Kami - Thái Lan có "loạn" như chúng ta tưởng?

  • Bởi Khách
    15/07/2010
    10 phản hồi

    Kami

    “Gần đây báo chí của nhà nước vẫn hay dùng tình hình chính trị Thái lan để hù dọa nhân dân và cho rằng đó là sự hỗn loạn, mất ổn định xã hội nếu tiến hành dân chủ hóa đa nguyên đa đảng. Nhưng thực chất những cái gọi là hồn loạn ấy chỉ là các hành động bày tỏ nguyện vọng của người dân đối với chính quyền nhà nước để gây áp lực lên đảng cầm quyền mà luật pháp cho phép. Đó chính là lý do vì sao nhân dân Thái lan lại được hưởng một chế độ an sinh xã hội tốt đẹp như vậy”.

    33.jpg
    Xếp hàng xin cho con học tại trường Mầm Non, Tây Hồ, Hà Nội

    Mùa hè năm nay ở tỉnh N quê tôi nóng quá, điện mất liên tục nhiều đêm không ngủ được, đã thế lại cộng với cái giải bóng đá World cup 2010 ở Nam phi đó là cái niềm vui và nỗi buồn của hàng tỷ người trên hành tinh này. Vốn là kẻ đam mê bóng đá, đêm nào tôi cũng cố thức để theo dõi các trận đấu qua TV. Tức mỗi một điều là lúc đang căng thẳng nhất của trận đấu, mắt đang dán vào xem truyền hình trực tiếp, thì lại rụp một cái, quý ông Sở điên.. nặng mang cái “cup” điện đến trao.

    Không chỉ một ngày hay một lần mà là cắt điện liên tục vô tội vạ bất kể giờ giấc, buồn vì cái nóng, bực vì cái điện đóm chập chờn, lúc có lúc mất, căng thẳng quá nhiều lúc muốn phát điên.

    Đúng lúc ấy chán chường ấy thì tôi nhận được điện thoại của anh bạn người Thái lan tên là Somsack sang Hà nội công tác, nghe tôi kể nỗi cơ cực mà tôi đang phải gánh chịu ở Việt nam, anh Somsack liền rủ tôi qua Thai lan trốn cái nóng và xem bóng đá cho thoải mái và lập tức chỉ sau đó hai hôm, sau khi anh Somsack họp xong chúng tôi đã cùng nhau lên đường sang Thái lan, xứ sở của bất ổn và bạo loạn như báo chí của đảng ở Việt nam thường tuyên truyền cho người dân với hàm ý mang tính dọa dẫm rằng đó là hậu quả của sự đa đảng và dân chủ.

    Với vốn tiếng Thái lan đủ dùng, tại Thái lan tôi có thể đi lại một mình và giao thiệp với người dân Thái lan một cách dễ dàng và thoải mái mà không cần bạn bè hướng dẫn. Với một chuyến đi miễn phí trong vòng hai tuần, tôi có suy nghĩ cần phải tìm hiểu và đầy đủ đời sống và sinh hoạt mọi mặt của người dân Thái lan, trong hoàn cảnh loạn lạc vô chính phủ như được biết qua sách báo của nhà nước. Được biết tôi có ý định đó, vốn là bạn bè rất thân thiết anh Somsack đã ủng hộ suy nghĩ của tôi và nói rằng cũng muốn qua tôi để bạn bè Việt nam hiểu về đất nước Thái lan và cuộc sống của người dân nước họ hôm nay ra sao.

    ” Nó (Thái lan) vẫn bình yên và ngày một tốt lên, những người biểu tình xuống đường tuy đôi lúc quá khích, nhưng đều có một cái đích chung là vì sự tiến bộ của đất nước Thái lan chúng tôi. Thái lan đã từng trải qua chế độ độc tài quân sự vài chục năm, cũng như Việt nam của các anh hôm nay. Chắc sau này khi Viêt nam hết chế độ độc tài thì mọi người mới thấy và hiểu hết giá trị của nền dân chủ trong việc xây dựng và phát triển đất nước” anh Somsack giải thích cho tôi nghe.

    Chúng tôi quyết định chỉ ở lại Bangkok hai ngày, sau đó quyết định đi về quê anh Somsack ở tỉnh Ayuthya vốn là cố đô cũ của Thái lan với lý do muốn cùng ăn, cùng ở và cùng sinh hoạt với người dân Thái lan để tránh cảnh cưỡi ngựa xem hoa mà phải mắt thấy tay sờ để hiểu được sự thật.

    Đã nhiều ngày nay, tuy bản thân tôi đang sống ở Thái lan nhưng tâm vẫn một nửa ở Việt nam, hàng ngày tôi vẫn biết rõ mọi tin tức Việt nam, qua trang Tin tức hàng ngày chuyên cập nhật tin tức Việt nam liên tục 24/7. Hôm trước đọc tin xã hội ở Việt nam thì tờ Vnexpress vừa đưa tin: ”Một trong những nội dung bàn thảo ở kỳ họp HĐND giữa năm của Hà Nội vào tuần tới là nghị quyết thu, sử dụng học phí ở trường học phổ thông công lập. Trong đó, mức tăng đối với học sinh ở nội thành lên tới 4-5 lần…”. Đọc tin trên còn đang ngất ngây vì choáng, lại thêm cái cảnh trong tin Nhảy tường xin học cho con (trích) “Theo Hiệu trưởng trường mầm non Tuổi Hoa Nguyễn Thị Báu, năm nay, phường Láng Hạ có 620 cháu sinh năm 2007, bước vào lớp mẫu giáo bé. Trong khi đó, trường mầm non Tuổi Hoa, trường mầm non công lập duy nhất của phường chỉ tiếp nhận được 60 cháu vào học. Tỷ lệ chọi 1/10, còn cao hơn cả kỳ thi đại học!

    Hôm sau 11/7 thì trang Vitinfo đưa tin Viện phí sẽ tăng 7 – 10 lần? ”Bộ Y tế vừa công bố dự thảo Hướng dẫn thanh toán theo viện phí mới, tăng rất cao so với hiện nay, chẳng hạn tiền khám tăng 10 lần, tiền giường bệnh tăng 8 lần… Theo bảng viện phí mới, giá khám bệnh lâm sàng từ 3.000 đồng lên 30.000 đồng; giường bệnh (chưa tính sử dụng máy thở) tăng từ 12.000 đồng (tối thiểu), 18.000 đồng (tối đa) lên 100.000 – 120.000 đồng mỗi ngày”.

    Chưa hết báo Dân trí còn cho biết Tăng viện phí, đừng quên người nghèo (trích) “Thông tin dự kiến tăng viện phí đã khiến không ít bệnh nhân đang điều trị tại các bệnh viện (BV) lo lắng, bởi với họ, thêm chi phí là thêm gánh nặng, nhất là với người nghèo, mắc bệnh nặng, điều trị dài ngày

    Những tin “tức” mình đó, đã làm tôi liên tưởng và so sánh về vấn đề giáo dục và y tế giữa một xứ sở loạn lạc và bất ổn như Thái lan với Việt nam của chúng ta. Về tình hình đời sống xã hội của người dân Thái lan có được hôm nay mà ít người còn chưa biết rõ sự thật, nó không phải một xã hội loạn lạc, vô chính phủ như người ta tuyên truyền, thật ra đất nước Thái lan của họ chưa thực sự hoàn hảo, nhưng những cái mà hôm nay người dân Thái lan đang được hưởng đã là cái quá tốt nếu chúng ta so với Việt nam. Những cái đó là những cái người Việt nam làm ăn lương thiện mong muốn vì nó thực sự thiết thân với cuộc sống của họ, đặc biệt là những người lao động.

    Chỉ một thời gian ngắn, qua tìm hiểu, trò chuyện và đi thực tế tôi mới biết rằng ở Thái lan không như những thông tin mà báo chí nhà nước tuyên truyền về sự loạn lạc và bất ổn chính trị. Mà ngược lại đất nước Thái lan ngày nay là một nền kinh tế khá phát triển, hơn nữa họ đã có một chế độ an sinh xã hội mà khi nói đến có lẽ những người đang sống các nước tư bản phát triển cũng phải thèm muốn và mong ước có được. Hôm nay xin chỉ nói về hai vấn đề thiết thực nhất đó là Giáo dục và Y tế của Thái lan.

    1. Về Giáo dục:

    05531_002.jpg
    Học sinh lớp 11 PTTH Chuyên Khoa học tự nhiên Tỉnh Ayuthya

    Ở Thái lan có chế độ giáo dục phổ cập miễn phí 100% áp dụng cho 15 năm học, trong đó có 12 năm học phổ thông và ba năm học nghề cho mọi đối tượng không phân biệt giàu nghèo. Học sinh tại các trường ngoài việc miễn phí học phí, mỗi học kỳ nhà nước chi tiền cho mua sắm toàn bộ quần áo (4 bộ khác nhau cho 5 ngày hoc/tuần), giầy tất đồng phục, cặp sách, sách vở học tập v.v.. Chưa đủ, hàng ngày vào buổi sáng học trò được uống 150 ml sữa tươi trước khi vào lớp và ăn một bữa cơm trưa miễn phí. Chế độ này được áp dụng cho cả các đối tượng học sinh học trường dân lập nhưg nhà nước chỉ trả bằng 65 % so với học sinh trường công lập.

    Ở Thái lan, trẻ em từ lớp 1-6 gọi là Po 1 – Po 6, từ lớp 7-9 gọi là Mo 1-Mo 3 và 10-12 gọi là Mo 4-Mo 6. Học hết Mo 3, học trò không thích học cao hơn sẽ đi học tại các trường học nghề (trung cấp) kỹ thuật hoặc thương mại, sau ba năm có chứng chỉ để xin việc làm, Những học sinh học nghề nào có điều kiện kinh tế, sẽ chưa đi làm và muốn học tiếp thì sẽ học tiếp 3 năm và sẽ được cấp bằng tương đương với bằng Đại học với điều kiện trong ba năm đó phải tự túc toàn bộ chi phí. Số học sinh không đi học nghề, mà muốn học tiếp sẽ tiếp tục học chương trình Mo4-Mo6 (như PTTH của Việt nam), sau khi học tốt nghiệp Mo6 sẽ thi vào Đại học. Các trường học ở Thái lan nhiều vô kể, của cả nhà nước và tư nhân. Ở Thái lan hiệ nay đang có tình trạng thừa trường học và giáo viên. Các cơ sở giáo dục của Thái lan được trang bị đầy đủ mọi phương tiện hiện đại phục vụ học tập và giảng dạy, cái họ thiếu duy nhất là học sinh.

    Điều đó thể hiện các trường tiểu học công lập ở cấp xã, các thầy cô giáo phải đến từng nhà xin phụ huynh cho con em đi học ở trường của họ, bởi vì nếu số học trò không đủ buộc nhà nước sẽ phải giải thể, hoặc sát nhập. Chính vì lẽ đó theo quy định trẻ em tròn ba tuổi mới đủ tuổi đến đến lớp mẫu giáo, nhưng thực tế dù trẻ chưa đủ ba tuổi nhưng nhà trường vẫn tiếp nhận. Viết đến đây lại nhớ tới cảnh ở Việt nam phụ huynh học sinh phải ăn trực nằm chờ qua đêm để xếp hàng đăng ký cho con đi học các trường mẫu giáo mầm non. Mẫu giáo mầm non còn thế còn nói gì tới thi vào đại học.

    Chính vì trường học quá nhiều nên việc học sinh đi học rất thoải mái về tư tưởng, học giỏi học kém cũng không sợ vì đến hẹn lại lên lớp trên, hơn nữa thầy cô giáo rất có trách nhiệm với nghề nên buộc học sinh phải học. Tỷ lệ trúng tuyển vào các trường Đại học của học sinh tốt nghiệp phổ thông là 41-47%, nghĩa là tỷ lệ chỉ ở mức gần 2 chọi 1. Vì lý do đó học trò của họ đâu phải tranh giành thi thố, học đêm học ngày không đủ còn phải tranh thủ học thêm để đối phó với cảnh 1 chọi 10, 1 chọi 20 của con em chúng ta ở Việt nam.

    2. Về y tế:

    39.jpg
    Phòng điều trị của bệnh nhân Bệnh viện tỉnh Ayuthya - Thailand

    Ở Thái lan chế độ y tế miễn phí 100% cho mọi chi phí khám và chữa bệnh phục vụ nhân dân tất cả mọi đối tượng. Không có sổ y bạ, không có giấy giới thiệu mà duy nhất chỉ cần giấy chứng minh thư nhân dân (smart card), trường hợp cấp cứu thì đặc biệt hơn nếu không có giấy CMT do mất hay quên chỉ cần bệnh nhân khai đúng tên tuổi đúng như hồ sơ lưu trong máy tính là ổn. Bệnh nhân đến bệnh viện của cấp Huyện hay Tỉnh được điều trị tương đương với cán bộ trung cấp ở Việt nam, mỗi người một giường, nằm phòng máy lạnh.

    Người bệnh đến bệnh viện với tay không và khỏi bệnh về cũng không mất một xu và thêm một túi một lô thuốc men. Cũng như chuyện giáo dục, ở Thái lan người ta quá nhiều bệnh viện và trạm y tế. Các bệnh viện và hay các bệnh xá ở cấp xã của nhà nước được đầu tư đầy đủ trang thiết bị để phục vụ người bệnh ở mức tương đương với điều kiện phục vụ đối với cán bộ trung cấp ở Bệnh viện hữu nghi Việt xô hay Quân y viện 108 ở Việt nam. Tuy vậy các cơ sở y tế của nhà nước cũng không thu hút được người bệnh, bởi vì phần lớn dân có thu nhập cao và ổn định có mua bảo hiểm nhân mạng nên khi ốm đau họ có quyền chọn những bệnh viện tư nhân lớn hay bệnh viện danh tiếng chữa bệnh mất tiền, toàn bộ chi phí khám chữa bệnh đều được các công ty bảo hiểm trả toàn bộ tiền và ngoài ra người bệnh còn được nhận một khoản tiền bồi thường cho những ngày ốm đau(khoảng 30USSD/ ngày). Đó là lý do vì sao các bệnh viện công rất ế, đối tượng phục vụ chỉ là những người nghèo ít có khả năng về tiền bạc.

    Tôi thử ra một trạm xá y tế xã để khảo sát thực hư thì thấy các trạm y tế xã thiết kế chung một mẫu, đó là một tòa nhà 2 tầng với 16 phòng có kích thước 4x6m có đầy đủ thiết bị y tế cần thiết để sơ cứu và điều trị cho 10 giường bệnh có đủ bác sĩ, y tá và các nhân viên y tế khác phục vụ. Người dân trong khu vực bị ốm đau thì đến đây xin thuốc và khám bệnh, do bệnh nhân ít nên họ “chiều” người bệnh lắm cũng vì sợ ít người bệnh thì giả thể. Muốn thuốc gì cho thuốc đó, không cần hay không thích thì người bệnh có quyền đổi các thứ thuốc khác tốt hơn theo ý mình.

    Chỉ qua hai vấn đề y tế và giáo dục mà người dân Thái lan đang được hưởng, tôi nghĩ lại cảnh phải dùng phong bì lót tay cho thầy cô giáo, bác sĩ, y tá và cả mấy nhân viên hộ lý nếu không muốn người ta gây khó dễ ở bệnh viện, trường học nói riêng hay ở các chốn quan quyền nói chung ở Việt nam mà sợ khiếp người. Những khi ấy tôi tự thầm hỏi những người bạn Thái lan mà hiểu rằng ở Việt nam có cái thứ văn hóa “phong bì” kỳ quặc ấy lại là chuyện đương nhiên được cả xã hội chấp nhận như một thứ thông lệ “Vấn đề đầu tiên là tiền đâu?” thì họ sẽ nghĩ ra sao?

    Ngoài ra , qua tìm hiểu tôi còn biết rằng còn rất nhiều vấn đề an sinh xã hội của Thái lan mà người dân đang được hưởng đó là:

    - Người trên 60 tuổi được nhà nước hỗ trợ 500 baht/tháng
    - Gia đình nghèo dùng điện dưới 90 số được miễn phí.
    - Gia đình nghèo dùng nước máy dưới 15 m3 được miễn phí.
    - Xe bus tại Bangkok không có máy lạnh được miễn phí cho mọi đối tượng
    - Xe lửa ghế cứng hạng 3 (kể cả tàu tốc hành) được miễn phí cho mọi đối tượng.

    v.v…

    Qua đó để cho thấy chính quyền nhà nước ở Thái lan hôm nay thực sự là một nhà nước của dân, do dân và vì dân. Người dân Thái lan đã và đang thực sự hưởng thành quả của một xã hội mà nhân dân thực sự làm chủ quyền lực nhà nước và được ăn những cái bánh thật chứ không phải là thứ bánh vẽ mà đảng CSVN và chính quyền nhà nước của họ đang dùng để “dử” nhân dân trong mấy chục năm qua.

    Quatai11710.jpg

    Tăng viện phí vẫn không giảm đi tình trạng quá tải, người bệnh phải nằm ghép 2-3 người/giường.

    Những cái đó có được hôm nay chính là là kết quả của việc cạnh tranh quyết liệt của các đảng phái chính trị để lấy lòng dân chúng. Bởi một khi người dân là lực lượng duy nhất có quyền quyết định cho đảng chính trị nào lên nắm quyền lực thông qua các cuộc bầu cử dân chủ công bằng và đích thực.

    Đó chính là lý do vì sao các đảng chính trị ở Thái lan luôn luôn phải dựa vào dân, mọi chủ trương đường lối và việc tổ chức thực hiện của các đảng chính trị đều phải xuất phát từ ý nguyện của đa số dân chúng và thực sự phải đảm bảo là vì nhân dân. Do đó từ sự cạnh tranh lành mạnh này đã mang lại quyền lợi cho dân chúng quá nhiều, giá như người dân Việt nam có một phần cũng thành tiên, nhất là những gia dình sống bằng đồng lương không có thu nhập “lậu”.

    Điều này cũng cho thấy những nhà lãnh đạo chính quyền Việt nam đã quên trách nhiệm của họ là phải cải thiện đời sống nhân dân đặc biệt là vấn đề giáo dục và chăm sóc sức khỏe cộng đồng mà bất kỳ chính quyền nhà nước nào cũng phải có trách nhiệm cố gắng hướng tới. Hình như chính quyền hiện tại họ chỉ chuyên chú vào mấy chuyện làm ăn của cá nhân họ, thông qua các dự án trời ơi không thực tế với số vốn bạc tỷ đô la, bởi chỉ có những dự án ấy mới mang lại cho họ những món lại quả khổng lồ. Và buồn cười hơn là khi thấy hơn 80 triệu người Việt nam, là chủ nhân của đất nước lại im như thóc và quên bẵng đi cái quyền lợi phải có của mình.

    Nếu bạn qua Thái lan, nếu bạn hỏi tất cả những người dân là đất nước họ đang đi theo chủ nghĩa gì thì ít có người biết, vì họ không hề quan tâm đến cái gọi là chủ nghĩa này nọ. Với họ điều quan tâm nhất chỉ đơn giản là sẽ dùng lá phiếu bầu của mình để ủng hộ chính quyền của nhà nước do đảng chính trị nào mang lại quyền lợi cho đất nước họ và bản thân họ nhiều nhất ở mức có thể.

    Ở Việt nam, hàng chục năm nay kể cả từ khi nhà nước tiến hành sửa sai (gọi là đổi mới cho đỡ ngượng) từ năm 1986 thì xem ra vấn đề giáo dục và y tế có chiều hường thụt lùi. Ngày xưa thời bao cấp trẻ em đi học cũng phải đóng học phí gía trị rất ít và phần lớn là được nhà nước miễn giảm học phí đối với các gia đình đông con. Tương tự như vậy về y tế khi đó tuy còn thiếu thốn, nhưng người dân vẫn được khám chữa bệnh hầu như miễn phí.

    Còn ngày nay thì sao? Dưới sự sáng suốt của đảng CSVN con em chúng ta hôm nay ngoài việc bắt buộc phải học thêm kể cả để thi vào lớp 1 (!?) và đóng vô số các khoản lệ phí ngoài tiền học phí. Thế cũng chưa đủ, còn cảnh phụ huynh học sinh phải dùng phong bì lót tay để chạy trường, chạy chỗ cho con em mình. Về y tế thì càng trầm trọng hơn, bệnh viện quá tải triền miên với tám bệnh nhân trên… một giường, nằm hành lang trong điều kiện vệ sinh rất kém. Những cái đó không khổ bằng thái độ phục vụ của các bác sỹ và nhân viên y tế mà y đức không còn. Ngoài tiền trả viện phí theo quy định người nhà bệnh nhân còn phải trả khoản phụ phí dưới dạng phong bì lót tay kiểu tiền trao cháo mới múc.

    Dân tình thì được hưởng các thành quả ưu việt như thế, nhưng ngược lại các quan cách mạng lại có các bệnh viện đặc biệt dành riêng cho cán bộ trung cấp và cao cấp như BV Việt-Xô và các Quân y Viện, như vậy thử hỏi vì dân và do dân ở chỗ nào?

    Gần đây báo chí của nhà nước vẫn hay dùng tình hình chính trị Thái lan để hù dọa nhân dân và cho rằng đó là sự hỗn loạn, mất ổn định xã hội nếu tiến hành dân chủ hóa đa nguyên đa đảng. Nhưng thực chất những cái gọi là hồn loạn ấy chỉ là các hành động bày tỏ nguyện vọng của người dân đối với chính quyền nhà nước để gây áp lực lên đảng cầm quyền mà luật pháp cho phép (tương tự như điều 69 của HP Việt nam). Bởi các áp lực đó của nhân dân mới chính là động lực buộc chính quyền nhà nước bằng mọi cách phải có sự cải thiện phù hợp với đòi hỏi của dân chúng để lấy lòng cử tri. Đó chính là lý do vì sao nhân dân Thái lan lại được hưởng một chế độ an sinh xã hội tốt đẹp như vậy.

    Mọi kết quả của cuộc sống đều phải được trả giá, không có chính quyền nào tốt với dân chúng tới mức tự họ mang đến các điều kiện sống và các chế độ an sinh xã hội cho người dân mà không có sự đòi hỏi của dân chúng. Đừng quên rằng một chế độ dân chủ, với một nhà nước pháp quyền và một xã hội dân sự chính là điều kiện duy nhất để nhân dân có được các lợi ích chính đáng phù hợp với nguyện vọng của mình.

    Đất nước Thái lan không theo Chủ nghĩa xã hội, không theo Chủ nghĩa Marx-Lênin, không theo Tư tưởng Hồ Chí Minh nhưng họ đã và đang có một chế độ an sinh xã hội tuyệt vời cho người dân, nhân dân Thái lan có một cuộc sống được đảm bảo về mọi phương diện, mà giáo dục và y tế nêu trên chỉ là hai trong hàng chục hàng trăm vấn đề của cuộc sống của họ. Họ đạt được những cái đó bởi người dân Thái lan đã biết sử dụng quyền làm chủ của họ để buộc các đảng cầm quyền (đầy tớ của dân) phải thỏa mãn yêu cầu, chứ họ không bao giờ (dù chỉ là suy nghĩ) phải ơn đảng, ơn ai như chúng ta.

    Việt nam ta cũng vậy, nếu bỏ đi mấy cái chủ nghĩa vớ vẩn, mấy cái tư tưởng linh tinh để đổi lại chúng ta có được đời sống nhân dân tốt hơn với giáo dục miễn phí 100%, y tế miễn phí 100% v.v.. thì mới là vì dân chứ? Biết thế tại sao chúng ta không vứt những cái đó vào sọt rác như hầu hết các quốc gia họ đã làm, hãy dũng cảm bước ra khỏi nhúm các nước cộng sản còn rơi rớt đếm không hết đầu ngón tay của một bàn tay như Trung quốc, Cu ba, Bắc Triều tiên và Lào.

    Nếu có quyền được lựa chọn, bạn sẽ chọn cái gì cho mình? Hãy suy nghĩ cho thật kỹ để quyết định tương lai của bạn trong cuộc trưng cầu dân ý “Sửa đổi Hiến pháp năm 1992″ sắp tới. Còn nếu như các bạn hỏi tôi giữa hai con đường ổn định của Việt nam và loạn của Thái lan, tôi sẽ chọn cái nào?

    Câu trả lời của tôi là “Tôi sẽ chọn cái “loạn” mà làm cho dân sung sướng, chứ chọn cái ổn định mà dân khổ quá anh Pha chị Dậu thời thuộc Pháp thì chọn làm chi cho mệt”

    Ayuthya 13/7/2010

    © Kami 2010

    Chủ đề: Thế giới

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    10 phản hồi

    Đề nghị của GSTS Nguyễn Thu:

    Bài Thái lan có “loạn” như chúng ta tưởng? của Kami được đăng lại trên trang BVN ngày 18-7-2010, đã làm dấy lên một đôi điều băn khoăn cho nhiều bạn đọc. Dĩ nhiên là các vấn đề an sinh xã hội, giáo dục và y tế... của Thái Lan chắc chắn là phải hơn đứt CHXHCNVN chúng ta rồi; còn có nước nào trong khu vực mà các vấn đề cốt lõi của đời sống nhân dân (cả thành thị lẫn nông thôn) như môi trường sống, bảo vệ sức khỏe cộng đồng và giáo dục thế hệ trẻ cho tương lai đất nước... lại có thể tồi tệ hơn Việt Nam (nếu không kể Myanmar, Bắc Triều Tiên và Cam Bốt).

    Tuy nhiên có lẽ việc trả lời chính xác câu hỏi sau đây là cực kỳ quan trọng cho các nước đang phát triển như nước ta:

    Với GDP vào khoảng 5000 USD/năm trên đầu người mà Thái Lan thực hiện được mạng lưới an sinh xã hội, giáo dục, y tế... cho toàn dân tốt như mô tả trong bài viết của Kami thì quả thật là một mô hình phát triển đáng cho VN và các nước đang phát triển khác khâm phục và học tập.

    Nếu đúng như thế thì phải chăng những xáo trộn vừa qua có thể xem như một phản ảnh "ý chí dân tộc" của Thái Lan đang muốn vượt cái "bẫy thu nhập" để tiến lên một bậc phát triển cao hơn, hơn là một khủng khoảng chính trị mang tính "đấu tranh giai cấp"?"

    Rất mong được các anh chị am hiểu tình kinh tế khu vực, như các Anh Vũ Quang Việt, Nguyễn Mạnh Hùng, Nguyễn Trung..., nếu có thì thì giờ xin đánh giá lại cho về tính trung thực và chính xác của những con số "thống kê" trong bài đã dẫn, rồi post lên trang BVN để rộng đường trao đổi thông tin.

    Xin cám ơn!
    Nguyễn Thu

    Trả lời của TS Vũ Quang Việt:

    Xin trả lời các anh chị như thế này. Tôi không phải là chuyên gia về Thái Lan nên không thể đánh giá đúng mức bài viết của Kami, mặc dù tôi có cảm tưởng về đại thể là khá chính xác nhưng có nhiều cái còn bất cập. Ý kiến của tôi dưới đây chỉ là dựa vào kinh nghiệm cá nhân do làm việc ở Thái Lan nhiều lần, suốt từ những năm 80.

    1. Đã có một sự cố gắng của chính nhà vua Thái và Thủ tướng Thaksin (người mất chức, có tiếng tham nhũng và gây xáo trộn hiện nay) quan tâm đến đời sống dân nghèo.

    2. Coi qua về chính sách thì thấy ở nước đó giáo dục mang tính cưỡng bách (miễn phí) đến lớp 9 chứ không đến lớp 12 như bài này viết. Sau đó học phí như thế nào thì tôi không rõ. Học sinh từ lớp 9 đến lớp 12 được hướng dẫn phân loại sang trường dạy nghề hoặc tiếp tục học kiểu khoa bảng. Về đại học, thì sinh viên đã thi đỗ vào đại học công đều không phải trả tiền. Còn không vào được thì có thể đi học đại học tư. Đại học Thái Lan hiện nay tất nhiên là có chất lượng hơn đại học Việt. Nhìn và so sánh công trình xuất bản của họ với VN là biết. Nhiều người, kể cả tôi đã đề nghị hướng phát triển này cho VN nhưng quan chức ta lờ đi, tiếp tục làm kiểu chụp giựt. Một điều mà tôi thấy (nhưng quả thật chưa xem xét kỹ) là rất ít trường, ngành ở Thái Lan cho PhD, và có cho cũng cho rất ít (một vài người 1 năm), có lẽ họ đánh giá đúng họ: nếu chưa đủ khả năng cấp thì để sinh viên ra nước ngoài học.

    3. Về xã hội, thì không đẹp như bài này viết, đi xe bus không có máy lạnh vẫn phải trả tiền chứ không miễn phí, có điều là rất rẻ, không đáng kể. Đi xe có máy lạnh thì trả cao hơn nhiều (Đó là dựa vào kinh nghiệm tôi ở đó 1 tháng làm việc vào năm ngoái). Người nghèo còn nằm la liệt ngoài đường xin ăn nên không thể nói là Nhà nước đủ sức lo cho họ. Tuy nhiên hệ thống chùa chiền khắp nơi có thể giúp nếu những người này muốn. Ở Lào, Myanmar và Thái Lan vai trò xã hội của Phật giáo về giáo dục và xã hội rất quan trọng, dân biết chữ cũng vì chùa, nhưng tôi chỉ biết qua chứ không đủ hiểu biết để nói gì thêm.

    4. Nhà thương Thái thì có thể so với nhà thương Mỹ, đấy là so bệnh viện tôi đã tới, tức là bệnh viện tốt giá cao đối với người Thái, nhưng tôi không hiểu sao nó cực rẻ và thái độ đối xử cực tử tế (cũng chỉ qua kinh nghiệm bản thân).

    5. Có một cái khá giống nhau giữa Việt Nam và Thái là phát triển khá tùy tiện, thiếu kế hoạch phát triển thành phố nên nạn kẹt xe là kinh niên, nhưng họ không tạo ô nhiễm tiếng còi như VN ta. Và thành phố thì ít ra chỗ nào cũng có vỉa hè để đi.

    6. Nhiều người Việt có thái độ không hay về chuyện tự do đĩ điếm ở Thái Lan, nhưng tôi thấy họ không đạo đức giả. Khi về nông thôn, những người này cũng không bị khinh bỉ, không thể lập gia đình [như ở Việt Nam]. Họ coi đó là cái nghiệp, có thể họ bị ảnh hưởng tư tưởng Phật giáo: điều này tôi không rõ. (Đó là điều tôi đã hỏi những người bạn Thái).

    7. Về ngành thống kê thì Thái Lan đã rất chuyên nghiệp, đáng là bậc thầy VN. Cái khó của họ là do tiếng Anh không lưu loát nên không được đánh giá đúng mức (so với Phi).

    Vũ Quang Việt

    Trả lời của TS Vũ Triệu Minh:

    Tiếp theo bài viết Thái Lan có "loạn" như chúng ta tưởng? của Kami, là một người đã học ở Asian Institute of Technology (AIT) và cũng đã làm việc ở Thái Lan hàng chục năm, tôi cũng có một số nhận xét sau:

    Trong khoảng 10 năm gần đây hầu như không có học sinh Việt Nam nào đoạt huy chương vàng về thành tích học tập tại AIT (người học giỏi nhất khóa học ở mỗi bộ môn) mặc dù mỗi năm AIT nhận hàng trăm sinh viên Việt Nam.

    Tại hầu hết các nước mà tôi đã và đang làm việc (Đức và Malaysia), sinh viên Việt Nam cũng chỉ là học sinh trung bình trong lớp. Thật khác xa với những thành tích học tập vẻ vang của các thế hệ trước, mỗi khóa học sinh viên Việt Nam không đủ một đội bóng đá nhưng năm nào cũng có một vài người đoạt huy chương vàng khi tốt nghiệp. Đây thực sự là sự xuống cấp của nền giáo dục Việt Nam so với thế giới.

    Qua báo chí Việt Nam chỉ thấy thông tin chúng ta đoạt 1 huy chương vàng về thi toán quốc tế mà không nói đến các nước quanh ta kết quả ra sao. Thông tin về tình hình kinh tế Thái Lan cũng vậy, báo chí không cung cấp đủ thông tin sẽ làm nhiều người đọc hiểu theo hướng khác: Thái Lan có "loạn" như chúng ta tưởng?

    Và đây nữa, tôi vừa nhận được một email của một người đã và đang làm việc ở Thailand gần 30 năm qua để mọi người cùng xem xét:

    Thưa các anh các chị,

    Nhân ngày nghỉ cuối tuần và nhân đọc bài Vietnam: Opportunities and challenges for HR Managers (các bạn có thể đọc trực tiếp tại: http://www.bangkokpost.com/business/economics/186512/vietnam-opportunities-and-challenges-for-hr-managers) đăng trên trang Business của tờ Bangkok Post ngày hôm qua, thứ Bảy 17/7, tôi xin chia sẻ thêm một số thông tin để, nếu anh chị nào có quan tâm, suy ngẫm:

    1. Bangkok trở lại là thành phố tốt nhất thế giới do đọc giả bầu, theo tạp chí Travel + Leisure's 2010 World's Best Awards.

    2. Sau khi có tình trạng bất ổn tại Bangkok và ở nhiều tỉnh hổi nửa đầu năm 2010, ngành du lịch Thái dự đoán chỉ có thể đón độ 13 triệu khách du lịch thay vì 16 triệu theo dự kiến ban đầu khi lên kế hoạch. Song ngành du lịch Thái đã hồi phục nhanh chóng và có khả năng đón 15.1 - 15.3 triệu khách du lịch trong 2010.

    3. IMF đã nâng nền kinh tế Thái có thể đạt GDP 7.5% cho năm 2010 mặc dù nền kinh tế Thái có vể rất yên lặng.

    4. Năm nay toàn bộ số học sinh đi thi toán quốc tế của Thái đều được huy chương Vàng còn Việt Nam chỉ được có 1. Nếu tôi không đọc nhầm thì theo số huy chương Đoàn Thái đứng đầu. Như vậy đã qua rồi thời kỳ người Thái ngó sang VN ta với một sự ngưỡng mộ về kết quả toán của VN trên đấu trường quốc tế. Đã có thời kỳ, ít ra là ở trên, vẫn lấy các thành tích này để ca ngợi nền giáo dục của chúng ta. Song bây giờ ngay cả đào tạo "gà chọi" cũng không còn là điểm mạnh của chúng ta.

    Xin cảm ơn các anh các chi đã bỏ thời gian đọc thư tôi gởi.

    Kính chào.
    H.L.T

    Dr. Vũ Triệu Minh
    Mechanical Department
    Block 19, Floor 03, Room 11
    Universiti Teknologi PETRONAS
    Bandar Seri Iskandar, 31750 Tronoh, Perak, Malaysia.

    Trả lời của học giả Nguyễn Trung:

    Thái Lan không hỗn loạn như nhiều người tưởng, cũng không được tốt như những điều viết trong bài của Kami (vì nhìn rộng ra cả nước Thái thì chưa đạt được như trong bài này). Tuy nhiên, Thái Lan bỏ khá xa nước ta về một số quyền dân chủ cơ bản, còn về mặt phát triển kết cấu hạ tầng và kinh tế thì Việt Nam cũng cần khoảng 20-30 năm nữa để đuổi kịp Thái Lan hiện tại với điều kiện kinh tế nước ta không có nhiều đổ vỡ như từ năm 2008 đến nay. Điều đáng tiếc là ở Thái Lan có một số nhóm quyền lực vẫn đứng trên và đứng ngoài Hiến pháp, do đó 70 năm xây dựng nền dân chủ mà vẫn chỉ đạt được một nền dân chủ dở dang. Tìm xem bài: "Con đường dân chủ gian truân của đất nước nụ cười" của Nguyễn Trung trên Google.

    Nguyễn Trung

    Trọng tâm bài viết của ông Nguyễn Trung mà BVN đăng lại dưới đây tóm trong câu sau:

    “Náo loạn vừa qua ở Thái Lan không phải do thể chế chính trị dân chủ đa nguyên đa đảng gây ra, mà là do dân chủ và nhà nước pháp quyền bị vi phạm nghiêm trọng. Tình hình này còn tiếp tục kìm hãm sự phát triển của Thái Lan”.

    Bauxite Việt Nam

    _________________

    Đọc toàn bài của Nguyễn Trung trên Bauxite Việt Nam:

    http://boxitvn.blogspot.com/2010/07/trao-oi-cua-gioi-tri-thuc-xung-quanh.html

    Lũ chúng ta đầu thai nhầm thế kỷ
    Bao mảnh đời bị bóc lột tận xương.(bởi một Nhà nước "của dân, do dân, vì dân")

    Cảm ơn Kami về bài viết phản ánh chân thực. Xin bổ sung thêm:
    Một lần, có mấy tàu hải quân hoàng gia Thái Lan sang thăm ta, đến Sài Gòn. Họ mở tiệc chiêu đãi ngay trên một chiến hạm. Trong khi đoàn họ hầu như từ lính đến sĩ quan ai cũng nói tiếng Anh khá tốt, thậm chí có người còn nảy thơ Kiều khi uống rượu (ông chủ một hãng sản xuất), còn bên ta chỉ được mấy người có thể nói kha khá tiếng Anh, trong đó có đến già nửa là người của sở ngoại vụ TPHCM. Số còn lại chỉ ăn uống, nhìn xem và ... cười.
    Một anh trung tá khi dẫn tôi đi thăm tàu đã rất ngạc nhiên khi biết gia đình tôi ở tận Hà Giang mà lại công tác thường xuyên ở Sài Gòn. Anh ta cho biết, ở bên Thái Lan, sĩ quan và hạ sĩ quan được cấp nhà ở nơi công tác, như sĩ quan hải quân thường được cấp nhà ở ngoại ô Băng - Kốc, có thể chuyển gia đình đến sống, nhà ấy nếu muốn mua có thể trả dần bằng lương, với giá ưu đãi bằng 60% giá xây dựng. Vợ con, bố mẹ được sắp xếp việc làm khi đến sống chung. Anh này cũng chê rằng sĩ quan Việt Nam kém anh ngữ quá, làm sao phối hợp tốt trong ASEAN được. Về đóng tàu chiến, anh này cho biết, người Thái thiết kế rồi đặt mỗi nơi làm một phần, rồi mang về Thái ráp lại, đỡ công xây nhà máy đóng tàu, lại vẫn đảm bảo bí mật quân sự. Trang phục họ cũng đẹp, gọn và uy dũng hơn trang phục của quân ta.
    Khi tôi hỏi về vấn đề luật đất đai, nhà cửa. Anh trung tá này cho biết, luật Thailand qui định trong vòng 25Km tính từ đường biên cấm người nước ngoài thuê, mua, cư trú lâu dài. Người nước ngoài có thể sở hữu nhà từ tầng hai trở lên nhưng tuyệt đối không được sở hữu tầng trệt.

    Thật sự hôm đó, nghĩ đến nước mình mà thấy buồn.

    Kami viết:
    Nếu bạn qua Thái lan, nếu bạn hỏi tất cả những người dân là đất nước họ đang đi theo chủ nghĩa gì thì ít có người biết, vì họ không hề quan tâm đến cái gọi là chủ nghĩa này nọ. Với họ điều quan tâm nhất chỉ đơn giản là sẽ dùng lá phiếu bầu của mình để ủng hộ chính quyền của nhà nước do đảng chính trị nào mang lại quyền lợi cho đất nước họ và bản thân họ nhiều nhất ở mức có thể.

    Bài viết đúng vào thời điểm bọn độc tài cố tình lừa dân để tiếp tục làm chuột đục khoét. Lũ chuột nhẫn tâm trộm cắp tiền thuế của nhân dân, để dân sống trong cơ cực.

    Cái chính là "dùng lá phiếu bầu của mình để ủng hộ chính quyền của nhà nước do đảng chính trị nào mang lại quyền lợi cho đất nước họ và bản thân họ nhiều nhất ở mức có thể"

    Vậy mà nhiều người cứ lấy cớ dân trí Việt Nam ko thích hợp để đa Đảng, sợ dân trí Việt Nam thấp sẽ loạn. Lấy đủ sách vở ra dọa là phải nghiên cứu dân chủ thế này thế kia, nói các người dân chủ trong web dân luận ko đủ tư cách dân chủ. Chết cười thật.

    Tương tự như bài Costa Rica: Một quốc gia không có quân đội xem link http://danluan.org/node/5648
    Cũng cho thấy 1 đất nước lạc hậu hơn Việt Nam mà theo dân chủ đa Đảng rất tốt.
    ======================================
    Hãy trả quyền phúc quyết cho toàn dân VN

    Tôi thấy tác giả nói không sai về tình hình của Thái Lan. Tôi có dịp dạy cho một số nhân viên người Thái học tiếng Việt(Cty TL tại VN), có dịp hỏi họ về CNXH,CNTB thì họ hoàn toàn không hiểu những chủ nghĩa đó là gì,...Khi tôi nói chi phí dạy kèm cho họ hơi cao, thì họ nói" Thầy yên tâm, chi phí do ông chủ trả nếu ông ấy kiểm tra lại bọn em nói có đúng không thôi,..."
    Thái Lan là như vậy đấy!

    Mình là người dân nghèo không có tiền để đi đây đi đó quan sát tìm hiểu nhiều,mình chỉ được biết thóang qua là mức thu nhấp người dân Thái lan là cao hơn mình nhiều,nay được nghe thấy thêm những việc mà tác giả nếu lên mình cảm thấy so với Việ Nam ta giống như cuộc sống nơi thiên đàn mà chỉ trong giắc ngủ của người dân nghèo mơ thấy,suốt cả cuộc đời lam lủ cực khổ dân nghèo mơ cuộc sống ấm no con cái học hành tử tế,bệnh hoạn có được viên thuốc uốn,già có bát cơm đạm bạc.Với sự gai tăng chóng mặt như hiện nay của tất cả mọi lỉnh vực y tế giáo dục,điện,nước...thì ước mơ có bửa cơm tử tế,trẻ con được học hành càng ngày càng trở nên xa vời với người dân nghèo,bệng chẳng dám đến bệnh viện không đủ tiền.Người già cũng phải đi bán vé số xin ăn để sống lai lắt,có những cụ gia ước mơ được chết còn hơn sống mà baó chí trong nước từng đưa tin.Thiên đường mà đảng và nhà nước ta đã chọn cho dân tộc ta là dậy thôi sao

    Các bác cứ phải đi, cứ phải viết, cứ phải kể, lề trái, lế phải, tiệc rượu, tiệc trà, đăng đàn diễn thuyết, rỉ tai truyền miệng....bằng mọi cách phải cho mọi người dân biết rằng họ đang bị bịt tai, bịt mắt, cướp giật, lừa bịp, gông cùm xiềng xích trong cái ngục tù thối nát CS....

    Bài viết hay lắm bác Kami ạ. Nên được phổ biến rộng để mọi người hiểu sự thất về "Cái giá phải trả cho nền dân chủ ở TL".Lâu nay người Việt bị bưng bít nhiều lắm và mỗi lần xảy ra những vụ việc như ở TL thì người ta lại lấy đó làm ví dụ cho cái giá phải trả cho DAN CHU _ĐA ĐẢNG.
    WE NED CHANGCE

    Cảm ơn bạn Kami đã giúp cho bè bạn ở đây biết thêm về sinh hoạt thường nhật ở một xứ sở láng giềng.
    Qua đó, biết rõ hơn các thứ khái niệm "ổn định"/"loạn"... mang nặng cái góc nhìn tuyên truyền tới đâu.
    "Ổn định" mà có nghĩa là không ai được phản biện bất cứ chuyện gì của chính phủ, dù mọi người đều biết là sai trật đến tận cùng, thì phỏng có ích gì cái thứ ổn định kiểu nhà tù đó?
    Còn "loạn" mà đời sống an sinh được chăm sóc chu đáo đến thế, lại còn thoải mái phê bình chính sách, đòi hỏi chính phủ thực hiện mọi điều dân muốn, dân đợi, dân đòi... thì không được "loạn" mới là điều đáng tiếc. Mà người ta có kẻ khẩu hiệu tiến nhanh tiến mạnh, hay nhân danh chủ nghĩa này nọ gì đâu nào?
    Rõ ràng là các cái khái niệm này đã bị đảng và nhà nước ta bóp méo/mị dân cho sự sống còn/tồn tại việc cầm quyền của họ.
    Cứ trưng cầu dân ý phát thì rõ là nhân dân ta sẽ chọn loạn hay ổn định, ngay tức khắc. Bởi sự chọn lựa trong đầu đã có sẵn rồi.
    Cảm ơn bạn Kami lần nữa & cả bạn Somsack nữa.
    ĐTL.