Thái Hiền - Những vụ “siêu thí điểm” tốn kém nhất trong lịch sử hiện đại

  • Bởi Khách
    15/06/2012
    3 phản hồi

    Thái Hiền

    Lịch sử nhân loại đã và sẽ còn nhắc mãi đến những cuộc thí điểm “khủng” trong thập niên đầu thế kỷ 21 - tưởng như là chuyện hoang đường chỉ có trong tiểu thuyết viễn tưởng, nhưng lại là câu chuyện có thật ở quy mô Quốc gia và các Tập đoàn kinh tế.

    Thí điểm hay thử nghiệm là một bước làm cần thiết trước khi đưa ra kết luận có hay không nên áp dụng đối với những vấn đề chưa có trong tiền lệ hoặc chưa được thực tế kiểm chứng. Thông thường để một đề án khoa học, một giải pháp kỹ thuật hay một chính sách kinh tế xã hội đang trong thời kỳ thai nghén thì người ta tiến hành thí điểm trước khi đi đến kết luận cuối cùng. Công việc thí điểm thường được thực hiện trong phòng thí nghiệm, xưởng thực nghiệm (đối với các vấn đề khoa học, công nghệ) hoặc tại một khu vực, một đơn vị kinh tế, trong một cộng đồng, một nhóm người (đối với các vấn đề kinh tế xã hội).

    Để giảm bớt chi phí, ban đầu người ta chỉ thực hiện thí điểm trong một phạm vi hẹp và nếu có thể sẽ nâng dần phạm vi, quy mô… để bổ xung luận cứ trước khi quyết định tính khả thi và khả năng áp dụng.

    Thời gian thực hiện thí điểm tuỳ thuộc vào vấn đề cần giải quyết, tuy nhiên cũng không thể kéo dài tới cả chục năm, vì trong thế giới hiện đại, mọi thay đổi xảy ra hàng ngày thì ngay cả kết quả thí điểm được coi là khả thi ở thời điểm bắt đầu cũng có thể là không phù hợp ở thời điểm kết thúc.

    Một nguyên tắc cơ bản, đơn giản như một tất yếu không thể khác được của công việc “thí điểm” không ngờ lại bị vi phạm tới mức khó hiểu. Lại càng khó lý giải hơn cho những cuộc “siêu thí điểm” được thực hiện ngay trong thời đại văn minh của thế giới kỹ thuật số và thông tin đa chiều như ngày nay.

    Đứng hàng đầu các vụ thí điểm “khủng” đó có thể kể đến là:

    1. Cuộc phóng thử tên lửa mang vệ tinh của Cộng hoà dân chủ nhân dân Triều Tiên ngày 13/4/2012 với kết quả thất bại và mang theo 850 triệu USD (khoảng 5% GDP của Quốc gia 25 triệu dân) xuống biển Hoàng Hải.

    Thất bại của cuộc thử nghiệm hạt nhân nói riêng và những cuộc thử nghiệm khoa học nói chung là chuyện bình thường. Đã gọi là thử nghiệm hay thí điểm thì người ta luôn tính đến khả năng thành công lẫn rủi ro có thể là 50/50. Ngay Quốc gia hạt nhân số một thế giới là Hoa kỳ cũng đã từng thất bại và thậm chí tốn kém hơn thế nhiều. Cái đáng “khâm phục” của cuộc thử này là ở chỗ: là một quốc gia đang ở “tốp nghèo nhất thế giới” (tổng thu nhập quốc nội ước tính khoảng 20 tỷ USD); người dân đang bị đói (thậm chí chết đói) và thế giới đang phải khẩn cấp viện trợ lương thực cứu đói thường xuyên, mà vẫn dám đưa ra một quyết định “khủng” đến thế. Với số tiền 850 triệu USD, người dân Triều tiên có thể đủ mua gạo ăn trong hai năm không phải lo trồng trọt. Tác giả của vụ bắn thử “khủng” đó không ai khác ngoài đồng chí Ấu Chúa Kim Jong-Un, 28 tuổi, Lãnh tụ vĩ đại của nhân dân Triều tiên, ngườì bạn lớn và là người đồng chí thân thiết của các đồng chí Việt Nam.

    2. Danh sách tiếp theo phải kể đến là Chủ tịch Hội đồng Quản trị tập đoàn Vinashin : Đồng chí Phạm thanh Bình 55 tuổi.

    Để thí điểm, đồng chí “Thái tử” Bình đã chi 1.400 tỷ VND mua con tàu Hoa sen chạy thử chơi trong khi toàn bộ vốn chủ sở hữu chỉ có 5.900 tỷ. Nghĩa là “Thái tử” Bình đã sài tới 25% vốn chủ sở hữu cho vụ thí điểm này (theo kế hoạch – nếu không bị vỡ lở và ngừng lại - dự kiến sẽ mua đủ 3 cặp tàu tức 6 chiếc như thế). Nghĩa là Phạm thanh Bình định dốc toàn bộ vốn chủ sở hữu thậm chí phải vay thêm để thí điểm. Chả thế mà tập đoàn Vinashin do đồng chí “Thái tử” - Thuyền trưởng Phạm thanh Bình chèo lái đã vay và tiêu tán của dân tới 96.000 tỷ VND - tương đương 5% GDP của Quốc gia hơn 80 triệu người.

    Theo GS TS Nguyễn minh Thuyết, Đại biểu Quốc Hội thì “với số tiền đó, toàn thể nhân dân tỉnh Lạng Sơn không ăn, không mặc, tiết kiệm trong vòng 100 năm mới có được”. Riêng vụ này đồng chí “Thái tử” Bình chơi còn sang hơn cả đồng chí Ấu chúa Kim Jong – Un, vì dù sao Ấu chúa cũng là Vua của một nước, còn “Thái tử” Bình chỉ là Chủ tịch một Tập đoàn.

    3. Một vụ “khủng” và đạt Kỷ lục nhất trong mọi kỷ lục phải kể đến là “siêu thí điểm” có tên goi “thí điểm mô hình tập đoàn kinh tế Việt nam”. So với hai vụ trên thì vụ này có tầm vóc lớn hơn rất nhiều, “hoành tráng” hơn rất nhiều về mọi phương diện:

    - Vụ Thí điểm “khủng” này đã một lúc thực hiện không phải trên một “mẫu thử” mà áp dụng thử ngay “12 mẫu” tại 12 tập Đoàn.

    - Thời gian thí điểm mô hình đã kéo dài gần 8 năm (từ 2006) và hiện vẫn đang tiếp tục được “cắt dán”, “gọt đẽo” và được “mã hoá” dưới cái tên chung gọi là “tái cơ cấu”, mà chưa biết đến hồi nào mới kết thúc cuộc chơi.

    - Vụ thí điểm này đã ngốn hết khoảng 50% GDP và huy động hơn 6 triệu lao động có tay nghề, được đào tạo.

    - Vụ thí điểm này được tiến hành trên phạm vi toàn quốc chứ không dừng lại ở một địa phương nào.

    Hiện nay theo báo cáo mới nhất của Bộ tài chính trình Chính phủ thì chỉ riêng dư nợ của 12 tập đoàn kinh tế Nhà nước đã lên đến 218.738 tỷ VND (trên thục tế, con số có thể còn lớn hơn nhiều)

    Ngoài những tổn thất về thời gian, công sức và tài chính, cuộc “thí điểm khủng” này còn mất mát, hủy hoại rất lớn về con người và xã hội.

    - Hàng chục ngàn lao động mất việc làm, ảnh hưởng đến an sinh xã hội.

    - Nợ trong nước, nợ quốc tế dẫn đến trốn nợ, xù nợ làm mất đi hình ảnh và vị thế Việt nam trong môi trường đầu tư và kinh doanh Quốc tế.

    - Cuộc thí điểm “khủng” này đã tạo ra kẽ hở cho rất nhiều người lương thiện bỗng trở thành tội phạm. Trong số đó, chỉ riêng với những cán bộ cấp cao đã bị bắt, bị truy tố, khởi tố cũng tới vài chục người (Vinashin 11 đồng chí, Vinaline cũng khoảng 10 đồng chí). Có 3 đồng chí đang bị truy nã Quốc tế (gần đây nhất là đồng chí Dương chí Dũng – Cục trưởng Cục Hàng Hải, Nguyên là Chủ tịch HĐTV Vinaline). Ngoài ra còn rất nhiều đồng chí nhỏ hơn không thể kể ra hết đã bị bắt giam, kết tội. Đấy là chưa kể đến những đồng chí “chưa bị lộ”.

    Một điều cần lưu ý ở đây là: ông Dương chí Dũng, sau khi gây án đã bỏ trốn, đang bị truy nã, thế mà Bộ trưởng Đinh la Thăng hồn nhiên giải thích “việc bổ nhiệm ông Dương chí Dũng hoàn toàn đúng theo quy trình”. Thế mới “bỏ mẹ” chứ! Nếu làm đúng quy trình mà kết quả lại đẻ ra một một con sâu to thế thì có lẽ cái “quy trình” đó sai rồi. Và quy trình sai thì không chỉ có một con sâu Dũng mà chắc chắn còn rất nhiều con sâu khác cũng được chui ra từ cái “quy trình” đó; và, cả Bộ Trưởng Đinh la Thăng cũng vừa từ cái “quy trình” đó mà ra (thế mới “bỏ mẹ” chứ!). Thật là một cách giải thích rất tuỳ tiện, thiếu trách nhiệm, nếu không nói là còn phản tác dụng. Cách giải thích như thế càng làm người dân đặt câu hỏi vào những đồng chí đã được bổ nhiệm, giữ chức hiện nay. Trả lời như thế thì ai chẳng làm Bộ trưởng được?: miễn là biết đọc, biết ký, cứ theo đúng quy trình mà chơi, sai thì đã có “thằng” quy trình chịu. (Kinh quá!)

    Trong 3 điển hình “thí điểm khủng” nêu trên thì hai vụ đầu đã có tác giả, riêng vụ “siêu thí điểm mô hình tập đoàn kinh tế” thì chưa có đồng chí nào đứng ra lãnh trách nhiệm. Ở nhiều quốc gia khác, ngay cả những vụ thảm sát hoặc khủng bố, cũng có các tổ chức tội phạm đứng ra lãnh trách nhiệm. ít ra đấy cũng là cách chơi hảo hán.

    Nhưng thôi, đối với các cá nhân thì đó chỉ là chuyện nhỏ. Mấy chục đồng chí bị lộ thì đã bị kết án, tạm giam, truy nã… Với Ấu chúa Kim Jong - Un thì cũng sẽ có lúc người dân Triều tiên xem lại quy trình bổ nhiệm đồng chí. Tác giả của “siêu thí điểm Tập đoàn kinh tế” rồi cũng sẽ có ngày lộ danh tính. Nhưng cái đó cũng chẳng có mấy ý nghĩa. Họ có thể bị tù, bị truy tố thậm chí bị tử hình, nhưng rồi mọi chuyện cũng sẽ thuộc về cá nhân và bị lãng quên. Cái còn lại đau đớn nhất, lịch sử còn nhắc đến và tương lai còn phải gánh chịu - đó chính là cái giá mà nhân dân Việt nam và nhân dân Triều tiên đã, đang và sẽ phải trả.

    Những người nông dân một nắng hai sương chắt chiu, nhặt nhạnh từng hạt thóc, củ khoai, mò cua, bắt ốc để xuất khẩu được ít tiền, thì những ông Thái tử con Giời vung tay chơi ngông đổ ra sông ra biển hàng triệu tấn lương thực trong chốc lát.

    Có lẽ nhân dân cũng chẳng muốn đánh đổi việc ngồi xem vài chục thậm chí vài trăm đồng chí đó vào tù hay bị tử hình, để lấy cái gánh nợ của cả đời mình và còn kéo dài sang đời con, đời cháu phải trả.

    Cuộc chơi dù sao cũng đã rồi. Tiền đã mất, tật đã mang. Đánh giá lại hay tổng kết là cần nhưng cũng chỉ thêm đau lòng. Cái cần làm hơn lúc này là càng sớm càng tốt ngăn chặn những cuộc chơi “đốt tiền nấu cháo” tiếp theo của các Thái tử con Giời và quan trọng nhất là phải:

    1. Xem xét lại cái “Quy trình bổ nhiệm” hiện nay sai ở chỗ nào; lập ra một quy trình mới để trên cơ sở này tìm ra được những con người có đức, có tài chứ không phải là những con sâu hay con lợn.

    2. Rà soát lại tất cả những đồng chí đã được bổ nhiệm thông qua cái “quy trình” cũ để sớm phát hiện những con sâu hay con lợn lẫn trong số đó, tránh những tổn thất, mất mát lớn hơn trong tương lai.

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    3 phản hồi

    Phản hồi: 

    Tôi lộn, xin lỗi. Tây Âu giàu, Đông Âu nghèo; Tây Đức giàu, Đông Đức nghèo. Cái memory của tôi có vấn đề, xin đừng chấp.

    Phản hồi: 

    Nếu Thái Hiền đưa ra những vụ "siêu thí điểm" trên, tôi chợt nghĩ tới những vụ "siêu thí nghiệm".
    Các nhà khoa học (nhất là trên lĩnh vực y học) trước khi đưa dược phẩm mới sáng chế ra cho con người sử dụng, người ta thí nghiệm trên một con chuột; trước khi đưa việc nhân giống vô tính, người ta thí nghiệm trên một con cừu. Các nhà khoa học họ làm như thế là do cẩn trọng, nếu vội vã áp dụng tràn lan sẽ gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống và sức khỏe con người.
    Học thuyết Max-Lenin chưa biết đúng sai ra sao, người ta đã thí nghiệm trên người. Đó là những nước: Liên Xô, Đông Âu, Trung Quốc, Bắc Việt Nam, Bắc Triều Tiên, Cu Ba v.v... theo chế độ cộng sản, bởi những chính trị gia cầm đầu các đảng cộng sản lập luận rằng: các hình thái xã hội tiến lên CSCN là một quy luật khách quan.
    Nhưng cũng chính họ đã tự vả vào mồm, bởi chính phép biện chứng của Max-Lê cũng khẳng định rằng: tính trật tự và mối liên hệ có tính lặp lại của các hiện tượng, từ đó hình thành nên khái niệm “quy luật”. Nhưng từ xưa đến nay, hệ thống XHCN trên toàn thế giới chưa định hình ở một quốc gia nào, thì làm sao có hiện tượng lặp đi, lặp lại để trở thành "quy luật".
    Sau hơn nửa thế kỷ "thí nghiệm chế độ CSCN trên người", Liên xô tan rã, Đông Âu sụp đổ, các nước XHCN khác đang trong giai đoạn què quặt. Người ta mới nhận ra rằng, đời sống kinh tế, xã hội ở các nước theo CS do với Tư bản cách nhau một trời, một vực: Liên xô không phải là một cường quốc như người ta tưởng; Tây Đức nghèo, Đông Đức giàu; Tây Âu thịnh vượng, Đông Âu lạc hậu; xã hội Trung quốc lục địa xập xệ, Hong Kong, Đài Loan phủ phê; Bắc Triều Tiên rách như xơ mướp, Nam Hàn thành rồng; Bắc Việt Nam xơ xác, Nam Việt Nam phồn thịnh... Đó là những hệ lụy vô cùng tàn khốc mà người ta đã "siêu thí nghiệm" trên xã hội loài người.
    Đó là chưa kể đến trước đó, khi các nhà lãnh đạo cộng sản thế giới kêu gọi "vùng lên hỡi các nô lệ...", họ đã gây nên nhiều cuộc chiến tranh ý thức hệ giữa các nước, các dân tộc ... đã làm cho hàng chục triệu người chết, hàng trăm triệu người đói khát, lầm than.
    "Siêu thí nghiệm" là thế đấy.

    Phản hồi: 

    Phó thủ tướng: 'Kinh tế đã qua thời khắc khó khăn nhất'

    Chính phủ nhận định những khó khăn nhất đã qua và quyết tâm năm nay tăng trưởng GDP khoảng 6%, lạm phát 7-8% - Phó thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc phát biểu trong lần đầu giải trình trước Quốc hội sáng nay.

    Phó thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc. Ảnh: QH.

    Phó thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc là thành viên cuối cùng của Chính phủ và sẽ chốt lại hoạt động chất vấn của kỳ họp Quốc hội lần này. Những vấn đề nóng cử tri chờ đợi ông giải trình trong lần đầu tiên đăng đàn kể từ khi được Quốc hội bổ nhiệm, gồm chỉ đạo triển khai các nhiệm vụ của Chính phủ về tình hình kinh tế, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn, tài sản nhà nước tại tập đoàn, tổng công ty nhà nước; công tác phòng chống tham nhũng, lãng phí, những tồn tại, sai phạm của các tập đoàn kinh tế, tình trạng khiếu nại, tố cáo phức tạp đang có chiều hướng gia tăng.

    Trước khi nhận câu hỏi chất vấn từ đại biểu, Phó thủ tướng công bố Báo cáo cập nhật của Chính phủ về một số vấn đề điều hành tế - xã hội năm 2012. Theo báo cáo này, tăng trưởng tế quý II ước đạt 4,5%, cao hơn mức 4% của quý I. Tính chung trong 6 tháng đầu năm, tăng GDP dự kiến ở mức 4,31%, sản xuất nông nghiệp tăng 3,6%, công nghiệp tăng 4,4%, trong khi lạm phát chỉ khoảng 3% (thấp nhất trong 3 năm). Ước 6 tháng, xuất khẩu tăng 20,8% so với cùng kỳ, nhập siêu tương đương khoản 2,9% tổng kim ngạch xuất khẩu.

    Chỉ số phát triển doanh nghiệp cũng bắt đầu bớt tiêu cực hơn. 5 tháng đầu năm, có khoảng 21.800 doanh nghiệp giải thể, ngừng hoạt động, tăng 9,5%, so với cùng kỳ. Tuy nhiên, riêng tháng 5, số doanh nghiệp “chết” đã bắt đầu giảm khoảng 10% so với tháng 4. Hàng tồn kho đã có xu hướng giảm dần, từ 34,9% của tháng 3 xuống lần lượt 32,1% và 29,4% trong tháng 4 và 5.

    "Căn cứ vào các tiêu chí này có thể nhận thấy nền kinh tế của chúng ta đã vượt qua thời điểm khó khăn nhất và bắt đầu có xu hướng phát triển tốt", Phó thủ tướng khẳng định.

    Phó thủ tướng cho biết, Chính phủ sẽ phấn đấu điều hành để đạt mức tăng GDP khoảng 6% trong năm nay, trong khi lạm phát ở mức 7-8%. Trước đó, vào đầu kỳ họp, đại diện Chính phủ cũng nêu rõ chưa có ý tưởng xin điều chỉnh mục tiêu tổng quát được Quốc hội giao cho năm 2012 (GDP tăng 6-6,5%, lạm phát một con số).

    Các gói hỗ trợ doanh nghiệp 29.000 tỷ đồng hay nguồn giải ngân tín dụng lên tới 21.000 tỷ đồng mỗi tháng từ nay cho tới cuối 2012 theo Phó thủ tướng cũng nằm trong kế hoạch vì thế sẽ không dẫn tới lạm phát. "Mục tiêu của Chính phủ là không vì tăng trưởng mà bỏ qua lạm phát", ông Phúc khẳng định.

    Riêng về Tổng công ty Hàng hải Việt Nam (Vinalines), Chính phủ cho rằng đây là một doanh nghiệp nhà nước có quy mô lớn, đã có giai đoạn phát triển tốt, có đóng góp. Tuy nhiên, do nhiều nguyên nhân, trước hết là yếu kém, hạn chế của lãnh đạo, trong mấy năm gần đây, Tổng công ty liên tục gặp nhiều khó khăn.

    Cùng với xử lý sai phạm, Chính phủ cho biết sẽ chỉ đạo tái cơ cấu Vinalines, tập trung vào 3 lĩnh vực chính là vận tải biển, cảng biển và dịch vụ hàng hải. Cơ quan quản lý sẽ đẩy mạnh cổ phần hóa, củng cố về tổ chức, nhân sự, quản trị - điều hành, thoái vốn ngoài ngành, rà soát các dự án, có giải pháp gỡ khó, giúp doanh nghiệp phát triển.

    Báo cáo của Chính phủ cũng dành riêng một mục nói về quản lý doanh nghiệp nhà nước, đặc biệt là các tập đoàn, tổng công ty. Một mặt khẳng định vai trò và thành tích của khối doanh nghiệp này, Chính phủ nhìn nhận thời gian qua vẫn còn nhiều đơn vị hoạt động kém hiệu quả, chưa tương xứng với nguồn lực được phân bổ, chậm đổi mới quản trị, chưa theo kịp yêu cầu phát triển của kinh tế thị trường.

    "Một số tập đoàn, tổng công ty chưa làm tốt vai trò là đầu tàu, kinh doanh thua lỗ, hiệu quả quản lý, sử dụng vốn, tài sản Nhà nước, đất đai còn thấp. Một số lãnh đạo tiêu cực, lãng phí, vi phạm pháp luật. Sau khi có các kết luận thanh tra, kiểm tra, giám sát, Thủ tướng chỉ đạo xử lý nghiêm, kể cả điều tra để truy tố theo quy định của pháp luật", Phó thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nói.

    Để khắc phục những tồn tại nêu trên, Chính phủ cho biết sẽ tiếp tục đẩy mạnh sắp xếp, đổi mới khu vực doanh nghiệp Nhà nước, kiên quyết thoái vốn ngoài ngành, cơ cấu lại một số tập đoàn, tổng công ty, ban hành Nghị định riêng về nhiệm vụ, tổ chức và cơ chế hoạt động của từng tập đoàn, tổng công ty đặc biệt quan trọng. Cơ quan quản lý cũng sẽ ban hành cơ chế kiểm tra, giám sát, đánh giá hiệu quả kinh doanh và thực hiện nhiệm vụ Nhà nước giao đối với doanh nghiệp.

    Vấn đề tập đoàn, tổng công ty và tái cơ cấu tổng thể nền kinh tế đã được nhiều đại biểu đặt ra ngay sau khi Phó thủ tướng kết thúc phần báo cáo. Như để làm dịu không khí chất vấn, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng dí dỏm khen giọng nói "như có nhạc" của xứ Quảng (quê Phó thủ tướng), nhưng cũng nhắc khéo Phó thủ tướng "nói chậm và rõ" để đại biểu, cử tri cả nước có thể dõi theo. Cách pha trò của Chủ tịch Quốc hội khiến nhiều đại biểu cười tủm tỉm.

    Băn khoăn vì Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã đồng ý với việc các tập đoàn, tổng công ty công bố thông tin đại biểu Trần Du Lịch chất vấn "tại sao đến nay vẫn không làm? Mà chỉ đến khi thanh tra mới biết (các tập đoàn, tổng công ty) hư cái gì".

    Phó thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc khẳng định, Chính phủ đã yêu cầu tất cả các tập đoàn, tổng công ty cần công khai hoạt động trong thời gian tới. "Việc công khai minh bạch thông tin để quốc hội, cử tri giám sát tốt hơn, góp phần chống tham nhũng tiêu cực", ông Phúc nói.

    Đại biểu Lịch cũng bày tỏ lo ngại về tác động do nợ xấu của các tập đoàn, tổng công ty nhà nước, đặc biệt các đơn vị làm ăn thua lỗ. Phó thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cho biết, ông đã trao đổi với Thống đốc Ngân hàng nhà nước Nguyễn Văn Bình. Theo đó, các tập đoàn, tổng công ty nhà nước làm ăn thua lỗ không đóng góp tỷ lệ cao, không phải là nguyên nhân chính trong bức tranh nợ xấu của các ngân hàng.

    Trước nhiều chất vấn của đại biểu về trách nhiệm Chính phủ khi quản lý tập đoàn, tổng công ty nhà nước, Phó thủ tướng cho rằng, Chính phủ có trách nhiệm về mọi mặt kinh tế xã hội, trong đó bao gồm cả quản lý, giám sát các tập đoàn, tổng công ty Nhà nước.

    "Mỗi thất thoát hay bất cứ hiện tượng xã hội nào không tốt, Chính phủ đều chịu trách nhiệm. Từ một con tàu đang đi ngoài khơi bị chìm cho tới chiếc máy bay bị nổ, cũng có trách nhiệm của Chính phủ và các bộ ngành liên quan", Phó thủ tướng nói. Ông cho biết, Chính phủ đang xây dựng hẳn chương trình quản lý, giám sát để đảm bảo các đơn vị này hoạt động hiệu quả hơn, chống thất thoát vốn nhà nước.

    Liên quan tới đề án tái cơ cấu kinh tế, một số đại biểu tiếp tục đặt vấn đề với Phó thủ tướng khi Chính phủ chưa tính chi phí triển khai và chưa có đánh giá, lường trước những vấn đề xã hội phát sinh. Chia sẻ vấn đề này, ông khẳng định bản chất của tái cơ cấu là phân bổ lại nguồn lực để mang lại hiệu quả cao hơn cho nền kinh tế và tất nhiên sẽ có những phát sinh như thất nghiệp, mất việc, vấn đề xã hội. Ông cho biết, Chính phủ xác định phải có nguồn lực để xử lý các vấn đề phát sinh, có thể từ ngân sách của chính doanh nghiệp, quỹ hỗ trợ và sắp xếp doanh nghiệp, quỹ hỗ trợ của nhà nước và có thể từ nguồn ODA.

    "Chúng tôi tin các vấn đề phát sinh sẽ được giải quyết hợp lý. Hằng năm Chính phủ sẽ báo cáo với Quốc hội về quá trình triển khai đề án tái cơ cấu, cũng như báo cáo về ngân sách để Quốc hội phê duyệt", ông nói thêm. Ông cũng nhắc lại kết luận của Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân sau buổi thảo luận cuối tuần trước là "đề án được Chính phủ chuẩn bị công phu" và hứa sẽ tiếp tục hoàn thiện dựa trên kết luận của Quốc hội.

    Một nội dung khác được nhiều đại biểu quan tâm là đề án cải cách thủ tục hành chính và công tác cán bộ. Đại biểu Nguyễn Bá Thuyền cho rằng, cải cách thủ tục hành chính tuy "một cửa nhưng nhiều ngách", bộ máy cán bộ vẫn còn cồng kềnh, "hành" dân, chưa tạo được nhiều niềm tin đối với người dân và doanh nghiệp Còn đại biểu Nguyễn Thái Học thì cho rằng công tác cán bộ là "nguyên nhân của mọi nguyên nhân" dẫn tới các bất cập. Kỷ cương kỷ luật trong đội ngũ cán bộ chưa nghiêm, trình độ chưa đáp ứng yêu cầu của công cuộc đổi mới.

    Trước băn khoăn của đại biểu về kết quả của đề án cải cách thủ tục hành chính, Phó thủ tướng khẳng định, đề án đã đạt được nhiều kết quả như lần đầu tiên thống kê được các thủ tục, đơn giản hóa hàng nghìn thủ tục khác. Chính vì những tiến bộ này, môi trường kinh doanh của Việt Nam đã tốt hơn, tăng 3 bậc trong bảng xếp hạng của Ngân hàng Thế giới...

    Tuy nhiên, Phó thủ tướng cũng thừa nhận những hạn chế. Theo đó, nạn nhũng nhiễu, tiêu cực gây khó khăn cho người dân và doanh nghiệp còn nhiều. Giải pháp được ông Phúc nhắc đến là sẽ đẩy nhanh việc rà soát thủ tục hành chính trong 2012, đơn giản hóa hơn nữa và đánh giá tác động trước khi ban hành văn bản pháp luật mới, tăng cường công khai minh bạch.

    Đối với công tác cán bộ, Phó thủ tướng thừa nhận những tồn tại, yếu kém như đại biểu nêu. "Có đơn giản hóa thủ tục đến bao nhiêu đi nữa nhưng cán bộ không tận tụy, tiêu cực, tham nhũng thì không giải quyết nổi", ông Phúc nói.

    Phó thủ tướng khẳng định, một bộ phận không nhỏ cán bộ còn quan liêu, cửa quyền, tham nhũng làm mất lòng tin của người dân. Để hạn chế, Chính phủ sẽ rà soát văn bản về tuyển dụng, thi cử cán bộ; công khai quy định về cán bộ để loại bỏ người vi phạm kỷ luật; đổi mới cơ chế tiền lương...

    Để chống tham nhũng, Phó thủ tướng cũng nêu một số giải pháp "đột phá" theo chất vấn của các đại biểu, trong đó ông nhấn mạnh việc hoàn thiện luật lệ, thể chế nói chung, nhất là thể chế quản lý kinh tế, xã hội để "không để có kẽ hở cho tham nhũng". Bên cạnh đó, Chính phủ cũng sẽ "tạo cơ chế tốt hơn nữa, không để lọt cán bộ không tốt trong bộ máy".

    "Theo tôi cán bộ chúng ta cần phải tiếp tục nâng cao năng lực trí tuệ, thông qua nghiên cứu học tập không thể chủ quan. Nâng cao năng lực hành động đi sát với thực tiễn cuộc sống để quyết định những quyết sách cần thiết đối với nhân dân mà không sợ trách nhiệm, không sợ mất chức, mất ghế", ông Phúc nói.

    Cũng trong buổi chất vấn sáng nay, Phó thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã giải đáp nhiều câu hỏi khác của các đại biểu. Đối với công tác đền bù, giải phóng mặt bằng với các dự án có thu hồi đất, ông Phúc cho biết, việc đảm bảo quyền lợi người dân là "rất quan trọng". Việc thỏa thuận phải sát với giá thị trường. Đối với tuyến quốc lộ huyết mạch 1A, đến nay một số gói thầu quan trọng đã được triển khai như Hà Nội - Ninh Bình - Cầu Giẽ, Ninh Bình - Thanh Hóa sẽ được hoàn thành vào 2016 với tiêu chuẩn, quy mô 4 làn xe...

    Chốt lại hai ngày rưỡi chất vấn và trả lời chất vấn, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng cho rằng, những vấn đề được lựa chọn đã "trúng", được cử tri cả nước quan tâm. Không khí chất vấn và trả lời thẳng thắn, có trách nhiệm. Ông đề nghị các bộ trưởng, trưởng ngành thực hiện các vấn đề đã hứa.

    Cũng theo người đứng đầu Quốc hội, sau kỳ họp này, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ tăng cường tổ chức các buổi chất vấn có truyền hình trực tiếp, trực tuyến.

    4 thành viên Chính phủ đã đăng đàn sau hai ngày Quốc hội chất vấn vừa qua. Là người trả lời đầu tiên, Bộ trưởng Tài Nguyên Môi trường nhận các chất vấn nóng về khiếu kiện đất đai. Còn Bộ trưởng Kế hoạch Đầu tư tập trung giải trình về đề án tái cấu trúc nền kinh tế. Trong khi đó, Bộ trưởng Công Thương nhận trách nhiệm về nhiều vấn đề của ngành như độc quyền giá, thủy điện sông Tranh... Phiên chất vấn được nóng nhất và được trông đợi nhiều nhất hai ngày qua diễn ra chiều qua, khi Bộ trưởng Công an cùng Bộ trưởng Giao thông Vận tải cùng tập trung giải trình về vụ nguyên chủ tịch Tổng công ty Hàng hải (Vinalines) Dương Chí Dũng.

    Nhóm phóng viên

    Nguồn: VNexpress.net