Mua bán cổ phần với tốc độ cao

  • Bởi martianmobile
    26/07/2009
    0 phản hồi

    Martian Mobile

    Tội phạm trở thành anh hùng?

    Tại phi trường Newark Liberty International Airport hôm thứ Sáu và là ngày làm việc cuối trong tuần, nhân viên an ninh của liên bang Mỹ - FBI chặn Sergey Aleynikov, 39 tuổi cư ngụ tại thành phố North Caldwell, tiểu bang New Jersey lên máy bay đi về thành phố Chicago.

    Theo cáo buộc của FBI thì khi họ bắt kỹ sư viết phần mềm Sergey Aleynikov này vào ngày 3 tháng 7, 2009 họ đã có chứng cớ là Aleynikov ăn cắp kỹ thuật bí mật của Goldman Sachs trước đó.

    Aleynikov đã từng làm việc hơn 2 năm cho hãng Goldman Sachs (mà tôi đã nói trong bài tuần trước) bắt đầu từ tháng 5, 2007 đã xin đơn từ chức vào ngày 5 tháng 6, 2009 để đi làm cho một hãng khác dùng một kỹ thuật được gọi là "Mua bán cổ phần với tốc độ cao" (High-Frequency Trading - HFT). Theo Aleynikov nói thì anh ta sẽ được trả lương gấp 3 lần lương hiện nay anh kiếm được tại Goldman Sachs. Lúc đó anh kiếm khoảng $400,000 một năm.

    Câu chuyện trở nên quan trọng khi vài tuần trước khi anh nghỉ việc, viên chức tại Goldman Sachs được báo động là máy computer của anh được chuyển tải với số lượng lớn data qua port 443 (port HTTPS). Goldman Sachs bắt đầu quan sát hoạt động của Aleynikov. Trong 4 lần, họ biết được máy của Aleynikov chuyển tải 32 Megabytes dữ liệu qua port HTTPS đến một máy ở bên ngoài hãng trên Internet. Goldman Sachs bây giờ thực sự muốn điều tra thêm.

    Vào ngày 6 tháng 5, Goldman Sachs phát hiện máy computer của Aleynikov ra lệnh một loạt những lệnh chạy từ bash script (lệnh chạy từ máy Unix Operating System) trong đó khởi đầu từ copy, xong làm nhỏ lại (compress), nối những tài liệu với nhau (merged files). Điểm quan trọng là những tài liệu được máy của Aleynikov chuyển tải là một phần của chương trình phần mềm bí mật của kỹ thuật "Mua bán cổ phần với tốc độ cao" HFT. Sau đó, máy này lại tiếp tục ra những lệnh như bỏ mật mã vào (encrypt), đổi tên (rename) và chuyển tải vào một máy chủ khác trên Internet. Cuối cùng những lệnh này cố gắng xóa bỏ hết vết tích nhưng Goldman Sachs vẫn có những dữ kiện vết tích quá khứ của bash-history của máy này. Theo FBI thì không cứ Aleynikov đã chuyển tải tài liệu qua Internet, họ còn có bằbg chứng là anh ta cũng đã copy vào máy laptop, và những dụng cụ vi tính khác như USB.

    Câu chuyện ăn cắp kỹ thuật bí mật của một công ty như trên thì gần như không phải hiếm tại Hoa Kỳ trong những năm vừa qua chỉ vì Hoa Kỳ có rất nhiều công ty có rất nhiều bí mật về đầu tư làm ăn buôn bán. Nhưng nó trùng hợp với khi Goldman Sachs tuyên bố là họ kiếm được một số tiền kếch xù $5.7 tỉ dollars cho Quý II (khoảng $22 tỉ một năm) thì đây là một con số làm giật mình nhiều người. Làm cách nào họ có thể kiếm được như vậy? Câu trả lời: Dùng kỹ thuật "Mua bán cổ phần với tốc độ cao" (High-Frequency Trading - HFT). Tiền đâu mà họ có thể kiếm được ra như vậy? Nó được từ những người mua bán cổ phần nhỏ và ngay cả những công ty Mutual Fund.

    Thông thường nhũng hãng như Goldman Sachs, Barclays, Citibank, etc kiếm được qua những dịch vụ đứng ở giữa ăn lời phỉ tổn của người mua và bán. Họ không cứ chỉ buôn bán cổ phần mà còn buôn bán commodities, cafe, nước cam, dầu thô, dầu khí, vàng, bạc, trái phiếu chính phủ, công ty, etc. Nhưng nhờ kỹ thuật "Mua bán cổ phần với tốc độ cao" HFT họ ở giữa không những đã ăn lời trên tiền phỉ tổn mà họ còn bắt các người đầu tư lẻ trả một giá cao hơn.

    Đơn giản như một thí dụ trong một lệnh mua cổ phần của hãng GE được bid với giá "limit price" là $11.50, có nghĩa là người mua chỉ muốn mua khi giá của cổ phần GE là $11.50. Goldman Sachs với máy computer rất lẹ, chỉ trong 1/100 hay 1/XXX giây đồng hồ biết được trị giá thực của cổ phần GE là $11.10 ($0.40 rẻ hơn), computer của Goldman Sachs qua phương cách "flash orders" (phương pháp này nên bị loại ra và cấm không cho dùng) biết được có một người đầu tư muốn mua 100,000 cổ phần GE với giá $11.50. Computer của Goldman Sachs mới "gian lận" ban ra một lệnh bán thật ít, thí dụ khoảng 100 “immediate or cancel” cổ phần GE với giá $11.20 và từ từ tăng lên $11.25, $11.30, $11.35, ...$11.50. Đến đây lệnh đặt hàng 100,000 cổ phần của hãng GE được mua nhưng computer của Goldman Sachs vẫn tiếp tục rao bán cho đến $11.55 mới chấm dứt. Trở lại lúc computer của Goldman Sachs rao bán với $11.49, thì thật là tình cờ (trò chơi của các hãng này) bán cho người mua với giá rẻ hơn, thay vì phải trả $11.50 nay được mua với giá $11.49. Người mua rất hài lòng vì nghĩ là mình lời $0.01 * 100,000 = $1,000 dollars nhưng họ không biết được là Goldman Sachs ăn chặn $0.39 cho mỗi một cổ phần và người mua thực sự lỗ $0.39 * 100,000 = $39,000 dollars. Đây hoàn toàn xẩy ra trong vòng một tíc tắc, người mua dẫu có biết cũng không kịp trở tay để xóa lệnh mua.

    Nếu như ngày xưa, có nghĩa là khoảng 2, 3 năm trước đây thì cơ hội người mua có thể mua được 100,000 cổ phần GE với giá gần $11.10 nhưng thật là kỳ lạ, với kỹ thuật tân tiến và computer lẹ hơn ngày nay người đầu tư phải trả với giá gần $11.50. Chẳng qua là với kỹ thuật "Mua bán cổ phần với tốc độ cao" HFT, người đầu tư lẻ hay các công ty đầu tư nhỏ bị thiệt hại nặng nhất.

    Không cứ gì những công ty Mutual Fund bị thiệt hại, nhiều người đầu tư thuộc loại "day trader" nhìn vào Level II của hệ thống mua bán (trading systems) của họ cũng không băt kịp với computer của Goldman Sachs. Có thể nói là khi nhìn vào kỹ thuật "technical" của cổ phần đi từ điểm A đến điểm B, đường vẽ của chúng đã bị chi phối hoàn toàn bởi computer của Goldman Sachs.

    Thiệt hại khác là các người đâu tư trước nay lệ thuộc vào dữ kiện về số lượng (volume) để tiên đoán chiều hướng của cổ phần, nay phải thật là thất vọng khi biết rằng cả triệu cổ phần buốn bán hằng ngày đều là giả tạo được cấu trúc bởi computer để dẫn dụ người đẩu tư theo chiều hướng của các đại gia như Goldman Sachs.

    Nhưng thiệt hại nặng nhất cho các người đầu tư là trong bốn tháng gần đây, Thị Trường Chứng Khoán Hoa Kỳ đã đi lên theo chiều hướng giả tạo bởi vì số lượng (volume) thì có nhưng lại là con số giả tạo. Cái quan trọng cho các nhà đầu tư là liquidity (thanh khoản ?) của cổ phần thì lại không có. Có nghĩa là nếu vì một lý do gì khi các người đầu tư muốn rút ra khỏi Thị Trươìng Chứng Khoán bằng cách bán cổ phần của mình thì sẽ phải bị giết chết vì hai cách: Một là không có người mua (Nhìn vào số lượng volume ngày càng ít đi vì còn rất nhiều người vẫn không tin tưởng Kinh Tế Hoa Kỳ sẽ phục hồi), Hai là sẽ bị đại hạ giá bởi computer của Goldman Sachs.

    Và một thiệt hại lớn về kinh tế lẫn tâm lý của Hoa Kỳ là nếu hệ thống phần mềm của kỹ thuật "Mua bán cổ phần với tốc độ cao" HFT sai lầm "rouge" thì không một ai biết được hậu quả sẽ tai hại ra sao? Nó có thể đẩy Thi Trường Chứng Khoán cả ngàn điểm đi lên hay đi xuống. Đây là một báo động cho cơ quan SEC chuyên về bảo quản Thị Trường Chứng Khoán và Quốc Hội Hoa Kỳ.

    Tội phạm ăn cắp phần mềm: kỹ sư Sergey Aleynikov là người đáng xấu hổ cho hành động của mình nhưng có thể lại là anh hùng cho cả triệu người Mỹ hay cả trăm triệu người đầu tư trên thê giới. Anh ta đã làm tiết lộ những ‘black box’ mà các hãng như Goldman Sachs đã giấu kín bí mật trong nhiều năm nay. Chưa kể cũng nhờ nhà báo Matthew Goldstein của hãng thông tin Reuters điều tra vụ ăn cắp này đã cho công chúng hiểu biết thêm về Wallstreet. Điều này đã làm nhiều người lo sợ và tự hỏi là tử vụ sub-prime loan năm 2007 đã đẩy kinh tế Hoa Kỳ đến vực thẳm, SEC đã không làm đủ bổn phận của mình, đã thế chính phủ Hoa Kỳ đã bơm cả ngàn tỉ dollars để nuôi các hãng như Goldman Sachs nay chính các hãng này tiếp tục kiếm lời qua những việc mà chính phủ Mỹ thiếu kiểm soát. Chúng ta có lẽ đang chờ cho một tai họa mới sẽ xẩy ra?

    Chủ đề: Kinh tế

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    0 phản hồi