Trò chuyện với anh Lê Diễn Đức về một số vấn đề liên quan đến quá trình chuyển tiếp Dân chủ và xây dựng Thể chế

  • Bởi Khách
    14/07/2011
    2 phản hồi

    Miền Lặng Lẽ

    283804_107468259349740_100002596980002_64399_819605_n.jpg

    Cũng mới tham gia mạng xã hội FaceBook độ từ cuối năm ngoái đến nay, vốn ẩn danh, lại hay thay đổi Blog với tên của Blog lắm nên bạn bè không ổn định. Rồi từ hơn 10 ngày trước tình cờ "đi lạc" vào Blog trên FaceBook của anh Lê Diễn Đức, rồi comment, rồi kết nối Blog.

    Thực ra cũng đã biết đến bút danh Lê Diễn Đức từ lâu rồi trên các trang mạng đấu tranh cho Dân chủ ở Việt Nam, thấy có những quan điểm có hệ thống, hợp lý hợp thời, thái độ hiếu khách.

    269174_107173059379260_100002596980002_61855_4095769_n.jpg

    Lê Diễn Đức những ngày của tháng 11 năm 2010 ở Seattle, Washington, tiểu bang mang tên "Evergreen". Ảnh lấy từ FaceBook của anh Đức.

    Nay nhân Blog có kết nối với Blog của anh trên mạng xã hội, và nhân có những bài viết, những trạng thái chia sẻ của anh trên Blog, đã vào Comment bày tỏ, trao đổi, giờ tổng hợp lại những Comments có cùng nội dung về một số vấn đề liên quan đến quá trình chuyển tiếp Dân chủ và xây dựng Thể chế cho Việt Nam hiện nay, thành một bài.

    Bài có bổ sung vào một số đoạn cho câu đối thoại của Miền Lặng Lẽ để làm rõ ngữ cảnh hơn từ các Comments mà nguyên văn vốn bỏ qua ngữ cảnh khi viết trong các bài viết, các trạng thái chia sẻ cụ thể của Blog Lê Diễn Đức mặc nhiên đã có ngữ cảnh; và có bỏ, hoặc thay đổi những đoạn trò chuyện mang tính "chọc vui thân thiện khi Online".

    Các đoạn trả lời của anh Lê Diễn Đức vẫn giữ nguyên văn.

    Và sau đây là bài trò chuyện "tựa như phỏng vấn".

    Miền Lặng Lẽ: Xin anh Đức cho biết, khi anh viết:
    "Ngay sau khi nhà nước dân cử thiết lập, các Câu lạc bộ Tài chính quốc tế Paris và London đã xoá cho Ba Lan phân nửa số nợ do chế độ cộng sản để lại, trị giá hơn 20 tỷ đôla. Còn Liên minh châu Âu (EU) đã và đang chi viện cho Ba Lan phát triển kinh tế với 67 tỷ € (69 tỷ € tính theo vật giá cố định) trong tài khoá 2007-2013. Một số tiền khổng lồ!".

    Thì tôi cũng đã thấy, việc này đã rõ như ban ngày rồi. Anh không cần trích dẫn nguồn nữa.

    Tuy nhiên cách chứng minh quan điểm về viện trợ mang tính chất ủng hộ Dân chủ hay Dự thảo được chấp thuận về phát triển thị trường thống nhất EU, cầu thị mong anh Đức làm rõ thêm.

    Xin anh trả lời ngắn gọn đỡ mất thời gian, vì người vào Blog của anh ít nhiều "có máu mặt"!

    Mỗi lời anh viết (gõ) là Sinh viên đọc. Ngôn ngữ thuyết phục là cần.

    Lưu ý: Sinh viên VN trong nước, được đào tạo theo chủ trương "vừa hồng vừa chuyên", chương trình như thế nào và kết quả sao anh chắc biết.

    (Mỉm cười)

    Lê Diễn Đức: "Quan điểm về viện trợ mang tính chất ủng hộ Dân chủ hay Dự thảo được chấp thuận về phát triển thị trường thống nhất EU, cầu thị mong anh Đức làm rõ thêm".

    - Trả lời: Cả hai.

    Tất cả các nước cựu CS đều được Mỹ và Tây Âu chi viện cho phát triển kinh tế sau khi chế độ CS sụp đổ vào năm 1989, trong đó hai Câu lạc Bộ tài chính quốc tế quan trọng là Paris và London đã xoá ngay lập tức phần lớn nợ cho Ba Lan và một số nước khác. Có nghĩa rằng, các nền Dân chủ non trẻ được ủng hộ thực sự bằng vật chất ngay từ những ngày đầu tiên, chứ không chỉ tinh thần, nói suông.

    Mãi tới năm 2005 Ba Lan và nhiều nước cựu CS khác mới gia nhập EU. Các thành viên EU được hưởng tiền cho phát triển kinh tế trong khuôn khổ ngân sách chung của EU, có đàm phán dựa vào tiềm năng của từng quốc gia, nhưng các nước cựu CS được nhiều ưu đãi hơn trong lĩnh vực xây dựng hạ tầng và bảo vệ môi trường (xử lý ô nhiễm), nâng cao mức sống nhằm rút ngắn dần khoảng cách giữa các thành viên cũ giàu và mới nghèo - là một trong những mục tiêu của EU. Trong chương trình chung, các nền dân chủ non trẻ còn được thêm tiền từ các thứ quỹ khác, gọi là quỹ gắn kết, quỹ đoàn kết...

    Có nghĩa là xoá bỏ chế độ CS, xây dựng dân chủ được quá nhiều, quá đã!

    Tuy nhiên không phải mỗi nước đều biết sử dụng đồng tiền của EU có hiệu quả như nhau. Cái này phụ thuộc vào tài năng và chính sách của quốc gia đó. Vì thế có nước đạt thành quả tốt, như Ba Lan, có có nước tệ hơn.

    (Mỉm cười)

    Miền Lặng Lẽ: Một trong nghững vấn đề không kém phần... được quan tâm là: Nếu VN chế độ này không còn nữa, thì Tư bản đỏ vẫn lại là... tiếp tục cầm quyền trong thời gian đầu, vì họ áp đảo về vốn, chứ Công dân bình dân, Trí thức cũng chỉ là kẻ làm thuê. Và môi trường Luật pháp mới TẠO CƠ HỘI BÌNH ĐẲNG cho mọi công dân thì từ lý thuyết đến hiện thực lại còn là một quá trình.

    Biết anh chưa lâu, anh có bài viết nào về vấn đề này chưa xin anh cho Link!

    Lê Diễn Đức: Nước Nga bỏ chế độ CS thực hiện có đa đảng (ĐCS Nga, đảng Yablko, đảng dân tộc cực đoan... có chân trong quốc hội), bầu cử tự do, truyền thông có tư nhân (nhưng bị kiểm soát và khống chế rất mạnh, các nhà báo chỉ trich chính quyên bị ám sát, thủ tiêu).

    Trong một số bài viết mình đã đề cập đến mối lo ngại về một khuôn mẫu của nước Nga chuyên chế do KGB và tài phiệt đỏ nắm quyền mà rất có thể VN sẽ gặp phải trong tương lai.

    Tuy nhiên để tránh vấn đề này và những bất ổn tương tự như ở Ukraine, Georgia, Iraq,... chính phủ dân chủ đầu tiên và toàn dân, đặc biệt là giới trí thức, phải xây dựng một bản Hiến pháp tốt để bảo vệ thành quả dân chủ và xây dựng các định chế dân chủ bền vững để kiểm soát xã hội và sân chơi ngay từ đầu, mà trong đó tuyệt đối bảo vệ báo chí tự do, hoạt động của các tổ chức phi chính phủ, dân sự hoá lãnh đạo quốc phòng, an ninh, độc lập hoá và phi chính trị ngành Tư pháp (các thẩm phán không được nằm trong đảng phái chính trị), v.v... – là những điều rất quan trọng.

    Đây là một đề tài lớn, các chính trị gia có thể tìm hiểu, học hỏi rất nhiều từ xây dựng xã hội dân sự ở các nước thành công như Ba Lan và rất phức tạp nhưng tiến dần đến ổn định và hoà hợp dân tộc như Iraq.

    Miền Lặng Lẽ: Vấn đề Dân sự hoá lãnh đạo Quốc phòng, An ninh như Mỹ như Pháp.v.v.. từ lâu tôi cũng đã thấy hay.

    Lê Diễn Đức: Một số người thoạt đầu không hiểu cho rằng sao lại dân sự hoá lãnh đạo quân đội, an ninh.

    Ba Lan ngay từ khi có chế độ dân chủ đã thực hiện điều này. Nó sẽ ngăn ngừa quân đội, an ninh áp lực lên chính quyền (mà Thái Lan là một bài học gần) và đưa quân đội, an ninh về đúng chức năng của họ là người lính, công cụ độc lập với đảng cầm quyền (vì các đảng cầm quyền thay đổi qua các kỳ bầu cử), thực hiện nhiệm vụ "đánh đấm" của họ trên mặt trận bảo vệ đất nước và trật tự xã hội theo các chính sách chính trị của nhà nước dân sự.

    Miền Lặng Lẽ: Chuyển tiếp Cách mạng, về Chính trị thì đã có nhiều kinh nghiệm từ các nước, và sẽ có những nghiên cứu cụ thể hơn. Càng ổn thoả hơn khi chuyển tiếp từ ngay trong chính hàng ngũ lãnh đạo (Liên Xô, Đông Âu), cũng dễ thở hơn chút khi chuyển tiếp bằng biểu tình của dân chúng như Bắc Phi Ả rập, dù sao cũng có mấy lãnh tụ Hồi giáo phe này phái nọ có uy tín trong tín đồ, nói dân còn nghe.

    Nhưng VN, nếu nói chuyển tiếp từ trong chính giới, e khó, vì 2 phe, lại tương quan quan hệ Mỹ Tàu, Mỹ luôn cân bằng quan hệ, nhưng Tàu đối với VN quyết không để mất "phe thân Tàu". Vậy còn cách biểu tình tự phát bùng phát của công chúng.

    Song, như đã nói ở trên, VN không thuần nhất Tôn giáo, khái niệm Dân chủ nhiều người còn mờ nhạt (hoặc còn vương tư tưởng Thiên mệnh cực đoan của Khổng giáo), thì tuy vấn đề Chính trị là một việc, còn vấn đề xã hội, vâng, vấn đề xã hội nảy sinh ở cái đất nước mà tội phạm, tệ nạn xã hội v.v.. đầy rẫy thì nạn hôi của, kích động gây rối trộm cắp, nạn kẻ xấu nhân cơ hội trả thù cá nhân quan chức, doanh nghiệp (bị cho là tư bản đỏ)... sẽ giải quyết ra sao.

    Tôi đã trao đổi chuyện này với ít nhất một người gần nhà, cử nhân Văn khoa thời Việt Nam CH... nay miễn cưỡng mang quốc tịch Mỹ vì lý do riêng, nói là khi chính biến sẽ có các Tôn giáo, các Hội tự nguyện lập ra các Tổ nhóm tự quản để ổn định xã hội dân cư khỏi nạn lưu manh côn đồ tư thù cá nhân v.v...

    Nghe cũng có lý, nhưng thấy chưa thấu đáo, ở cái xã hội mà đạo đức con người đã xuống cấp như hiện nay.

    Liệu anh có cho đây là vấn đề cũng nóng hổi và nếu cho là như vậy thì anh đã có quan điểm giải pháp gì cho chuyện này chưa?

    (Không có trả lời, hic, đợi lâu quá chắc anh ấy bận lắm, Đáng ra sau khi anh ấy trả lời, định xin hỏi thêm câu cuối. Thôi đành đăng từng này. Nếu có bỏ sung thêm. Giờ có bao nhiêu xài bấy nhiều, đoạn sau ai nấy tự luận).

    (Nếu anh Đức trả lời câu hỏi sau, thì câu hỏi cuối cùng mong anh trả lời là: " Vậy theo quan điểm của anh, các thể chế Dân chủ Tư sản thịnh hành nay trên trường Quốc tế, theo như ngôn ngữ Luật định của Nhà nước VN, gồm Cộng hoà Tổng thống, Cộng hoà Lưỡng tính, Quân chủ Đại nghị, Cộng hoà Đại nghị, thì VN khi chuyển tiếp Dân Việt ta nên chọn theo mô hình nào là phù hợp?).

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    2 phản hồi

    Những người bị đàn áp khi thoát khỏi vòng đàn áp, đương nhiên sẽ quay lại đàn áp những người đã đàn áp mình. Vấn đề này bạn nên đặt ra với đảng Cs Vn, bởi chính họ là người quyết định việc này trong quá trình chuyển tiếp.
    Về câu hỏi cuối cùng, người ta không gọi đó là ngôn ngữ luật định, mà gọi đó là ngôn ngữ luật chính trị. Theo tôi, luật chính trị phù hợp với dân Việt ta là Cộng hòa Tổng thống.