“Thật đáng buồn cho cách dạy của chúng ta...”

  • Bởi tqvn2004
    13/04/2009
    3 phản hồi

    Thời Hàn Băng (Trung Quốc)

    Bài “Các em thật giỏi quá” để lại trong tôi một ấn tượng mạnh hơn bất cứ lời bình nào về nền giáo dục của nước Mỹ.

    Người thầy giáo trong bài báo ấy chẳng khác một thiên thần. Ông đem lại cho lũ trẻ lòng công bằng, tình yêu thương, tinh thần đoàn kết giúp đỡ lẫn nhau, tư duy lý tính, ý nghĩa của cuộc đời… Với cách giáo dục như thế, sao mà lũ trẻ không có tình thương, sao mà chúng còn chịu sự ràng buộc và hạn chế của những điều này khoản nọ nào đấy?

    Tôi bỗng nhớ lại hồi học trung học, thầy giáo có tổ chức cho chúng tôi học tập tấm gương Lại Ninh.


    Lối tư duy phản biện (critical thinking) được hình thành bằng cách đặt câu hỏi nghi ngờ đối với những bài giảng tưởng chừng như mẫu mực nhất, chân lý nhất...

    Chuyện Lại Ninh như sau: "Ngày 13 tháng 3 năm 1988, thiếu niên Lại Ninh 14 tuổi bỗng phát hiện thấy có đám cháy trong rừng, anh liền tức tốc chạy tới chỗ cháy và cầm lấy một cành cây hăng hái quên mình dập lửa. Tuy các đội viên đội chữa cháy từng khuyên mọi người chớ chạy đến gần đám lửa, nhưng vì không đành lòng nhìn thấy tài sản của Nhà nước bị thiệt hại, Lại Ninh vẫn tiếp tục dập lửa. Sau cùng đám cháy rừng bị dập tắt, hơn 3500 mẫu rừng được cứu thoát, trạm vệ tinh chuyển tiếp truyền hình trong rừng và nhà kho của công ty dầu lửa cũng bình yên vô sự. Sáng hôm 14, người ta tìm thấy xác Lại Ninh trong đống tro rừng. Tay phải anh vẫn còn nắm chặt cành cây, mặt hướng lên đồi, cặp kính cận thị văng đâu mất, tay trái bám lấy mặt đất, chân phải ở tư thế leo lên đồi. Lại Ninh đã vĩnh biệt chúng ta nhưng tinh thần của anh mãi mãi còn sống với chúng ta. Anh là tấm gương để chúng ta học tập noi theo! Anh mãi mãi là niềm kiêu hãnh của chúng ta!"

    Lại Ninh là một thiếu niên tốt và có tinh thần quý trọng của công rất cao. Thế nhưng tại sao chúng ta không dạy dỗ trẻ em cách phòng tránh khi có cháy rừng mà lại khuyến khích các em chạy tới đám cháy? Có “tài sản Nhà nước” nào quý hơn tính mạng con người chăng? Những người thân của Lại Ninh sẽ phải chịu đựng nỗi đau như thế nào vì chuyện ấy? Còn có cách giáo dục nào thiếu đạo đức hơn lối dạy trẻ em như thế không? Nhất là ngày nay, trong khi một lũ quan tham ra sức chiếm đoạt “tài sản Nhà nước” thì ta vẫn tiếp tục dạy dỗ các em hy sinh thân mình để bảo vệ một loại tài sản nào đó, thử hỏi đạo trời ở đâu?

    Tại nước Mỹ, khi xảy ra nguy hiểm, các thầy cô giáo bao giờ cũng khuyên răn học trò rời xa ngay nơi đó và hướng dẫn chúng rất tường tận cách tránh né. Họ hiểu rằng tính mạng giữ được thì lại có thể làm ra tài sản… Cách giáo dục của chúng ta thì có thể đưa bao nhiêu thanh thiếu niên ưu tú đi tới chỗ chết!

    Thế nhưng trước đây tôi đâu có biết đạo lý ấy. Tôi từng mong muốn mình cũng được như Lại Ninh liều thân chữa cháy, dẫu có hy sinh trong đám lửa thì cũng không quản ngại. Cho tới năm học lớp 12, tôi được một thầy giáo trẻ dạy môn sử có lương tri bảo ban cho dần dần hiểu rõ thực chất của nhiều vấn đề, từ đó tôi bắt đầu suy nghĩ sâu sắc. Sau khi trở thành nhà báo, đi nhiều thấy nhiều, tôi dần dần hiểu ra rằng tính mạng con người, tình thương yêu, lòng khoan dung và niềm tin mới là thứ đáng quý nhất.

    Kiểu giáo dục khuyên bảo lũ trẻ con ấu trĩ xông vào cứu cái gọi là “tài sản Nhà nước” ấy thật đáng trách, ngay cả loài cầm thú cũng chẳng làm thế. Tất cả mọi thứ vật chất đều có thể làm lại, riêng sinh mạng thì không thể.

    Cách giáo dục ấy hủy hoại lũ trẻ từ nhỏ, xóa bỏ thiên tính của chúng, ươm trồng hạt giống tính nô lệ. Ngay từ ở nhà trẻ, có cô giáo đã quyết định thái độ đối xử với từng cháu tùy theo bố mẹ cháu chức vụ cao hay thấp, giàu hay nghèo; ngay từ tuổi ấy chúng đã dần dần học được cách lấy lòng cô giáo. “Nô tính” ấy thâm căn cố đế tới mức sau này có người leo lên địa vị lãnh đạo rồi mà vẫn còn giữ thói cũ, thậm chí còn nặng hơn. Thấy khách nước ngoài thì cung kính vâng vâng dạ dạ; thấy quần chúng bình thường thì nạt nộ ra oai… Thật là đáng buồn làm sao!

    Chế độ giáo dục xóa bỏ lương tri, tính người, hủy hoại tình thương yêu, trau dồi nô tính và tính phục tùng, gạt người nghèo ra khỏi ghế nhà trường chẳng những chỉ đào sâu hố ngăn cách giàu nghèo mà còn hủy hoại tiền đồ của một dân tộc. Nếu không thấy rõ sự khác biệt giữa chúng ta với người Mỹ ngay từ cách giáo dục trẻ em, nếu không cải tổ nền giáo dục mà cứ phát triển theo kiểu giết gà lấy trứng như thế này thì chúng ta sẽ mãi mãi chẳng đuổi kịp người Mỹ và con cháu chúng ta sau này sẽ phải trả giá đau khổ cho cách tăng trưởng kinh tế này.

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    3 phản hồi

    Giá như anh bạn việt kiều BaLan này của tôi đọc được bài viết trên...

    Trích dẫn:
    Sang Ba Lan từ thập niên 1990, sau mười mấy năm lăn lộn làm ăn ở nhiều nơi trên mảnh đất Đông Âu này, vợ chồng tôi đã tích góp được số vốn khoảng gần trăm ngàn đôla tiền mặt. Số tiền có thể nhỏ so với không ít người Việt thành đạt cùng thời kỳ nhưng cũng đủ để vợ chồng tôi tạm hài lòng cho công sức lao động đã bỏ ra ngần ấy năm nơi đất khách xứ người.

    Nhưng có lẽ tài sản quý giá nhất mà vợ chồng tôi đồng sở hữu trên đất Ba Lan chính là tổ ấm gia đình hạnh phúc được tạo dựng xây đắp khá chuẩn mực trong những năm tháng xa quê: một người chồng năng động, tháo vát, đầy tinh thần trách nhiệm, một người vợ hiền hậu, đảm đang, giỏi giang trong xử thế. Hai đứa con, trai lên 8, gái lên 5 khỏe mạnh, thông minh, học giỏi, ngoan ngoãn vâng lời mẹ cha. Chúng tôi có một căn hộ khiêm nhường ba phòng trong một chung cư, có ôtô và giấy tờ định cư hợp pháp.

    Với điều kiện thuận lợi như thế, cuộc sống của tôi có thể sẽ vẹn tròn con đường đi trên đất người. Chúng tôi sẽ nằm trong số không nhiều gia đình người Việt có cùng hoàn cảnh, mặc nhiên coi Ba Lan như quê hương thứ hai của mình.

    Thế nhưng tôi sớm nhận ra điều đó lấn cấn trong từ “hội nhập”. Có lẽ từ khi đứa con gái nhỏ 5 tuổi bước chân vào lớp 1 trường người bản xứ. Ngày đầu tiên cháu đến trường và trở về ê a với bài học đầu tiên về Chúa Jesus. Tôi giật mình và không thể giải thích được cho cháu hiểu ngay khi trong nhà mình tại sao còn có bàn thờ Phật Bà Quan Âm.

    Đứa con trai đã học lớp 3, phát âm rành rẽ tiếng Ba Lan nhưng nhiều khi nói tiếng Việt với bố lại ngắc ngứ sai văn phạm. Còn vợ tôi, mỗi lần đến dự các lễ hội của cộng đồng người Việt, cô ấy thích vận những váy áo đồ đầm kiểu cách hơn là chiếc áo dài truyền thống quê hương. Bữa ăn tối sum vầy cả nhà, những món dưa cà mắm muối kho nấu kiểu dân tộc đã vắng dần trên mâm cơm chỉ vì phải ưu tiên hai đứa con quen ăn đồ tây ở trường. Rồi một lần, đứa con lớn tên Huy về nhà hớn hở khoe có thêm tên mới là Tony, hỏi ra mới biết cô giáo ở trường đặt cho để thầy cô, bạn bè người bản xứ dễ gọi…

    Tôi thấy rõ một cảm giác mất mát đang ngày càng phủ vào trong tâm trí. Tổ ấm gia đình được coi như vẹn toàn hạnh phúc của tôi giờ đây có nguy cơ rạn nứt. Nó đang từ từ bị đánh cắp đi những gì đó rất đỗi thân thương, gần gũi mà vợ chồng tôi đã lưu giữ được từ lúc bơ vơ mới sang xứ người. Nói cho cùng cuộc sống tha phương nơi đất khách đã tạo nên sự xâm nhập tự nhiên của thực tế xã hội, khó có thể giữ gìn, ngăn chặn nổi.

    Sau mười mấy năm ở xa đất nước, chưa bao giờ tôi lại dành nhiều thời gian nghĩ về cội nguồn đến thế. Canh cánh trong lòng người làm cha như tôi giờ đây là nỗi niềm mong mỏi tha thiết cho những đứa con mình được ăn học, lớn lên và trưởng thành ngay trên quê hương đất Việt.

    Sau hai tháng trời về nước trước tìm hiểu, chuẩn bị sắp xếp mọi thứ chu đáo, tôi quay sang đón vợ con. Trong bữa cơm chia tay mọi người quen biết, tôi rất xúc động và chỉ nói ngắn gọn được một câu: “Mỗi cây mỗi hoa, mỗi nhà mỗi cảnh”.

    Nhưng tôi không phải nói ngược đâu. Đã đến lúc tôi quyết định trở về nước, cũng chính là vì tương lai con cái mà thôi!
    http://www.tuoitre.com.vn/Tianyon/Index.aspx?ArticleID=309523&ChannelID=329

    Anh ấy sẽ mất bao nhiêu tiền để mua được một căn nhà ở VN. Tất nhiên anh ấy có thể không mua mà chỉ đi ở thuê đâu đó. Nhưng với một người tràn đầy "dân tộc tính" như anh bạn của tôi thì chắc chắn anh ấy sẽ rất nhớ câu "an cư lạc nghiệp" và chắc chắn anh ấy không chịu ở trọ ngay trên quê hương mình đâu.
    Một căn hộ 3 phòng ngủ, 2wc, và có thể là sẽ có một gara nữa thì giá khoảng bao nhiêu nhỉ? Tôi lo cho anh bạn của tôi quá.
    Và sau khi có nơi ở, anh ta sẽ làm gì để sinh sống. Anh ta có quen biết ai để gới thiệu vào những cơ quan nhà nước không? Các cơ quan ấy có biết trọng dụng người có lý lịch như anh không? Nếu vậy anh có thể làm cho khới tư nhân hay cty nước ngoài. Hay là anh sẽ mở công ty riêng nhỉ. Tới đây tôi lại lo cho anh ấy quá, chắc anh ấy không dám mở cty đâu.
    Anh ấy bỏ mảnh đất BaLan tư bản giẫy chết để trở về đất mẹ khế ngọt. Với ý định gìn giữ tâm hồn lương thiện cho mình và đàn con. Chao ôi tôi lo quá, và chao ôi tôi nể phục anh ấy quá.

    Cái này nhà cháu copy từ blog LĐH, các bác xem có giống nhau không?

    CƯỜI RA NƯỚC MẮT…

    Mấy ngày liền trời mưa như trút nước. Khắp nơi nước ngập lênh láng. Được bữa nghỉ việc đồng áng. Mới chín giờ sáng, lũ thanh niên choai xóm Cây Cậy đã tụ họp đông đủ ở đình làng. Thằng Tèo ngồi tiu nghỉu một góc chẳng nói chẳng rằng. Cả bọn ngạc nhiên lắm. Xưa nay nó là đứa láu táu nhất bọn. Chưa thấy người đã thấy tiếng. Thế mà bữa nay… Thằng Tó quát: Thằng Tèo. Mày mần răng mà bữa ni ngồi đần thối một góc thế. Thằng Thố can: Thôi mà, để cho nó yên. Chắc bữa nay nhà nó có chuyện chi đó, nên chưa phát sóng đó thôi. Cả bọn lại ồn ào, tùm lum tán chuyện trên trời dưới đất. Thằng Tó bảo: Bữa rồi, tao lên phố huyện. Thằng bạn nó rủ ra quán, vô cái mạng “In tờ lét”. Tao ghé đọc nhờ. Thấy có chuyện rất hay… Chuyện gì, chuyện gì? Cả bọn nhâu nhâu chờ đợi. Thằng Tó trịnh trọng. Chuyện kể rằng: Vào thời chiến tranh. Chiến thuật “ba mũi giáp công” được phe ta triển khai triệt để… Có một lần, bà con ta biểu tình chặn quân giặc càn quét vùng giải phóng. Xe tăng, đại bác rầm rộ kéo đầy đường. Tinh thần đấu tranh của bà con ta quả là quyết liệt. Nhiều người lăn xả vào xích xe tăng, bất chấp hiểm nguy… Mày nói sao? Họ không sợ xe tăng nó nghiền nát bét như tương à? Chuyện lạ… Thế mới là đấu tranh. Mà chuyện thật trăm phần trăm đó nghe. Sách nhà nước in hẳn hoi. Không phải tao bịa. Mà tao hỏi mày câu này: Thế ngộ nhỡ ra thằng lái xe tăng nó cài số… nhầm. Cái xe tăng bỗng dưng nó chồm về phía trước, nó đè chết thật thì sao? Thế thì mày chỉ biết một mà lại không biết hai. Thằng lính đó cũng là con em của dân. Những người đó là đồng bào của nó. Nó có gan trời cũng chẳng dám nghiến chết đồng bào của mình. Rồi có ngày nó còn về thăm quê, thăm cha thăm mẹ nó. Nó làm điều ác, nó giết người thì chỉ có mỗi cách là… bán xới khỏi đất này, sang Tàu mà ở. Làm sao nó dám vác cái bản mặt về đến quê…? Ở đời ai cũng có cha có mẹ. Không thì nó chui từ cái lỗ nào mà ra. Ai nuôi nấng chở che nó thành người. Không biết ơn sinh đẻ dưỡng dục thì chỉ là lũ vô ơn bất nhơn bất nghĩa thôi… Trước khi làm điều ác cũng phải biết suy nghĩ chứ. Thế mới là con người. Mày hiểu chưa? Ừa ha! Cũng có thể như thế lắm chứ. Tuy nhiên, chuyện không dừng ở đó. Tên chỉ huy nổi giận quát lác um xùm. Nó ra lệnh thằng lính pháo hạ nòng xuống dọa bắn vào đoàn biểu tình. Quyết không khoan nhượng. Một bà mẹ trẻ đang bế đứa con nhỏ xíu bỗng xông lên phía trước. Cặp mắt nảy lửa, hét vào mặt thằng chỉ huy: Mi có giỏi thì bắn đi! Vừa nói, bà ta vừa dâng đứa trẻ lên cao đút thẳng vào nòng pháo… Thằng Tó bỗng ngừng bặt giữa chừng. Cả bọn nhao nhao: Rồi sao? Rồi sao nữa…? Câu giờ một lúc cho thêm phần long trọng. Thằng Tó thủng thẳng: Bọn giặc phải rút quân chứ sao. Bà con ta hân hoan ăn mừng chiến thắng. Thế mới biết, tinh thần đấu tranh của nhân dân ta thật là bất khuất. Có một không hai trên thế giới. Cũng vì thế mà ta đã đánh thắng tới… ba thằng đế quốc cả to lẫn nhỏ… He he he…!

    Thằng Thố nãy giờ ngồi hóng chuyện, giờ mới nghển mặt hỏi: Thế nhỡ nó cứ càn, cứ bắn, người chết thì sao. Không lẽ người ta không sợ chết? Thế mà cũng không biết. Thằng Tèo đang ngồi im như thóc thối một góc. Nghe chuyện thằng Tó kể không chịu nổi cơn hóng, vùng đứng lên xấn xổ tham gia: Đi đấu tranh có bị thương thì được phong … thương binh. Bị chết sẽ được phong cái chức… liệt sĩ. Rồi thì được công nhận đã có thành tích làm rạng rỡ nòi giống tổ tiên. Tổ quốc sẽ ghi công, được làm anh hùng. Vinh dự như thế sợ gì mà không chết. Thằng Thố mới thủng thẳng: Mà tao hỏi chúng mày: Tại sao cái bà mẹ kia không lấy thân mình đậy nòng pháo mà lại đút đứa trẻ con vào nòng pháo dzậy ta? Thằng Tèo lanh chanh: Thì… thì nếu nó bắn thì chỉ có thằng bé nó chết. Mẹ nó vẫn còn. Về ngủ với chồng nó, nó lại đẻ tiếp. Sợ gì không có con. Dưng mờ… Thằng Tèo quay sang thằng Thố gắt: Dưng mờ sao? . Dưng làm thế nó… bất nhơn quá. Đứa trẻ nó có tội tình gì mà bị đem làm vật hy sinh thế. Nó đã biết gì đến lý tưởng cách mạng. Biết gì đến tình yêu nước, đến cái chủ nghĩa anh hùng cách mạng vĩ đại kia. Cái gì đã xui khiến bà mẹ thí cả con mình đến vậy. Thật là hành động man rợ. Không một ai làm con người trên trái đất này lại đi hành động như vậy. Hành động đó rất đáng phỉ nhổ vì nó quá ấu trĩ. Ấu trĩ đến man rợ, chứ có anh hùng cái nỗi gì…?. Dừng một lúc, thằng Thố tiếp: Nghe chuyện thằng Tó nó kể, tao lại nhớ đến chuyện về “đồng chí anh hùng thiếu niên Lê Văn Tám” ngày trước. Đã cả gan đổ xăng tự đốt mình, rồi chạy tới 50 mét vào đồn giặc làm nổ kho đạn, kho xăng của giặc để lập công. Mãi đến bi giờ người ta vẫn ca ngợi là “thiếu niên anh hùng”. Thằng Tèo gay gắt: Một cậu bé mới mười bốn, mười lăm tuổi thì đâu đã biết cái gì là cái “lí tưởng” với cái “chủ nghĩa anh hùng cách mạng” cơ chứ. Thằng Thố nói: Nghe nói sau này người ta có sửa lại rằng: Thực ra cậu bé đó được tổ chức phân công nhiệm vụ. Người chỉ huy cậu ta hành động là một đồng chí XYZ nào đó. Và đồng chí ấy cũng đã hy sinh mất tiêu òi. Thằng Tèo bật ra: Mày nói đúng. Xui trẻ con làm những việc của người lớn, cũng có khác gì “xui chúng ăn cứt gà sáp”. Nhưng thế là chúng nó khôn. Nó xui người khác chết còn hơn là mình chết. Sống chết mặc bay, miễn tao còn sống là được. Ai chả biết “người còn thì của còn”, người chết là hết… Người vô thức mới đi chết như thế chứ. Cái kiểu… chết một cách khơi khơi, chết “tự tin” như như thế có khác gì là dân “Hồi giáo cực đoan” đánh bom tự sát. Mà ngày nay được gọi là bọn “khủng bố” đó đó…?

    Cả bọn bỗng lặng thinh. Không khí chợt chùng xuống. Có lẽ chúng đều thấm thía bài học về cái “chủ nghĩa anh hùng” xa xưa ấy. Nhìn vào mắt chúng. Nỗi đau xót và căm giận vẫn còn ngời ngời ra kia…?
    Prev: Thơ...

    Thật giống anh Lê văn Tám của dân Việt nhà cháu quá nhể, lại y chang các quan LĐ nữa chứ.
    Xách dép, xách dép. Bác Land nói thánh thật.