Bù lãi suất làm nóng chứng khoán, ngoại tệ?

  • Bởi tqvn2004
    19/04/2009
    1 phản hồi

    Phóng viên Thiện Giao

    Các kế hoạch kích cầu thông qua chương trình bù lãi suất đối với vốn vay ngân hàng để sản xuất kinh doanh có thể ảnh hưởng đến thị trường ngoại tệ cũng như thị trường chứng khoán.


    Số liệu báo cáo cho thấy, các chương trình kích cầu bằng cách bù lãi suất đã giải ngân được gần 219 ngàn tỷ đồng Việt Nam trong thời gian qua. (RFA photo)

    Và việc giải ngân một số lượng lớn tiền đồng từ các chương trình này có thể đưa đến hiện tượng “đảo nợ,” tức là lấy vốn sau, lãi suất rẻ, trả cho vốn trước với lãi suất cao hơn.

    Thị trường ngoại tệ và chứng khoán sôi động

    Một số chuyên gia tin rằng có thể có một số tác động nhất định từ các chương trình bù lãi suất lên các thị trường ngoại tệ và chứng khoán, đồng thời nhấn mạnh, là cần có thêm dữ liệu để đánh giá tình hình hiện tại của nền kinh tế, không nên vội lạc quan trước những biểu hiện nhất thời của thị trường.

    Báo điện tử VnExpress đăng tải bài phỏng vấn chuyên viên tài chánh Bùi Kiến Thành, trong đó, chuyên viên này nói, rằng ông “giữ cách nhìn thận trọng về phục hồi kinh tế.”

    Ông nói, mặc dầu chỉ số lạc quan của giới doanh nghiệp có tăng lên trong quý đầu năm nay, các chỉ số kinh tế khác có thể đưa đến tín hiệu khác.

    Xuất khẩu là một trong các chỉ số quan trọng của kinh tế Việt Nam. Trong khi số liệu cho thấy xuất khẩu tháng Ba tăng 2,4%, ông Bùi Kiến Thành cho rằng trên thực tế, xuất khẩu đang giảm. Lý do được đưa ra để giải thích hiện tượng này là do Việt Nam xuất khẩu một số lượng lớn vàng và đá quý. Đồng thời, Việt Nam phải nhập hàng thô để xuất thành phẩm. Khi xuất khẩu giảm thì nhập khẩu cũng phải giảm theo, đưa đến hiện tượng “xuất siêu.”

    Số liệu báo cáo cho thấy, các chương trình kích cầu bằng cách bù lãi suất đã giải ngân được gần 219 ngàn tỷ đồng Việt Nam trong thời gian qua. Ông Bùi Kiến Thành nhận định với VnExpress rằng, con số ấy tương đương 17% số tiền mà hệ thống ngân hàng cho vay. Tuy nhiên, số liệu từ Ngân Hàng Nhà Nước cho thấy chỉ số này chỉ tăng 2%, tức là có thể có hiện tượng đảo nợ.

    Hiện tượng đảo nợ

    Một chủ doanh nghiệp nhỏ trong lãnh vực vận tải tại Sài Gòn nói rằng, có thể có hiện tượng này nhưng “rất khó” vì phải chứng minh “đích đến” của số tiền được vay, đồng thời phải chứng minh được mục đích “sản xuất hoạt động kinh doanh.”

    Cho đến nay, Chính Phủ Việt Nam đã công bố 2 “gói” kích cầu bằng chương trình bù lãi suất. Gói đầu tiên, được đưa ra hồi đầu tháng Hai, nhằm trợ giúp các doanh nghiệp vay vốn lưu động trong thời gian ngắn khoảng 8 tháng để tiếp tục duy trì sản xuất.

    Chương trình thứ hai, công bố đầu tháng Tư, nhắm vào các loại vốn trung và dài hạn. Cả hai chương trình đều hỗ trợ cùng 4% lãi suất cho các loại vốn vay phục vụ sản xuất, kinh doanh.

    Là một trong những người đầu tiên bày tỏ quan ngại đối với phương cách “bù” lãi suất để kích cầu, chuyên gia Bùi Kiến Thành nói rằng vấn đề lãi suất thấp có thể giải quyết thông qua chính sách tiền tệ mà không cần phải vận dụng đến ngân sách thuộc lãnh vực tài khóa. Ông nói, rằng “Đây là vấn đề nguyên tắc. Trong lãnh vực tiền tệ, hoàn toàn có thể giải quyết vấn đề lãi suất thấp đối với doanh nghiệp bằng cách cấp vốn cho ngân hàng thương mại cùng lãi suất chiết khấu và lãi suất tái cấp vốn thấp cho ngân hàng.”

    Ông Thành nhận định, là sự chênh lệch lượng dư nợ giữa con số đã giải ngân thông qua các chương trình kích cầu so với số liệu do Ngân Hàng Nhà Nước công bố đặt ra vấn đề “tiền giải ngân đi đâu và đảo nợ cần được quan tâm.”

    Thời gian gần đây, thị trường ngoại hối có nóng lên đôi chút và thị trường chứng khoán thì diễn biến khá sôi động.

    Chủ doanh nghiệp vận tải nhận định, rằng việc sử dụng vốn từ chương trình kích cầu để đầu tư dài hạn trong thị trường chứng khoán là điều khó xảy ra. Tuy nhiên, đầu tư ngắn hạn theo lối “cơ hội” khi vốn đang nhàn rỗi là điều có thể có.

    Nhận định về các chương trình bù lãi suất, doanh gia này nói rằng “chương trình kích cầu thứ hai là sự mở rộng đối tượng vay mượn. Bây giờ thì số đi vay nhiều hơn, còn các doanh nghiệp lớn thì đã hưởng từ chương trình đầu tiên rồi.”

    Cách đây ít hôm, báo điện tử VnEconomy cho đăng tải ý kiến của ông Võ Trí Thành, trưởng ban Nghiên Cứu Chính Sách Hội Nhập Kinh Tế Quốc Tế thuộc Viện Nghiên Cứu và Quản Lý Kinh Tế Trung Ương. Ông Thành nói rằng sự phát triển của Việt Nam phụ thuộc rất nhiều vào tình hình bên ngoài, và rằng, với phân tích sơ khởi mà Viện đang thực hiện, thì mức tăng trưởng 5% là mục tiêu khó khăn cho Việt Nam trong năm nay.

    Chủ đề: Kinh tế

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    1 phản hồi

    Dân Trí: Có hay không tình trạng đảo nợ tràn lan?

    Trong khi Ngân hàng Nhà nước vẫn chưa lên tiếng có hay không việc đảo nợ trong gói hỗ trợ lãi suất thì các chuyên gia kinh tế khẳng định chắc chắn có hiện tượng đảo nợ, thậm chí tỷ lệ đảo nợ khá lớn trong tổng số tiền đã được các ngân hàng giải ngân.

    Theo TS. Nguyễn Quang A, Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển, những người làm chính sách không biết có hiện tượng đảo nợ hay không do “họ chưa bao giờ là người đi vay cũng như người cho vay”.

    Nếu đứng ở cương vị người cho vay hoặc người đi vay thì gói hỗ trợ lãi suất (HTLS) 17.000 tỷ đồng là cơ hội “trời cho” để cơ cấu lại các khoản nợ cũ với lãi suất cao trước đây. Ông Quang A khẳng định, tỷ lệ đảo nợ không dưới 70% số dư nợ HTLS đã cho vay.

    Đồng tình với quan điểm này, TS. Vũ Thành Tự Anh, giảng viên Chương trình giảng dạy kinh tế Fulbright cũng thẳng thắn nhìn nhận, tỷ lệ đảo nợ trong gói HTLS có thể nói là rất lớn.

    “Số tiền HTLS giải ngân đến thời điểm này đã lên đến 220.000 tỷ đồng, cộng với các khoản vay không HTLS thì tổng dư nợ vào khoảng 1,2 triệu tỷ đồng. Nếu tất cả các khoản vay này đều đi vào sản xuất - kinh doanh thì tổng dư nợ phải tăng 16%, nhưng trên thực tế dư nợ chỉ tăng 2%. Vậy, số dư nợ 14% còn lại đi đâu, nếu không phải là quay trở lại ngân hàng?”, ông Tự Anh đặt câu hỏi.

    Cũng theo chuyên gia kinh tế này, việc ngân hàng và DN “bắt tay nhau” để “cơ cấu lại nợ cũ” không thể trách được họ.

    “Chỉ có điều, khi Chính phủ sử dụng 1 tỷ USD với mong muốn kích cầu tín dụng để chống suy giảm kinh tế, tạo công ăn việc làm, thúc đẩy tiêu dùng và xuất khẩu mà không kích được cầu, hoạt động sản xuất - kinh doanh vẫn hết sức khó khăn, số lượng lao động mất việc tiếp tục gia tăng… thì cần phải xem lại hiệu quả của gói kích cầu này”, ông Tự Anh nói...