Giangle - Quân đô-mi-nô đầu tiên?

  • Bởi Admin
    12/02/2010
    3 phản hồi

    GiangLe

    Năm cùng tháng tận mà Asia Times (qua link của GS Trần Hữu Dũng) tặng cho VN cái title Asia's first domino mới chán chứ. Nhưng đọc bài này xong ... thở phào yên tâm đi ăn Tết :-), lý thuyết domino đã không đúng 35 năm trước, lần này chắc cũng vậy.

    Vậy điều gì làm Shawn Crispin của AT lo cho VN quá vậy? Bài báo khá dài dòng, rối rắm, nhưng có lẽ điều làm Crispin lo ngại là lạm phát và tỷ giá. Tác giả bài này chắc chưa biết NHNN vừa phá giá thêm 3.3%, chỉ hai ngày sau khi thống đốc Nguyễn Văn Giàu trả lời phỏng vấn VNEconomy ngụ ý NHNN không muốn tiếp tục phá giá. Thông đốc Giàu nói đúng, phá giá sẽ tạo áp lực lên lạm phát. Tuy nhiên có lẽ ông không để ý rằng không phá giá, trong hoàn cảnh đa số người dân và doanh nghiệp cho rằng VNĐ đang overvalued, cũng gây ra inflation expectation. Việc người dân và doanh nghiệp (kể cả các "đầu tàu kinh tế" SOE) hoarding USD là bằng chứng của cái expectation này. Tôi đồng ý với Crispin ở điểm này.

    Nhưng lập luận của Crispin cho rằng NHNN thiếu khả năng và ý định (ability and willingness) kiểm soát lạm phát có lẽ đi quá xa. Không một ngân hàng trung ương nào không muốn kiểm soát lạm phát (và thiểu phát), NHNN VN cũng không phải ngoại lệ. Trong một vài thời điểm VN có thể đã quá chú trọng vào tăng trưỡng dẫn đến lạm phát tăng cao, hoặc có thể đã accommodate các chính sách fiscal của chính phủ nên "vô tình" bơm quá nhiều liquidity ra nền kinh tế. Nhưng đó là những trade off mà bất kỳ ngân hàng trung ương nào cũng phải đối mặt, cái chính là khả năng đánh giá/phân tích tình hình và đưa ra những quyết định đúng đắn và kịp thời. Quan điểm của tôi là NHNN có chính sách sai lầm chứ không phải không có willingness.

    Nói NHNN VN không có khả năng kiểm soát lạm phát cũng hơi quá. NHNN có đầy đủ các công cụ tiền tệ như các ngân hàng trung ương khác, thậm chí còn có khả năng "ra lệnh" cho các NHTM tăng/giảm credit growth một cách trực tiếp, điều mà Fed, ECB, BoE... không thể làm được (đúng hơn là không được phép làm). Bên cạnh NHNN, Bộ Tài chính VN còn có cơ quan quản lý giá, bất kỳ lúc nào cũng có thể đặt giá trần cho các mặt hàng thiết yếu, điều mà các nước phát triển đa phần cũng không làm được. Do đó có thể nói VN hoàn toàn có khả năng kiểm soát được lạm phát, vấn đề là chính phủ có chấp nhận các trade off về phát triển kinh tế để kiềm chế lạm phát hay không thôi.

    Vấn đề tỷ giá cũng vậy, NHNN hoàn toàn có ability và willingness điều chỉnh tỷ giá. Tôi nghĩ thống đốc Giàu trả lời phỏng vấn bên trên chỉ có tính tactical thôi (tuy có thể bị credibility damage), chứ NHNN thừa hiểu phá giá là biện pháp duy nhất để phục hồi lại external balance của VN. Phá giá nhanh, quyết liệt để đưa VNĐ về đúng vị trí của nó (vd PPP equilibrium hay BEER) sẽ giúp giải tỏa risk/uncertainty cho các doanh nghiệp, kể cả các FDI investors. Capital account của VN còn đóng nên NHNN không phải lo ngại về capital flight hay currency attack.

    Vấn đề original sin chắc chắn có nhưng không quá serious, nên nhớ VNĐ bị overvalued chủ yếu vì lạm phát quá cao. Trước đây vay 1 USD đổi được 15000 VNĐ, bây giờ phải trả 19000 VNĐ nhưng nếu số tiền đi vay được đầu tư hiệu quả thì sản phẩm bán ra đã tăng giá ít nhất với tốc độ tăng lạm phát, đủ để bù cho chênh lệch tỷ giá. Còn nếu đồng tiền đi vay đầu tư không hiệu quả thì đó là vấn đề khác chứ không phải original sin và không phải trách nhiệm của NHNN. Tóm lại, điều chỉnh tỷ giá hoàn toàn manageable và không phải là drama gì lớn cho nền kinh tế. Cái chính là liệu NHNN có bị các tác động non-economic khi ra quyết định điều chỉnh tỷ giá hay không, có lẽ không sau lần điều chỉnh thứ hai này. Philosophy điều hành kinh tế VN vẫn là "dò đá qua sông" hay theo như JPM's Sriyan Pietersz nói: "learning by doing".

    Bỏ qua khả năng contagion ra các nước châu Á khác vô cùng nhỏ (domino theory), tôi cho rằng Shawn Crispin đã sai lầm khi cho rằng VN sẽ là quân domino đầu tiên sụp đổ. Rủi ro về lạm phát và tỷ giá có thật và khá lớn, nhưng tôi không nghĩ các policy makers của VN không có ability và willingness đối phó với những rủi ro đó. Có điều họ còn phải cân nhắc nhiều khía cạnh, đại hội Đảng năm tới là một trong những yếu tố có ảnh hưởng lớn đến các chính sách kinh tế.

    Update: Mới tìm được link này từ blog Krugman: Latvia's GDP giảm 18% QoQ trong Q4 2009 và IMF dự báo sẽ giảm tổng cộng 30% peak-to-trough. Lý do chính theo các tác giả của bài nghiên cứu là nước này đã cố gắng bảo vệ tỷ giá overvalued của mình quá lâu. Undervaluation có thể có ích (như trường hợp TQ) còn overvaluation chưa bao giờ có lợi (eg Latvia hiện tại hay Thailand thời 97-99).

    Chủ đề: Kinh tế

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    3 phản hồi

    Đất nước đang lao xuống dốc do tính hiệu quả càng ngày càng kém....

    Xã hội rối loạn và nghẹt thở.

    Người cầm quyền vừa lơ mơ tê liệt vừa rồ dại điên cuồng....

    Quý vị hãy tưởng tượng một hình tam giác với Đỉnh là BCTrị, 2 góc Đáy một bên là Chính sách Tài khóa, bên kia là Chính sách Tiền tệ.

    Ý tác giả Crispin viết là cái Đỉnh thiếu khả năng và ý chí (ability and willingness) kiểm soát lạm phát, còn GiangLe cho là tác giả có ý nói Chính sách Tiền tệ, chỉ là cái Đáy.

    Theo tôi, rất ít ai ngây thơ đến mức cho rằng ông Giàu hoặc ngay cả toàn bộ ban lãnh đạo Ngân hàng Nhà nước có thể có Chính sách Tiền tệ độc lập, có thể có khả năng và ý chí kiểm soát lạm phát, giá trị VND.

    Anh GiangLe có lẽ đánh giá quá thấp tác giả Crispin. Tác giả không tiện nói ra quá huỵch tẹt vì lý do tế nhị của nhà báo, chứ không phải tác giả không biết rằng BCTrị ĐCSVN quyết định mọi việc, ông Giàu chỉ là người thi hành mệnh lệnh, không khác anh phát ngôn viên đài truyền hình loan báo tin tức.

    ---------------------------------------

    Theo tôi, CSVN là quân Domino đầu tiên và cuối cùng tại ĐNÁ - CSVN chắc chắn sẽ sụp đổ KT nội trong năm nay NẾU không có các "quái chiêu" loại như 2 tướng Đồng Sĩ Nguyên và Nguyễn Trọng Vĩnh nêu ra, đó là CP CSVN ĐÃ bán đứng 306 ngàn ha = 3 tỉ m2 = 3000 km2 cho ngoại quốc

    Với loại "mãi quốc cầu đô [la]" thế này, theo đúng nghĩa đen và nghĩa bóng, CP CSVN có thể thu vào nhiều tỉ USD hàng năm, vì cho dù "cho thuê" với giá rẻ mạt 1 USD/m2/năm thì 3 tỉ m2 kể trên cũng đem lại 3 tỉ USD hàng năm, bằng khoảng 13% ngân sách, và có thể lấp một phần hố thâm hụt ngoại tệ trong Ngân hàng Nhà nước, hay nói khác đi là giúp Chính sách Tiền tệ và qua đó giúp Chính sách Tài khóa.

    Cũng như tại Mỹ và Liên Âu, CP CSVN bị thâm hụt ngân sách quá cao, cả về nội tệ lẫn ngoại tệ. Tung VND ra quá nhiều đúng là làm tăng GDP trong ngắn hạn, nhưng số tăng sẽ bị lạm phát - giá trị VND sụt giảm - triệt tiêu đi trong vòng 6 tháng đến 1 năm sau đó.

    CP CSVN cố gắng giảm trừ sự triệt tiêu (cancel each other out) này bằng cách bán USD ra ào ạt cứu giá VND. Trong khoảng 36 tháng qua, nhờ bán Tây nguyên, nhiều mảnh đất tốt nhất VN cho các tập đoàn mafia cất Casinos, và nay tin mới lộ ra là bán 3000 km2 cho ngoại quốc, CP CSVN thu về không dưới 10 tỉ USD tung ra thị trường cứu giá VND.

    Nhưng nay số ngoại tệ thu vào đang cạn kiệt, có lẽ CP CSVN do bán quá gấp nên bị ém giá, phải bán thật rẻ và lấy tiền trước nhiều năm - chi tiết có lẽ không có quá 20 người biết, và tôi chỉ có thể suy đoán - nên cho đến vài ngày nay ngay cả số tiền này cũng sắp hết đồng USD cuối cùng, buộc lòng CP CSVN lại phải phá giá VND cho dù dư biết như vậy sẽ (1) làm tăng lạm phát kinh hoàng, (2) làm tăng số nợ trong ngoài nước của nhiều cty, tập đoàn quốc doanh và tư nhân.

    -------------------------------------------

    Ván cờ đang đi đến tàn cuộc. Đúng là CP CSVN nếu tiếp tục bán đất, bán biển cho Bắc Triều Phụ quốc thì sẽ có thể thu vào mỗi năm hàng chục tỉ USD, đủ sức bán USD ra cứu KT CSVN.

    Nhưng như vậy sẽ gây chia rẽ nội bộ trầm trọng, ngay cả một số các cán bộ trung kiên nhất cũng sẽ đặt Tổ quốc trên Đảng, và do đó một sự rạn nứt hoặc ngay cả lật đổ chính trị êm thắm trong nội bộ Đảng cũng có thể xảy ra.

    Cá nhân tôi nhận nhiều emails của một tổ chức tự xưng là thuộc thành phần quân đội CSVN, lãnh đạo quốc gia, nói rằng họ đang chuẩn bị một cuộc đảo chánh quân sự, và để tạo lòng tin họ gởi vài bản vẽ sơ đồ đóng quân, vị trí các kho đạn, hậu cần, thuốc men.

    Các ông Tướng Tá VNCH trong nhà tôi cho biết các bản vẽ này rất đúng khoa học quân sự, và phải do cấp Tướng cung cấp vì cấp Tá không thể có bản đồ Liên Quân khu như thế này.

    Họ muốn tôi giúp lập CP sau khi họ thành công trong việc lật đổ quân sự. Họ viết "chúng tôi có rất nhiều tiền, đủ để mua đạn dược dùng trong nhiều tháng và nuôi dân 6 tỉnh, chỉ cần Bác sĩ đồng ý, sau cuộc đảo chánh sẽ có cách đưa về bằng đường biển từ một quốc gia láng giềng. Sau đó sẽ lập CP mới do Bác sĩ giúp tổ chức và liên hệ với bên Phương Tây kêu gọi họ công nhận và ủng hộ".

    Nhiều tướng lãnh CSVN gần đây đã lên tiếng phản đối CP CSVN hiện nay của ông Dũng. Họ cho rằng ông này còn hôi sữa, không công trạng gì, lại muốn bán rẻ VN là nơi các vị tướng này đã nhìn biết bao đồng đội bỏ mạng để giành độc lập.

    Tuy không cùng chiến tuyến và mục đích cuối cùng - các vị Tướng này chẳng qua chỉ muốn xây dựng một CHXHCNVN tốt đẹp hơn hiện nay chứ không hề vì lý do dân chủ xã hội, tự do - tôi phục và hy vọng họ sẽ thành công nếu cuộc đảo chánh xảy ra không gây đổ máu và sụp đổ quân sự, gây nội chiến. Tôi không tham gia vào các cuộc tranh giành quyền lực không qua lá phiếu thế này.

    ------------------------------------------

    Dù gì thì sau Tết nền KT VN sẽ còn nhiều biến động. Giá USD thị trường tự do sẽ lên lại và ngày càng cách xa mức 19100 tối đa bán tại các ngân hàng.

    Ngày USD lên quá mức tâm lý 20000 sẽ không còn xa - trừ khi CP CSVN lại dùng "quái chiêu" bán thêm 3000 km2 khác cho ngoại quốc, khi đó mọi việc sẽ lại khác đi.

    Còn việc có thay đổi chính trị, quân sự hay không thì khó đoán. CP CSVN mua tàu ngầm, có phải để đem lãnh đạo mới về sau cuộc đảo chánh, có thiết quân luật và cấm các chuyến bay hành khách hay không, thì là điều người nói thì không biết, người biết thì không nói.

    Cũng như nhiều chục triệu con dân Đại Việt khắp thế giới, tôi hy vọng sẽ có chuyển biến tốt đẹp trong hòa bình cho VN nội trong năm nay. Nếu không kịp có thay đổi, ông Rứa - Sang - Hải lên nắm chính quyền sau Đại hội XI thì vận mạng quốc gia ta quả là đen tối hơn tiền đồ chị Dậu.

    (posted on behalf of Dr. Tran)

    Sự thiếu tri thức,kém hiệu quả,phiêu lưu,chắp vá... là bản chất của nền kinh tế ta.

    Sự độc tài,giả dối,cưỡng bức và nhu nhược,không có sự giám sát điều chỉnh khách quan...là bản chất của thể chế chính trị nước ta.

    Nước ta là một trong vài quân đomino méo mó nhất ở châu Á lại mê muội ảo tưởng, chây ỳ tắc nghẽn và có thể phiêu lưu bậc nhất....
    Nó chứa đủ sự manh mún hỗn loạn bất phục tùng ở mọi cấp, nó cũng sẵn sàng nhắm mắt cho các quyết định phiêu lưu ngớ ngẩn của độc tài.

    Xác suất ngã đổ của nó là rất cao !