GS Nguyễn Ngọc Trân: Về nợ và tài sản của Vinashin

  • Bởi Admin
    22/11/2010
    1 phản hồi

    Gs. Tskh. Nguyễn Ngọc Trân [1]

    Giải trình về nợ và tài sản của Vinashin trước Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Tài chính Vũ Văn Ninh cho rằng: “Số nợ của Vinashin là 86.000 tỉ đồng (làm tròn số), nhưng tài sản trên sổ sách hiện nay của Vinashin khoảng 103.000 tỉ đồng, như vậy tiền vay này đang nằm trong các tài sản, các dự án”.

    Chính vì số nợ và tài sản của Vinashin chênh lệch dương quan trọng như vậy, nên cho đến ngày 08.06.2010, một vị lãnh đạo thường trực Chính phủ trả lời với báo chí bên lề kỳ họp thứ 7 của Quốc hội: “Tôi thì vẫn chưa lo”.

    Cũng vì chênh lệch giữa nợ và tài sản là không phải xám xịt, nên nhiều người, có cả tiến sĩ chuyên gia về kinh tế, đã thay đổi hẵn cách nhìn về việc phá sản của Vinashin.

    Vì vậy, thiết nghĩ Quốc hội cần được rõ về nợ và “tài sản trên sổ sách” của tập đoàn Vinashin.

    Nợ là con số rõ ràng phải trả và sinh lãi theo thời gian, không thể trốn chạy được.

    Trong khi đó tài sản trên sổ sách là con số hoàn toàn có thể sửa đổi, tùy theo cách tính, và tùy theo mục đích sử dụng nó nữa.

    Có một thời mà cả nước đều kêu rằng báo cáo của các doanh nghiệp – lúc đó tất cả đều là quốc doanh nhà nước – năm nào cũng lãi, nhưng nền kinh tế cứ ngày càng đi xuống. Hàng hóa trên thị trường khan hiếm và phần lớn không đáp ứng yêu cầu (chứ nói đến thị hiếu) của người tiêu dùng. Trong lúc đó hàng tồn kho, tích lại qua các năm rất nhiều [2].

    Tôi cũng còn nhớ những nguyên tắc về quản lý kinh tế và hệ thống kế toán lúc đó quy định rằng hàng tồn kho vẫn được tính nguyên giá trị trong bảng kết toán cuối năm, năm này sang năm khác cho dù có lỗi thời, sét rỉ. Doanh nghiệp chỉ cần biết sản xuất theo kế hoạch được giao. Sản phẩm làm ra sẽ có các bộ khác đảm nhiệm. Có tồn kho hay không, hàng vẫn được tính đủ!

    Đó là thời kỳ bao cấp mà đường lối Đổi mới đã cáo biệt từ một phần tư thế kỷ.

    Nhắc lại, vì tôi muốn được rõ tài sản trên sổ sách của Vinashin được tính theo phương pháp nào. Nếu tính cơ bản theo “kiểu ngày xưa” thì đáng ngờ lắm, khác rất xa so với giá trị thật theo cách tính bình thường trong một nền kinh tế hoạt động theo cơ chế thị trường.

    Cử tri cần được biết:

    (1) Đội tàu của Vinashin có bao nhiêu chiếc còn hoạt động được? Có đúng hay không rằng “Có thể nói 2/3 đội tàu của Vinashin không hoạt động được do thiếu vốn, tình trạng tàu cũ, tình trạng kỹ thuật không đảm bảo”; hay “Một số tàu của Vinashin đang neo đậu không có tiền sửa chữa, không có tiền hoạt động, đã hết giấy phép đăng kiểm, không mua được bảo hiểm,” v.v. … theo lời ông Dương Chí Dũng, chủ tịch hội đồng thành viên Tổng công ty Hàng hải Việt Nam (Vinalines) [3];

    (2) Các con tàu của Vinashin, trong đó có con tàu Hoa Sen, trong quá trình tái cơ cấu, được gán cho các doanh nghiệp nhà nước tiếp nhận với giá ghi trên sổ sách là bao nhiêu [4]?

    Trả lời rõ ràng, minh bạch cách tính, thì con số “tài sản trên sổ sách hiện nay của Vinashin là 103.774 tỷ đồng” mới đáng tin.

    Cần lưu ý rằng việc tái cơ cấu Vinashin, yêu cầu các doanh nghiệp nhà nước khác “chia lửa” với Vinashin, diễn ra trong vòng khép kín nhà nước, dưới sự chỉ đạo của Phó Thủ tướng thường trực, Trưởng Ban chỉ đạo tái cơ cấu.

    Sự rõ ràng và minh bạch là cần thiết để củng cố sự tin tưởng của xã hội nói chung rằng trong cách tính “tài sản trên sổ sách” không có bất kỳ một sự khuất tất hay sự gán ép nào.

    Mười ba lần thanh tra, kiểm tra, giám sát đã qua đối với Vinashin rất cần được bổ sung bằng sự rõ ràng và minh bạch này.

    Mọi sự tái cơ cấu gán ép sẽ không đứng vững được mà còn tạo ra nguy cơ làm suy yếu các doanh nghiệp tham gia vào việc tái cơ cấu Vinashin. Đó là điều hoàn toàn có thể thấy trước được./.

    _______________________

    [1] Nguyên đại biểu Quốc hội các khóa IX, X, XI.

    [2] Tình trạng này không riêng gì ở Việt Nam lúc đó. Ở Liên Xô và các nước Đông Âu cũng thế.

    [3] Báo Tuổi Trẻ, http://tuoitre.vn/Chinh-tri-Xa-hoi/393938/23-doi-tau-cua-Vinashin-khong-..., số ra ngày 06.08.2010,

    [4] Theo thông tin từ các báo, Vinashin đã mua tàu Hoa Sen tháng 11.2007 với giá 1300 tỉ đồng, vào thời điểm đó tương đương khoảng 80 triệu USD.

    * Bài do GS.TSKH Nguyễn Ngọc Trân gửi Nguyễn Xuân Diện-Blog. Ông cho biết bài đã đăng trên báo giấy Đất Việt (CQ của Liên hiệp các hội khoa học kỹ thuật VN) nhưng không được đưa lên báo Điện tử Đất Việt.

    Xin chân thành cảm ơn Giáo sư!

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    1 phản hồi

    Phản hồi: 

    Tôi tán thành ý kiến của ông Nguyễn Ngọc Trân và thấy lo ngại cho cái cách ông Chủ tịch mới của Tập đoàn tính toán về khả năng trả nợ của VNShin trình bày với báo giới ngày 19/11/2010:

    1. ông Chủ tịch bị nhầm việc gán 22.000 tỷ nợ sang Tập đoàn dầu khí và Vinalines là trả nợ như vậy là không công bằng nếu coi bằng mệnh lệnh hành chính như vậy mà giảm được 22.000 tỷ tiền nợ. Trên thế giới không ai công nhận cách trả nợ như vậy của một tập đoàn kinh tế và phải coi là Vinashin đang nợ lại Dầu khí và Vinalines. Hơn nữa liệu 2 Tập đoàn Dầu khí và Vinalines trong thời gian tới có bị phá sản do khoản nợ 22.000 tỷ của Vinashin chuyển sang hay không? vì tự thân 2 Tập đoàn này đã có nhiều vấn đề như ngành Dầu khí vừa rồi đã phải xin Quốc hội không nộp 3.500 tỷ vào ngân sách, như vậy chứng tỏ cũng không phải dư giả nhiều lắm chưa nói đến Vinalines rất vất vả trong cạnh tranh trên thương trường quốc tế.
    2. Với khoản nợ phải trả còn lại là 64.000 tỷ, nếu tính lãi suất vay khoản nợ này trung bình cả trong nước và ngoài nước là 10%/năm thì số tiền lãi hàng năm phải trả là 6.400 tỷ, tiền gốc vay trung hạn là 3 năm thì mỗi năm trả gốc là 21.333 tỷ như vậy cả gốc lẫn lãi phải trả hàng năm là 27.733 tỷ.

    Mặt khác, theo báo cáo của Tập đoàn 10 tháng đầu năm 2010 toàn bộ giá trị tổng sản lượng của toàn Tập đoàn là 12.400 tỷ ( tương đương giá trị sản lượng 12 tháng là 14.880 tỷ VND)

    Với giá trị sản lượng như năm 2010 khoảng 15.000 tỷ như vậy thì bằng cách nào Vinashin có thể trả được tiền vay cả gốc lẫn lãi vay hàng năm là 27.333 tỷ VND?
    ( tôi xin làm tròn các con số kiểu dân dã bấm ngón tay để dễ tính toán vì ko có số liệu cụ thể nhưng chắc chắn còn chính xác và hợp lý hơn cách tính của ông Chủ tịch Tập đoàn đã trình bày với báo giới)
    Nếu được chất vấn tôi xin hỏi ông Chủ tịch mới của Tập đoàn, Bộ trưởng Bộ Giao thông và Chính phủ với cách tính trả nợ kiểu bình dân như trên liệu Chính phủ có nghiêm túc với nhân dân khi cứ khăng khăng cam kết khả năng trả nợ của Vinashin là trong tầm tay?