Ba câu chuyện về pháp quyền – truyền thông – công lý

  • Bởi tqvn2004
    26/03/2009
    5 phản hồi

    Lê Quốc Quân

    1. Câu chuyện thứ nhất: Công lý

    Phiên toà phúc thẩm vụ Thái Hà sẽ được tổ chức vào ngày 27 tháng 3. Tám con chiên chuẩn bị bước chân lên vành móng ngựa lần thứ hai trên đường kiếm tìm công lý.

    Công lý xem ra vẫn là điều khá xa vời với họ trong một quốc gia mà truyền thông chỉ để phục vụ cho quyền lợi của một nhóm người. Đơn kiện các cơ quan truyền thông đã bị trả và công an tuyên bố thẳng thừng luật sư của Họ sẽ không được ra tham dự phiên toà.

    Chuyện công lý này gợi nhớ vụ kiện Dioxin. Trong khi các chuyên gia muốn bàn về chứng cứ pháp lý thì lãnh đạo lại chỉ quan tâm đến “nhiệm vụ chính trị”. Từ đó dàn đồng ca về công lý vang lên. Sự ồn ào nhiều khi đã che lấp sự thật và xoá nhoà những cơ sở pháp lý lẽ ra phải được nghiên cứu đầy đủ và viện dẫn lôgic.

    Công lý của các giáo dân Thái Hà ngày 27 tới đây có kết thúc như Quyết định của Toà án Hoa Kỳ hay không là điều dễ đoán vì chưa bao giờ luận cứ bào chữa cho vụ án chính trị được xem xét cẩn trọng. Nhưng nhiều nhà thờ bắt đầu một chiến dịch thắp nến cầu nguyện cho cả bị cáo và luật sư.

    Công lý là cái lý chung nhưng đòi hỏi thực thi trên từng cá nhân cụ thể. Có thể việc cầu nguyện cho những điều tưởng như đơn giản đó sẽ sẽ biến thành những cơn sóng thần cuốn đi nhiều thứ khác.

    Bởi vì công lý không phải là một quyết định đơn thuần bằng giấy mà là sự hậu thuẫn của sự thật, lòng tin và niềm xúc động lớn lao. Công lý của hàng triệu giáo hữu Việt Nam và hàng triệu nạn nhân chất độc da cam không thể bị kết thúc đau đớn và thô bạo bằng một tờ giấy hoặc 1 cái lệnh mồm từ Lầu năm góc hay Bộ công an.

    Công lý luôn có chỗ đứng mạnh mẽ vượt cả thời gian và không gian. Nó cho thấy mong ước lương thiện là một bản năng rõ rệt của con người và được đảm bảo bằng lịch sử.

    2. Câu chuyện về truyền thông Việt Nam

    Sau khi kết thúc phiên toà sơ thẩm, bà Việt nói: “Luật sư ơi, mỏi cổ quá!”, vì bị cáo đã cố gắng ngẩng đầu trước hai “con quái vật một mắt” chạy rè rè xoáy vào chính họ trong suốt phiên xử.

    Dù họ không hề nhận tội, bản tin thời sự vẫn loan tin rằng: “Các bị cáo đã cúi đầu nhận tội”. Giọng phát thanh viên đêm đó gợi cho ta nhớ về một chú Chí Phèo suy dinh dưỡng nằm ở phía bắc của đất nước nhiều nhân sâm.

    Đứng trước cảnh vu cáo vênh vang đó, các bị cáo đã làm đơn kiện các cơ quan truyền thông. Đơn kiện của họ đã chính thức bị chối từ bằng một văn bản mà dù là người giỏi về Việt ngữ nhất cũng không hiểu thực chất là văn bản đó muốn nói đến cái gì.

    Nhưng dù bị trả đơn thì việc tìm kiếm sự thật đã đem lại thắng lợi chung cho độc giả Việt Nam. Những cụm từ như“kim loại màu vàng”, “chất bột màu trắng” hoặc “theo nguồn tin” đã được lặp lại nhiều hơn trong các bản tin trên báo chí gần đây.

    Tuy nhiên, sự bảo thủ vẫn nằm ở các cơ quan truyền thông của Đảng. Trong khi các báo Tuổi Trẻ, Thanh Niên điểm tin dè dặt về các sự kiện đối với các giáo dân thì Hà Nội Mới và Sài Gòn Giải Phóng chạy những bài phóng sự vu cáo một cách thô thiển đến mức “mất khách”.

    Rút kinh nghiệm từ việc hoang tin lần trước, lần đưa tin về phiên xử phúc thẩm sắp tới là một cơ hội để các cơ quan truyền thông sửa mình hoặc tiếp tục tra tấn độc giả bẳng những ngôn từ phản cảm.

    3. Câu chuyện về Luật sư và an ninh

    Câu chuyện của Luật sư Luật là một điển hình thú vị về luật pháp Việt Nam. Nó có thể là cốt truyện sinh động cho một trường thiên trinh thám.

    Luật sư Lê Trần Luật đã 4 lần đào thoát để kiếm đường ra Hà Nội thực thi nhiệm vụ bào chữa của mình theo giấy của toà án nhưng đều thất bại.

    Lần 1 ông bị ghì chặt ở một siêu thị đông người khi thất bại trong nỗ lực biến mất giữa đám đông vì các chiến sĩ an ninh ‘thở sát ngay sau gáy”.

    Lần 2 là khi cơ quan an ninh quyết định lục tung hành lý, can thiệp dừng chuyến bay để buộc Luật sư phải quay về công an Quận Gò Vấp “nghỉ ngơi”.

    Lần thứ 3, nhờ đục thủng một bức tường mà Luật sư đã qua mặt được 4 mật vụ ngay trước cửa. Khi đang yên vị ở Xa lộ Hà Nội chờ chị Tần lên đường thì 15 người đã ập đến. Cú điện thoại gọi cho chị Tần, dù thay sim mới, đã bị định vị và cả một chiếc “đuôi công” đã theo Chị ùa vào gặp anh.

    Trước 3 lần thất bại, có người hiến kế nên đi ăn trong một nhà hàng trên sông hoặc nhà nổi trên hồ rồi nhờ ca nô đi mặt sau tụt người xuống và lặn mất. Một thủ thuật vốn những điệp viên cộng sản thường dùng trong suốt những năm chiến tranh mang đầy màu sắc trinh thám trong những phim hành động siêu hấp dẫn.

    Và cuộc đào thoát lần thứ 4 của Luật sư đã kết thúc vào lúc 3h30 sáng khi Luật sư đã cách Sài Gòn hơn 300 km. Lần này Luật sư bị chặn xe lại trong một biện pháp tổng lực là ngăn chặn tất cả các tuyến xe trên đường ra Hà Nội ngoài một lực lượng lớn kiểm soát đường sắt và đường thuỷ.

    Một cán bộ an ninh đã nói “các ông dân chủ thời nay thích salon, ít phiêu lưu nên thiếu kịch tính”. Ít nhất điều này là sai đối với trường hợp LS Luật. Ông đã tạo ra sự hồi hộp, niềm say mê và vui mừng cao độ cho các mật vụ khi “chộp” được ông tại Huyện Ninh Phước tỉnh Ninh Thuận.

    LS Luật đã đem đến cho nhân viên an ninh cơ hội học tập. Nếu như trước đây chỉ cần có lệnh là “thịt” thì ngày nay những đòi hỏi về pháp quyền đã làm cho tất cả các bên lớn lên trong một nền tri thức nơi các giá trị đạo đức và trí thông minh có quyền thể hiện và chinh phục lẫn nhau.

    Nhưng đừng tưởng bở, vì tôi có kinh nghiệm buồn về chuyện này.

    Tôi nhớ Phạm Văn Trội – một người bạn giờ đang trong tù - nhận được giấy mời của toà án đến tham gia phiên phúc thẩm LS Đài và Công Nhân với tư cách là nhân chứng. Công an tỉnh Hà Tây lệnh không được đi. Nhưng vì tin vào pháp quyền mà tôi khuyên rằng: “Anh phải lên toà vì nếu không tham dự, toà có thể xử anh về tội xem thường toà án” .

    Anh Trội đã nghe lời mà lên Hà Nội. Khi đến trước cổng toà án công an hô ầm lên như đuổi vịt: “Thằng Trội – bắt lấy nó”. Nhân chứng cầm tờ triệu tập của toà co giò chạy nhưng mấy tay “ghét sách thích thể dục” nhanh chân rượt theo tóm được. Họ đập đầu nhân chứng vào một cây cột điện trước khách sạn Melia và tống thẳng về Hà Tây. Những cuộn cơ vô tri đó 1 tiếng sau tung chưởng vào hạ bộ Nhà văn Nguyễn Xuân Nghĩa và siết chặt yết hầu tôi.

    Hôm nay, Luật sư Luật đã được nhận giấy bào chữa của Toà nhưng: “Tao đố mày ra được Hà Nội. Nếu cần 1 ngàn người để chặn mày chúng tao vẫn có”.

    Tuyên bố miệng đó của công an TPHCM là nhổ vào toà án Hà Nội, là một cú tát vào nền tư pháp Việt Nam, vào những ai yêu mến pháp luật trước một phiên toà đang thu hút sự chú ý cao độ của dư luận.

    Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn

    5 phản hồi

    Sau khi những người như Luật sư (LS) Nguyễn Văn Đài, Lê Thị Công Nhân bị bỏ tù, đến LS Lê Trần Luật và VPPQ bị đàn áp, cưỡng bức... thì phe Công lý và Sự thật lại có thêm những người như LS Đông, LS Sang...

    Chúng ta không đơn độc!

    Thực ra những tuyên bố hào lý phong kiến kiểu :“Tao đố mày ra được Hà Nội..." với mấy tay công an VN không có gì là ghê gớm. Bản thân tôi, hồi năm 2000- lúc đó tôi đã có Quốc tịch CZ, khi lên Sứ quán VN để xin Vía về thăm nhà đã bị các chú SQ nói " Cậu mà lôi thôi, chúng tôi cấm không cho về...". Rồi đến năm 2004, khi giữ tôi ở sân bay Nội Bài trước khi ra máy bay, các cán bộ an ninh VN lại tuyên bố "..kể cả hộ chiếu nước ngoài, chúng tôi vẫn có thể cấm không cho anh đi...". Thế đấy, quyền sinh quyền sát nhờ vào cái Điều 4 ở Hiến pháp hien nay.

    Khách viết:
    Một trong những quan ngại của cá nhân tôi là nguồn gốc thông tin. Đơn cử như "bức thư" của chị Tần mấy ngày trước đây. Nếu những gì xảy ra trong bài viết này là đúng, thì quả thực không còn gì nhiều để nói về chính quyền Việt Nam. Nhưng liệu có cách nào để chứng minh điều đó.

    Tôi rất mong có cơ hội được tiếp xúc với những bằng chứng cụ thể, ví dụ như ghi âm lời "tuyên bố" sặc mùi hào lý phong kiến và ngu xuẩn này: “Tao đố mày ra được Hà Nội. Nếu cần 1 ngàn người để chặn mày chúng tao vẫn có”

    Bác Khách so sánh giữa "bức thư" của chị Tần mấy ngày trước đây vốn không rõ nguồn gốc và đã bị chị Tần phản bác với bài viết này (và những chi tiết được nêu lên trong đó) với nguồn gốc rõ ràng là của luật sư Lê Quốc Quân, một người đang sống và hành nghề ở VN thì hơi bị khập khiễng!

    Việc ghi âm lại lời nói của ai đó không phải lúc nào cũng làm được, ngay cả khi sự việc xảy ra ở những nước văn minh nhất nhì thế giới hiện nay thì cũng không phải cứ phải trưng bày những bằng chứng chắc nịch cho mỗi tình tiết được đưa ra ngay trong mỗi bài viết thì mới có tính thuyết phục.

    Một trong những quan ngại của cá nhân tôi là nguồn gốc thông tin. Đơn cử như "bức thư" của chị Tần mấy ngày trước đây. Nếu những gì xảy ra trong bài viết này là đúng, thì quả thực không còn gì nhiều để nói về chính quyền Việt Nam. Nhưng liệu có cách nào để chứng minh điều đó.

    Tôi rất mong có cơ hội được tiếp xúc với những bằng chứng cụ thể, ví dụ như ghi âm lời "tuyên bố" sặc mùi hào lý phong kiến và ngu xuẩn này: “Tao đố mày ra được Hà Nội. Nếu cần 1 ngàn người để chặn mày chúng tao vẫn có”

    Nhờ bài này mà tôi được biết cụ thể về sự "chiếu cố" đặc biệt của nhà nước với LS Luật.

    Sáng nay tôi cũng biết là văn phòng của ông cũng chính thức bị đập tan nát. Nhân đây xin chia buồn cùng Luật Sư.

    "Xây dựng nhà nước Pháp quyền" rốt cuộc cũng chỉ là một trong muôn vàn khầu hiệu người ta đẻ ra và quên lãng trên đất nước này.