý thức, dám cất lên tiếng nói, dám hành động, thì thử hỏi làm sao xuất hiện được phong trào.

    Phải chăng bà Aung San Suu Kyi đã chờ cho đến khi có sẵn phong trào phản kháng rồi mới bước ra làm lãnh tụ đối lập ?

    Bài viết của GS Trần Văn Thọ cung cấp thêm thông tin bổ ích để người đọc có cái nhìn toàn cục về vị thế, tình thế của VN trong bối cảnh phát triển chung của vùng ĐNA, Châu Á, nêu ra cho thấy các cơ hội đã bị bỏ lỡ, những trở lực, đồng thời gợi mở con đường tương lai cần phải theo để VN có thể trở nên giàu mạnh, ấm no.

    Không nên có thái độ dè bỉu một cách vô ý thức đối với sự đóng góp tri thức bổ ích của con người có lòng như thế.

    Phản hồi: 

    Vài năm nữa thôi, sẽ đến lượt Cambodia và Lào thành những ngôi sao đang lên của Đông Nam Á.

    Khi đó, bài viết này có thể đăng lại y chang, chỉ sửa lại cái tựa bài chút đỉnh: "Tại sao Cambodia và Lào, mà không phải Việt Nam?".

    Từ ngày có Đảng đến nay, lâu lâu cứ lại nghe câu "cơ hội bị bỏ lỡ cho Việt Nam".

    Thiệt ra, Đảng trị nắm đầu thì còn có cái quái gì đàng hoàng đâu, mà cơ với hội.

    Chết là cái chắc.

    Phản hồi: 

    [quote]Lời nhận xét cay nghiệt trên [của NTB] có cùng một nội dung với những nhận xét trực tiếp, thô bạo và tàn nhẫn của BH trước đây, và cũng rất gần gũi với những "lời khuyên" của công an nhân dân đối với những người bị mời đến làm việc ngõ hầu dẫn dắt họ trở về "đường ngay nẻo chánh".[/quote]
    Tôi thì chẳng cần nhiều lời với hạng người ăn lương của kẻ ác để nói, làm, ủng hộ cho việc ác. Thú thật nhiều lúc muốn đạp vào mặt những tên như thế. Nói với chúng thật phí lời, nhưng cũng cần có người nói để kẻ khác nghe và không sa vào bẫy lừa bịp của chúng.

    Phản hồi: 

    Tôi có bốn điều nhận xét về còm của bác Nguyễn Tâm Bảo, mã số 71639.

    1. Một là: tôi không đọc bài chủ của TS Trần văn Thọ như một lời ta thán hay than vãn. Tôi nhận thấy 90% bài là sự nhắc lại một cách khách quan những gì đã xảy ra. Đó là một bài học quí giá. Có hai lần tác giả tỏ sự tiếc nuối cho VN. Đó là một cảm tình tự nhiên, nếu dửng dưng như không mới là một sự lạ. Nếu ta bỏ qua những bài học quí giá trong lịch sử thế này thì có khả năng lại vấp ngã đau đớn trong tương lai.

    Bác NTB hỏi: [quote]than thở là tại sao họ làm được mà ta không làm được, tại sao lại là indonesia mà không phải việt nam, tại sao, tại sao,... thì biết bao giờ mới có câu trả lời đây? Và ai mới trả lời được?[/quote]

    Phải tim cho được câu trả lời chứ, mặc dù câu hỏi rất mơ hồ như tại sao là Indonesia mà không phải VN. Sự việc khách quan còn đó, tại sao không tìm câu trả lời? Nếu không trả lời được lần này thì lần sao lại có vấn đề tạí sao là Thái lan, là Malaysia mà không phải VN, khi một cơ hội tốt đẹp khác vuột khỏi tầm tay. Và bác NTB sẽ lại phất tay, hỏi làm gì, hãy hướng đến tương lai, hãy bày keo khác.

    Hãy đọc phân tích tai ương hạt nhân tại Fukushima vừa qua xem chính phủ Nhật tìm câu trả lời như thế nào, rành mạch từng vấn đề, và cuối cùng họ thẳng thắn nhận rằng lỗi tại con người, không phải tại thiên nhiên. Ít nhất ta có thể hy vọng là trong sự vận hành nhà máy hạt nhân trong tương lai họ sẽ cố gắng không bước lên vết xe cũ một lần nữa.

    http://hpsc.iwr.uni-heidelberg.de/hxphu/index.php?page=readwriting&w=Bai...

    2. Hai là: Bác Nguyễn Tâm Bảo chỉ nêu lên có hai khả năng thay đổi xã hội theo cái nhìn của bác:
    [quote]
    - Sự thay đổi có thể đến từ một cuộc cách mạng, do sự tích tụ của bất mãn, lòng hận thù, được châm ngòi bởi khủng hoảng kinh tế.

    ..

    - Sự thay đổi có thể đến một cách chậm hơn, nhờ sự đấu đá trong nội bộ đảng cầm quyền và sự phản ứng của chế độ đối với những đòi hỏi của thời đại. .[/quote]

    và vạch ra tại sao cả hai đều "tồi" vì phải trả giá quá đắc hay vì bất khả thi. Đúng vậy, cả hai đều "tồi".

    Tuy nhiên còn có ít nhất một khả năng khác tốt đẹp hơn, chẳng hạn sự thay đổi toàn diện đang xảy ra tại Myanmar mà bác NTB dẫn chứng trong phần lời khuyên của bác ở cuối còm. Tại sao không nêu khả năng đó trong phân tích đầu bài?

    3. Ba là: từ hai khả năng tồi ở trên, bác NTB tiến đến dẫn dắt người dân:
    [quote=nguyễn tâm bảo]
    - Không một cá nhân nào có đủ sức thay đổi cả xã hội.
    ...
    - Sự hi sinh chỉ thực sự có ích khi cá nhân đó là thành viên của cả một phong trào, là người lính trong cả một đội quân mà cái tôi cá nhân đã bị xóa nhòa trong cái Ta tập thể.[/quote]

    Đây là cái vòng lẩn quẩn giữa con gà và quả trứng, cái nào có trước, cái nào có sau?

    - Cá nhân không nên "chơi nổi" một mình, phải nhập phong trào.

    nhưng

    - Làm sao có phong trào nếu không có một cá nhân nào đó khởi xướng?

    4. Bốn là: Lời bình luận của bác NTB về những cá nhân đấu tranh vì lý tưởng là anh hùng cá nhân, bồng bột, đã xúc phạm đến những con người đã đứng lên đấu tranh và hiện đang lâm vòng lao lý như Nguyễn tiến Trung, Điếu Cầy, Trần Huỳnh Duy thức, CHHV, v.v.. [quote=nguyễn tâm bảo]
    Lý tưởng bồng bột dẫn đến những hành động anh hùng cá nhân có thể đem lại cho bản thân niềm vui sống, đem lại ý nghĩa cho cuộc đời buồn tẻ, nhưng cái giá phải trả bao giờ cũng quá cao mà gia đình và người thân phải chịu đựng, còn ích lợi cụ thể cho xã hội thì không đáng kể.[/quote]

    Với công tâm, có thể nào bảo rằng những người này muốn làm anh hùng cá nhân để thoát cuộc đời buồn tẻ hay không?

    Lời nhận xét cay nghiệt trên có cùng một nội dung với những nhận xét trực tiếp, thô bạo và tàn nhẫn của BH trước đây, và cũng rất gần gũi với những "lời khuyên" của công an nhân dân đối với những người bị mời đến làm việc ngõ hầu dẫn dắt họ trở về "đường ngay nẻo chánh".

    Phản hồi: 

    Có hai vấn đề tôi băn khoăn từ sáng nay, sau khi đọc bài viết của Trần Văn Thọ.

    Vấn đề thứ nhất là cái não trạng ganh đua với láng giềng. Hễ mỗi khi thấy láng giềng có sự thay đổi tiến bộ, thì lại than vắn thở dài là nó lại bỏ xa mình rồi, nó tốt thế mà sao mình tệ hại thế ... Tâm lý ganh tị như vậy không lành mạnh.

    Tại sao ta không vui cho Myanmar vì họ bắt đầu thay đổi? Tại sao ta không mừng cho Indonesia vì họ đang phát triển nhanh? Họ phát triển trước ta là tốt cho ta, vì ta có thể học kinh nghiệm của họ để đuổi theo họ. Tóm lại là nên nhìn vấn đề tích cực.

    Đi sau không phải là xấu. Chạy chậm hơn không phải là tồi tệ. Điều tồi tệ là khi thấy người khác chạy nhanh hơn thì ghen ghét, đổ lỗi, rồi đứng ỳ tại chỗ mà than thân trách phận với những câu hỏi tại sao, tại sao, bao giờ ... cho đến bao giờ...

    Vấn đề thứ hai là sự thay đổi sẽ diễn ra như thế nào. Indonesia thay đổi bắt đầu từ cuộc "cách mạng" tự phát tương đối đẫm máu và hỗn loạn, bắt nguồn từ khủng hoảng kinh tế năm 1998. Hàng chục ngàn người Indo gốc Hoa bị tấn công, cướp bóc, hãm hiếp. Hàng chục ngàn người gốc Hoa phải bỏ nước chạy tị nạn. Nhưng mất mấy năm hỗn loạn thì họ lại ổn định được, thay đổi được thể chế theo hướng tốt hơn ... như bài viết đã chỉ ra.

    Như vậy chúng ta có thể học được gì từ sự chuyển tiếp chế độ của Indonesia?

    Phản hồi: 

    Chính vì bài viết của Trần Văn Thọ rất hay, nên tôi mới viết những ý kiến khiêm tốn nhằm kích thích mọi người tranh luận và viết ý kiến chứ không chỉ đọc một cách thụ động.

    Hơn nữa câu hỏi cần phải đặt khác đi. Vấn đề không phải là nuối tiếc cơ hội đã bị bỏ lỡ với câu hỏi: tại sao không phải mình mà là thằng hàng xóm.

    Indonesia phát triển. Mừng cho họ. Họ phát triển được thì mình nên học theo. Câu hỏi là làm thế nào bây giờ?

    Nếu bài viết này gửi đến cho những người có chức quyền thì khác. Còn chúng ta, những người bình thường, khi đọc một bài viết hay như vậy thì không chỉ biết ngậm ngùi tiếc nuối hay tức giận đổ lỗi, mà nên tự hỏi: chúng ta nên làm gì với cái thông tin này.

    Thôi thì chưa làm gì được cụ thể thì hãy tranh luận về nó xem, kích thích người khác đọc nó, suy nghĩ về nó tham gia vào nó một cách tích cực hơn xem chứ không chỉ đọc một cách thụ động nữa.

    Phản hồi: 

    Bài báo này đã thể hiện tâm tư khát vọng của tác giả và cũng là của hàng triệu người Việt Nam. Tác gải cũng đã phân tích tỷ mỉ của những yếu tố khách quan của đất nước Indo vốn có nhiều nét trương đồng với nước ta về mặt con người và tâm lý (sở dĩ tôi nêu lên điều này vì người Indo coi người Việt chúng ta với họ là cùng một dân tộc và họ còn coi tổ tiên của họ chính là người Việt. Có lần tôi gặp mấy sinh viên người Indo giao lưu với sinh viên của ta ở một trường đại học thì họ rất thích dân ca quan họ của ta) thế nhưng nay họ tiến thế, còn ta thì cứ lụn bại dần.

    Tác giả có đưa ra một lợi thế của Indo "ngoài sự phong phú và đa dạng về tài nguyên, là nước đông dân thứ tư trên thế giới". Theo tôi điều này chưa hẳn thế. Chính dân số gia tăng là một sức ép nặng nề đối với nền kinh tế. Ta cứ xem nhiều nước châu Âu, dân số có nhiều đâu mà họ tiến vững chắc thế, nhất là mấy nước Bắc Âu. Còn Singapore thì dân số ít ỏi, tài nguyên chẳng có gì mà họ so với ta thì một trời một vực. Cái chính thì vẫn là con người và vai trò của người lãnh đạo. Ngay chuyện chọn thể chế chính trị cũng vẫn là do con người. Điều này thì ý kiến của NTB đúng "Vấn đề quan trọng nhất vẫn là phải thay đổi cơ chế, thể chế." Ông Bảo cũng băn khoăn "Nhưng làm thế nào để thay đổi?" Cái này cũng là do yếu tố con người, cả vai trò của lãnh đạo và của nhân dân.

    Ông Bảo lại đưa ra ý kiến: "Nếu chúng ta, mỗi cá nhân, chỉ biết nuôi dưỡng thái độ bi quan, tiêu cực, chán nản, thất vọng ... thì việc hàng ngày đọc những bài báo lề trái thế này rõ ràng chẳng có tích sự gì."

    Tôi cho rằng đấu tranh bằng ngôn luận, bằng báo chí là một hình thức đáu tranh nghị trường, không đổ máu (riêng ở nước ta thì có đổ máu nhưng chưa nhiều), tác dụng không đến ngay nhưng không phải vô tác dụng. Nếu như "hàng ngày đọc những bài báo lề trái thế này rõ ràng chẳng có tích sự gì" thì nhà nước đã không tìm mọi cách chặn các trang báo lề trái và sợ báo lề trái, đồng thời bỏ tù cả những người viết báo lề trái. Họ còn huy động cả một bộ máy tuyên truyền khổng lồ để đấu tranh với báo lề trái. Rồi còn ra nghị định do chính thủ tướng ra lệnh cấm đọc báo lề trái.

    Ngay cái chuyện bỏ ảnh hai ông thần chủ nghĩa ngoại bang trong các cơ quan Đảng và nhà nước cũng do báo lề trái lên tiếng. Điều này tôi đã theo dõi báo lề trái và thực tế. Nếu như báo lề trái lên tiếng mạnh mẽ và sắc xaỏ hơn, bỏ cả cái cờ búa liềm thì nước ta có tương lai.
    Ta đã bỏ phí nhiều cơ hội, nay thế giới đã tạo cho ta một cơ hội từ trước đến nay mới có đó là internet, ta cần tận dụng để thức tỉnh dân trí dần dần, tuy lâu dài nhưng không phải mất hết hy vọng. Rõ ràng ngày nay người dân đã được mở miệng vì báo chí lề trái. Đây chưa phải yếu tố quyết định ngay tức khắc mà còn cần nhiều hoạt động khác nữa, trong đó còn có sự tác động từ bên ngoài. Nhà nước này chỉ có một sách lược duy nhất là bạo lực, lừa dối thì đã bị vạch mặt rồi. Càng dùng bạo lực thì càng bộ lộ tình trạng giẫy chết. Kinh tế đang giẫy chết, lòng tin của Đảng đang giẫy chết sẽ dẫn đến chính trị giẫy chết.

    Phản hồi: 

    [quote] Khi các tổ chức đối lập còn bé, những người như bác Nguyễn Tâm Bảo đã ném đá vỡ đầu rồi thì rất khó vươn lên được. [/quote]

    Hey, cái này gọi là khi mình làm cái gì không xong thì đổ lỗi cho người khác chứ không chịu xem xét lại việc làm của mình có gì chưa đúng. Lý tưởng cao đẹp chưa đủ, vì hành động cần phải đúng đắn và hợp lý nữa. Khi người khác góp ý về cái hành động chưa hợp lý, mục đích là để người đi sau đừng mắc lại những lỗi kỹ thuật đó nữa, thì không phải là ném đá.

    [quote] Ngay cả khi không ném đá, chê bai, chỉ cần im lặng thôi cũng đã là đứng về phía nhà cầm quyền rồi. [/quote]

    Cái này thì cảm tính quá. Ông tranh đấu theo kiểu "không thành công cũng thành nhân" nên người ta chưa ủng hộ. Hoặc có thể lý tưởng của ông cao đẹp nhưng lại không biết cách giải thích cho người ta hiểu, thành ra người ta còn chưa biết động cơ thực của ông là gì. Người ta còn hoài nghi, vì người ta bị ăn quả lừa mấy lần rồi. Thế là ông mắng người ta là đứng về phía nhà cầm quyền. Thật là chí phèo quá.

    [quote] Người ta có câu: Khi khoanh tay đứng nhìn cuộc đấu giữa kẻ có quyền lực và người không có quyền lực, thì tức là bạn đã đứng về phía kẻ có quyền mất rồi, không phải là đứng trung dung đâu. [/quote]

    Vấn đề không chỉ đơn giản như vậy. Khi "một số người không có quyền lực" mà thách đấu với "kẻ có quyền lực" thì việc đầu tiên mà họ phải làm là giải thích cho rõ ràng Động Cơ và Mục Đích của họ, phải làm sao để thuyết phục được số đông dân chúng vẫn còn hoài nghi và thụ động Tin Cậy và Ủng Hộ họ, phải tích lũy sức mạnh tập thể bằng tinh thần ong thợ thay cho lý tưởng anh hùng cá nhân. Nếu họ chưa làm việc này đến nơi đến chốn mà đã vội nhảy ra võ đài thách đấu, thì đừng nên trách người khác thờ ơ, vì không phải ai cũng sẵn sàng hi sinh một cách vô ích cả.

    Ngoài ra còn có những người chọn con đường DẤN THÂN THẦM LẶNG, chứ không phải họ thờ ơ.

    Tóm lại, nếu thực sự tranh đấu cho dân chủ thì cần có tinh thần rộng mở, nhẫn nại trong việc giải thích quan điểm và tranh luận với những người chưa đồng ý với mình, bao dung với những quan điểm khác biệt, chứ không nên quá hẹp hòi không khác gì những kẻ mình đang chống lại...

    Phản hồi: 

    Bài viết của GS Trần Văn Thọ thể hiện một sự nuối tiếc lớn cho Việt Nam khi chúng ta đã có thiên thời & địa lợi so với Indo & Myanmar nhưng đã bỏ qua vì thể chế thay đổi quá chậm.
    Sự nuối tiếc của ông cũng là sự nuối tiếc của toàn thể con dân Việt tộc trong nước & trên toàn thế giới nhưng không phải là sự nuối tiếc của những kẻ nắm quyền lực chính trị & những kẻ làm kinh tế lợi dụng quyền lực chính trị.
    Với một nền tảng kinh tế mà ở đó nhân danh quyền sở hữu toàn dân về các nguồn lực chính của đất nước, thời gian mà GS Thọ cho rằng sau năm 1996, sự quan tâm về VN tại Nhật nguội dần thì chính là thời gian mà giới cầm quyền VN và những kẻ làm kinh tế theo đuôi phát triển rực rỡ.
    Chỉ trong vòng 10 năm gần đây, tích lũy tài sản của tất cả những kẻ có quyền & làm kinh tế có quan hệ với tiền đã tích lũy được tài sản nhiều chưa từng có. Qua quan hệ riêng, tôi biết có 1 ông chủ tịch huyện miền núi nghèo của VN có đến 3 nhà riêng tại Hà Nội chỉ trong vòng chưa đến 10 năm. Cả nước có bao nhiêu chủ tịch Huyện, bí thư huyện thì mức độ vơ vét thế nào? Có một tỉnh nghèo của miền trung quê tôi, cán bộ xã và trưởng phòng quèn của tỉnh huyện và thành phố thi nhau mua ô tô, trước các cổng trường đưa đón con xếp hàng dài các xe tư mà ông chủ là cán bộ nhà nước mà lương chỉ đủ đổ xăng nuôi ô tô. Trong một lần đi taxi từ sân bay về quê, người lái taxi đã thể hiện sự giận dữ với quân ăn cướp nói với tôi: "khi nào loạn lạc nổi lên, anh sẽ cầm súng tới giết tụi quan chức nhà nước trước" - Thật kinh khủng khi trong đầu một người dân bình thường đã hình thành một tâm lý trả thù cực đoan như vậy.
    Do vậy, sự nuối tiếc với các cơ hội đã bỏ qua cho dân tộc chỉ có trong những con người không nằm trong vùng lợi ích mà quyền lực ban cho. Sự phản động của thể chế này mọi người đều đã thấy rõ. Tham nhũng bây giờ là động lực duy trì thể chế chứ không còn là đối tượng để diệt trừ nữa. Bất cứ một ai hễ đã có ghế trong hệ thống nhà nước, dù là một cái ghế nhỏ là trưởng một phòng quèn của một cái huyện nghèo cũng đã nhuốm màu tham nhũng. Do vậy, không còn cách gì để chống tham nhũng ngoài việc để cho chúng ăn hết của đất nước rồi quay sang ăn nhau, hoặc dân chịu hết nổi vì không còn miếng ăn thì quay ra làm loạn. Nếu viễn cảnh là như thế thì thật bi đát cho dân tộc.
    Chỉ còn cách là những ai còn lương tri thì chấp nhận "dại một chút" hay "chơi nổi một chút" như Nguyễn Tâm Bảo nhận xét để khơi lên những ngọn lửa phản kháng.
    Cỏ đã khô héo từng đám, một lúc nào đó thì đủ cho một đám cháy rừng!

    Phản hồi: 

    Đoạn đầu bác Tâm Bảo viết có lý. Nhưng đoạn sau thì hơi vô lý. Ngay cả một tổ chức lớn nhất, vĩ đại nhất trong lịch sử con người là Vatican cũng phải xuất phát từ... một nhóm người lẻ tẻ. Phong trào đối lập Miến Điện cũng vậy - chả thể nào tránh được sự đi lên từ nhóm lẻ tẻ cả, khẳng định luôn.

    Khi các tổ chức đối lập còn bé, những người như bác Nguyễn Tâm Bảo đã ném đá vỡ đầu rồi thì rất khó vươn lên được. Ngay cả khi không ném đá, chê bai, chỉ cần im lặng thôi cũng đã là đứng về phía nhà cầm quyền rồi. Người ta có câu: Khi khoanh tay đứng nhìn cuộc đấu giữa kẻ có quyền lực và người không có quyền lực, thì tức là bạn đã đứng về phía kẻ có quyền mất rồi, không phải là đứng trung dung đâu.

    Khi Nguyễn Tiến Trung bị bắt, chúng ta ngoảnh mặt làm ngơ, thậm chí cười diễu. Khi Nguyễn Xuân Nghĩa bị bắt, chúng ta tiếp tục đàm tiếu. Khi Cù Huy Hà Vũ bị bắt, chúng ta lại chửi thằng này chơi ngông... Đối lập thay nhau vào tù, còn bác Tâm Bảo ở ngoài đặt câu hỏi "Làm thế nào để thay đổi?"

    [quote=nguyễn tâm bảo]Vấn đề quan trọng nhất vẫn là phải thay đổi cơ chế, thể chế. Nhưng làm thế nào để thay đổi?

    Sự thay đổi có thể đến từ một cuộc cách mạng, do sự tích tụ của bất mãn, lòng hận thù, được châm ngòi bởi khủng hoảng kinh tế. Nhưng cách mạng bộc phát như vậy thường thiếu tổ chức, lực lượng đối lập chưa có sự chuẩn bị để lãnh đạo phong trào và tham gia vào chính trị sau khi cách mạng thành công. Do đó sẽ trải qua một thời kỳ hỗn loạn. Đến khi ổn định lại thì kết quả có thể là tốt hơn mà cũng có thể tồi tệ hơn là thời trước cách mạng.

    Sự thay đổi có thể đến một cách chậm hơn, nhờ sự đấu đá trong nội bộ đảng cầm quyền và sự phản ứng của chế độ đối với những đòi hỏi của thời đại. Về việc này thì người dân hoàn toàn bị động, ngoài việc tạo ra những sức ép đòi thay đổi một cách tự phát, còn lại đều phụ thuộc vào ý chí của đảng cầm quyền.

    Câu hỏi quan trọng hơn cả vẫn là: chúng ta, những người bình thường, phải làm gì và có thể làm được gì, để thực sự thúc đẩy sự thay đổi?

    Nếu chúng ta, mỗi cá nhân, chỉ biết nuôi dưỡng thái độ bi quan, tiêu cực, chán nản, thất vọng ... thì việc hàng ngày đọc những bài báo lề trái thế này rõ ràng chẳng có tích sự gì.

    Hoặc đọc xong rồi than thở là tại sao họ làm được mà ta không làm được, tại sao lại là indonesia mà không phải việt nam, tại sao, tại sao,... thì biết bao giờ mới có câu trả lời đây? Và ai mới trả lời được?

    Không một cá nhân nào có đủ sức thay đổi cả xã hội. Lý tưởng bồng bột dẫn đến những hành động anh hùng cá nhân có thể đem lại cho bản thân niềm vui sống, đem lại ý nghĩa cho cuộc đời buồn tẻ, nhưng cái giá phải trả bao giờ cũng quá cao mà gia đình và người thân phải chịu đựng, còn ích lợi cụ thể cho xã hội thì không đáng kể.

    Sự hi sinh chỉ thực sự có ích khi cá nhân đó là thành viên của cả một phong trào, là người lính trong cả một đội quân mà cái tôi cá nhân đã bị xóa nhòa trong cái Ta tập thể.

    Thế nên cho đến khi nào chưa có một sự đồng thuận, chưa có một phong trào có tổ chức (như phong trào đối lập ở Miến Điện đã chọn bà Suy Kyi làm lãnh đạo) thì những hoạt động lẻ tẻ sẽ chỉ là cách để ... tạo công ăn việc làm cho cả một đội quân an ninh chính trị, và những bài viết về tiêu cực trên lề trái sẽ chỉ để nuôi dưỡng sự bi quan, chán chường, tức giận, cho người đọc vốn chỉ chiếm một phần rất nhỏ trong xã hội.[/quote]

    Phản hồi: 

    [quote=nguyễn tâm bảo]Vấn đề quan trọng nhất vẫn là phải thay đổi cơ chế, thể chế. Nhưng làm thế nào để thay đổi?

    Sự thay đổi có thể đến từ một cuộc cách mạng, do sự tích tụ của bất mãn, lòng hận thù, được châm ngòi bởi khủng hoảng kinh tế. Nhưng cách mạng bộc phát như vậy thường thiếu tổ chức, lực lượng đối lập chưa có sự chuẩn bị để lãnh đạo phong trào và tham gia vào chính trị sau khi cách mạng thành công. Do đó sẽ trải qua một thời kỳ hỗn loạn. Đến khi ổn định lại thì kết quả có thể là tốt hơn mà cũng có thể tồi tệ hơn là thời trước cách mạng.

    Sự thay đổi có thể đến một cách chậm hơn, nhờ sự đấu đá trong nội bộ đảng cầm quyền và sự phản ứng của chế độ đối với những đòi hỏi của thời đại. Về việc này thì người dân hoàn toàn bị động, ngoài việc tạo ra những sức ép đòi thay đổi một cách tự phát, còn lại đều phụ thuộc vào ý chí của đảng cầm quyền.

    Câu hỏi quan trọng hơn cả vẫn là: chúng ta, những người bình thường, phải làm gì và có thể làm được gì, để thực sự thúc đẩy sự thay đổi?

    Nếu chúng ta, mỗi cá nhân, chỉ biết nuôi dưỡng thái độ bi quan, tiêu cực, chán nản, thất vọng ... thì việc hàng ngày đọc những bài báo lề trái thế này rõ ràng chẳng có tích sự gì.

    Hoặc đọc xong rồi than thở là tại sao họ làm được mà ta không làm được, tại sao lại là indonesia mà không phải việt nam, tại sao, tại sao,... thì biết bao giờ mới có câu trả lời đây? Và ai mới trả lời được?

    Không một cá nhân nào có đủ sức thay đổi cả xã hội. Lý tưởng bồng bột dẫn đến những hành động anh hùng cá nhân có thể đem lại cho bản thân niềm vui sống, đem lại ý nghĩa cho cuộc đời buồn tẻ, nhưng cái giá phải trả bao giờ cũng quá cao mà gia đình và người thân phải chịu đựng, còn ích lợi cụ thể cho xã hội thì không đáng kể.

    Sự hi sinh chỉ thực sự có ích khi cá nhân đó là thành viên của cả một phong trào, là người lính trong cả một đội quân mà cái tôi cá nhân đã bị xóa nhòa trong cái Ta tập thể.

    Thế nên cho đến khi nào chưa có một sự đồng thuận, chưa có một phong trào có tổ chức (như phong trào đối lập ở Miến Điện đã chọn bà Suy Kyi làm lãnh đạo) thì những hoạt động lẻ tẻ sẽ chỉ là cách để ... tạo công ăn việc làm cho cả một đội quân an ninh chính trị, và những bài viết về tiêu cực trên lề trái sẽ chỉ để nuôi dưỡng sự bi quan, chán chường, tức giận, cho người đọc vốn chỉ chiếm một phần rất nhỏ trong xã hội.[/quote]

    Bài này, comment này đồng chí nguyễn tâm bảo viết được hơn mấy bài khác mà tôi có phản hồi

    Phản hồi: 

    Những bài viết lẻ tẻ, hay những hành động cá nhân đơn lẻ anh hùng tự riêng nó có thể không đem lại một sự thay đổi nào rõ rệt trong khi sự thiệt thòi cho các gia đình và cá nhân đó lại rất rõ rệt, đó là một thực tế dễ thấy.

    Tuy nhiên thực tế đó nói lên luôn một sự thật đó là xã hội và hệ thống chính trị tại Việt nam hiện tại thật vô cùng man rợ, phản nhân loại và đưa dân tộc VN vào chỗ chết vì những người như Việt Khang, CHHV, Đoàn Văn Vươn... có nói cái gì đâu ngoài sự thực hay phản kháng để bảo vệ quyền sống của mình. Thế đấy, gần ấy sự thật thôi đã lớn lao lắm rồi. Khi người ta nhìn thấy trị tuyệt đối của thuộc tính man rợ này của chính quyền thì người ta sẽ khinh bỉ nó và lúc đó thì đừng nói đến chuyện sợ hãi.

    Khi kinh tế sập đổ, người dân khinh bỉ bọn cầm quyền như một lũ sâu bọ, người thì ném hòn gạch, kẻ thì đục cái lốp xe, thằng thì vứt con chuột chết hay con rắn vào trong sân, đứa thì cho ximang vào khóa cửa...bọn cầm quyền chưa chết vì lật đổ thì cũng chết vì hoảng loạn.

    Nói cho cùng trên đời này cái gì mà đều chẳng xuất phát từ những con người đơn lẻ có ý chí và sáng kiến. Cái gì chẳng xuất phát từ các quan hệ cá nhân rồi sau đó mới xã hội hóa. Vấn đề là, nếu nó hợp với trào lưu của xã hội thì nó tồn tại và lan rộng, nếu không nó sẽ chết.

    Người Việt chống Tàu bị bọn Ba Đình cho đi tù mà ngày càng nhiều người chống, chứng tỏ trào lưu đang đi lên mặc dù bị đàn áp kinh. Trào lưu chống cộng sản, thậm chí trở thành tiêu diệt cộng sản sẽ bùng phát khi kinh tế sập và công an tiếp tục đánh chết dân, những ai muốn quét sạch cộng sản thì hãy vững tin và đầu tư vào các cơ hội đang đến.

    Bọn cộng sản cũng đang tìm cách đổi màu để tránh đạn, các lực lượng ửng hộ dân chủ và tiêu diệt cộng sản phải ý thức được cuộc đua này để đưa ra các yêu sách pháp lý, đưa các quan sát viên quốc tế vào cùng mâm khi có điều kiện. Ví dụ làm một cuộc biểu tình thật lớn khi có quốc tế vào, qua đó đặt quân đội vào thế phải bày tỏ thái độ qua đó tìm áp lực để chế tài quân đội. Các nhà đấu tranh cố gắng tránh ăn khói của "cộng sản".

    Phản hồi: 

    Vấn đề quan trọng nhất vẫn là phải thay đổi cơ chế, thể chế. Nhưng làm thế nào để thay đổi?

    Sự thay đổi có thể đến từ một cuộc cách mạng, do sự tích tụ của bất mãn, lòng hận thù, được châm ngòi bởi khủng hoảng kinh tế. Nhưng cách mạng bộc phát như vậy thường thiếu tổ chức, lực lượng đối lập chưa có sự chuẩn bị để lãnh đạo phong trào và tham gia vào chính trị sau khi cách mạng thành công. Do đó sẽ trải qua một thời kỳ hỗn loạn. Đến khi ổn định lại thì kết quả có thể là tốt hơn mà cũng có thể tồi tệ hơn là thời trước cách mạng.

    Sự thay đổi có thể đến một cách chậm hơn, nhờ sự đấu đá trong nội bộ đảng cầm quyền và sự phản ứng của chế độ đối với những đòi hỏi của thời đại. Về việc này thì người dân hoàn toàn bị động, ngoài việc tạo ra những sức ép đòi thay đổi một cách tự phát, còn lại đều phụ thuộc vào ý chí của đảng cầm quyền.

    Câu hỏi quan trọng hơn cả vẫn là: chúng ta, những người bình thường, phải làm gì và có thể làm được gì, để thực sự thúc đẩy sự thay đổi?

    Nếu chúng ta, mỗi cá nhân, chỉ biết nuôi dưỡng thái độ bi quan, tiêu cực, chán nản, thất vọng ... thì việc hàng ngày đọc những bài báo lề trái thế này rõ ràng chẳng có tích sự gì.

    Hoặc đọc xong rồi than thở là tại sao họ làm được mà ta không làm được, tại sao lại là indonesia mà không phải việt nam, tại sao, tại sao,... thì biết bao giờ mới có câu trả lời đây? Và ai mới trả lời được?

    Không một cá nhân nào có đủ sức thay đổi cả xã hội. Lý tưởng bồng bột dẫn đến những hành động anh hùng cá nhân có thể đem lại cho bản thân niềm vui sống, đem lại ý nghĩa cho cuộc đời buồn tẻ, nhưng cái giá phải trả bao giờ cũng quá cao mà gia đình và người thân phải chịu đựng, còn ích lợi cụ thể cho xã hội thì không đáng kể.

    Sự hi sinh chỉ thực sự có ích khi cá nhân đó là thành viên của cả một phong trào, là người lính trong cả một đội quân mà cái tôi cá nhân đã bị xóa nhòa trong cái Ta tập thể.

    Thế nên cho đến khi nào chưa có một sự đồng thuận, chưa có một phong trào có tổ chức (như phong trào đối lập ở Miến Điện đã chọn bà Suy Kyi làm lãnh đạo) thì những hoạt động lẻ tẻ sẽ chỉ là cách để ... tạo công ăn việc làm cho cả một đội quân an ninh chính trị, và những bài viết về tiêu cực trên lề trái sẽ chỉ để nuôi dưỡng sự bi quan, chán chường, tức giận, cho người đọc vốn chỉ chiếm một phần rất nhỏ trong xã hội.