Văn hóa phong bì

  • Bởi Admin
    19/11/2010
    6 phản hồi

    Nguyễn Minh Sơn: Tuần này Quốc hội đang bàn thảo sôi nổi về cải cách hành chính. Một trong các vấn đề của cải cách hành chính đó là văn hoá phong bì.

    Đây là vấn đề không mới. Có thể nói nửa thế kỉ qua chúng ta đã ta thán vấn đề này rồi. Nhưng chính vì nó cũ mới đáng sợ, một khi văn hoá phong bì trở thành một nếp sống của người Việt thì đáng sợ vô cùng. Ta bàn hôm nay rồi có khi hôm sau, hôm sau nữa cũng phải bàn, bàn đến khi nào văn hoá phong bì thực sự triệt tiêu trên đất nước ta khi đó mới hết bàn. Không biết tôi nói thế có đại ngôn không nhưng thực lòng là như vậy.

    Xin hỏi câu thứ nhất: Rõ ràng ai cũng biết văn hoá phong bì là một tệ nạn, nhưng nó xuất phát từ lối sống Việt hay cơ chế?

    Nguyễn Quang Lập: Cha ông ta không có văn hoá phong bì nhưng văn hoá ứng xử theo kiểu bánh ú đi bánh chì lại, gái có công chồng không phụ cũng là nguyên cớ cho văn hoá phong bì có lý do phát triển. Thay vì hai tiếng cảm ơn, người ta hành xử theo cách “bánh chì lại”, chính cái sự “bánh chì lại” là lý do đẻ ra văn hoá phong bì. Ý tôi muốn nói là, từ một ứng xử rất văn hoá, đầy tình người đã bị văn hoá phong bì lợi dụng. Văn hoá phong bì gặp cơ chế quan liêu mệnh lệnh giấy tờ, cơ chế xin cho đã nhanh chóng sinh sôi nảy nở, nhanh chóng trở thành một tệ nạn. Lâu ngày nó trở thành nếp nghĩ, nếp sống của người Việt. Ngày nay nó như một lẽ đương nhiên, đến nỗi không ai buồn nói đến nó nữa. Rất đáng sợ.

    Võ Đắc Danh: Văn hóa phong bì thực chất là một hình thức hối lộ, khác chăng là nó hiện đại hơn. Thời phong kiến, vào cửa quan phải cho tiền anh gác cổng, khi gặp quan thì trước hết phải đặt tiền vào cái đĩa trên bàn quan, gọi là tiền trình, có tiền trình thì quan mới cho trình. Khi quan giải quyết công việc xong thì phải đặt vào cái đĩa ấy số tiền gọi là tiền tạ. Thiết nghĩ từ cái đĩa chuyển sang phong bì chỉ khác nhau về hình thức đút lót mà thôi. Cho nên tôi nghĩ nó vừa là lối sống ảnh hưởng phong kiến vừa là cơ chế.

    Đỗ Trung Quân: Cái đĩa còn có tính công khai, còn phong bì thì hoàn toàn bí mật. Nếu người ta qui định việc này phải tốn bao nhiêu, việc kia tốn bao nhiêu một cách rõ ràng thì khi đó sẽ không có cái gọi là văn hoá phong bì.

    Nguyễn Trọng Tín: Theo tôi gọi là văn hoá phong bì không ổn. Không thể nào gọi chuyện hiếp dâm là văn hóa hiếp dâm, chuyện cướp giật là văn hóa cướp giật; vì vậy cũng không thể nào gọi chuyện đưa và nhận tiền đựng trong phong bì mà thực chất là chuyện đút lót, đưa hối lộ (bởi ở đây không hề có chuyện ai vay ai trả, ai bán ai mua…) là văn hóa phong bì. Hồi tôi còn đi học, ngày lễ, ngày tết, kể cả khi nhà thầy có chuyện ma chay, không có đứa học trò nào, dù là đứa học trò hạng bét, muốn lấy lòng thầy để được lên lớp, dám nghĩ đến chuyện đút tiền vô phong bì rồi đem đến đưa cho thầy. Hồi thời chính quyền Sài Gòn trước 30.4.1975, chuyện tham nhũng cũng rất dữ dằn, nhưng chủ yếu là ở 2 dạng: 1/quan chức chính quyền và quân đội ăn cắp từ nguồn viện trợ chiến tranh của Mỹ, 2/Người trong bộ máy động viên quân dịch ăn tiền đút lót của người trốn lính, nhưng chuyện đưa tiền cũng rất lén lút, không có chuyện công khai đưa phong bì. Chuyện đưa phong bì theo tôi là không phải xuất phát từ lối sống Việt; nó là con đẻ của thiết chế xã hội.

    Hồ Trung Tú: Tui thấy gọi văn hoá cũng không sai. Trước hết nó là một tệ nạn nhưng lâu ngày nó thành nếp nghĩ, lối sống thì đó là văn hoá. Đề tài này đang vô cùng thời sự và bác Nguyễn Xuân Phúc, Bộ trưởng, Chủ nhiệm văn phòng Chính phủ, tổ trưởng Tổ công tác chuyên trách cải cách Thủ tục hành chính của Thủ tướng, nói hay hơn anh em ta khi gọi đích tên đó là chi phí “qua gầm bàn”! Tuy bác ấy gọi đúng tên nhưng xác định mức độ ở tầm “bức xúc” thì quá nhẹ, nó phải gọi là “mục ruỗng” mới đúng danh sự việc! Chở hàng đi cứu trợ Quảng Bình bằng xe tải không treo băng rôn cứu trợ, xe tôi bị hàng chục lần công an giao thông chận lại, và tài xế cho biết cái chuyện ai cũng biết vì báo chí nói nhiều rồi. Giải quyết chuyện này là dễ nhất trong tất cả mọi chuyện, vì đó là lực lượng chuyên chính, thế nhưng vẫn không được, sao vậy ? Anh trưởng phòng giao thông các cấp là người chịu trách nhiệm cụ thể nhất nhưng vẫn không buộc trách nhiệm được như bất cứ chuyện gì khác. Sao vậy? Nó là tệ nạn hay là “một lẽ đương nhiên” như bác Lập nói. Nếu nó là lẽ đương nhiên thì là văn hoá rồi đó bác Tín.

    Nguyễn Minh Sơn: Cảm ơn các bác. Sự bàn luận có vẻ như xa rời câu hỏi này lại chính là sự trả lời rất hay. Tiền thì ở phương Tây có thể gọi là văn hóa. Phong bì thì không thể kèm hai từ văn trị và giáo hóa vào đó. Ban đầu phong bì biến thể từ việc người ta muốn thể hiện nghĩa cử hàm ơn, nhưng khi nó đi vào cơ chế xã hội trở thành xung đột lợi ích và mang ý nghĩa tiêu cực. Ngày nay ở Việt Nam nó tràn ngập như một thứ dịch bệnh xã hội mà bác Tú nói ông Nguyễn Xuân Phúc – Bộ trưởng Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ vừa nói tuần rồi là “chi phí dưới gầm bàn”. Từ chỗ ứng xử đầy tình người “bánh ú đi bánh chì lại” như bác Lập nói đến “Chi phí dưới gầm bàn” như ông Phúc nói là sự dịch chuyển từ văn hoá của lối sống Việt đến văn hoá của cơ chế ngày hôm nay.

    Cho tôi sang câu hỏi thứ hai: Có người nói muốn dẹp bỏ văn hoá phong bì thì cần phải nâng cao mức sống công chức, điều đó có đúng không?

    Nguyễn Trọng Tín: Không đúng. Tôi ví dụ, nếu trả lương cho ông Huỳnh Ngọc Sĩ là một trăm triệu/tháng, thì những cái phong bì chứa vài trăm ngàn cho tới vài triệu đô la Mỹ kia chắc chắn ông ta vẫn lấy như thường. Mấy ông trong vụ PMU 18, ông nào cũng năm ba biệt thự, đất đai mênh mông, tiền đánh bài tính bằng trăm ngàn đô la chứ đâu phải người túng quẫn vì lương thấp mà đi làm bậy. Lòng tham con người là cái túi không đáy. Người văn hóa xài tiền càng thấp thì lòng tham càng vô độ.

    Nguyễn Quang Lập: Bác Tín nói “không đúng” tôi cho là hơi nhẹ. Tôi xin nói luôn đó là sự ngộ nhận rất nguy hiểm. Bởi vì phong bì sinh ra vì lòng tham chứ không phải sinh ra từ đói nghèo. Ông bà ta nói đói cho sạch rách cho thơm là vì vậy. Để tiêu diệt nạn phong bì thì phải có thiết chế hành chính thế nào để tiêu diệt lòng tham chứ không phải nâng cao mức sống. Vả lại nói vậy cũng buồn cười, làm sao có thể nâng cao mức sống cho công chức một khi tham nhũng vẫn tồn tại như một lẽ đương nhiên.

    Hồ Trung Tú: Bác Nguyễn Xuân Phúc gọi đúng đối tượng khi nói: "Chi phí “qua gầm bàn” đối với thủ tục hành chính là vấn đề xã hội đang rất bức xúc, do chính cán bộ gây ra”. Thế nhưng khi bàn đến chuyện giải quyết thì Bộ trưởng lại nói đến yếu tố con người, con người trước hết. Nói thật, tôi mất niềm tin vào vai trò của nhận thức, ý thức, về tinh thần, ý chí gì gì đó từ lâu lắm rồi. Con người bị các bản năng dục vọng, ham muốn chi phối nhiều và mạnh lắm, điều khiển được nó chỉ có cái “hàm thiếc” của luật pháp. Mà luật pháp ở ta thì tùy tiện. Nói đến đây là thấy oải rồi, oải vì không biết bắt đầu từ đâu trước, nên là luật có trước hay nên là con người có trước! Hì... Chuyện thế giới người ta giải quyết được từ tám hoánh, không hiểu sao ở ta vẫn cứ lùng bùng mấy chuyện vỡ lòng này hoài không ra được!

    Đỗ Trung Quân: Ngoài vấn đề luật pháp còn có câu chuyện của nhân tâm nữa bác Tú ạ. Một khi người ta nói không với xấu hổ trong việc hối lộ thì văn hoá phong bì đương nhiên có đất sống

    Võ Đắc Danh: Tăng mức sống cho công chức là dẹp được tệ nạn phong bì a? Rõ là hài hước. Câu hỏi thứ hai có vẻ như câu hỏi rất vớ vẩn vì thế giới ngày nay ít ai lại đặt câu hỏi như vậy nữa. Nhưng ở ta có vẻ như vẫn là một vấn đề đáng quan tâm, bởi vì không ít người nghĩ như vậy. Tôi cho đấy chính là một nỗi đau.

    Nguyễn Minh Sơn: Tôi xin nhắc lại một chuyện nho nhỏ. Mọi người chắc còn nhớ vụ ông Nguyễn Văn Lâm – Phó Chủ nhiệm văn phòng Chính phủ bỏ quên một vali đầy phong bì ở sân bay Nội Bài năm 2003 chứ. Mở vali ra người ta thấy nguyên xi những người “kính gửi” trong đó có cả UBND tỉnh, công ty xây dựng, Ban quản lý dự án… Mức sống ông Lâm thời điểm đó làm sao có thể gọi là thấp được! Cho nên đặt vấn đề tăng mức sống công chức là dẹp được văn hoá phong bì là một ảo tưởng. Đặt câu hỏi này chính là ta đang nói đến một nỗi đau: những đề xuất kiểu này nếu không cố che đậy cho tham nhũng thì cũng là cái cớ để tham nhũng hoành hành mà thôi. Nhưng vô lẽ lại bó tay chấm com?

    Vì thế ta có quyền đặt câu hỏi: Có thể dẹp bỏ văn hoá phong bì được không, và khi nào thì có thể dẹp bỏ được?

    Võ Đắc Danh: Lại một câu hỏi khó. Khi lòng tham không đáy thì dù có nâng lương lên tiền tỷ đi nữa thì cái phong bì vẫn là cái “bánh chì”. Với công chức, chức nhỏ, việc nhỏ thì phong bì mỏng; chức lớn, việc lớn thì phong bì càng dày, càng to. Thử hỏi một anh đi làm giấy chứng nhận quyề sử dụng đất mà không thuê cò hoặc không có phong bì thì có làm được không? Thử hỏi đi xin một dự án thì cái phong bì ấy là bao nhiêu? Còn lâu mới dẹp được!

    Nguyễn Trọng Tín: Khi nào có được một chính quyền (vì không có chuyện tham nhũng, ăn hối lộ xuất hiện ở chốn giao tiếp của dân thường với dân thường) hoạt động trong một thể chế minh bạch, chuyện đưa phong bì sẽ mất môi trường tồn tại. Một thể chế minh bạch là khi người dân có đủ công cụ để kiểm soát rõ ràng đồng tiền do mình đóng thuế được sử dụng ra sao.

    Đỗ Trung Quân: Bác Tín nói rất đúng. Nhưng bao giờ chúng có được một thể chế minh bạch?

    Hồ Trung Tú: Như bác Lập nói ở câu đầu tiên, mảnh đất tươi tốt cho văn hoá phong bì tồn tại và phát triển chính là cơ chế xin cho, cơ chế quan liêu mệnh lệnh giấy tờ. Chúng ta nói chúng ta đã bước qua thời kì quan liêu bao cấp nhưng thực sự chúng ta đã đi qua chưa, hay nó được tồn tại ở mức cao hơn, sâu hơn? Ai trả lời cho tôi câu hỏi này thì tôi sẽ trả văn hoá phong bì có dẹp bỏ được không. Còn bây giờ thì chịu.

    Nguyễn Quang Lập: Dẹp được với hai điều kiện, một là ta xây dựng được một nền văn hoá biết xấu hổ với cái xấu, hai là một thiết chế ngăn chặn được nạn tham nhũng. Tuy nhiên đây chỉ là mơ ước thôi. Một khi chúng ta chưa thoát qua cơ chế quan liêu bao cấp thì tất cả chỉ là mơ ước.

    Nguyễn Minh Sơn: Vâng, thưa các bác, không biết bao giờ và rất khó dẹp bỏ nạn phong bì. Chỉ phạm vi hẹp như trong ngành báo chí chúng ta cũng đã khó. Tôi thấy những tờ báo lớn như The New York Times hay báo chí Anh, Ấn Độ… người ta làm rất nghiêm bằng cách đưa ra những bộ quy tắc đạo đức tránh xung đột lợi ích. Việt Nam là cả một xã hội phong bì, liệu có thể xây dựng một bộ quy tắc đạo đức trong bộ máy hành chính và tất cả các nghề nghiệp hay không? Tôi không chắc là làm được. Vì vậy nếu hỏi tôi bao giờ làm được thì tôi chịu. Nó như một câu hỏi lớn không lời đáp vậy.

    Nguyễn Quang Lập: Không phải không lời đáp mà là câu hỏi để ngỏ.

    Nguyễn Minh Sơn: Vâng, câu hỏi để ngỏ. Chúng ta để ngỏ câu hỏi này cho chúng ta và cho tất cả mọi người. Xin cảm ơn các bác.

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    6 phản hồi

    Kính thưa Quí vị.

    Tôi sống đã gần 80 tuổi, tôi chưa nghe nói cái : Văn hóa phong bì là cái thứ văn hóa gì ?.

    Tham nhũng và hối lộ thì nói trắng ra là Tham nhũng và hối lộ. Còn văn hoa với văn hóa mà làm gì cho tốn mất nhiều thì giờ.

    Và đây là cách giải quyết tận gốc cái tệ nạn hối lộ này là dẹp bỏ một cách tận gốc cái đảng tham nhũng và nhận hối lộ kia là xong mà thôi.

    Nay kính.
    Bà Quả phụ Ph2ng Thị.

    QUAN LỚN TUỔI GÌ ?

    Trông mong gì ở các quan to thanh liêm ?

    Một ông mới chấp chính, ép mình sống thử đời quan thanh liêm xem ra sao, chẳng bao lâu bị loại. Chưa kịp tích lũy, nên vừa về hưu non xong thì gặp cảnh khó khăn, một hôm hỏi đến quan bà xem tư trang có còn gì không để mưu sự lại ("cục gạch") như người. Quan bà đem ra một con chuột bằng vàng y bảo là của một người trước đến nhờ vả, bà nhận mà không dám cho ông biết. Ông hỏi :"Sao lại con chuột ?"
    - Vì người ấy hỏi quan lớn nhà ta tuổi gì, tôi nói ông tuổi Tý !
    - Bà thiệt dở, sao lúc ấy bà không bảo tôi tuổi Sửu !

    Các Bác nói đúng cả nhưng chẳng đưa ra giải pháp thì bao giờ mới chấn chỉnh được tệ nạn này, dẹp bỏ được văn hóa này.

    Ngày xưa quan tham thì bị chém đầu vì còn có dân tố cáo và có phép Vua / Phép nước, ít ra nếu không bị xử trảm thì cũng bị người đời khinh bỉ ... Việc phong bì vẫn có nhưng quá đà thì sẽ lãnh hậu quả chả ai thoát được. Cho nên thời bấy giờ tuy cũng có chuyện phong bì nhưng không thể thành tệ nạn hay văn hóa phong bì như bây giờ.

    Ở các nước khác cũng có chuyện phong bì, nhưng ai làm quá thì sẽ bị pháp luật xử trị nghiêm ngặt. Cái hay của họ là minh bạch rõ ràng - số tiền / hiện vật trị giá bao nhiêu là phạm tội. Ngay các công ty tư nhân cũng có qui định tương tự (có khi còn khắt khe hơn) đối với nhân viên. Vậy là kẻ đưa người nhận phong bì đều biết rõ, đến khi vi phạm do lén lút / do lòng tham thì ráng chịu và chẳng có chỗ nào mà dựa.

    Ở ta bây giờ mọi chuyện bầy hầy, tràn lan không kiểm soát được là do không có chế tài các vi phạm hoặc có qui định nhưng con người thực thi pháp luật không nghiêm / bị chi phối. Điều này dẫn tới thực trạng gặp việc là phong bì (mua), lâu ngày thành thói quen như là bị ma ám hay nghiện thuốc phiện không bỏ được kể cả khi thực ra không cần phong bì vẫn được việc. Tệ nữa là nó xảy ra không chỉ trong làm ăn, chạy chức chạy quyền, xin xỏ tư lợi mà ngay cả trong quan hệ bạn bè thân hữu, họ hàng - không đưa phong bì thì áy náy như thiếu thuốc. Đưa phong bì mà người ta không nhận cũng mất ăn mất ngủ (kể cả lúc đã được việc), người từ chối nhận phong bì cũng khó xử ...

    Vậy thì giải quyết vấn nạn này thế nào đây ?! Nói như lãnh đạo thì đây là vấn đề lớn cấp bách đòi hỏi phải giải quyết dứt điểm để lành mạnh hóa sinh hoạt xã hội, tiếp nối truyền thống cha ông, đưa đất nước đi lên. Phải đưa cả hệ thống chính trị vào cuộc, đấu tranh không khoan nhượng với các biểu hiện tiêu cực ... Biện pháp này có thể áp dụng cho mọi vấn đề, mọi nhiệm vụ - thuộc loại "biết rồi, khổ lắm, nói mãi" và đương nhiên sẽ chỉ làm mọi thứ "vẫn như cũ".

    May ra chỉ có cách này là dẹp yên được chuyện phong bì tràn lan : Đảng ra nghị quyết cấm Đảng viên đưa và nhận "phong bì" dưới mọi hình thức, nếu vi phạm sẽ bị khai trừ Đảng và cách chức ngay lập tức bất kể Đảng viên vi phạm đang ở cương vị nào. Qui định này phải công khai trong toàn dân và khuyến khích người dân tố cáo vi phạm.

    Cách này có nhiều điểm hay là :

    - Nếu thực thi nghiêm chỉnh thì sẽ được lòng dân và dân sẽ nhiệt tình tham gia tố cáo vi phạm;
    - Tố cáo của dân dù không được xem xét cũng có mặt tích cực là người dân sẽ đo lường được uy tín của Đảng trong chuyện này;
    - Tố điêu : Sẽ không có chuyện tố điêu / dựng chuyện bôi xấu cán bộ, Đảng viên vì nếu đương sự chấp hành nghiêm chỉnh không nhận / không đòi hỏi phong bì thì chẳng có lý do gì mà họ bị tố. Dân ta là những người tốt và họ không có quyền lực nên họ không bao giờ dám dựng chuyện để chuốc lấy phiền phức và hại người tốt.
    - Tư thù : Không thể có chuyện lạm dụng nhằm mục đích trả thù vì cả kẻ tố cáo lẫn người bị tố cáo đều bị xử lý (cấm đưa và nhận). Nếu không thì sẽ là "tố điêu" như nói ở trên, còn tố điêu giữa Đảng viên với nhau thì Đảng phải chịu trách nhiệm;
    - Địch lợi dụng để phá hoại : Không thể có vì Đảng viên khi nào lại đòi Địch đưa "phong bì", nếu có đòi thì "tạch" ngay chứ chẳng cần đợi Địch tố cáo.

    Các Bác thấy biện pháp trên đây có hiệu quả không, riêng cá nhân tôi thấy đó là cách duy nhất trong tình hình hiện nay. Chỉ cần Đảng công khai biện pháp này cho toàn thể dân chúng là được rồi, còn kết quả sẽ là :

    - Dẹp được vấn nạn phong bì, nước ta trong sạch và tiến lên;
    - Nếu không thực hiện được thì chỉ có một lý do là có sự bao che lẫn nhau trong đội ngũ Đảng viên các cấp vì dân làm gì có quyền mà đòi phong bì, họ chỉ bị đòi đưa phong bì. Và đó là trách nhiệm của Đảng, đừng đổ lỗi cho cơ chế, do dân làm hư cán bộ Đảng viên (nếu dân mà làm hư được cán bộ Đảng viên thì hóa ra dân mạnh quá ?!);
    - Đảng sẽ bao che cho nhau vì nếu không sẽ không đủ cán bộ làm việc / lãnh đạo : thì Ô hô ... Ai tai ... !!!

    Tôi mơ có một ngày tôi bị quát thẳng vào mặt : "Mang phong bì về ngay, định làm hư cán bộ hả ?! ... "

    Con vỏi con voi, cái vòi đi trước, 2 chân sau đi trước, 2 chân trước đi sau, còn cái đuôi đi sau rốt, tôi không kể nữa cái chuyện không có con voi

    Tôi nghĩ đơn giản hơn, nếu người trên không nhận phong bì thì người bên dưới mới có thể không nhận phong bì. Còn ở ta hiện nay mọi việc chức quyền từ to đến bé đều phải có phong bì thì làm sao mà không nhận phong bì của dân để cống nạp lên trên.
    Người ở trên giả sử không có bổng lộc gì khác thì chắc chắn cuộc sống của họ cũng không thể ở mức nghèo khổ được do vậy họ nhận là do lòng tham không bị phơi bày và trừng phạt thì họ cứ tham.
    Do vậy theo tôi muốn hết văn hóa phong bì phải tạo ra văn hóa lãnh đạo có lòng tự trọng, danh dự, lương tâm và trách nhiệm của người ở trên. Chỉ khi cấp trên từ cao nhất không nhận phong bì hoặc tốt hơn nữa là họ trừng phạt cấp dưới nếu mang phong bì đến cho cấp trên thì cấp dưới mới không dám nhũng nhiễu để lấy phong bì của dân và văn hóa phong bì mới giảm và đi đến chấm dứt.
    thật là tiếc hiện nay phong bì trở nên phổ biến đến mức đi dự cuộc họp các tổ chức chính trị như Đai hội Đảng, công đoàn, các hội nghị phổ biến công việc của chính quyền luôn đi kèm với phong bì và tôi không biết số tiền phong bì này họ quyết toán thế nào trong bảng báo cáo thu chi của Ngân sách. Nếu không dũng cảm chấm dứt nguồn chi phong bì cho các cuộc họp từ ngân sách thì làm sao có thể hy vọng cái văn hóa phong bì nó chấm dứt được.

    Văn Hóa Cục Gạch

    Nhà báo Hồ Bất Khuất trên trang mạng của ông có lần kể một câu chuyện rằng ông có một người bạn, người khá, nghĩa là theo ông thì có thực học và nhất là có tư cách, có lần được tiếp xúc để được đề cử hay bầu bán gì đó vào chức vụ Ủy Viên Trung Ương Đảng, trong những diễn tiến thủ tục về sau đến một khâu quyết định, cũng không ngoài phạm trù "văn hóa phong bì", nhưng lại không phải là "phong bì" nữa mà lại là "Bánh Trung Thu", "Bánh Trung Thu" là tiếng miền Nam còn ở đây thì người môi giới nói huỵch tẹt là cần phải có "4 cục gạch" để trấn bốn nơi quan trọng thì "...việc này mới xong".

    Phong bì là đã đủ điêu đứng rồi, tiến đên mức "cục gạch" như trong trường hợp này thì hỡi ơi còn có thứ tương lai cùng mạt nào mà không dễ dàng trùm phủ lên ngày mai của đất nước, dân tộc ta cho được !