Trần Đăng Khoa - Con cháu “VIP” và những chuyện nhặt về giáo dục

  • Bởi Admin
    26/12/2011
    3 phản hồi

    Trần Đăng Khoa

    Trần Đăng Khoa gọi việc vi phạm rồi ngạo mạn coi thường pháp luật là “Chuyện thường ngày ở huyện”. Bởi những vụ việc như thế nhan nhản và diễn ra hàng ngày...

    Có một vụ việc vừa nổi cộm trên tất cả các phương tiện truyền thông, báo chí. Đó là chuyện một gã trọc phú, đi chiếc xe BMW X6 hạng sang, có giá gần bốn tỷ đồng, chở bốn người, không có biển số và bằng lái, bị đội CSGT4 yêu cầu dừng lại để kiểm tra, đã không những không chấp hành, mà còn ngạo mạn coi thường pháp luật, lại ngông nghênh tự giới thiệu là người nhà của một vị quan chức cao cấp trong ngành công an, rồi mang tên tuổi vị cán bộ đó ra hù dọa những người thi hành công vụ.

    Tôi gọi đó là “Chuyện thường ngày ở huyện”. Bởi những vụ việc như thế có thể nhan nhản diễn ra hàng ngày, không phải chỉ ở khu vực Hà Nội. Thì cũng đã từng có những kẻ ngông cuồng, cậy thế ông quan bố, đua xe ô tô trên đường Hòa Lạc, đâm chết một lúc cả mấy cháu học sinh, mà cứ nhơn nhơn như chẳng có chuyện gì. Hay như cách đây không lâu, một gã cũng hống hách không những đã chống lại người thi hành công vụ, mà còn múa kiếm trước trạm kiểm soát sân bay Tân Sơn Nhất, để lại nỗi kinh hoàng và kỳ dị trong con mắt bạn bè quốc tế và đồng bào trong nước, cùng khách vãng lai.

    Rồi những gã không đội mũ bảo hiểm, bị cảnh sát giữ lại, thay cho việc xuất trình giấy tờ, là rút điện thoại gọi cho người thân đến “giải cứu”. Những chuyện tương tự như vậy thì nhiều lắm, không thể kể xiết, vì vậy, một vụ việc nổi cộm đến như vậy giờ cũng không còn là việc nổi cộm nữa, mà đã hóa nhàm, đã thành chuyện vụn vặt, như “chuyện thường ngày ở huyện”.

    Cái chúng ta quan tâm là hiện tượng của vụ việc này, hoặc những việc tương tự như thế này. Đó là thái độ nhơn nhơn, coi thường pháp luật, đang có nguy cơ trở thành một căn bệnh “nhờn thuốc”. Nguyên nhân nào đã dẫn đến những căn bệnh trầm kha ấy?. Liệu có thang thuốc nào điều trị được không?

    Bàn về những hiện trạng phản cảm, đã trở nên phổ biến này, Tiến sĩ Xã hội học Trịnh Hòa Bình cho rằng, đó là sự hiện hình của văn hóa Tiểu nông cố hữu, “một người làm quan cả họ được nhờ”. Bởi thế có những kẻ, chẳng có người “làm quan”, cũng mạo nhận cháu ông nọ bà kia, một cách “mượn hùm beo dọa khỉ”. Sở dĩ có chuyện đó, cũng vì một vài người thi hành công vụ nể nang, sợ hãi, nên xuê xoa, việc nặng thành việc nhẹ, rồi cho qua. Từ đó dẫn đến chuyện người nọ mượn danh người kia hù dọa lẫn nhau. Kẻ thi hành công vụ “tránh voi chẳng xấu mặt nào”, tốt nhất là không nên cà khịa với sếp, cũng chẳng dại động đến cái ô của người thân sếp. Từ đó dần hình thành thói quen, rồi thành tâm lý lây lan khắp cộng đồng.

    Để chấm dứt vấn nạn cứ vi phạm giao thông lại mượn oai hùm giải cứu, dọa nạt, cần tôn trọng pháp luật. Con cái cán bộ trong ngành hoặc ở cấp cao hơn nữa, cũng phải bị trừng trị. Ta hiểu vì sao Bộ trưởng Công an Trần Đại Quang trong phiên họp Quốc hội ngày 23/11 vừa rồi, đã phải lên tiếng kêu gọi: “Tôi đề nghị nghiêm cấm lãnh đạo các cấp và cán bộ công chức nhà nước can thiệp vào những vụ việc xử lý an toàn giao thông, để mọi vi phạm đều phải được xử lý nghiêm minh…” Đó là một việc làm đúng đắn và cần thiết. Nhiều khi con cái hư hỏng lại vì các bậc cha mẹ.

    Tôi chợt nhớ đến một ông già cựu chiến binh. Thi thoảng vào những lúc rỗi rãi, ông cụ hay sang nhà tôi chuyện phiếm. “Tại sao chỉ có mấy cái việc lặt vặt đua xe, vi phạm giao thông, với trộm cắp, ma túy, mà ta cứ để lây nhây mãi. Tội phạm mỗi năm không thuyên giảm mà lại còn tăng lên. Tôi nghĩ đã đến lúc chúng ta cần phải có một bàn tay sắt anh ạ. Cứ triệt để nghiêm khắc rồi đâu sẽ vào đấy hết. Chẳng biết anh nghĩ thế nào chứ cứ như tôi, tội đâu phải xử đấy. Ngay cả bọn trọng tội cũng chẳng giam nhốt làm gì. Cơm gạo đâu mà nuôi bọn chúng. Dân mình vẫn còn nhiều người thiếu ăn. Ta cứ giải tán quách hết nhà tù đi, lấy đất xây trường học”.

    Tôi hỏi: “Bỏ nhà tù thì bọn tội phạm nhốt ở đâu hả cụ?”. “Ta giam chúng tại gia. Hình như ở nước ngoài, người ta làm thế đấy. Một cách làm hay như vậy tại sao mình lại không tham khảo họ?”. “Mỗi nước có một cách xử lý riêng cụ ạ. Vả lại, chuyện giam tại gia ấy, hôm nay tôi mới nghe cụ nói đấy…”. “Còn tôi thì lại nghe dân đồn. Nếu ở nước ngoài không có chuyện như thế thì biết đâu đó lại là nguyện vọng của dân. Kẻ nào mắc tội, cứ nhốt vào cũi giam ngay tại nhà. Gia đình phải nuôi nấng phục dịch. Cũi cứ để chềnh ềnh giữa nhà hay giữa phòng khách. Thế thì đứa nào không khiếp. Tiền đóng cũi gia đình phải chịu. Công an chỉ đóng dấu niêm phong, rồi thi thoảng qua lại kiểm tra. Ai vi phạm qui định thì phạt thêm nữa. Nếu kẻ tội phạm có bố mẹ là những vị có chức có quyền thì ngay lập tức các vị quyền chức ấy phải bay khỏi chức vụ...”.

    “Ấy chết! - Tôi kêu lên. - Ai có tội thì người đó phải chịu chứ. Sao lại bắt người khác phải chịu thay...”. “Thế chả nhẽ bố mẹ không phải chịu trách nhiệm gì về những hành vi càn quấy bậy bạ của con cái sao?- Ông già bỗng sừng sộ. - Nhiều kẻ chỉ ỷ vào bố mẹ hoặc có thế lực hoặc có nhiều tiền bạc để rồi càn quấy, chứ con cái nhà nghèo như con tôi, con anh, làm sao chúng dám bậy bạ. Một người đã không dạy nổi con mình thì cũng đừng nghĩ rằng họ có thể lãnh đạo được một cơ quan, một nhà máy hay một xã hội. Tôi chẳng bao giờ tin những anh như thế”…

    Ông già bỗng trầm ngâm: “Mà sao bây giờ, có nhiều cán bộ hư thế. Họ hư đã đành, còn tạo điều kiện cho con cái hư. Nhiều đứa cũng chỉ tầm tầm mà đưa vào hết ghế này, ghế nọ. Ngày xưa có như thế đâu. Bản thân cán bộ là những tấm gương sáng. Con cái họ cũng là tấm gương sáng, cũng vào sinh ra tử. Nhiều người đến nay cũng vẫn chẳng tìm thấy được hài cốt. Tôi cùng đơn vị với con Thủ tướng Phạm Văn Đồng. Anh ấy giỏi và tốt lắm, nhưng chức vụ cũng mèng mèng, còn thua cả cái chức của tôi. Mà tôi chỉ là con một ông lão thợ cày. Anh có biết ông Hồ Ngọc Đại không?”. “Tôi có nghe tên…”. “Ông Hồ Ngọc Đại là con rể Tổng Bí thư Lê Duẩn. Một Giáo sư Tiến sĩ Triết học rất giỏi, rất nổi tiếng ở Nga. Người ta mời ông ấy về làm Thứ trưởng Bộ Giáo dục, rồi từ đấy có thể làm Bộ trưởng, vào Trung ương. Một con đường lụa đỏ đã được trải sẵn. Nhưng ông ấy lại chỉ xin được làm một ông giáo dạy lớp 1. Giáo sư Tiến sĩ lại đi dạy lớp 1. Anh thấy lạ không?

    Hình như hồi ấy, còn sớm lắm, từ những năm 80 của thế kỷ trước, ông Đại đã nhận ra cái cách giáo dục của mình có vấn đề. Và ông ấy muốn làm lại, bắt đầu từ cái nền móng. Thế rồi ông dựng trường thực nghiệm, với cách dạy và học hoàn toàn mới. Thày không dạy những con vẹt mà đào tạo những con người, bày cho các em một phương pháp tư duy chứ không phải chỉ thụ động lặp lại những gì thày đã nói trên lớp. Nhờ thế chúng ta mới có được những Ngô Bảo Châu. Ngay cả lúc đăng quang, khi đã trở thành một nhà toán học lỗi lạc thế giới, Giáo sư Ngô Bảo Châu vẫn nhớ đến thày Hồ Ngọc Đại, vẫn ám ảnh về một ông thày đúng là một ông thày. Và ông thày ấy cho đến nay, vẫn bình dị một ông giáo dạy tiểu học. Chúng ta đã từng có những lớp người như thế, những cán bộ như thế. Và cùng với họ là một xã hội dường như không có tội phạm. Một xã hội sạch sẽ và trong trẻo"./.

    Trần Đăng Khoa

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    3 phản hồi

    Ý kiến ngắn

    Thưa bác Minhtu,

    Trước hết, xin chân thành cảm ơn bác đã đọc ý kiến của tôi và cho nhận xét. Tôi muốn học hỏi bằng cách tìm đọc những Trang blog vì cho rằng đó là món quà vô giá thời đại internet thông tin toàn cầu đã tạo dựng và tặng cho mỗi người. Do khả năng và điều kiện có hạn nên tôi chỉ đọc được một số Trang nhà và rất qúy nhửng nơi như Dân Luận đây là chỗ có thể nói ra suy nghĩ của mình để nhận được những trao đổi bổ ích. Do vậy, sau khi nêu ý kiến, tôi thường „nhìn ngó lại“ để học hỏi và rút kinh nghiệm. Lần vào trước, tôi có đọc và soạn một ý kiến liên quan; Xin post ngay sau đây.
    Tiếp thu ý kiến bác rằng tôi đã „lạc đề“ và nên „bình phẩm“ (Tôi nghĩ chữ „phê bình“ có mức độ cao hơn) „bài viết của Trần Đăng Khoa về giáo dục“, tôi sẽ (như thường làm) khảo lại nội dung và các phản hồi trên Trang gốc VoV rồi sẽ từ từ thưa lại. Sự thực là ngay trên Trang Dân Luận đây, đề tài „giáo dục“ cũng đã được bàn nhiều (như về "Triết lý Giáo dục"); Chưa kể những Trang bạn như talawas hay Đàn Chim Việt thì „giáo dục“ cũng là chuyên đề lớn. Nếu đặt trong khung cảnh đó thì có thể thấy bức tranh „giáo dục“ nơi bài chủ có phần sơ lược và nặng về … „thơ (mộng)“…

    *
    Xin post lên ý kiến đã soạn như trình bày phía trên với lưu ý:
    + Câu cuối của „gạch đầu dòng thứ nhất“ có lẽ hơi khắc nghiệt, nhưng xin hiểu rằng tôi rất quý trọng các nhà văn nên cũng đòi hỏi (có khi hơi bị) nhiều nơi họ! :-).
    + Cũng trong tinh thần đó, tôi luôn nghĩ đến lời của cố nhà văn Nguyễn Minh Châu về „đồng nghiệp“ văn nghệ sỹ của ông.

    Sau gần 6 giờ, trở lại thì đọc được „Suy ngẫm“ hay của Lê Công Định:
    “ Ở những xã hội còn chưa văn minh, nhà chức trách thường nhân danh trật tự công cộng và đề cao ổn định xã hội để dành (giành?) cho mình độc quyền tìm hiểu mọi sự việc diễn ra trong đời sống xã hội, gọi là ‚thực tế khách quan’, qua đó can thiệp vào các tương quan dân sự và pháp lý, bất chấp tự do cá nhân của công dân có bị xâm phạm hay không.“
    Điều „suy ngẫm“ ở đây là:
    - Tiến trình nhận thức luôn diễn ra nơi mỗi cá nhân con người; Việc mỗi cá nhân có muốn nhận thức hay không tùy thuộc việc họ có tiếp tục suy tư về một vấn đề nào đó của xã hội để đi đến cái gọi là „nhận thức rốt ráo“ cho bản thân hay không. Từ những nhận thức bản thân qua tư duy như thế, mỗi người tham gia bàn thảo để xây dựng những tư tưởng lành mạnh cho xã hội làm công cụ phục vụ phát triển. Bên cạnh con đường „lành mạnh“ đó là những hình hình thái „cơ hội chính trị“ chỉ nói ra những điều phục vụ ý thích hay lợi ích của bản thân. Chính Lê Công Định (có hồ sơ toàn bộ trên Dân Luận?) đã „suy ngẫm“ trên cơ sở những tri thức pháp lý mà mình học hỏi được và trên tinh thần luận lý trí thức. So với bài chủ càng thấy rõ lời của những kẻ „bó thân“ (mà Phạm Thị Hoài gọi là „phò chính thống“).
    - „Bán khai“ là „toàn trị“; Bước qua nó thì tới văn minh là „dân chủ“. Nhưng cuộc sống chẳng có gì cho không („Không dưng, ai dễ đem phần đến cho“!) và „Lịch sử“ thì đi những „bước chân không vội“ (Chữ của cụ Nguyễn Hữu Đang). Trong xã hội bán khai, những người bàn và mong muốn tiến tới một nền văn minh đều bị cho là có tội và bị cầm tù.

    Thưa bác Trí Luận,

    nhà thơ bàn về giáo dục cũng được chứ sao, như bác bàn về các vấn đề khác bác quan tâm, thí dụ như bác có thể phê bình bài viết của Trần Đăng Khoa về giáo dục.

    Theo tôi TDK không mơ về ngày xưa, mà chỉ minh họa cho ý giáo dục VN xuông dốc quá nhanh.

    Trong bài phê bình bác it bàn tới cái hay dở của bài viết của Trần Đăng Khoa mà bác lại bàn chuyện thơ của Trần Đăng Khoa, vậy bác lạc đề rồi.

    mấy ý về „tác giả và tác phẩm“
    Hay: Trí tưởng tượng của nhà thơ

    Thông lệ, bác „Admin gửi hôm“ … đã lâu, thì dưới mỗi bài thường có ít dòng về tác giả. Tác giả bài này, ông Trần Đăng Khoa, nghe thì thấy quen mà không chắc có phải ông Khoa „góc sân và khoảng trời“ không? Nếu đúng thì nay ông mang hàm Trung tá và làm Giám đốc Trung tâm sản xuất phim thì phải?
    Trong một trang thân hữu, tôi xác nhận mình không phải fan của ông Khoa „góc sân, khoảng trời“ vì ông từng là lính đảo Trường Sa mà bữa rày nghe … êm ru lắm!

    Nhưng thôi, xin coi tác phẩm.
    Nhại một câu thời (chéo cẳng ngỗng) cũ thì có thể viết: “Nghị sỹ bàn luật không thông, người hành nghề viết thơ nay bàn giáo dục; ...” Viết về giáo dục ngày nay mà “mơ lại ngày xưa” thì cũng chẳng khác gì ông Khổng Khâu cứ một, hai mong lặp lại thời Nghiêu, Thuấn xa xăm! Ông Khoa nhắc đến Ngô Bảo Châu để minh họa mà chắc không biết đến những hình ảnh lịch sử rất đẹp như các anh hùng Hector và Kinh Kha mà Ngô Bảo Châu đã dùng rất hay và đắt!
    Thì lại nhớ một Anhikdốt thời học trò:
    Thăm lại thày dạy cũ, học trò hỏi:
    - Các bạn học, nhờ sự chăm sóc và chỉ giáo của Thày, ai cũng phát huy năng khiếu thời còn cùng chung lớp ... Andrây ngày xưa là cây toán, không biết Thày có gặp lại và anh ấy đang làm nghề gỉ?
    Thày:
    - ... Đã thành nhà thơ, vì trí tưởng tượng của cậu ấy quá kém!
    ...

    Ông Khoa (nhà thơ) nổi tiếng về chuyện sửa gáy ông TH với cái câu “thênh thang ta bước” thay cho “thênh thang tám thước”. Việc ông “tưởng tượng” “tám thước” thế nào, xin không bàn vì không biết. Có điều, khi bàn về xã hội để quy về bàn chuyện giáo dục, ông khoa nên đọc lại TH, nhất là câu:
    ”Bạn ơi, nguồn thảm sầu kia bởi,
    Số phận hay do chế độ này?”

    Nói đến “chế độ” là chuyện ghê gớm lắm đấy; Nên phải chua thêm rằng không có chuyện “lật xuống, lập lên” ở đây, mà hoàn toàn trong tinh thần khoa học nghiêm túc để xem xét “hệ thống và lỗi hệ thống” nhằm bàn giải pháp cho phát triển.

    Nhưng đưa thêm “hệ thống” vào đây, e lại làm khó cho “trí tưởng tượng” chăng?
    Vậy xin coi đây là những lời góp vui cùng Dân Luận.

    Thân mến.