Nguyễn Đại: 5% - 50.000 đồng - 5.000 đồng - 1.500 tỷ đồng

  • Bởi Admin
    14/06/2010
    1 phản hồi

    Nguyễn Đại

    Bài viết được tác giả gửi tới Dân Luận qua đường email. Mời độc giả xem hướng dẫn gửi bài lên Dân Luận tại đây: <a href="http://danluan.org/node/378">Cách gửi bài</a>!

    Phần 1 – Những con số

    Một doanh nghiệp muốn vay 17 tỷ để kinh doanh thì phải hối lộ cho ông Phó Tổng giám đốc BIDV số tiền là 1 tỷ, tương đương 1/17. Để dễ nhớ, ta làm tròn thành 5%, theo hướng có lợi cho vị Phó Tổng.

    Doanh nghiệp muốn xuất khẩu hàng hóa thì phải chung chi cho Hải Quan. Báo Tuổi Trẻ đã có bài phóng sự về vụ này (rồi sau đó có vẻ chìm xuồng), mỗi bộ hồ sơ như vậy phải chi từ 50.000 đến 100.000. Để dễ nhớ, ta lại làm tròn thành 50.000, vẫn theo hướng có lợi cho người vi phạm.

    Đại hội Đảng Cộng Sản toàn quốc lần thứ XI sắp diễn ra. Để chuẩn bị cho nó, người ta đang rầm rộ tổ chức các đại hội cấp cơ sở.
    Theo ước tính của Tiến Sĩ Nguyễn Quang A, một tiến sĩ thật, một trí thức uy tín, thì chi phí thực cho đại hội của Đảng Cộng sản Việt Nam là khoảng 1.500 đến 2.500 tỷ. Thôi thì tính chẵn 1.500 tỷ, cũng theo hướng giảm bớt.

    Cũng theo báo Tuổi Trẻ thì bữa ăn công nhân là rất “đáng xót xa và lo ngại”, thiếu cả lượng lẫn chất. Với thời giá hiện nay mà ăn một bữa có từ 4.000 đến 5.000 thì ăn cái gì và ăn thế nào? Thậm chí, có nơi bữa ăn công nhân chỉ còn 3.500 đồng. Lại làm tròn dễ nhớ và theo hướng tăng chất lượng, coi như công nhân ăn bữa cơm 5.000 vậy. Liên kết nằm ở đây: http://tuoitre.vn/Chinh-tri-Xa-hoi/367829/Kiet-suc-voi-bua-an-5000-dong.html.

    Phần 2 – Nếu…

    Nếu chúng ta có một hệ thống ngân hàng cạnh tranh lành mạnh, các ngân hàng coi khách hàng là thượng đế thực sự thì ngân hàng sẽ rất vui khi có doanh nghiệp vay tiền làm ăn. Nhiệm vụ của lãnh đạo ngân hàng là xem xét tính khả thi của dự án. Nếu khách hàng có dự án tốt, ngân hàng cho vay lấy lãi, cả hai cùng có lợi. Chỉ có ngân hàng bao cấp, lãnh đạo là quan chức quyền thế mới trục lợi từ khách hàng của mình. Khi đọc tin về ông Phó tổng BIDV nhận hối lộ, suy nghĩ đầu tiên của tôi là ông này làm gì mà ngồi ở cái ghế ngon vậy, và tôi tự trả lời “chắc chắn là đảng viên lâu năm rồi”. Rõ ràng, ông ta chỉ có thể “ăn” ngon như vậy, khi thỏa cả hai điều kiện:

    1. Ngân hàng bao cấp, không cạnh tranh lành mạnh.
    2. Ông ta có quyền chức cao nhưng đạo đức thấp.

    Chúng ta đặt vấn đề, nếu doanh nghiệp không mất 5% cho hối lộ, phần 5% này, để đảm bảo sức khỏe công nhân, doanh nghiệp đưa vào bữa cơm. Lúc đó, bữa cơm công nhân sẽ là 5.250 đồng thay vì 5.000 đồng.

    Cũng doanh nghiệp đó, sau khi mất 5% cho quan chức, lại phải tiếp tục hối lộ cho hải quan. Đã có biết bao nhiêu đợt cải cách thủ tục hành chính, nhưng doanh nghiệp vẫn bị hành là chính. Thậm chí, có hải quan được trang bị hệ thống lấy số thứ tự điện tử nhưng tiêu cực vẫn xảy ra. Có doanh nghiệp lấy số sớm vẫn phải chờ trong khi doanh nghiệp lấy số sau đã được giải quyết hồ sơ. Người ta giải thích một cách trơ trẽn rằng hệ thống trục trặc. Một doanh nghiệp xuất nhập khẩu mỗi năm phải chung chi bao nhiêu tiền cho hải quan? Số tiền đó chiếm bao nhiêu phần trăm lợi nhuận? 5% chăng hay 10%? Nếu hệ thống hải quan trong sạch, có thể bữa ăn công nhân đã là 5.500 đồng.

    Đại hội Đảng cứ 5 năm diễn ra một lần. Do cơ chế độc đảng nên số tiền tổ chức đại hội sẽ do Nhà Nước chi trả, tức là dân phải gánh. 1.500 tỷ là con số quá lớn. Như vậy trung bình mỗi năm tiền cho các đại hội (từ tiểu đại hội cho đến đại đại hội) là 300 tỷ đồng! Có cách nào tiết kiệm hơn không? Đi đến bất cứ cơ quan Nhà Nước nào tôi cũng thấy bảng “thực hành tiết kiệm”. Nếu tiết kiệm được 1/3 số tiền trên thì mỗi năm sẽ có thêm 100 tỷ đồng. Như trên đã nói, số tiền trên thực chất là của dân, phần lớn là doanh nghiệp đóng thuế. Vậy thì mỗi năm doanh nghiệp tiết kiệm được 100 tỷ tiền thuế và biết đâu, rất có thể nó sẽ dùng để cải thiện thiện bữa cơm công nhân. Nếu thế thì sẽ có hơn 1,3 triệu công nhân được ăn thêm 200 đồng cho bữa cơm trưa.

    Phần 3 – Nguyên nhân gốc

    Những con số trên thật ra không tách rời nhau. Bữa cơm 5.000, một phần là do 3 con số 5%, 50.000 và 1.500 tỷ gây ra. Nguyên nhân trước mắt của 3 con số kia là tham nhũng, hối lộ, quan liêu, lãng phí. Nhưng nguyên nhân xa hơn, nguyên nhân gốc là sự mất dân chủ trong xã hội. Đúng là như vậy.

    Có một xã hội dân chủ thì sẽ có hệ thống ngân hàng cạnh tranh lành mạnh. Các vị trí quan trọng sẽ được lựa chọn hợp lý, tài đức vẹn toàn. Có ngân hàng cạnh tranh thì ông Phó Tổng khó có cơ hội ăn hối lộ 5%. Hiện tại, ông Phó Tổng này có thể bị xử tù, nhưng còn biết bao ông Phó Tổng khác?

    Có một xã hội dân chủ thì sẽ có hệ thống hải quan lành mạnh. Nhân viên hải quan không dám “bảo nhau mà ăn”. Có hải quan lành mạnh thì doanh nghiệp không mất 50.000 cho mỗi bộ hồ sơ. Hiện tại, các nhân viên hải quan này có thể bị đuôỉ việc, nhưng còn biết bao nhân viên hải quan khác, ở các trạm hải quan trên cả nước?

    Có một xã hội dân chủ thì Đảng phải công khai số tiền cho các Đại hội. Số tiền 1.500 tỷ kia sẽ được bạch hóa dùng vào việc gì. Sẽ có ý kiến việc nào là cần, việc nào là lãng phí. 1.500 tỷ sẽ không còn là 1.500 tỷ. Hiện tại, số tiền 1.500 tỷ kia có thể được cắt bớt, nhưng còn bao nhiêu sự lãng phí chưa được phát hiện?

    Và còn nhiều cách lắm để anh công nhân cơ khí, chị công nhân may mặc có một bữa ăn đủ tiêu chuẩn. Nếu không có bao nhiêu chi phí “ngoài lề” mà doanh nghiệp phải đóng thì kêu gọi họ tăng chất lượng bữa ăn công nhân sẽ dễ dàng hơn. Tiền mãi lộ cho công an giao thông, trạm thu phí (không phép và cả có phép), tiền bình ổn giá xăng dầu… Toàn bộ những cách trên chỉ có thể thực hiện, nếu ta có một nền dân chủ vững chắc.

    Nguyễn Đại – 12 tháng 6 năm 2010

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    1 phản hồi