Như Thổ - Từ chức… khó lắm!

Như Thổ
Chia sẻ bài viết này

Với cách suy nghĩ của người Á Đông và với cơ chế sử dụng cán bộ như hiện nay, việc vận động hoặc để người đứng đầu tự nguyện từ chức xem ra hơi bất khả thi.

Gần đây, người ta nói nhiều đến “văn hóa từ chức”, thậm chí, trong Dự thảo Luật Phòng chống tham nhũng (sửa đổi) còn đề cập đến việc rằng, nếu người đứng đầu cơ quan để xảy tham nhũng mà chủ động từ chức thì được giảm nhẹ hình phạt (?)

Rồi không ít người đã lấy những chuyện từ chức ở nước ngoài để so sánh với Việt Nam. Và rồi đã có không ít lời mỉa mai, nhiếc móc một cán bộ nào đó mà để xảy ra chuyện không hay ở đơn vị mình… Rằng “sao không từ chức”?

Thật đúng là nói theo kiểu: “Thọc gậy xuống nước chẳng giá”.

Cho đến nay (cứ tạm tính trong khoảng 20 năm trở lại đây), hình như chưa có cán bộ đầu ngành nào của Trung ương và địa phương dám hiên ngang tuyên bố: “Tôi chịu trách nhiệm về việc đó. Và tôi xin từ chức”.

Xin từ chức - câu nói giản dị, ngắn gọn, nhưng xem ra có sức nặng ngàn cân, hay nói sâu sa hơn thì có sức nặng của cả một đời người.

Muốn từ chức, khó lắm!

Để có một vị trí trong bộ máy công quyền, người ta phải phấn đấu bền bỉ từ lúc đầu xanh tuổi trẻ. Phải học tập, phải rèn luyện, phải qua đủ các lớp bồi dưỡng kiến thức chính trị, kinh tế, văn hóa; và phải giữ gìn đủ mọi thứ. Tóm lại là bên cạnh việc học tập, rèn luyện nâng cao trình độ thì người ta còn phải hy sinh đi rất nhiều thứ và trước hết phải là người được tín nhiệm… Ấy là chưa kể không ít người từng vào sinh ra tử, đổ máu cho sự nghiệp giải phóng dân tộc và rõ ràng là họ có bề dày kinh nghiệm, có phẩm chất chính trị đã được tôi luyện, thử thách.

Quá trình đề bạt cán bộ của ta là “tuần tự nhi tiến”, là mất nhiều năm, được sắp xếp, quy hoạch một cách có bài bản. Và việc bổ nhiệm được tiến hành theo những trình từ, thủ tục khắt khe, chứ không phải bỗng chốc mà lên được ghế nọ ghế kia…

Để có được chức vụ đó là gian khổ lắm (mà chức vụ càng cao thì đòi hỏi sự hy sinh càng lớn); là tốn thời gian lắm.

Nay bảo người ta nói: “Tôi xin từ chức” - đâu có dễ.

Ấy là cái khó thứ nhất.

Có được chức vụ thì kèm theo là không ít quyền lợi và thậm chí là “đặc lợi” (ngoài lương). Nào là được sử dụng xe công như xe riêng, đi thoải mái mà không lo mua xăng, không mất tiền chăm sóc xe. Rồi được ưu tiên cấp đất, cấp nhà, hoặc được mua nhà với giá ưu đãi, hoặc cộng “điểm” năm công tác… Và vô vàn các thứ bổng lộc khác. Thứ thì do cơ chế, do chính sách; thứ thì do quan hệ… Cho nên không lấy gì làm lạ, khi có nhiều cán bộ vẫn than vãn rằng lương thấp quá, nhưng họ vẫn thừa tiền đi chơi golf, vẫn có trang trại, vẫn có biệt thự, vẫn có xe sang…

Cho nên, từ bỏ chức vụ, có nghĩa là phải từ bỏ những quyền lợi vật chất mà họ đang hưởng.

Việc ấy đâu có dễ.

Ấy là cái khó thứ hai.

“Một người làm quan, cả họ được nhờ”, câu nói đó từ xưa đã đúng, và bây giờ càng đúng. Một người làm quan to, nhiều khi không chỉ “cả họ” mà còn cả huyện, cả tỉnh và vô số bạn bè, chiến hữu khác nữa. Một người làm quan, có uy thì không biết bao nhiêu người khác dựa vào cái “bóng” sừng sững ấy để làm giàu, để thăng quan, tiến chức. Chỉ có điều, những trường hợp dựa “bóng” này, không thể “chỉ mặt, đặt tên” được. Thiên hạ biết đấy, hiểu đấy, nhưng chẳng thể nào “nói có sách, mách có chứng”. Nay người có chức từ chức, cái “bóng” biến mất, thế thì đám con cháu, họ hàng, chiến hữu kia nấp vào đâu? Cho nên tất cả phải xúm lại, giữ cho cái “bóng”.

Để từ bỏ sự “tỏa bóng”, cá nhân một người không phải là không thể làm được. Nhưng còn bao nhiêu người khác nữa chứ? “Mình vì mọi người” mà!

Cho nên phải cố mà giữ.

Ấy là cái khó thứ ba.

Người Việt mình vốn thích danh, thậm chí là danh hão. Cho nên bây giờ mới nảy nòi ra chuyện đua nhau chạy bằng cấp để ghi vào cạc-vi-dít cho oai. Và vì thế mới có câu, nào là: “Mua danh ba vạn, bán danh ba đồng”, rồi: “Trăm năm bia đá thì mòn. Ngàn năm bia miệng hãy còn trơ trơ”… Người có chút danh, nhiều khi trở thành niềm tự hào, là chỗ dựa tinh thần không chỉ cho người thân trong gia đình, mà còn cả họ hàng, cả vùng quê…

Cho nên khi tuyên bố từ chức, có nghĩa là phải bỏ cái danh mà mình đã khổ công xây dựng bấy lâu, phải trải trăm đắng ngàn cay mới có được… Đâu có dễ.

Ấy là cái khó thứ tư.

Cứ xem gương bao nhiêu cán bộ khi đương chức, đương quyền thì nói chuyện “rời ghế” nhẹ như lông hồng và rất cao đạo, coi chức tước là phù vân, coi danh lợi là như gió thoảng… Nhưng khi sắp đến lúc phải về hưu thì họ vội vàng, cuống quýt “chạy” để ở lại. Họ xin xỏ, nằn nèo và lôi ra đủ mọi lý do để mong cấp trên giữ lại cho thêm thời gian. Nhiều thì vài ba năm, ít thì vài ba tháng… Và không ít người, khi rời ghế về nghỉ theo chế độ thì đã bị sốc nặng…

Đấy, chuyện về nghỉ hưu mà còn không đơn giản như vậy, huống chi xin “từ chức”.

Ấy là cái khó thứ năm.

Ở nước ta vẫn đang duy trì chế độ tập thể lãnh đạo và cá nhân phụ trách, người đứng đầu phải làm theo Nghị quyết, theo những kế hoạch do tập thể đề ra. Cho nên, dấu ấn cá nhân ở trong mỗi đơn vị thường là không cao. Chỉ có những ai dám quyết, dám làm, dám chịu và luôn mang tâm thế: “Đã làm thì làm cho ra hồn, còn nếu không, về ngay”, thì mới có thể có những quyết đoán, mạnh mẽ, mang tính đột phá.

Những người như thế rất hiếm. Cho nên, mỗi khi xảy ra việc gì rất khó có thể quy trách nhiệm cụ thể cho cá nhân. Và cái gọi là “trách nhiệm của người đứng đầu” ở ta hiện nay còn rất mơ hồ.

Vậy mà lại đòi người ta phải từ chức khi có vụ việc gì xảy ra ở ngành ấy? Đâu có đơn giản.

Ấy là cái khó thứ sáu.

Với sáu cái khó như vậy (nhưng chắc là chưa hết) - mà đòi hỏi người có chức vị phải sẵn sàng từ chức thì xem ra nói thế chứ nói nữa cũng không ai muốn từ chức. Vì vậy, muốn để cho người cán bộ sẵn sàng từ chức khi thấy mình không làm được việc, hoặc không đáp ứng được sự phát triển của thời cuộc thì cần phải có những cơ chế nào đó và đặc biệt là phải làm cho người cán bộ đang giữ chức vụ thấy rằng: Người cán bộ không phải là hòn đất sét được nặn lên thành ông Bụt và khi đã đặt lên bệ rồi thì cứ thờ mãi như thế. Chức vụ đó có thể có ngày hôm nay, nhưng ngày mai mất đi thì đó cũng là việc bình thường. Và một điều rất quan trọng là cái chức vụ ấy không mang lại nhiều lợi lộc về vật chất.

Tất nhiên, với cách suy nghĩ của người Á Đông và với cơ chế sử dụng cán bộ như hiện nay, việc vận động hoặc để người đứng đầu tự nguyện từ chức xem ra hơi bất khả thi.

Như Thổ

(Báo Năng lượng Mới số 171, ra ngày 9/11/2012)

Admin gửi hôm Thứ Hai, 19/11/2012
Bạn đánh giá bài viết này thế nào?

Peter Lâm Bùi - Nỗi đau Long An

Tuyên bố của Mạng lưới Blogger Việt Nam về cáo trạng và phiên tòa xét xử Đinh Nhật Uy

Mẹ Nấm - Quyền được nói của Đinh Nhật Uy và của tất cả chúng ta!

Thể chế yếu kém là nguyên nhân sâu xa dẫn tới bất ổn và nguy cơ suy thoái kinh tế hiện nay ở Việt Nam (1)

Nguyễn Văn Thạnh - Sáng kiến cuối tuần (2): Khai dân khai trí cái gì, cho ai và bằng cách nào?


Phong Uyên (khách viếng thăm) gửi lúc 15:35, 20/11/2012 - mã số 73052

"Văn hóa từ chức" là cái quái gì? Lại 1 sự lạm dụng những từ ngữ tiếng Tàu như những Từ "Chủ nghĩa", "quá độ", Triết học, "Triết lý" v.v... Không có "văn hóa" nào ngoài sự biết tôn trọng Pháp luật và biết nghe chỉ trích và cảnh báo của người dân qua các cơ quan ngôn luận : những người nắm chức vụ là những người được chỉ định bởi luật pháp để thực thi luật pháp (chứ không phải lãnh đạo luật pháp) dưới sự giám sát của người dân qua các cơ quan truyền thông ngôn luận. Báo chí là các quan ngự sử theo dõi, phê phán mỗi hành động của mình, nhưng cũng giúp mình sửa sai kịp thời. Báo chí là những con mắt của mình. Nếu tự chọc thủng con mắt của mình, thì tất nhiên những sai lầm trong những hành động của mình sẽ không được sửa chữa kịp thời. Nếu ngay từ đầu, sự thành lập các tập đoàn kiểu Vinashin đã bị báo chí chỉ trích hay phân phui ra những ám muội bên trong, thì làm sao có vụ Vinashin? Tham nhũng cũng vậy : không có tự do báo chí thì tham nhũng còn hoành hành. Bởi vậy nếu không có tự do báo chí thì có tự động từ chức (sau khi đã ăn no) hay bị Đảng bắt từ chức (để giành ghế cho chóp bu khác), thậm chí có chia Đảng ra làm 2 đảng để chia nhau quyền hành 1 cách công khai hơn và được thêm tiếng là đa đảng, cũng hoàn toàn vô ích.

Trần Hữu Cách (khách viếng thăm) gửi lúc 07:32, 20/11/2012 - mã số 73024

Để tránh trường hợp các quan chức không chịu từ chức, người dân Việt Nam ngày nay chỉ có một chọn lựa tương đối dễ dàng là theo thể chế đa đảng.

Nếu Việt Nam có đảng đối lập, thì các hệ lụy mà một lãnh đạo không chịu từ chức gây ra cho đảng cầm quyền sẽ rất thật! Và các đảng hoạt động trong môi trường tranh đua không ngừng sẽ không dám đưa những nhân vật kém tài ra làm việc.

Các chọn lựa khác như xây đắp về văn hóa cho thế hệ sau, thúc giục Đảng Cộng Sản đào tạo thêm lớp người mới để sẵn sàng lên thay, v.v. đều là dài hạn hoặc hơi bị không tưởng.

Khách Lê Văn Mọi (khách viếng thăm) gửi lúc 05:32, 20/11/2012 - mã số 73020

Người ta không từ chức, người ta sợ từ chức vì ở lại có đầy đủ các thứ, nhưng thiếu một thứ, đó là thiếu lòng tự trọng là thiếu giáo dục về danh dự, cũng có thể nói là thiếu nhân cách.
Văn hóa là nét đẹp, như nếp sống văn hóa. Còn từ chức thì cũng chẳng đẹp, chẳng xấu, vậy mà có quan chức nào ghép từ "văn hóa" với "từ chức", nghe nó lạ hoắc mà chẳng có ý nghĩa gì cả, vậy mà nhiều "học giả" vẫn dùng "vô tư". Chỉ có làm sai mà vẫn tham quyền cố vị không dám từ chức mới là điều xấu hổ, đáng bị phỉ nhổ.
Có điều cần bàn là tại sao đồng chí Xờ (X) làm sai như vậy, không muốn từ chức mà không ai có quyền cách chức đồng chí ấy ư? Đảng cứ vẫn tin vào tài đức một con người bất tài vô hạnh, tàn bạo, bất nhân ấy mãi hay sao? Sao nước mình lại thiếu một người để thay đồng chí XỜ? Đảng thiếu, chứ dân có thiếu đâu? Trong BCT toàn những người tài giỏi, chẳng lẽ chỉ tài giỏi bốc phét như Đinh Thế Huynh, Tô Huy Rứa... hay sao mà thiếu người làm? Giả dụ nếu đồng chí Xờ qua đời hay vì một nguyên nhân nào đó không làm được thì nước ta thiếu thủ tướng hay sao? Mỹ làm gì có thủ tướng sao họ làm ăn tốt thế?

Cơ chế (khách viếng thăm) gửi lúc 02:59, 20/11/2012 - mã số 73015

Tất nhiên, với cách suy nghĩ của người Á Đông và với cơ chế sử dụng cán bộ như hiện nay, việc vận động hoặc để người đứng đầu tự nguyện từ chức xem ra hơi bất khả thi.

Muốn từ chức thì ngoài tự nguyện, cần có thêm sức ép, đánh giá chính thức.
Đánh giá từng năm hoặc hai năm, không đủ tiêu chuẩn thì từ chức hoặc bị đình chỉ. Vì có thể bị đình chỉ, cứ từ chức trước là xong.
Sức ép đến từ báo chí tự do, đại biểu của bên đối lập, thăm dò dư luận trong dân, bỏ phiếu tín nhiệm.
Hiện nay VN không có đối lập, các cán bộ vững như bàn thạch, nếu không tham ô quá lộ liễu thì chỉ cần bợ đít sếp là gần như an tâm

KhachTM1111 (khách viếng thăm) gửi lúc 01:58, 20/11/2012 - mã số 73014

Cái khó thứ 7 ngăn cản các "ông lớn bà lớn" ở VN từ chức là không có một thị trường năng động và đa dạng cho họ sau khi rời chính quyền. Tại Mỹ ngay cả tổng thống, phó tổng thống sau khi phục vụ hết nhiệm kỳ vẫn còn có những cơ hội khác thích hợp với sở thích cá nhân hay hoải bảo phục vụ như như viết hồi ký, đi diễn thuyết (Clinton), theo đuổi sự nghiệp bảo vệ môi trường (Al Gore).

Những chức bị cựu bộ trưởng, cựu cố vấn cho tổng thống, cũng thường được các tập đoàn kinh doanh hay đoàn thể dân sự mời làm cố vấn để góp ý tranh đấu cho những vấn đề pháp lý họ muốn được nhà cầm quyền quan tâm đến (lobbying). Họ cũng có thể trở lại ngành nghề chuyên môn họ từng làm trước khi tham gia chính quyền như ngành luật, giáo dục, tài chính, kinh doanh, v.v.

Tại VN, chỉ thấy trường hợp ông Trần Đăng Tuấn sau khi từ chức đài truyền hình (vì bất mãn chứ không phải vì bất tài bất lực) thì theo đuổi phong trào Bữa Cơm Có Thịt dựa vào tài lực riêng của ông. Những chức vụ khác sau bao khổ công leo lên đến đỉnh cao ngất ngưỡng, đến lúc về vườn chẳng có cơ hội nào khác để thấy được giá trị của chính mình ngoài "dấu mặt trong thơ" (Nguyễn Khoa Điềm), làm cố vấn cho Bộ Chính Trị (sau này cũng bị dẹp bỏ).

Gửi phản hồi mới (xin gõ tiếng Việt có dấu và tuân thủ Nguyên tắc Dân Luận để được chấp nhận)

Bạn có thể bịa một địa chỉ email bất kỳ, ví dụ test@gmail.com. Thông tin này sẽ không xuất hiện công khai khi phản hồi được đăng.
  • Bạn có thể sử dụng các thẻ BBCode trong bài. Các địa chỉ URL sẽ được tự động chuyển thành liên kết.
  • Bạn có thể trích bài của người khác bằng thẻ [quote], ví dụ: [quote]Nội dung muốn trích dẫn[/quote]
  • Bạn có thể sử dụng những thẻ HTML sau: <a> <em> <strong> <ins> <b> <i> <u> <br> <cite> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd> <h1> <h2> <h3> <h4> <h5> <table> <tbody> <td> <tr> <pre> <img> <div> <span> <object> <hr> <center> <font> <blockquote> <strike> <embed> <param> <del> <ins> <sub> <sup>
  • Bạn có thể chèn video vào bài viết bằng thẻ [video:địa_chỉ_url_của_video]
  • Cách dòng và cách đoạn sẽ được tự động chuyển thành xuống dòng.

Nhấn vào đây để biết thêm chi tiết về cách định dạng bài viết...

To prevent automated spam submissions leave this field empty.
CAPTCHA
Bạn bắt buộc phải trả lời câu hỏi kiểm tra dưới đây. Nó giúp chúng tôi nhằm lọc bỏ các nội dung spam do robot tự động thực hiện.
1 + 10 =
Giải bài toán đơn giản này và nhập kết quả vào ô phía trên. Ví dụ, nếu thấy 1+3, thì hãy nhập 4.

Suy ngẫm

Các bạn tưởng tưởng toàn bộ bây giờ cơ cấu làm việc ở Việt Nam trong 1 ngày mà ngừng tham nhũng hoàn toàn, không tham nhũng, hối lộ gì hết thì không làm việc được. Nó như dầu bôi trơn máy, nếu như tịt dầu đi thì máy cháy.

— Một giáo sư Nhật theo lời kể của blogger Bút Lông

Mới Mới Mới

Từ khóa trong bài viết

Thống kê truy cập

Hiện có 0 thành viên262 khách truy cập.


Kỷ lục: Có 4638 người ghé thăm vào 15-05-2014 lúc 09h47.

Độc giả Dân Luận từ đâu đến?

Locations of visitors to this page

Quỹ Dân Luận

Hãy bấm để ủng hộ tài chính cho Dân Luận. Thu chi quỹ Dân Luận được công bố công khai tại đây!