Ngày 2 tháng 4: thế giới không nên kỳ vọng quá nhiều

  • Bởi Bien-Tap
    02/04/2009
    1 phản hồi

    TS. Vương Quân Hoàng (Theo The Globe and Mail)

    Chính phủ không thể làm tất cả mọi việc...

    Lãnh đạo các nước G20 sẽ bắt đầu cuộc họp vào ngày 2/4 ở London để thống nhất các biện pháp chính sách giải quyết cuộc khủng hoảng tài chính. Thủ tướng Anh Gordon Brown đã gọi cuộc gặp lần này giống như hiệp định Bretton Woods II, (năm 1944 một cuộc gặp tương tự đã tạo ra hệ thống Bretton Woods điều chỉnh hệ thống tài chính thế giới sau Chiến tranh thế giới II). Ông Gordon Brown và Tổng thống Pháp Nicolas Sarkozy muốn cải cách chủ nghĩa tư bản trên toàn cầu để tạo ra sự công bằng hơn và ngăn chặn việc thành lập quá nhiều tổ chức tài chính bằng cách kết hợp và đẩy mạnh chức năng của các cơ quan điều hành trong chính phủ.

    Thay vào đó, các quốc gia nên tập trung vào sửa chữa những điểm yếu trong chính sách quản lý ở nước mình và yêu cầu nền tảng vững chắc đối với các ngân hàng, trong khi vẫn tiếp tục tư vấn ý kiến và kết hợp với các chính phủ nước ngoài để giải quyết các khó khăn trên bình diện quốc tế.


    Mặc dù tầm nhìn của họ có tính logic, đó là các ngân hàng toàn cầu sẽ cần có một cơ quan quản lý toàn cầu, nhưng rất ít khả năng một hiệp định chung để thay đổi cấu trúc tài chính toàn cầu sẽ ra đời. Hơn thế nữa, tạo ra những niềm tin khó có thể hiện thực hoá sẽ chẳng giúp ích gì trong việc giải quyết cuộc khủng hoảng, và có thể sẽ ảnh hưởng đến niềm tin khi thực tế chứng minh rằng niềm tin ấy không thể trở thành hiện thực.

    Thay vào đó, các quốc gia nên tập trung vào sửa chữa những điểm yếu trong chính sách quản lý ở nước mình và yêu cầu nền tảng vững chắc đối với các ngân hàng, trong khi vẫn tiếp tục tư vấn ý kiến và kết hợp với các chính phủ nước ngoài để giải quyết các khó khăn trên bình diện quốc tế. Các tổ chức đó có thể là Uỷ ban Basel về giám sát ngân hàng (Basel Committee on Banking Supervision, Diễn đàn ổn định tài chính (Financial Stability Forum), Quỹ tiền tệ quốc tế và các tổ chức khác.

    Các quy định tài chính vẫn nên thuộc trách nhiệm của các cơ quan lãnh đạo quốc gia, đó là những nơi tốt nhất để giám sát và phạt vi phạm các tổ chức tài chính trong chính quốc gia mình. Một khi hoạt động kinh tế sôi động trở lại, thách thức sẽ bị đặt lên vai chính phủ: cấu trúc lại các ngân hàng thua lỗ, loại bỏ các ngân hàng đã được bơm quá nhiều thanh khoản, bắt đầu trả nợ công cộng do những khoản vay mượn nhằm chống lại cuộc khủng hoảng.

    Cuộc họp chuẩn bị của các bộ trưởng tài chính đã đạt được thống nhất xung quanh các quy tắc cải cách chính sách, nhưng vẫn mang tính chung chung rất cao và không có các chi tiết hoạt động. Điều này có lý do của nó: hệ thống tài chính và cơ chế quản lý của các quốc gia rất khác nhau, và rất khó để xác định các biện pháp cụ thể để tất cả các chính phủ có thể thực hiện. Trong quá khứ có những cải cách chính sách (ví dụ Hiệp định Basel quy định các yêu cầu về vốn) bao gồm các trung tâm tài chính lớn (chủ yếu là Mỹ và Anh) thống nhất về phương pháp tiếp cận chung, và 10 chính phủ khác có quyền quyết định có tham gia hay không (và nếu tham gia thì sẽ sửa chữa một số điểm đề phù hợp hơn với trường hợp của riêng quốc gia).

    Mặc cho có những thất bại trong quản lý của các trung tâm tài chính lớn, đây rất có thể là mô hình cho các cải cách trong tương lai - "luật mềm" thay cho các hiệp định chính thức. Dường như là những yếu kém của các trung tâm tài chính lớn bằng cách nào đó sẽ tạo ra liên minh chặt chẽ hơn giữa các quốc gia khác để làm ảnh hưởng đến kết quả. Những chi tiết cần được những người có chuyên môn tìm ra chứ không phải bởi các quan chức chính phủ. Công việc này cần nhiều thời gian. Nó không thể được thực hiện trong một tháng hay một năm. Việc cần làm hơn đó là tìm ra cách để xử lý hệ thống ngân hàng vốn đã bị tắc nghẽn do những tài khoản độc hại sau gần hai năm khủng hoảng.

    Mặc dù một số nơi có các giải pháp đối phó, nhưng lịch sử đã cho thấy hậu quả của những can thiệp thiếu cân nhắc của chính phủ. Và những thất bại ở mỗi nước đều có các đặc trưng riêng.


    Các lãnh đạo không thể tiến đến ngay cả một mục tiêu chung cho những quy định mới, để giải quyết cuộc khủng hoảng hiện tại? Phần thưởng dựa trên những thành tích ngắn hạn tạo ra động lực để lao vào các cuộc chơi rủi ro, các công ty xếp hạng tín dụng cho thấy năng lực kém cỏi, những khoản vay cầm cố đã được dành cho những người không có đủ khả năng trả nợ mua nhà, các loại chứng khoán nhập nhằng đã được phân tán trên khắp thế giới cho các nhà đầu tư và quản lý thiếu thông tin. Mặc dù một số nơi có các giải pháp đối phó, nhưng lịch sử đã cho thấy hậu quả của những can thiệp thiếu cân nhắc của chính phủ. Và những thất bại ở mỗi nước đều có các đặc trưng riêng.

    Vậy thì chúng ta nên kỳ vọng điều gì từ cuộc gặp cấp cao ở London? Thế giới đang phải đối mặt với một cuộc đại suy thoái trên bình diện toàn cầu lần đầu tiên kể từ sau Chiến tranh thế giới II. Một số chính phủ đang tung ra các gói cứu trợ, nhưng rất nhiều nước đang phát triển lại không thể làm được việc đó. IMF là tổ chức duy nhất có thể cung cấp tài chính cho toàn cầu, và những thống nhất là cần thiết để giúp IMF tăng cường nguồn lực, từ đó cứu giúp các quốc gia.

    G20 chỉ là một nhóm nhỏ. G20 không thể thấy những quy định tài chính nên ở mức độ nào tại các quốc gia như Argentina, Russia, Ả rập Xê-út hay Thổ Nhĩ Kỳ. Tuy nhiên, nhóm này đại diện ra các vùng trên toàn thế giới và hầu hết các quốc gia này đều đang nắm giữ một lượng dự trữ ngoại tệ rất lớn. Đó là một diễn đàn hợp lý để cam kết tăng nguồn quỹ cho IMF và cải cách cấu trúc của IMF để khiến quỹ này đại diện tốt hơn cho tình hình kinh tế hiện tại. Cơ chế quản trị và hệ thống quota của IMF cần phải được cải thiện, và bây giờ là lúc hợp lý để làm việc đó.

    Giới thiệu đại cương về nhóm G-20

    Nhóm G-20 được thành lập khi nào?

    Nhóm G-20 gồm các Bộ trưởng tài chính và Thống đốc Ngân hàng Trung ương được thành lập năm 1999 bao gồm các quốc gia công nghiệp phát triển và một số nước đang phát triển để thảo luận những vấn đề quan trọng của nền kinh tế toàn cầu. Hội nghị khai mạc tổ chức này được tiến hành vào các ngày 15-16/12/1999 tại thành phố Béc-lin dưới sự chủ trì của Bộ trưởng tài chính Đức và Canada.

    Sứ mệnh của Nhóm G-20

    Nhóm G-20 là một diễn đàn không chính thức nhằm thúc đẩy các cuộc thảo luận cởi mở và xây dựng giữa các quốc gia công nghiệp và các nước thị trường mới nổi về những vấn đề quan trọng liên quan đến sự ổn định kinh tế toàn cầu. Bằng việc đóng góp vào công cuộc thúc đẩy cơ cấu tài chính quốc tế và tạo cơ hội cho các cuộc đối thoại về các chính sách quốc gia, hợp tác quốc tế và các tổ chức tài chính quốc tế, Nhóm G-20 giúp đỡ hỗ trợ tăng trưởng và phát triển kinh tế trên toàn cầu.

    Xuất xứ của Nhóm G-20

    Nhóm G-20 được thành lập ra nhằm đối phó với cuộc khủng hoảng tài chính vào những năm cuối thập kỷ 90 và đáp lại sự thừa nhận ngày càng cao cho rằng các nước thị trường mới nổi quan trọng chưa có đại diện đầy đủ xứng tầm trong nền tảng của nền quản trị điều hành và các cuộc thảo luận kinh tế toàn cầu. Trước khi Nhóm G-20 ra đời, các nhóm tổ chức tương tự nhằm thúc đẩy đối thoại và phân tích đã được thành lập theo sáng kiến của Nhóm G-7. Nhóm G-22 đã họp mặt tại thành phố Washington D.C., Hoa Kỳ, vào tháng 4 và tháng 10/1998. Mục đích của hoạt động này là nhằm đưa những quốc gia không thuộc Nhóm G-7 tham gia vào việc giải quyết các khía cạnh mang tính toàn cầu của cuộc khủng hoảng tài chính khi đó tác động tới các nước thị trường mới nổi. Sau đó lại diễn ra 2 hội nghị với thành phần tham gia đông đảo hơn gọi là Nhóm G-33 diễn ra vào tháng 3 và tháng 4/1999 để thảo luận việc cải cách nền kinh tế toàn cầu và hệ thống tài chính quốc tế. Các đề nghị do Nhóm G-22 và G-33 đưa ra để giảm bớt tình trạng tổn thương của nền kinh tế thế giới trước các cuộc khủng hoảng cho thấy lợi ích tiềm năng của diễn đàn hiệp thương quốc tế đều kỳ có sự tham gia của các quốc gia thị trường mới nổi. Diễn đàn đối thoại đều kỳ như vậy với sự tham gia đều đặn của nhiều đối tác đã được thể chế hóa bằng việc thành lập Nhóm G-20 vào năm 1999.

    Thành viên Nhóm G-20

    Nhóm G-20 bao gồm Bộ trưởng tài chính và Thống đốc Ngân hàng Trung ương của các nước Ac-hen-ti-na, Ot-xtrây-li-a, Bra-xin, Ca-na-đa, Trung Quốc, Pháp, Đức, Ấn Độ, In-đô-nê-xi-a, I-ta-ly, Nhật Bản, Me-xi-cô, Nga, A-rập Xê-út, Nam Phi, Hàn quốc, Thổ Nhĩ Kỳ, Vương quốc Anh, Hoa Kỳ, Liên minh Châu Âu có đại diện luân phiên theo quốc gia giữ chức Chủ tịch và Ngân hàng Trung ương Châu Âu. Để đảm bảo cho các diễn đàn kinh tế toàn cầu và các tổ chức tài chính quốc tế hợp tác chặt chẽ với nhau, Tổng giám đốc Quỹ tiền tệ quốc tế (IMF) và Chủ tịch Ngân hàng Thế giới (WB) cộng với Chủ tịch của Ủy ban Tài chính và Tiền tệ quốc tế (thuộc IMF) và Ủy ban Phát triển (thuộc WB) cũng tham gia vào các cuộc họp của Nhóm G-20 với tư cách không chính thức. Do vậy, Nhóm G-20 đã tập hợp được tất cả các quốc gia thị trường mới nối và công nghiệp phát triển quan trọng của mọi khu vực trên thế giới. Tính chung lại, Nhóm G-20 đại diện cho khoảng 90% tổng sản phẩm quốc dân toàn cầu, 80% kim ngạch thương mại thế giới (bao gồm cả kim ngạch thương mại giữa các nước EU) và chiếm 2/3 dân số thế giới. Tỷ trọng kinh tế và hội viên rộng rãi của Nhóm G-20 đã đem lại cho tổ chức này tính hợp pháp cao và ảnh hưởng to lớn đối với việc quản lý nền kinh tế và hệ thống tài chính toàn cầu.

    Các thành tựu của Nhóm G-20

    Nhóm G-20 đã thúc đẩy được hàng loạt các vấn đề kể từ năm 1999 đến nay, trong đó có cả thỏa thuận về các chính sách tăng trưởng, giảm bớt sự lạm dụng hệ thống tài chính, giải quyết các cuộc khủng hoảng tài chính, và chống lại tài trợ cho khủng bố. Nhóm G-20 cũng hướng tới mục tiêu thúc đẩy việc thông qua những chuẩn mực được quốc tế công nhận bằng những tấm gương điển hình do các nước hội viên thực hiện trong các lĩnh vực như minh bạch hóa chính sách tài khóa và chống lại nạn rửa tiền và tài trợ khủng bố. Năm 2004, các nước hội viên Nhóm G-20 đã cam kết thực hiện chuẩn mực cao mới về minh bạch hóa và trao đổi thông tin về các vấn đề thuế khóa. Công việc đó nhằm mục đích chống lại việc thao túng hệ thống tài chính và các hoạt động bất hợp pháp, kể cả việc trốn thuế. Nhóm G-20 cũng đã đóng một vai trò quan trọng trong các vấn đề liên quan đến công cuộc cải cách cơ cấu tài chính quốc tế.

    Nhóm G-20 cũng hướng tới mục tiêu xây dựng một quan điểm chung giữa các nước thành viên về các vấn đề liên quan đến việc thúc đẩy phát triển hệ thống tài chính và kinh tế toàn cầu và tổ chức cuộc họp bên lề Hội nghị thường niên năm 2008 của IMF và WB để xác nhận tình hình kinh tế đương thời. Tại cuộc họp này, phù hợp với sứ mệnh căn bản của Nhóm G-20 nhằm thúc đẩy đối thoại cởi mở và xây dựng giữa các nước tiên tiến và các nước thị trường mới nổi về những vấn đề chủ chốt liên quan đến sự ổn định và tăng trưởng kinh tế toàn cầu, các Bộ trưởng và các Thống đốc đã thảo luận về cuộc khủng hoảng tài chính hiện thời và tác động của cuộc khủng hoảng đó đối với nền kinh tế thế giới. Các Bộ trưởng và Thống đốc đã bày tỏ quyết tâm hợp tác cùng nhau để vượt qua trình trạng rối loạn tài chính và tăng cường hợp tác để cải tiến quy chế điều tiết, công tác thanh tra giám sát và hoạt động của các thị trường tài chính thế giới.

    Chức vụ Chủ tịch Nhóm G-20

    Không giống các tổ chức quốc tế như Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD), IMF hoặc WB, Nhóm G-20 (giống như Nhóm G-7) không có tổ chức biên chế riêng của mình. Chức Chủ tịch Nhóm G-20 được luân phiên giữa các nước thành viên và mỗi năm được bầu ra từ từng nhóm các nước thành viên theo khu vực. Năm 2009, Vương quốc Anh làm Chủ tịch Nhóm G-20 và đến năm 2010 là Hàn Quốc. Chức Chủ tịch là một phần của Ban điều hành bộ ba bao gồm 3 Chủ tịch của năm trước, năm nay và năm sau. Vị Chủ tịch đương nhiệm thành lập ra Ban thư ký lâm thời theo nhiệm kỳ của mình để điều phối công việc của nhóm và tổ chức các cuộc họp. Vai trò của Ban điều hành bộ ba là nhằm đảm bảo tính liên tục trong công việc và điều hành của Nhóm G-20 qua các năm.

    Các chức vụ Chủ tịch của nhóm trong thời gian qua gồm Canada (1999-2001), Ấn Độ (2002), Mê-xi-cô (2003), Đức (2004), Trung Quốc (2005), Ot-xtrây-li-a (2006), Nam Phi (2007), Bra-xin (2008) và Vương quốc Anh (2009).

    Các cuộc họp và các hoạt động của Nhóm G-20

    Thông thường, các Bộ trưởng tài chính và Thống đốc Ngân hàng Trung ương của Nhóm G-20 họp 1 năm 1 lần. Cuộc họp gần đây nhất được tổ chức tại thành phố Sao Paulo, Bra-xin, vào các ngày 8-9/11/2008. Trước khi diễn ra cuộc họp của các Bộ trưởng và Thống đốc thường tổ chức 2 cuộc họp của cấp Thứ trưởng và Phó Thống đốc và các nhóm kỹ thuật mở rộng. Các nhóm kỹ thuật mở rộng thường được tổ chức dưới các hình thức hội thảo, báo cáo và nghiên cứu các chủ đề cụ thể nhằm cung cấp cho các Bộ trưởng và Thống đốc những phân tích và đánh giá cập nhật và chuẩn bị cho các Bộ trưởng và Thống đốc cân nhắc xem xét những thách thức và lựa chọn về chính sách.

    Cuối năm 2008, các nhà lãnh đạo của các nước Nhóm G-20 đã nhóm họp tại Washington để bàn về các biện pháp đối phó với cuộc khủng hoảng tài chính thế giới và thông qua 5 nguyên tắc chủ đạo cải cách thị trường tài chính thế giới. Hội nghị đã giao phó cho các Bộ trưởng tài chính và các Thống đôc Ngân hàng Trung ương tiếp tục thực hiện các quyết định được thông qua tại hội nghị này và đồng thời chuẩn bị nội dung cho cuộc họp thượng đỉnh của Nhóm G-20 được tổ chức tại thành phố London vào ngày 2/4/2009.

    Mối quan hệ với các tổ chức quốc tế khác

    Nhóm G-20 hợp tác chặt chẽ với một loạt các tổ chức và diễn đàn quốc tế quan trọng khác, bởi vì tiềm năng phát triển các lập trường chung về các vấn đề phức tạp giữa các nước thành viên Nhóm G-20 có thể tạo động lực chính trị cho việc đưa ra các quyết định tại các tổ chức khác. Việc tham gia của Chủ tịch WB, Tổng giám đốc IMF và Chủ tịch của Ủy ban tài chính và tiền tệ quốc tế và Ủy ban Phát triển đảm bảo rằng công việc của Nhóm G-20 được kết hợp chặt chẽ với hoạt động của các tổ chức tài chính quốc tế. Nhóm G-20 cũng hợp tác và khuyến khích các nhóm, tổ chức quốc tế khác để thúc đẩy công cuộc cải cách chính sách kinh tế của từng quốc gia và của cả thế giới. Ngoài ra, các chuyên gia của các tổ chức thuộc khu vực tư nhân và các tổ chức phi chính phủ cũng được mời tới tham dự các cuộc họp của Nhóm G-20 theo từng chủ đề nhằm khai thác các tiềm năng trong việc phân tích các chủ đề có lựa chọn và tránh tình trạng trùng lặp. Nội dung và kết quả các cuộc họp của Nhóm G-20 được công bố rộng rãi trên toàn thế giới.

    Theo NHNN Việt Nam

    Chủ đề: Kinh tế, Thế giới

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    1 phản hồi

    Đúng! "Chính phủ không thể làm tất cả mọi việc... " nhưng Chính phủ Việt Nam có thể làm ngay được một việc có ích cho đất nước đó là: Ngừng ngay dự án khai thác Bau-xít ớ Tây Nguyên.