Đường sắt cao tốc Bắc - Nam: Những con số tính toán mới của Chủ tịch Hội Tư vấn KH và CN tp HCM

  • Bởi Hồ Gươm
    15/06/2010
    7 phản hồi

    TS Nguyễn Bách Phúc - Chủ tịch Hội Tư vấn Khoa học Công nghệ và Quản lý TP.HCM HASCON

    Dự án đường sắt cao tốc Bắc - Nam:

    Từ thông tin của bộ trưởng bộ GTVN có thể tính ra:

    Tỉ suất lợi nhuận hàng năm trên tổng số vốn đầu tư chỉ từ 0,87% đến 0,72%, thời gian hoàn vốn từ 114,8 đến 138 năm!

    Khi tính toán đầu tư một Dự án, Nhà đầu tư quan tâm nhiều nhất, là hiệu quả kinh tế của Dự án. Trong trường hợp Đường sắt cao tốc Bắc Nam, không chỉ là Nhà Đầu tư, mà mọi Công dân và các cấp Lãnh đạo đất nước đều hết sức quan tâm.

    Chúng tôi rất ngạc nhiên khi đọc “Báo cáo đầu tư xây dựng” của Tổng Công ty đường sắt Việt Nam, dài 33 trang, chỉ nói vắn tắt không đầy 2 trang về hiệu quả kinh tế - xã hội của Dự án, nhất là phần hiệu quả kinh tế chỉ có mấy dòng kết luận sơ sài và không có một chút thuyết minh nào. Tương tự, trong “Tờ trình của Chính phủ trình Quốc hội” do Bộ trưởng GTVT Hồ Nghĩa Dũng, thay mặt Chính phủ, thừa ủy quyền Thủ tướng ký, phần thuyết minh hiệu quả kinh tế của Dự án còn sơ sài hơn nữa.

    Ngày 17 tháng 4 năm 2010, Bộ trưởng GTVT Hồ Nghĩa Dũng báo cáo TVQH, Tổng vốn đầu tư toàn Dự án là 55,853 tỷ USD, trong đó phần vốn đầu tư cho Thiết bị là 9,587 tỷ USD. Khi trả lời câu hỏi về hiệu quả kinh tế của Dự án, ông Bộ trưởng nói đại ý: Vốn đầu tư cho Phần xây dựng công trình sẽ do Chính phủ chịu, không phải thu hồi, Nhà đầu tư chỉ đầu tư Phần thiết bị và tổ chức kinh doanh vận hành, nên chỉ dự kiến thu hồi vốn thiết bị, và Thời gian thu hồi vốn thiết bị nhanh nhất là từ 10 đến 12 năm. Trong “Báo cáo đầu tư xây dựng” và trong “Tờ trình của Chính phủ trình Quốc hội” cũng viết Thời gian thu hồi vốn thiết bị nhanh nhất là từ 10 đến 12 năm.

    Từ văn bản cũng như từ câu trả lời của ông Bộ trưởng, tức là từ chính nguồn thông tin của chính ông Bộ trưởng, chúng tôi xin đưa ra một vài phân tích, để thấy rõ thực chất hiệu quả kinh tế của Dự án này.

    Căn cứ vào Thời gian thu hồi vốn đầu tư, có thể tính được Lợi nhuận hàng năm của Dự án. Sẽ tính cho 2 trường hợp 10 năm và 12 năm của ông Bộ trưởng.

    Với Thời gian thu hồi vốn đầu tư Thiết bị là 10 năm, thì Lợi nhuận hàng năm của toàn Dự án sẽ là 9,587 tỷ USD/10 năm = 0,958 tỷ USD/năm,

    Tương tự, với Thời gian thu hồi vốn đầu tư Thiết bị là 12 năm, thì Lợi nhuận hàng năm của toàn Dự án sẽ là 9,587 tỷ USD/12 năm = 0,797 tỷ USD/năm.

    Có thể tính Tỷ suất lợi nhuận hàng năm trên Tổng vốn đầu tư bằng cách lấy Tổng đầu tư chia cho Lợi nhuận hàng năm.

    Vấn đề ở đây là: Tổng vốn đầu tư của toàn Dự án có phải là 55,853 tỷ USD hay không? Câu trả lời phụ thuộc rất nhiều yếu tố, nhưng ở đây chúng tôi chỉ xét một yếu tố rất đơn giản và rất rõ ràng: Tuổi thọ của công trình xây dựng và Tuổi thọ của thiết bị.

    “Báo cáo đầu tư” và “Tờ trình” không nói rõ Tuổi thọ của công trình xây dựng này là bao nhiêu năm. Nhưng chúng ta có thể ước tính tối đa là 100 năm. Điều này có thể minh chứng một cách trực quan. Ví dụ cầu Long Biên khánh thành năm 1904, đến nay hơn 100 tuổi vẫn còn làm việc, tuy không còn giữ được vai trò ban đầu của mình nữa, hoặc như đường sắt Xuyên Việt khánh thành năm 1939, đến nay đã được 71 tuổi, vẫn là tuyến đường sắt trụ cột của Việt Nam.

    “Báo cáo đầu tư” và “Tờ trình” cũng không nói rõ Tuổi thọ của Thiết bị là bao nhiêu năm. Tuổi thọ của Thiết bị trong ngành GTVT hiện nay là khoảng 10 đến 15 năm. Điều này cũng có thể thấy một cách trực quan, ví dụ một chiếc Ô tô “xịn” chỉ mới 10 tuổi đã trở thành “đồ cổ” lỗi thời lỗi mốt. Đặc biệt, các thiết bị điện tử tin học tự động hóa, chỉ 4, 5 năm hoặc vài ba năm đã buộc phải thay thế, vì không còn đáp ứng được những tiến bộ vũ bão của công nghệ. Trường hợp các thiết bị của đường sắt cao tốc, là loại thiết bị hiện đại, chắc chắn sử dựng nhiều công nghệ cao và trình độ tự động hóa rất cao, chúng ta khó xác định được chính xác tuổi thọ, nhưng ở đây có thể tạm tính với con số hết sức lạc quan là 15 năm.

    Như vậy, vốn đầu tư cho thiết bị 9,583 tỷ USD chỉ có giá trị trong 15 năm. Sau 15 năm Chủ đầu tư lại phải sắm mới. Cứ tạm cho rằng, sau mỗi 15 năm, giá thiết bị không thay đổi, nghĩa là sau mỗi 15 năm chúng ta lại buộc phải bỏ ra 9,583 tỷ USD để sắm mới. Nếu không sắm mới thì Công trình Đường sắt cao tốc chỉ còn bỏ hoang.

    Với tuổi thọ của công trình là 100 năm, số lần mua sắm thiết bị sẽ là 100/15 lần. Số lần mua sắm thiết bị sau lần sắm đầu tiên là (100/15 -1) lần. Tổng số tiền mua sắm thiết bị về sau, sau 15 năm đầu tiên, là:

    (100/15 – 1) x 9,583 tỷ USD = 54,304 tỷ USD.

    Tóm lại, để Dự án vận hành trong suốt tuổi thọ, thì Tổng vốn đầu tư sẽ là:

    55,853 tỷ USD + 54,304 tỷ USD = 110,157 tỷ USD.

    Có thể tính được Tỷ suất lợi nhuận hàng năm trên Tổng vốn đầu tư trong 2 trường hợp của Ông Bộ trưởng:

    - Với Lợi nhuận hàng năm của toàn Dự án là 0,958 tỷ USD/năm, Tỷ suất lợi nhuận hàng năm trên Tổng vốn đầu tư sẽ là: (0,958 tỷ USD/năm)/ 110,157 tỷ USD = 0,87%

    - Với Lợi nhuận hàng năm của toàn Dự án là 0,797 tỷ USD/năm, Tỷ suất lợi nhuận hàng năm trên Tổng vốn đầu tư sẽ là: (0,797 tỷ USD/năm)/ 110,157 tỷ USD = 0,72%

    Cũng có thể tính được Thời gian thu hồi Vốn Đầu tư của Dự án:

    - Với Lợi nhuận hàng năm của toàn Dự án là 0,958 tỷ USD/năm, Thời gian thu hồi Vốn Đầu tư của Dự án sẽ là: 110,157 tỷ USD/(0,958 tỷ USD/năm) = 114,8 năm

    - Với Lợi nhuận hàng năm của toàn Dự án là 0,797 tỷ USD/năm, Thời gian thu hồi Vốn Đầu tư của Dự án sẽ là: 110,157 tỷ USD/(0,797 tỷ USD/năm) = 138 năm

    Chúng tôi thấy những con số này rất ấn tượng, và đáng suy nghĩ. Chúng phản ánh rất rõ ràng và rất khách quan hiệu quả kinh tế của Dự án.

    Xin lưu ý rằng trong điều kiện không có những thông tin đầy đủ và chi tiết về Dự án, những tính toán trên đây chỉ dựa trên những nguyên tắc cơ bản, cho nên độ chính xác của tính toán ở mức vừa phải, có thể chấp nhận được. Còn nếu có đầy đủ thông tin về Dự án, để có thể tính toán chính xác hơn, chúng tôi nghĩ rằng kết quả tính toán sẽ còn ấn tượng hơn và đáng suy nghĩ hơn!

    Chủ đề: Kinh tế

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    7 phản hồi

    Phản hồi: 

    [quote=Khách]Sống trong chế độ hiện nay tất cả mọi người đều phải biết điều này: "Ý ĐẢNG LÀ Ý TRỜI", miễn bàn cãi.
    Một đảng viên trẻ[/quote]

    Xin thưa quá đúng, quá đúng

    Tuy chưa có kết quả chính thức, nhưng em cũng rất phấn khởi thông báo tin vui vĩ đại cho bác đảng viên trẻ, bác Điệp, bác whitebear và các bác yêu nhân dân khác biết với khả năng trong tinh thần dân chủ tập trung 99,99999999999999999999% là quốc hội dân chủ nhân dan của ta sẽ thông qua dự án ĐSCT 300km/g với sự đồng thuận rất cao

    Em tuy không có tiền đi xe lửa vĩ đại này nhưng đứng ngắm nó đưa đón các đại biểu và các lãnh đạo kính yêu của đảng là đủ no bụng và no con mắt rồi

    Chúc các bác thượng lộ bình an.
    Em xin phép đi cày tiếp ạ

    http://www.thanhnien.com.vn/News/Pages/201025/20100616010040.aspx

    Nhiều khả năng QH sẽ thông qua chủ trương xây đường sắt cao tốc

    (16/06/2010)
    Đến chiều tối 15.6 vẫn chưa có kết quả chính thức kiểm phiếu xin ý kiến ĐB QH về chủ trương xây đường sắt cao tốc Hà Nội - TP.HCM, song theo Chủ nhiệm Văn phòng QH Trần Đình Đàn, ĐB QH đồng tình cao với việc thông qua chủ trương xây dựng đường sắt cao tốc tại kỳ họp thứ 7 này. “Anh em họ đang làm (kiểm phiếu - PV) nhưng kết quả chắc là tốt thôi, đại biểu đồng tình cao”, ông Đàn nói với PV Thanh Niên.

    Cũng theo Chủ nhiệm Văn phòng QH, mục đích lấy phiếu lần này là để xem thử ý kiến ĐB QH thế nào nhằm chuẩn bị nội dung nghị quyết về chủ trương đầu tư xây dựng đường sắt cao tốc, ví dụ đại biểu tán thành cao thì mới ra nghị quyết được. Nếu đại biểu tán thành chưa cao thì Chính phủ phải giải trình thêm những vấn đề liên quan và nếu chưa tán thành thì chưa thể ra nghị quyết. Tuy nhiên, ông Đàn cũng khẳng định: “Khả năng là nghị quyết về chủ trương đầu tư xây dựng đường sắt cao tốc sẽ được thông qua tại kỳ họp này. Kết quả tỷ lệ lấy phiếu chỉ để thông báo trong lãnh đạo thôi chứ không thông báo rộng”.

    Phản hồi: 

    @Khách gửi lúc 5:04 pm, 06/14/10: Tôi nghĩ "họ" mà bạn nói tới đúng là không ngu. 1 dự án nhiều tiền thế cơ mà, thế nào mà chả có ít đút túi cho con cho cháu. Chả nghĩ gần nghĩ xa gì cả, nhìn con số khổng lồ như vậy cùng với nền kinh tế èo uột của chúng ta, tôi cũng chẳng dám hi vọng con cháu chúng ta trả nợ nổi. Người khôn, người thông minh họ mà ra nước ngoài rồi thì chẳng mấy ai về nước làm việc đâu.

    Phản hồi: 

    Sống trong chế độ hiện nay tất cả mọi người đều phải biết điều này: "Ý ĐẢNG LÀ Ý TRỜI", miễn bàn cãi.
    Một đảng viên trẻ

    Phản hồi: 

    Theo tôi biết thì tuyến đường sắt cao tốc dài nhất thế giới hiện nay chỉ có 600 Km.Vì nếu dài hơn thì đi máy bay tiện lợi và hiệu quả hơn.
    Vì vậy tuyến đường sắt cao tốc bắc nam nếu hoàn thành sẽ là tuyến:
    Dài nhất thế giới
    Nhiều tiền nhất thế giới
    Giá thành đắt nhất thế giới/mỗi Km ( do khó nói)
    Hiệu quả kinh tế thấp nhất thế giới.
    Ôi: nhiều cái nhất quá .
    Buồn quá đi thôi

    Phản hồi: 

    Mấy vị trong chính trị bộ trung ương đảng CSVN, bộ trưởng GTVT, Tổng cục trưởng ĐSVN...vị nào cũng đều có phần của "riêng mình" khi dự án nầy được thực hiện, cả rồi !!!.
    Việc đưa ra quốc hội cũng chỉ là hình thức, lạ gì cái quốc hội "con rối" nầy, như lâu nay họ vẫn làm, có gì mới lạ lắm đâu ???.
    Lần nầy, nếu có dè chừng dư luận (Bên ngoài đất nước) thì lần tới, bằng mọi lý lẽ, dù rất "hàm hồ", vô căn cứ mấy đi nữa, họ cũng làm thôi, mà cũng có thể họ sẽ đưa vào nghị quyết đại hội đảng sắp đến, hết đường nói ra, nói vô, cãi chày-cãi cối.
    Hãy đợi xem !!!
    HOÀNG PHÁT

    Phản hồi: 

    Không biết NGƯỜI CÕI TRÊN có dự tính đến trường hợp KHỦNG HOẢNG KINH TẾ THẾ GIỚI cứ khoảng 10 năm xảy ra 1 lần ? Cả thế giới hiện nay ra sao ?Kinh tế VN chắc không ảnh hưởng gì ? Tôi e rằng từ "lết" tới "lết" chứ đừng nói chi "bò" .

    Phản hồi: 

    Những thông tin này chứng tỏ rằng chính phủ Việt nam và các chuyên gia tư vấn Nhật bản không thèm quan tâm đến hiệu quả kinh tế của đường sắt cao tốc Bắc-Nam.

    Không lẽ chính phủ VN quá ngu dốt hoặc chơi quá ngông khi vứt ra cửa sổ 46 tỷ đô la? Không lẽ tư vấn Nhật bản không thèm quan tâm đến khả năng trả nợ của VN cho dự án này và cũng muốn vứt qua cửa sổ 46 tỷ đô?

    Rất có thể rằng chính phủ VN chấp nhận mất không 46 tỷ đô la cho những mục đích khác mà dự án đường sắt cao tốc Bắc-Nam đem lại và họ nghĩ rằng những lợi ích này đáng giá hơn con số 46 tỷ đô la rất nhiều.

    Như vậy, các bác phản đối dự án này nên vận dụng tư duy của mình xem chính phủ VN và các tư vấn Nhật bản muốn gì đằng sau dự án này. Đừng có suốt ngày tự cho mình là thông minh và chính phủ VN là ngu dốt rồi chửi bới phê phán lung tung. Chưa chắc chính phủ VN và các tư vấn Nhật bản ngu dốt đâu. Chỉ sợ là trình độ của các bác thua họ quá xa nên không hiểu được các toan tính và ý đồ của họ khi thực hiện dự án này.