Kinh tế Hoa Kỳ trong tuần.

  • Bởi martianmobile
    30/08/2009
    0 phản hồi

    Martian Mobile

    Bernanke, FDIC, Cash for Clunkers và Commercial Real Estate Loans

    Khi tái bổ nhiệm Ben Bernanke vào chức vụ Chủ Tịch Ngân Hàng Trung Ương, ông Barack Obama hy vọng tin tức này sẽ làm nguội và né tránh được những chỉ trích về chính sách về thay đổi bảo hiểm sức khỏe mà đối thủ của ông ta đã dồn dập tấn công trong những tuần vừa qua. Đó là lý do chính là tại sao nhiệm kỳ của Bernanke đến cuối tháng 1/2010 mới hết hạn mà đã được ông Obama tuyên bố bổ nhiệm lại trong tuần này.

    Mặc dầu sự bổ nhiệm này tuy quá sớm nhưng nó có nhiều điểm tốt và nhiều câu hỏi lo lắng cho nền kinh tế Hoa Kỳ nói riêng và kinh tế thế giới nói chung. Nhiều người đã bằng lòng về phương pháp và thành quả của Bernanke trong việc kiểm soát kinh tế Hoa Kỳ năm ngoái khi nó rơi vào tình trạng nghiêm trọng lớn nhất từ thời kỳ The Great Depression trong thập niên 1920s đên nay. Khác với Chủ Tịch cũ, ông Alan Greenspan, hay các người tiền nhiệm trước đây, Bernanke không những đã xử dụng hết các biện pháp thông thường của The FED như tăng giảm phân lời, thanh khoản tiền tệ, ông ta còn sáng chế ra nhiều vũ khí khác như không ngừng gia tăng số lượng mua vào Trái Phiếu Treasury, giữ vững phân lời cho vay nhà qua việc tiếp tục gia tăng số tiền mua mortgage với tiền dự trữ của Ngân Hàng Trung Ương, etc.

    Bernanke khác hẳn với những người tiền nhiệm như Alan Greenspan hay Paul Adolph Volcker đều có ít nhiều liên hệ đến các công ty tài chánh trước và sau khi làm Chủ Tịch Ngân Hàng Trung Ương Hoa Kỳ. Trong khi Alan Greenspan có nguồn gốc từ gia đình Do Thái hay Paul Volcker xuất thân thuần túy từ gia đình Mỹ thì nguồn gốc của Bernanke có liên hệ đến người Áo và Hungary (Austria-Hungary). Cuộc đời và kinh nghiệm của Bernanke gần như hoàn toàn chú trọng vào kinh tế vĩ mô mà ông ta giảng dậy tại Stanford Graduate School of Business từ năm 1979 đến năm 1985, sau đó tại New York University, Princeton University tại Department of Economics. Kinh nghiệm của ông được bổ túc thêm khi ông từ bỏ Princeton University để trở thành thành viên của The Board of Governors of the Federal Reserve System. Từ đó ông chuyên chú về kinh tế nhưng có nhiều hiểu biết thêm trong lãnh vực công quyền. Ông được ông Bush bổ nhiêm là Chủ Tich Ngân Hàng Trung Ương Hoa Kỳ vào February 1, 2006.

    Bernanke rất chuyên chú và để ý đến kinh tế trong thời kỳ bị khủng hoảng, nhất là ảnh hưởng của cuộc Khủng Hoảng Kinh Tế vĩ đại The Great Depression trong thập niên 1920s. Một trong những bài viết mà Bernanke trong qua khứ là ông ta khẳng định vị trí Hoa Kỳ không thể để Ngân Hàng Trung Ương cắt giảm nguồn tiền tệ mà theo ông nó đã đẩy cuộc khủng hoảng 1920s thành một The Great Depression. Thay vì chú trọng vào ảnh hưởng của chính phủ liên bang, Bernanke nói rằng nếu Ngân Hàng Trung Ương không đặt mạnh vào ảnh hưởng của mình và đặt hết trọng tâm vào các ngân hàng và cơ sở tài chánh tư nhân thì nó sẽ có hiệu quả hơn. Học thuyết của Bernanke nói rằng một khi lâm vào tình trạng khủng hoảng, ngân hàng tư nhân thường có khuynh hướng cắt giảm cho vay tiền làm cho thanh khoản tiền tệ không lưu thông được, tín chỉ biến mất và đẩy tình trạng kinh tế đâm ra tồi tệ thêm. Cái chu kỳ này sẽ tiếp tục cho đến khi tự nó phải sửa chữa hay chính phủ phải nhẩy vào tung tiền thật nhiều để cứu chữa. Những kẻ chỉ trích học thuyết này của ông dùng danh từ diễu cợt qua chữ "Helicopter Ben", có nghĩa là Bernanke sẽ in tiền thật nhiều, dùng máy bay để quang tiền cứu chữa kinh tế một cách thiếu kiểm soát và không cần biết đối tượng nhận tiền là ai. Họ đã đúng một phần lớn, Bernanke đã quang tiền để ngăn chặn tình trạng xuống dốc nhưng cùng lúc với tham vọng chi tiêu vào các chương trình xã hội của ông Obama, kinh tế Hoa Kỳ đang phải đối phó khác. Đây sẽ phải là mối lo lắng lớn lao cho Bernanke khi ông ta bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai. Do đó chúng ta có thể nói là Bernanke đã thành công trong lo âu trong nhiệm vụ Chủ Tịch Ngân Hàng Trung Ương Hoa Kỳ.

    Một trong những chương trình của chính phủ Hoa Kỳ được gọi là thành công nhất chấm dứt trong tuần nhằm thúc người dân chi tiêu được gọi là "Cash for Clunkers" hay danh từ chính xác là The Car Allowance Rebate System (CARS). Chương trình này khuyến khích người dân đổi xe cũ và mua xe mới ít tốn xăng hơn bằng cách tài trợ tới $4,500.00 cho mỗi một chiẽc xe cũ khi được đổi đi. Trong khi chính phủ Hoa Kỳ hiện nay "làm chủ" hai hãng xe hơi lớn trong nước GM và Chrysler, với dự tính "Cash for Clunkers" dùng $3,000 tỉ dollars họ hy vọng xe hơi "quốc doanh" sẽ được sản xuất thêm trong dịp mua bán này, tạo công ăn việc làm cho công nhân xe hơi, thì kết quả ngược lại. Tính đến ngày 26/08/2009, 690,114 đợt mua bán xe đã dùng hết $2,877 tỉ dollars (trong số $3,000 tỉ dollars) với tổng số xe thịnh hành lại là các xe ngoại quốc. Theo bảng tường trình thì các xe đứng đầu được dân chúng đổi đi là:
    1. Ford Explorer 4WD,
    2. Ford F-150 pickup 2WD
    3. Jeep Grand Cherokee 4WD
    4. Ford Explorer 2WD
    5. Dodge Caravan/Grand Caravan
    6. Jeep Cherokee 4WD
    7. Chevrolet Blazer 4WD
    8. Chevrolet C 1500 pickup 2WD
    9. Ford F-150 pickup 4WD
    10. Ford Windstar minivan

    Và đứng đầu các xe được dân chúng mua vào là: (Tất cả đều là xe ngoại quốc, ngoại trừ duy nhất xe Ford Focus và Ford Escape FWD nằm trong danh sách này, không có hai hãng xe "quốc doanh" GM và Chrysler nằm trong danh sách):
    1. Toyota Corolla
    2. Honda Civic
    3. Toyota Camry
    4. Ford Focus
    5. Hyundai Elantra
    6. Nissan Versa
    7. Toyota Prius
    8. Honda Accord
    9. Honda Fit
    10. Ford Escape FWD

    Theo luật lệ thì các xe cũ sẽ bị tiêu hủy ngay lập tức khi xe mới được giao cho người mua (Engine disablement and scrappage criteria). Điều tệ hại là ngay sau khi chấm dứt chương trình này vào ngày 08/24/2009 (20:00PM) số lượng mua bán trở lại tình trạng cũ, có nghĩa là số lượng xe mua bán xuống dốc thê thảm chưa kể phải cám ơn chương trình này, chính phủ Hoa Kỳ đã giết thị trường mua bán xe cũ và người dân nghèo cần có nhu cầu phải mua xe cũ vì họ không đủ sức để mua xe mới đã không có xe cũ để mua. Tương tự như vậy, các tổ chức thiện nguyện lệ thuộc vào lòng hảo tâm cua rngười dân Mỹ biếu không các xe cũ đã giảm hẳn trong thời gian vừa qua.

    Theo luật lệ (bank regulation) ngân hàng của chính phủ Hoa Kỳ hiện nay thì tất cả cơ sở tài chánh chỉ được quyền xử dụng vốn của họ (The capital requirement) phù hợp với luật lệ cho phép. Do đó nếu hỏi bạn là cơ sở tài chánh hay ngân hàng tại Hoa Kỳ hiện nay có capital ratio tệ nhất (phần trăm tính trên vốn của ngân hàng so sánh với tài sản may rủi - Undercapitalized Banks and Thrifts)? Tôi tin chắc là gần như 99.99% ban sẽ trả lời sai câu hỏi trên. Câu trả lời không phải là hãng Citi hay Bank of America hay ngân hàng JPM mà là FDIC (The Federal Deposit Insurance Corporation - Cơ Quan bảo hiểm ngân hàng). Ngạc nhiên? Tỉ số của FDIC capital ratio hiện nay là hơn 400:1. Trong tuần khi FDIC cho biết là đã có 81 ngân hàng vỡ nợ và hơn 400 ngân hàng nằm trong danh sách có thể sẽ phải bị tich thâu trong năm nay thì tiền đâu FDIC có thể ứng vào? Trong khi FDIC phải trông chừng tài sản gần $4,500 tỉ dollars mà "vốn" thực sự của FDIC hiện nay chỉ còn khoảng $10 tỉ dollars, nếu bạn mà làm chủ một ngân hàng thông thường thì đã bị FDIC tịch thâu và xóa sổ rồi nhưng đối với FDIC thì lại không sao!!

    Hiện nay FDIC được hậu thuẫn bởi chính phủ Hoa Kỳ và được hứa cho mượn $500 tỉ dollars từ Ngân Khố Hoa Kỳ nếu cần để đề phòng khi hơn 400 ngân hàng Hoa Kỳ có thể bị vỡ nợ hay tịch thâu. Nhiều người lầm tưởng là FDIC là cơ quan hoàn toàn của chính phủ Hoa Kỳ, không, nó được đóng góp bởi dân chúng bỏ tiền vào ngân hàng và ngân hàng sẽ lấy một phần tiền của khách hàng đóng cho FDIC sống còn. Có thể nói là FDIC là của tư nhân nhưng được hậu thuẫn của chính phủ. Người đứng đầu tổ chức này lẫn nhân viên đều từ chính phủ chỉ định, tuyển dụng và kiểm soát. Có thể nói đây là một công ty "quốc doanh" của chính phủ Hoa Kỳ.

    Nếu FDIC bị thiếu hụt tiền trầm trọng như vậy thì câu hỏi là FDIC có nên tăng tiền và buộc các ngân hàng phải trả thêm cao hơn so với hiện nay? Tại sao không? tuy nhiên nếu làm điều này, FDIC không khôn ngoan cho lắm. Vì mỗi lần tăng lên như vậy, ngân hàng sẽ buộc khách hàng phải trả thêm lệ phí. Với tình trạng kinh tế suy xụp như hiện nay, đây là điều không tốt. Với luật lệ FDIC hiện nay cho phép các ngân hàng cứ có $1 trong vốn (The capital requirement) thì được cho vay $10 đồng, nếu FDIC lấy thêm tiền từ ngân hàng ra thì ngân hàng sẽ không còn nhiều tiền để cho vay và điều này sẽ làm kinh tế trì trệ thêm. Nhưng nếu mượn tiền chính phủ thì... tiền này ở đâu ra? ngoại trừ người dân Mỹ tiếp tục đóng "hụi" chết cho chính phủ.

    Nhẩy qua chuyện đầu tư trong tuần, nhiều người nhìn thấy các cổ phần của các công ty tài chánh đã đi lên khá cao và rất phấn khởi. Nhiều người cố tình không để ý đến các tài sản mà các hãng này nắm giữ. Lấy điển hình trong tuần là sau khi vỡ nợ, trị giá công ty Guaranty Financial Group Inc. chỉ được mua lại khoảng 40% giá lúc trước. Điều này giải thích là các ngân hàng hiện nay đã giữ giá trị tài sản của họ quá cao nhờ phương pháp kế toán "Mark to Market" tạm thời được Quốc Hội Hoa Kỳ cho phép dùng. Chưa kể các ngân hàng và cơ sở tài chánh lẫn hãng bảo hiểm này sẽ phải xóa sổ rất nhiều vào năm tới 2010 khi các loan nợ tài sản thương mại (commercial real estate loans) hết hạn và khi tái tài trợ thì họ sẽ không thể trả nổi hay vỡ nợ với những luật lệ mới mà các ngân hàng hiện nay áp dụng. Nhìn vào hình Fig.1 thì con số này hy vọng sẽ giúp các nhà đầu tư suy nghĩ khi đầu tư vào các ngân hàng hiện nay, nhất là các hãng như Wells Fargo & Co., JPMorgan Chase & Co., PNC Financial Services, Citigroup Inc. có những con số rất cao về loan nợ Commercial Real Estate Loans. Được biết là Quốc Hội đang tính dự thảo về thay đổi của phương pháp kế toán "Mark to Market" vào năm 2010, nếu nó thay đổi thì giá trị tài sản của các công ty này sẽ khác đi rất nhiều.

    Không biết kinh tế Hoa Kỳ sẽ phục hồi như hình chữ "V" hay đi lên rồi sẽ tuột giốc như chữ "W" hay chữ "L" hay "J" ngươic, etc. nhưng chắc chắn một điều là Thị Trường Chứng Khoán đã đi trước và quá sớm và quá lẹ hơn nhũng chỉ số về kinh tế và thất nghiệp hiện nay.


    Fig. 1: Bank Holding Companies Ranked by Commercial Real Estate Loans

    ============

    Tài liệu tham khảo

    Guaranty Financial says still short of capital
    http://www.dailymail.com/ap/ApTopStories/200908170870

    FDIC problem bank list hits 416, but recovery eyed
    http://finance.yahoo.com/news/FDIC-problem-bank-list-hits-rb-4263858094....

    Obama renominates Bernanke to lead Federal Reserve
    http://www.latimes.com/business/la-fi-bernanke26-2009aug26,0,7820584.story

    Chủ đề: Kinh tế

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    0 phản hồi